ന്യൂഡൽഹി, 2026 സെപ്റ്റംബർ 04-

നീതിനിഷേധത്തിന് കാരണമാകുന്ന സ്വന്തം ഉത്തരവോ വിധിയോ തിരിച്ചുവിളിക്കാനുള്ള ഹൈക്കോടതിയുടെ അന്തർലീന അധികാരം ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 362-ാം വകുപ്പ് ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. മഹാവീർ എന്ന അവ്നിഷ് നൽകിയ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചാണ് ജസ്റ്റിസ് പ്രശാന്ത് കുമാർ മിശ്ര, ജസ്റ്റിസ് ശ്രീ ചന്ദ്രശേഖർ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചിന്റെ വിധി. മഹാവീറാണ് അപ്പീലുകാരൻ; മധ്യപ്രദേശ് സംസ്ഥാനമാണ് എതിർകക്ഷി. അപ്പീലുകാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ പ്രശാന്ത് ശുക്ല ഹാജരായി. മധ്യപ്രദേശ് സർക്കാരിനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ സുർജീത് സിങ്, ആദിത്യ വൈഭവ് സിങ് എന്നിവർ ഹാജരായി. മഹാവീറിന്റെ ശിക്ഷാവിധി വീണ്ടും പരിഗണിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ച മധ്യപ്രദേശ് ഹൈക്കോടതിയുടെ 2018ലെ ഉത്തരവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിക്ഷാവിധിയും സുപ്രീംകോടതി റദ്ദാക്കി.

വിധി ഒപ്പിട്ടശേഷം മാറ്റാൻ പൊതുവിൽ വിലക്കുണ്ടെങ്കിലും അധികാരമില്ലാതെ പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിന് സംരക്ഷണമില്ല

ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 362-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം ഒരു വിധി ഒപ്പിട്ടശേഷം എഴുത്തുപിശകോ കണക്കുപിശകോ തിരുത്തുന്നതൊഴികെ അത് മാറ്റുന്നതിനോ പുനഃപരിശോധിക്കുന്നതിനോ പൊതുവിൽ വിലക്കുണ്ട്. എന്നാൽ അധികാരമില്ലാതെ പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവുകൾക്ക് ഈ വിലക്ക് ബാധകമല്ലെന്നാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. അത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ 482-ാം വകുപ്പിലെ ഹൈക്കോടതിയുടെ അന്തർലീന അധികാരം ഉപയോഗിച്ച് സ്വന്തം ഉത്തരവ് തിരിച്ചുവിളിക്കാം. സ്വാഭാവിക നീതിയുടെ ലംഘനമോ കക്ഷിക്ക് ദോഷമുണ്ടാക്കിയ കോടതിയുടെ പിഴവോ ഉണ്ടായാലും ഈ അധികാരം പ്രസക്തമാകുമെന്ന് കോടതി വിശദീകരിച്ചു.

കുറ്റം നടന്നപ്പോൾ മഹാവീറിന് 17 വയസ്; ബാലനീതിബോർഡിന്റെ കണ്ടെത്തലും ഹൈക്കോടതി അംഗീകരിച്ചില്ല

സ്ത്രീയുടെയും അവരുടെ കൈക്കുഞ്ഞിന്റെയും മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തെളിവുകൾ ഇല്ലാതാക്കിയെന്ന കേസിലാണ് മഹാവീർ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടത്. കൊലപാതകം, സ്ത്രീധനമരണം എന്നീ കുറ്റങ്ങൾ തെളിയിക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ലെങ്കിലും ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാനിയമത്തിലെ 201-ാം വകുപ്പിന്റെ രണ്ടാം ഭാഗപ്രകാരം മഹാവീറിനെയും മറ്റു പ്രതികളെയും ശിക്ഷിച്ചു. 2017ൽ മധ്യപ്രദേശ് ഹൈക്കോടതി ശിക്ഷ ശരിവച്ചു. തുടർന്ന് കുറ്റം നടന്നപ്പോൾ താൻ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തയാളായിരുന്നുവെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി മഹാവീർ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചു.

ഹൈക്കോടതി നിർദേശിച്ച അന്വേഷണത്തിൽ മഹാവീറിന്റെ ജനനത്തീയതി 1987 ജൂലൈ 1 ആണെന്ന് ബാലനീതിബോർഡ് കണ്ടെത്തി. കുറ്റകൃത്യം നടന്നത് 2004 സെപ്റ്റംബർ 13നായിരുന്നു. അന്ന് മഹാവീറിന് 17 വയസും രണ്ട് മാസവും 12 ദിവസവുമായിരുന്നു. എന്നിട്ടും ശിക്ഷാവിധി അന്തിമമായിക്കഴിഞ്ഞുവെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി കേസ് വീണ്ടും തുറക്കാൻ ഹൈക്കോടതി വിസമ്മതിച്ചു.

