ന്യൂഡൽഹി, ഓഗസ്റ്റ് 8-

ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട തടവുകാരുടെ അപ്പീലുകൾ വൈകിയെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം തള്ളാതെ, കാലതാമസം മാപ്പാക്കുന്നതിൽ ഉദാരവും സജീവവുമായ സമീപനം സ്വീകരിക്കണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി. 2026 ഓഗസ്റ്റ് 4-ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ. ബി. പർദിവാല, കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചാണ് അർജുൻ ജാനി എന്ന തുൻതുൻ നൽകിയ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചത്. ഒഡിഷ സംസ്ഥാനമായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. അർജുൻ ജാനിക്കായി പ്രഗതി നീഖ്റയും സംസ്ഥാനത്തിനായി ഹിതേന്ദ്രനാഥ് റാത്തും ഹാജരായി.

ഒൻപതു വർഷത്തെ കാലതാമസം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ജയിൽ അപ്പീൽ തള്ളിയത് സ്വാതന്ത്ര്യാവകാശത്തെ ബാധിച്ചു

2006 ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് നബരംഗ്പുർ അഡീഷണൽ സെഷൻസ് കോടതി കൊലക്കുറ്റത്തിന് അർജുൻ ജാനിയെ ജീവപര്യന്തം തടവിന് ശിക്ഷിച്ചിരുന്നു. ജയിലിൽനിന്ന് നൽകിയ അപ്പീൽ 3,157 ദിവസം വൈകിയെന്ന കാരണത്താൽ ഒഡിഷ ഹൈക്കോടതി 2016 ജനുവരി 11-ന് തള്ളി. അപ്പോഴേക്കും ജാനി പന്ത്രണ്ടു വർഷത്തോളം തടവിൽ കഴിഞ്ഞിരുന്നുവെന്ന് സുപ്രീംകോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

നിയമസഹായത്തോടെ സുപ്രീംകോടതിയിലെത്തിയ അപ്പീലിനും 3,703 ദിവസത്തെ കാലതാമസമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ മറ്റൊരു ബെഞ്ച് കാലതാമസം മാപ്പാക്കുകയും 2026 മേയ് 7-ന് പതിനായിരം രൂപയുടെ വ്യക്തിഗത ബോണ്ടിൽ ജാനിക്ക് ജാമ്യം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

ജയിൽ അപ്പീലുകളിൽ കോടതികൾ പ്രായോഗികവും സജീവവുമായ സമീപനം സ്വീകരിക്കണം

ശിക്ഷയും തടവും വ്യക്തിയുടെ ഏറ്റവും വിലപ്പെട്ട മൗലികാവകാശമായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെയാണ് ബാധിക്കുന്നതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ തടവുകാരൻ ശിക്ഷയ്ക്കെതിരെ അപ്പീലുമായി കോടതിയിലെത്തുമ്പോൾ കാലതാമസം എത്ര വലുതായാലും സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് മാപ്പാക്കാൻ കോടതികൾ സജീവമായി ഇടപെടണം. പ്രത്യേകിച്ച് ജയിലിൽനിന്ന് സമർപ്പിക്കുന്ന അപ്പീലുകളെ യാന്ത്രികമായി തള്ളരുതെന്നാണ് വിധിയുടെ കാതൽ.

സമൂഹത്തിലെ പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ടവർക്കും ദരിദ്രരായ തടവുകാർക്കും നീതി ഇപ്പോഴും അകലെയാണെന്ന് ബെഞ്ച് വിലയിരുത്തി. അപ്പീൽ നൽകാനുള്ള അവകാശം കടലാസിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങാതെ, ശിക്ഷയുടെ ശരിതെറ്റുകൾ പരിശോധിക്കാനുള്ള യഥാർഥ അവസരമായി മാറണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഏക ദൃക്‌സാക്ഷിയുടെ മൊഴിയിലെ ഗുരുതര വൈരുധ്യങ്ങൾ സംശയം ഉയർത്തി

കമല, സോൻബാരി, രതനായി എന്നീ മൂന്ന് സ്ത്രീകൾ കൊല്ലപ്പെട്ട സംഭവത്തിലാണ് അർജുൻ ജാനി പ്രതിയായത്. എന്നാൽ ഒരു കൊലപാതകം കണ്ടുവെന്ന മൂന്നാം സാക്ഷിയുടെ മൊഴിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് വിചാരണക്കോടതി ശിക്ഷ വിധിച്ചതെന്ന് സുപ്രീംകോടതി കണ്ടെത്തി.

