ലഡാക്കിൽ ഏകദേശം 3,350 കോടി രൂപയുടെ അഞ്ച് പ്രധാന വികസന പദ്ധതികൾ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി വീഡിയോ കോൺഫറൻസിലൂടെ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത് നാടിന് സമർപ്പിച്ചു. യാത്ര എളുപ്പമാക്കാനും വൈദ്യുതി, ജലലഭ്യത മെച്ചപ്പെടുത്താനും പുരാതന പൈതൃകം സംരക്ഷിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള പദ്ധതികളാണ് നടപ്പാക്കിയത്. വിമാനത്താവളത്തിലെ പുതിയ ടെർമിനൽ, റോഡ്, ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി, ജലസംഭരണികൾ, ശിലാചിത്ര സംരക്ഷണ പാർക്ക് എന്നിവയാണ് ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലഡാക്കിന്റെ വികസനത്തിൽ പുതിയ അധ്യായമാണ് തുറക്കുന്നതെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. സൻസ്കറിൽ പുതുതായി പെയ്ത മഞ്ഞിനിടയിലും ദേശീയപതാക വീശി ആവേശം പ്രകടിപ്പിച്ച ജനങ്ങളെ അദ്ദേഹം പ്രത്യേകം പരാമർശിച്ചു. ദുഷ്കരമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ പദ്ധതികൾ പൂർത്തിയാക്കിയ എൻജിനീയർമാർക്കും തൊഴിലാളികൾക്കും പ്രാദേശിക ജീവനക്കാർക്കും അതിർത്തി റോഡ് സംഘടനയിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കും നന്ദി അറിയിച്ചു. പദ്ധതികളുടെ നേട്ടം ലഭിക്കുന്ന ലഡാക്കിലെ മുഴുവൻ ജനങ്ങളെയും അദ്ദേഹം അഭിനന്ദിച്ചു.
വിമാനത്താവളത്തിന്റെ ശേഷി ഉയരും; പന്ത്രണ്ടുമണിക്കൂർ യാത്ര ഇനി മൂന്നുമണിക്കൂറിൽ
ലേയിലെ കുശോക് ബകുല റിൻപോച്ചെ വിമാനത്താവളത്തിൽ 650 കോടി രൂപ ചെലവിൽ നിർമിച്ച പുതിയ ടെർമിനൽ പ്രധാനമന്ത്രി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. നേരത്തെ ഇതിന്റെ തറക്കല്ലിട്ട കാര്യം അനുസ്മരിച്ച അദ്ദേഹം, പദ്ധതി പൂർത്തിയായതിൽ സന്തോഷം പ്രകടിപ്പിച്ചു. പുതിയ ടെർമിനലോടെ വിമാന സർവീസുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള ശേഷി മൂന്നിരട്ടിയാകും. പ്രതിവർഷം യാത്രക്കാരെ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള ശേഷി പത്തുലക്ഷത്തിൽനിന്ന് മുപ്പത്തഞ്ചുലക്ഷമായി ഉയരും. കടുത്ത തണുപ്പിനെ നേരിടാൻ സൗരോർജത്തിനൊപ്പം ഭൂഗർഭതാപം ഉപയോഗിച്ചുള്ള ചൂടാക്കൽ സംവിധാനവുമുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ വിമാനത്താവള ടെർമിനലാണിത്. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനൊപ്പം അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനവും ഉറപ്പാക്കുന്ന ഈ സംവിധാനം പ്രാദേശിക വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും കരുത്തേകുമെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. ലഡാക്കിലെ പരിസ്ഥിതിക്ക് പൂർണ പരിഗണന നൽകിയാണ് ആധുനിക അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നതെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. തന്ത്രപ്രധാനവും സാമ്പത്തിക പ്രാധാന്യമുള്ളതുമായ നിമ്മു–പദും–ദാർച്ച റോഡും നാടിന് സമർപ്പിച്ചു. 2,500 കോടി രൂപയുടെ ഈ റോഡ് യാത്രാസമയം പന്ത്രണ്ടുമണിക്കൂറിൽനിന്ന് മൂന്നുമണിക്കൂറായി കുറയ്ക്കും. യാത്രക്കാരുടെ സമയം ലാഭിക്കുന്നതിനൊപ്പം പ്രാദേശിക വ്യാപാരത്തിനും വാണിജ്യത്തിനും ഇത് വലിയ സഹായമാകുമെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു.
