ന്യൂഡൽഹി, ഓഗസ്റ്റ് 13-
പ്രതിഷേധ സ്ഥലങ്ങളിൽ മുഖതിരിച്ചറിയൽ സാങ്കേതികവിദ്യയും മറ്റ് ബയോമെട്രിക് നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങളും പൊലീസ് ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെ ചോദ്യംചെയ്ത് രാജ്യസഭാംഗം എ എ റഹീം സമർപ്പിച്ച ഹർജി 2026 ഓഗസ്റ്റ് 13ന് സുപ്രീംകോടതി പരിഗണിച്ചു. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി, ജസ്റ്റിസ് വി മോഹന എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഹർജി കേൾക്കാൻ സമ്മതിച്ചത്. കേന്ദ്രസർക്കാരാണ് എതിർകക്ഷി. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷക ഡോക്ടർ മേനക ഗുരുസ്വാമി ഹാജരായി. എതിർകക്ഷിക്കുവേണ്ടി ഹാജരായ അഭിഭാഷകന്റെ പേര് കോടതി റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നില്ല.
അന്തിമവിധിയില്ല; സമാന വിദ്യാർഥി പ്രതിഷേധ ഹർജികൾക്കൊപ്പം കേസ് പരിഗണിക്കും
ഇത് മുഖതിരിച്ചറിയൽ സംവിധാനങ്ങളുടെ ഉപയോഗം വിലക്കിയ അന്തിമവിധിയല്ല. റഹീമിന്റെ ഹർജി കേൾക്കാമെന്ന് സമ്മതിച്ച കോടതി, സമീപകാല വിദ്യാർഥി പ്രതിഷേധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നിലവിലുള്ള മറ്റു ഹർജികൾക്കൊപ്പം ഇതും ചേർക്കാനാണ് തീരുമാനിച്ചത്. ബയോമെട്രിക് വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നതോ ഉപയോഗിക്കുന്നതോ തടഞ്ഞുകൊണ്ടുള്ള ഇടക്കാല ഉത്തരവും കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടില്ല.
ജന്തർ മന്തറിലെ പ്രതിഷേധക്കാരുടെ വിവരങ്ങൾ അനുമതിയില്ലാതെ ശേഖരിച്ചെന്ന് പരാതി
ജന്തർ മന്തറിലെ പ്രതിഷേധക്കാരെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ഡൽഹി പൊലീസ് ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആരോപണം. മുഖതിരിച്ചറിയൽ ക്യാമറകൾ, ഡ്രോണുകൾ, മൊബൈൽ കമാൻഡ് ആൻഡ് കൺട്രോൾ വാഹനം തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിച്ച് പ്രതിഷേധക്കാർ, മാധ്യമപ്രവർത്തകർ, സ്ഥലത്തുണ്ടായിരുന്ന മറ്റുള്ളവർ എന്നിവരുടെ ചിത്രങ്ങളും ദൃശ്യങ്ങളും ശേഖരിച്ചതായും ഹർജി പറയുന്നു.
സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ വിവരങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുന്നത് നിയമലംഘനമെന്ന് റഹീം
ആദിത്യ ഇൻഫോടെക് ലിമിറ്റഡ്, ഡൈമെൻഷൻ എൻഎക്സ്ജി പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡ് എന്നീ സ്വകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സേവനമാണ് പൊലീസ് ഉപയോഗിച്ചതെന്ന് മേനക ഗുരുസ്വാമി കോടതിയെ അറിയിച്ചു. കണ്ണടയുടെ രൂപത്തിലുള്ള ഉപകരണത്തിലൂടെ മുഖം തിരിച്ചറിയുകയും പ്രത്യേക വാഹനത്തിലൂടെ വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുകയും ചെയ്തെന്നാണ് വാദം. വ്യക്തികളുടെ സമ്മതമില്ലാതെ ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങൾ സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ സൂക്ഷിക്കുന്നത് ഡിജിറ്റൽ വ്യക്തിവിവര സംരക്ഷണ നിയമത്തിന്റെ ലംഘനമാണെന്നും ഹർജിക്കാരൻ ആരോപിച്ചു.