സുപ്രീംകോടതിയിൽ കേസ് അന്തിമമായി തീർന്നെന്ന ഹൈക്കോടതി ധാരണയും തെറ്റെന്ന് കണ്ടെത്തി

മഹാവീറിന്റെ ശിക്ഷ സുപ്രീംകോടതിവരെ അന്തിമമായിക്കഴിഞ്ഞുവെന്ന ഹൈക്കോടതിയുടെ ധാരണ രേഖാപരമായ പിഴവാണെന്നും സുപ്രീംകോടതി കണ്ടെത്തി. മഹാവീറിന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ പ്രത്യേകാനുമതി ഹർജികളാണ് സുപ്രീംകോടതി കാര്യകാരണങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് തീർപ്പാക്കിയിരുന്നത്. മഹാവീറിന്റെ ഹർജി കാര്യകാരണങ്ങൾ പരിശോധിക്കാതെ പിൻവലിച്ചതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് തള്ളിയത്. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തയാളായിരുന്നുവെന്ന വാദം ഹൈക്കോടതിയിൽ ഉന്നയിക്കാനാണ് ഹർജി പിൻവലിച്ചതെന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശദീകരണം വിശ്വസനീയമാണെന്നും സുപ്രീംകോടതി വിലയിരുത്തി.

വിധിയുടെ പുനഃപരിശോധനയും നീതിനിഷേധം തിരുത്താൻ വിധി തിരിച്ചുവിളിക്കുന്നതും രണ്ടാണെന്ന് സുപ്രീംകോടതി

362-ാം വകുപ്പ് വിലക്കുന്ന വിധിയുടെ ഉള്ളടക്കപരമായ പുനഃപരിശോധനയും ഗുരുതരമായ നീതിനിഷേധം പരിഹരിക്കാൻ ഉത്തരവ് തിരിച്ചുവിളിക്കുന്ന നടപടിക്രമപരമായ പുനഃപരിശോധനയും ഒരുപോലെയല്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വിശദീകരിച്ചു. കോടതിയുടെ തന്നെ പിഴവുമൂലം ഒരു വ്യക്തിക്ക് നിയമപരമായ ആനുകൂല്യം നഷ്ടപ്പെടുകയും ഗുരുതരമായ ദോഷം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്താൽ അത് പരിഹരിച്ച് നീതി ഉറപ്പാക്കാൻ ഹൈക്കോടതിക്ക് അധികാരമുണ്ട്. നടപടിക്രമങ്ങൾ നീതി നടപ്പാക്കാനുള്ള ഉപാധികളാണെന്നും അവ നീതി നിഷേധിക്കാനുള്ള കാരണമാകരുതെന്നുമാണ് വിധിയിലെ നിലപാട്.

തെളിവ് ഇല്ലാതാക്കിയെന്ന ശിക്ഷയും നിയമവിരുദ്ധം; മഹാവീറിന്റെ ശിക്ഷ പൂർണമായി റദ്ദാക്കി

കൊലപാതകവും സ്ത്രീധനമരണവും തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ തെളിവ് ഇല്ലാതാക്കിയെന്ന കുറ്റത്തിന് മഹാവീറിനെ ശിക്ഷിച്ചതിലും സുപ്രീംകോടതി നിയമപരമായ പിഴവ് കണ്ടെത്തി. ഒരു കുറ്റകൃത്യം നടന്നെന്നും അതിന്റെ തെളിവ് പ്രതി കുറ്റവാളിയെ രക്ഷിക്കാനുള്ള ഉദ്ദേശത്തോടെ ഇല്ലാതാക്കിയെന്നും കണ്ടെത്തേണ്ടത് ഈ കുറ്റത്തിന് ആവശ്യമാണ്. അടിസ്ഥാന കുറ്റകൃത്യം നടന്നുവെന്ന കണ്ടെത്തൽ ഇല്ലാത്തതിനാൽ മഹാവീറിന്റെ ശിക്ഷ നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അപ്പീൽ അനുവദിച്ച സുപ്രീംകോടതി ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവും ശിക്ഷാവിധിയും റദ്ദാക്കി മഹാവീറിനെ ജാമ്യബോണ്ടുകളിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കി.

ഗുരുതര നീതിനിഷേധം തിരുത്താൻ ഹൈക്കോടതികളുടെ അന്തർലീന അധികാരത്തിന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തത നൽകി

വിധിയോടെ രാജ്യത്തെ ഹൈക്കോടതികൾക്ക് ബാധകമായ നിയമനിലപാടിലാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തത വരുത്തിയത്. 362-ാം വകുപ്പിനെ യാന്ത്രികമായോ അതിസാങ്കേതികമായോ പ്രയോഗിച്ച് നീതിയുടെ ലക്ഷ്യം പരാജയപ്പെടുത്തരുതെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. അധികാരമില്ലാതെ പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവ്, സ്വാഭാവിക നീതിയുടെ ലംഘനം, കോടതിയുടെ പിഴവുമൂലമുള്ള ഗുരുതര ദോഷം തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങളിൽ 482-ാം വകുപ്പിലെ അന്തർലീന അധികാരം ഉപയോഗിക്കാം. എന്നാൽ ഇത് സാധാരണ വിധി പുനഃപരിശോധിക്കാനുള്ള പൊതുവായ അധികാരമല്ലെന്നും വിധിയിലെ വ്യത്യാസം വ്യക്തമാക്കുന്നു.