വീടുകളിൽ വെളിച്ചവും കൃഷിക്ക് വെള്ളവും; അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളിൽ വലിയ മാറ്റമെന്ന് മോദി
ഹനു ജലവൈദ്യുത പദ്ധതിയും അനുബന്ധ വൈദ്യുതി പ്രസരണ ശൃംഖലയും പ്രധാനമന്ത്രി നാടിന് സമർപ്പിച്ചു. നേരത്തെ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത ശ്രീനഗർ–ലേ വൈദ്യുതി പ്രസരണ ലൈനിനെക്കുറിച്ച് പരാമർശിച്ച അദ്ദേഹം, പുഗ താഴ്‌വരയിൽ ആധുനിക വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന സംരംഭങ്ങൾ പുരോഗമിക്കുന്നതായും പറഞ്ഞു. വിശ്വസനീയമായ വൈദ്യുതിലഭ്യത ഗ്രാമീണ ജീവിതത്തിൽ മാറ്റമുണ്ടാക്കും. വീടുകളിൽ വെളിച്ചമെത്തുന്നതിനൊപ്പം കുട്ടികളുടെ പഠനത്തിനും ആരോഗ്യസേവനങ്ങൾക്കും ചെറുകിട സംരംഭങ്ങൾക്കും പ്രയോജനം ലഭിക്കും. എല്ലാ മേഖലകൾക്കും ഇതിന്റെ നേട്ടമുണ്ടാകുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ കൃഷിക്കും ജലസുരക്ഷയ്ക്കുമായി അമൃത് ഹിം സരോവർ പദ്ധതിയിൽ നിർമിച്ച നാൽപ്പത് ജലസംഭരണികളും ജനങ്ങൾക്ക് സമർപ്പിച്ചു. കൃഷിയുടെ നിർണായക ഘട്ടങ്ങളിൽ കർഷകർക്ക് ആവശ്യമായ ജലസേചന സൗകര്യം ഇവ ഉറപ്പാക്കും. 2019ൽ ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശമായതിനുശേഷം അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളിൽ വലിയ മുന്നേറ്റമുണ്ടായെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. റോഡ് ശൃംഖല 1,800 കിലോമീറ്ററിൽനിന്ന് 4,000 കിലോമീറ്ററിലധികമായി. പ്രധാന പാലങ്ങളുടെ എണ്ണം പത്തൊമ്പതിൽനിന്ന് എഴുപത്തഞ്ചിനടുത്തെത്തി. ഹെലിപാഡുകൾ ഏഴിൽനിന്ന് നാൽപ്പതിലധികമായി. പൈപ്പ് വഴി കുടിവെള്ളം ലഭിക്കുന്ന വീടുകളുടെ വിഹിതം മൂന്നര ശതമാനത്തിൽനിന്ന് ഏകദേശം തൊണ്ണൂറ്റൊമ്പത് ശതമാനമായി ഉയർന്നു. ആശുപത്രിക്കിടക്കകളുടെ എണ്ണം ഇരട്ടിയായി. നിർമാണം പുരോഗമിക്കുന്ന സോജില തുരങ്കം എല്ലാ കാലാവസ്ഥയിലും രാജ്യത്തിന്റെ മറ്റു ഭാഗങ്ങളുമായി ഗതാഗതബന്ധം ഉറപ്പാക്കും. ലഡാക്കിന്റെ വികസനം കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ പ്രധാന മുൻഗണനയാണെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
ഗ്രാമങ്ങളിൽ തൊഴിലവസരം; ഹോംസ്റ്റേകളും ഓൺലൈൻ വ്യാപാരവും വളരുന്നു
ലഡാക്കിൽ ശൈത്യകാല വിനോദസഞ്ചാരവും സാഹസിക വിനോദസഞ്ചാരവും സജീവമായി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതായി പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. വൈബ്രന്റ് വില്ലേജസ് പദ്ധതിയിൽ നാൽപ്പതിലധികം അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഗ്രാമതലത്തിലെ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ ശക്തമാക്കുന്ന ഈ നടപടികൾ വിദൂര ഗ്രാമങ്ങളിൽപ്പോലും തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയാണെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. പ്രദേശത്തെ ഹോംസ്റ്റേകളുടെ എണ്ണം ഏകദേശം നൂറ്റമ്പതിൽനിന്ന് മൂവായിരമായി ഉയർന്നു. സംരക്ഷിത കൃഷി തുടർച്ചയായി പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചതോടെ പതിനൊന്നായിരം ഹരിതഗൃഹങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കർഷകരുടെ വരുമാനം വർധിപ്പിക്കാൻ ഇവ പുതിയ സാധ്യതകൾ തുറന്നതായും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. നീതിന്യായ സേവനങ്ങൾ അടുത്തുതന്നെ ലഭ്യമാക്കണമെന്ന ദീർഘകാല ആവശ്യത്തിനും സർക്കാർ നടപടി സ്വീകരിച്ചു. ലഡാക്കിൽ ഹൈക്കോടതി ബെഞ്ച് സ്ഥാപിക്കാൻ ഈ വർഷം ഓഗസ്റ്റിൽ ഔദ്യോഗിക അനുമതി നൽകിയതായി അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു. ഭരണസംവിധാനത്തിനൊപ്പം നീതിന്യായ സംവിധാനവും ജനങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകാൻ ഇത് സഹായിക്കും. ഹോട്ടലുകൾക്കും റെസ്റ്റോറന്റുകൾക്കും ഹോംസ്റ്റേകൾക്കും പ്രാദേശിക കരകൗശല ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കും ഡിജിറ്റൽ ബന്ധം പുതിയ വ്യാപാരസാധ്യതകൾ നൽകുന്നുണ്ട്. ഭാരത്‌നെറ്റും അതിവേഗ ഇന്റർനെറ്റും വിദൂര പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിപ്പിക്കുകയാണ്. ഇലക്ട്രോണിക് ഭരണസേവനങ്ങളും യുവാക്കൾക്കുള്ള ഓൺലൈൻ വിദ്യാഭ്യാസവും തടസ്സമില്ലാതെ ലഭ്യമാക്കാനും പ്രാദേശിക സംരംഭകരെ ആഗോള വിപണിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാനും തുടർച്ചയായ ശ്രമങ്ങൾ നടക്കുന്നു. ഓൺലൈൻ വ്യാപാരം വരുമാനത്തിന് പുതിയ വഴികൾ തുറക്കുകയാണെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു.
പഠനത്തിനായി നാടുവിടേണ്ട സാഹചര്യം മാറണം; കായികതാരങ്ങൾക്കും മികച്ച പരിശീലനം
ലഡാക്കിലെ പുതുതലമുറയ്ക്കാണ് പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നൽകുന്നതെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. യുവാക്കൾക്ക് ഗുണമേന്മയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസവും പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ പഠിക്കാനുള്ള അവസരവും സ്വന്തം നാട്ടിൽ ലഭിക്കണം. ഇതിനായി മറ്റു നഗരങ്ങളെ ആശ്രയിക്കേണ്ട സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കാനാണ് ശ്രമം. ലേയിൽ വലിയൊരു മികവിന്റെ കേന്ദ്രം നിർമിക്കുന്നുണ്ട്. ജമ്മു ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജിയുടെയും ജമ്മു ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മാനേജ്‌മെന്റിന്റെയും അനുബന്ധ കാമ്പസുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ള നിർദേശങ്ങളും മുന്നോട്ടുപോകുന്നു. ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസത്തിനും ഗവേഷണത്തിനും ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യകളും പുതിയ നൈപുണ്യങ്ങളും പഠിക്കുന്നതിനും സ്വന്തം പ്രദേശത്തുതന്നെ മികച്ച അവസരങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. ഐസ് ഹോക്കി, ശൈത്യകാല കായിക ഇനങ്ങൾ, പർവതാരോഹണം എന്നിവയിൽ ലഡാക്കിലെ യുവാക്കൾ സ്വന്തം വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. പ്രാദേശിക കായികപ്രതിഭകളെ വളർത്താനുള്ള പുതിയ കായികനയം നടപ്പാക്കുന്നതിനെ അദ്ദേഹം സ്വാഗതം ചെയ്തു. ലോകോത്തര പരിശീലനവും മെച്ചപ്പെട്ട സൗകര്യങ്ങളും ലഭ്യമാക്കി ദേശീയ, അന്തർദേശീയ വേദികളിൽ കൂടുതൽ ഉയരങ്ങളിലെത്താൻ യുവാക്കളെ സഹായിക്കുകയാണ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ലക്ഷ്യമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
ലഡാക്കി ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് പുതിയ വിപണി; പുരാതന ശിലാചിത്രങ്ങൾക്ക് സംരക്ഷണം
ലഡാക്കിലെ കരകൗശല തൊഴിലാളികളുടെയും കർഷകരുടെയും മികവിനെ പ്രധാനമന്ത്രി പ്രശംസിച്ചു. ലഡാക്കി ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ താൻ പതിവായി സമ്മാനമായി നൽകാറുണ്ടെന്നും ജർമൻ ചാൻസലർക്കും സ്വീഡൻ പ്രധാനമന്ത്രിക്കും കിർഗിസ്ഥാന്റെ പ്രസിഡന്റിനും ഇവ സമ്മാനിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. സീ ബക്‌തോൺ, കരകൗശല ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ, ഭൗമസൂചിക പദവിയുള്ള ആപ്രിക്കോട്ട്, ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ വാണിജ്യ പുഷ്പകൃഷി, ചാങ്പ സമൂഹം പരമ്പരാഗതമായി നിർമിക്കുന്ന പഷ്മിന എന്നിവയ്ക്ക് വലിയ വിപണിസാധ്യതയുണ്ട്. പഷ്മിനയുടെ ആഗോള അംഗീകാരം ശക്തിപ്പെടുത്താനും പ്രാദേശിക ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് മികച്ച വിപണിപരിചയം നൽകാനും സർക്കാർ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. പുതിയ വിപണികൾ കണ്ടെത്തി മികച്ച ബ്രാൻഡിങ് ഉറപ്പാക്കുകയും അതിന്റെ നേട്ടം ഉൽപ്പാദകർക്ക് നേരിട്ട് ലഭ്യമാക്കുകയുമാണ് ലക്ഷ്യം. പുരാതന ആശ്രമങ്ങൾ, ബൗദ്ധ പാരമ്പര്യങ്ങൾ, ആദരണീയനായ കുശോക് ബകുല റിൻപോച്ചെയിൽനിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉത്സവങ്ങൾ എന്നിവ ലഡാക്കിന്റെ അമൂല്യമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകമാണെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പറഞ്ഞു. ചരിത്രപ്രധാനമായ പാറച്ചിത്രങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ലേയിൽ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ ശിലാചിത്ര സംരക്ഷണ പാർക്കും അദ്ദേഹം ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. വരുംതലമുറകൾക്കും രാജ്യത്തിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള സന്ദർശകർക്കും ലഡാക്കിന്റെ സമ്പന്നമായ പുരാതനചരിത്രം അടുത്തറിയാൻ ഇത് സഹായിക്കും. കൂട്ടായ പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ ലഡാക്കിനെ വികസനത്തിന്റെ പുതിയ ഉയരങ്ങളിലെത്തിക്കാമെന്ന ആത്മവിശ്വാസവും പ്രധാനമന്ത്രി പ്രകടിപ്പിച്ചു. പുതിയ പദ്ധതികൾ ലഭിച്ച ജനങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും അഭിനന്ദനങ്ങളും പരമ്പരാഗത അഭിവാദ്യങ്ങളും നേർന്നാണ് അദ്ദേഹം പ്രസംഗം അവസാനിപ്പിച്ചത്.
.