നിലവിലെ പൊലീസ് ഉത്തരവുകളൊന്നും കൂട്ട ബയോമെട്രിക് പരിശോധന അനുവദിക്കുന്നില്ലെന്ന് വാദം
പ്രതിഷേധങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഡൽഹി പൊലീസിന്റെ നിലവിലെ ഉത്തരവുകളോ 2022ലെ ക്രിമിനൽ നടപടിക്രമ തിരിച്ചറിയൽ നിയമമോ സമാധാനപരമായ പൊതുയോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നവരെ വ്യാപകമായി ബയോമെട്രിക് പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയരാക്കാൻ അനുമതി നൽകുന്നില്ലെന്നാണ് ഹർജിയിലെ വാദം. വ്യക്തമായ നിയമത്തിന്റെ അഭാവത്തിലാണ് പൊലീസ് നിരീക്ഷണം നടത്തിയതെന്നും റഹീം ആരോപിക്കുന്നു.
ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്താനും ഇല്ലാതാക്കാനും സംവിധാനം വേണമെന്ന് ആവശ്യം
ഉപയോഗിച്ച സാങ്കേതികവിദ്യകൾ, വിവരശേഖരങ്ങൾ, സ്വകാര്യ കമ്പനികളുമായുള്ള കരാറുകൾ എന്നിവ വെളിപ്പെടുത്തണമെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആവശ്യം. ബാധിക്കപ്പെട്ട വ്യക്തികൾക്ക് തങ്ങളെക്കുറിച്ച് ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങൾ പരിശോധിക്കാനും അവ ഇല്ലാതാക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടാനും പരാതി പരിഹാര സംവിധാനം ഒരുക്കണം. സ്വകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ കൈവശമുള്ള ബയോമെട്രിക് വിവരങ്ങളുടെ ഉപയോഗം നിർത്തി അവ സ്ഥിരമായി ഇല്ലാതാക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഹർജിയിലെ ആവശ്യങ്ങളിൽ തീർപ്പില്ല; വിശദമായ വാദം പിന്നീട്
മുഖതിരിച്ചറിയൽ നിരീക്ഷണം നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന റഹീമിന്റെ വാദം സുപ്രീംകോടതി ഇതുവരെ അംഗീകരിക്കുകയോ തള്ളുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല. കേന്ദ്രസർക്കാരിനോ ഡൽഹി പൊലീസിനോ സ്വകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കോ എതിരെ നിർദേശം നൽകിയിട്ടുമില്ല. ഹർജി മറ്റു പ്രതിഷേധ കേസുകൾക്കൊപ്പം വിശദമായി പരിഗണിക്കുന്നതുവരെ നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ നിയമപരമായ മാറ്റമൊന്നും ഉണ്ടായിട്ടില്ല.
സ്വകാര്യതയും സമാധാനപരമായ പ്രതിഷേധാവകാശവും ദേശീയതല പരിശോധനയ്ക്ക്
നിയമതലത്തിൽ, ബയോമെട്രിക് നിരീക്ഷണത്തിന് വ്യക്തമായ നിയമാധികാരവും ന്യായമായ ലക്ഷ്യവും ആനുപാതികമായ നടപടിയും വേണമെന്ന സ്വകാര്യതാവകാശ മാനദണ്ഡമാണ് ഹർജി ഉയർത്തുന്നത്. സാമൂഹികതലത്തിൽ, നിരീക്ഷണഭയം സമാധാനപരമായ പ്രതിഷേധത്തിൽനിന്ന് ആളുകളെ പിന്തിരിപ്പിക്കുമോ എന്ന ചോദ്യവും ഉയരുന്നു. ജുഡീഷ്യറി തലത്തിൽ, വിശദമായ തീർപ്പുണ്ടായാൽ പൊലീസ് നിരീക്ഷണ സാങ്കേതികവിദ്യകളുടെ രാജ്യവ്യാപക ഉപയോഗത്തിന് മാർഗനിർദേശമാകാം; എന്നാൽ ഇപ്പോഴത്തെ നടപടി നിയമമാതൃകയായ അന്തിമവിധിയല്ല.