രാത്രിയിൽ നടന്നതായി പറയുന്ന സംഭവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മൊഴികൾ പരസ്പരം പൊരുത്തപ്പെട്ടില്ല. മൂന്ന് മൃതദേഹങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടും സംഭവസ്ഥലത്തിന്റെ രേഖാചിത്രം അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നില്ല. ജാനിയെ എങ്ങനെയാണ് പ്രതിയാക്കിയതെന്നതിനും വ്യക്തമായ വിശദീകരണമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

മർദിച്ച് വാങ്ങിയ കുറ്റസമ്മതവും രക്തക്കറയില്ലാത്ത കല്ലുകളും തെളിവാകില്ല

പൊലീസ് മർദിച്ചാണ് ജാനിയിൽനിന്ന് കുറ്റസമ്മതം വാങ്ങിയതെന്ന് ഒരു സാക്ഷി പറഞ്ഞിരുന്നു. പൊലീസ് കസ്റ്റഡിയിലെ കുറ്റസമ്മതം തെളിവായി സ്വീകരിക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കണ്ടെത്തിയ കല്ലുകളിലും ഇഷ്ടികയിലും രക്തക്കറ കണ്ടെത്തിയിരുന്നില്ല. അവയെ കൊലപാതകവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ശാസ്ത്രീയ തെളിവും ലഭിച്ചില്ല.

ദൃക്‌സാക്ഷിയുടെ ഒറ്റ മൊഴി മാത്രം ആശ്രയിച്ച് ശിക്ഷിക്കാമെങ്കിലും ആ മൊഴി വിശ്വസനീയവും സ്ഥിരതയുള്ളതും മറ്റ് സാഹചര്യങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതുമായിരിക്കണം. ഗുരുതരമായ വൈരുധ്യങ്ങൾ ന്യായമായ സംശയം ഉയർത്തുമ്പോൾ അത്തരം മൊഴി മാത്രം ശിക്ഷയ്ക്ക് അടിസ്ഥാനമാക്കാനാകില്ലെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

വിചാരണക്കോടതി വിധി റദ്ദാക്കി; പുനരധിവാസത്തിന് ജില്ലാ ഭരണകൂടം സഹായിക്കണം

പ്രോസിക്യൂഷൻ കുറ്റം സംശയാതീതമായി തെളിയിച്ചില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയ സുപ്രീംകോടതി വിചാരണക്കോടതിയുടെ ശിക്ഷാവിധി റദ്ദാക്കി അർജുൻ ജാനിയെ വെറുതേവിട്ടു. ജാമ്യത്തിനായി നൽകിയ പതിനായിരം രൂപയുടെ വ്യക്തിഗത ബോണ്ടും റദ്ദാക്കി. ജാനിയുടെ പുനരധിവാസത്തിനും പുനരധിവസിപ്പിക്കലിനും നടപടി സ്വീകരിക്കാൻ കോരാപുട്ട് ജില്ലാ നിയമസേവന അതോറിറ്റിക്ക് നിർദേശം നൽകി. ജില്ലാ കളക്ടറുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഭരണകൂടം ആവശ്യമായ സഹായം നൽകണമെന്നും ഉത്തരവിട്ടു.

കാലതാമസത്തിന്റെ പേരിലുള്ള യാന്ത്രിക നിരസനങ്ങൾക്ക് രാജ്യവ്യാപകമായി നിയന്ത്രണം വരും

റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട സുപ്രീംകോടതി വിധിയായതിനാൽ തടവുകാരുടെ വൈകിയ ക്രിമിനൽ അപ്പീലുകൾ പരിഗണിക്കുമ്പോൾ രാജ്യത്തെ ഹൈക്കോടതികൾക്കും കീഴ്‌ക്കോടതികൾക്കും ഈ മാർഗനിർദേശം ബാധകമാകും. നിയമതലത്തിൽ അപ്പീൽ അവകാശത്തിനും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും കൂടുതൽ സംരക്ഷണം ലഭിക്കും. സാമൂഹികതലത്തിൽ നിയമസഹായമില്ലാത്ത തടവുകാർക്ക് നീതി തേടാനുള്ള അവസരം ശക്തമാകും. ജുഡീഷ്യറി തലത്തിൽ കേസുകളുടെ എണ്ണം തീർക്കുന്നതിനേക്കാൾ തെളിവുകളും ശിക്ഷയുടെ നിയമസാധുതയും പരിശോധിക്കേണ്ട ഉത്തരവാദിത്വം വർധിക്കും.