ശ്രീനഗർ, 2026 ഒക്ടോബർ 27 –

ഇന്ത്യയുടെ ഭരണത്തിലുള്ള ജമ്മു കശ്മീരും പാകിസ്ഥാന്റെ ഭരണത്തിലുള്ള കശ്മീർ പ്രദേശങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സർക്കാർ ചെലവ്, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ, ജനങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾ എന്നിവയിൽ വലിയ വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ടെന്ന് പുതിയ താരതമ്യ റിപ്പോർട്ട്. 2026-27 സാമ്പത്തിക വർഷത്തെ ബജറ്റ് കണക്കുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ജമ്മു കശ്മീരിലെ ആളോഹരി സർക്കാർ ചെലവ് പാക് അധീന കശ്മീരിലേതിനെക്കാൾ ഏകദേശം നാലിരട്ടിയാണെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിലെ വിലയിരുത്തൽ. റോഡുകൾ, വൈദ്യുതി, വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലെ നിക്ഷേപത്തിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്. എന്നാൽ രണ്ട് പ്രദേശങ്ങളിലെയും ജനസംഖ്യയും ഭരണസംവിധാനങ്ങളും സാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങളും വ്യത്യസ്തമായതിനാൽ കണക്കുകൾ നേരിട്ട് താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ ഘടകങ്ങളും പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

ബജറ്റിൽ പത്തിരട്ടിയിലധികം വ്യത്യാസം

2026 ഫെബ്രുവരിയിൽ മുഖ്യമന്ത്രി ഒമർ അബ്ദുള്ള അവതരിപ്പിച്ച ജമ്മു കശ്മീരിന്റെ ബജറ്റ് 1,13,767 കോടി രൂപയുടേതാണ്. അതേസമയം പാക് അധീന കശ്മീരിലെ ഭരണകൂടം പ്രഖ്യാപിച്ച ബജറ്റ് 286 ബില്യൺ പാകിസ്ഥാൻ രൂപയുടേതാണ്. അമേരിക്കൻ ഡോളറിലേക്ക് മാറ്റി കണക്കാക്കുമ്പോൾ ജമ്മു കശ്മീരിന്റെ ബജറ്റ് ഏകദേശം 12 ബില്യൺ ഡോളറും പാക് അധീന കശ്മീരിന്റേത് 1.03 ബില്യൺ ഡോളറുമാണ്. ആളോഹരി സർക്കാർ ചെലവ് യഥാക്രമം 860 ഡോളറും 235 ഡോളറുമാണെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിലെ കണക്കുകൾ.

വികസന പദ്ധതികൾക്ക് കൂടുതൽ തുക

ജമ്മു കശ്മീരിൽ 2026-27 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ റോഡുകൾ, വൈദ്യുതി, ആശുപത്രികൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ വികസനത്തിനായി 25,236 കോടി രൂപയുടെ മൂലധനച്ചെലവാണ് വകയിരുത്തിയിരിക്കുന്നത്. പാക് അധീന കശ്മീരിൽ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി 36 ബില്യൺ പാകിസ്ഥാൻ രൂപയാണ് നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നത്. മുൻവർഷത്തെ 49 ബില്യൺ രൂപയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ വികസന വിഹിതത്തിൽ കുറവുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ശമ്പളം, പെൻഷൻ തുടങ്ങിയ വികസനേതര ചെലവുകൾക്കാണ് അവിടത്തെ ബജറ്റിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം മാറ്റിവച്ചിരിക്കുന്നതെന്നും റിപ്പോർട്ട് വ്യക്തമാക്കുന്നു.

വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദനത്തിലും വിതരണത്തിലും വ്യത്യാസം

ജമ്മു കശ്മീരിൽ 32 പദ്ധതികളിലായി 3,540 മെഗാവാട്ട് വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദനശേഷിയുണ്ടെന്നാണ് താരതമ്യ റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നത്. 2030-31 ഓടെ ഇത് 7,315 മെഗാവാട്ടായി ഉയർത്താനാണ് ലക്ഷ്യം. പാക് അധീന കശ്മീരിൽ 3,205 മെഗാവാട്ട് ജലവൈദ്യുത ഉൽപ്പാദനശേഷിയുണ്ടെങ്കിലും പ്രാദേശിക വൈദ്യുതി വിതരണത്തിൽ കുറവുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. 2024ൽ 400 മെഗാവാട്ട് ആവശ്യകതയുണ്ടായിരുന്നപ്പോൾ 330 മെഗാവാട്ട് മാത്രമാണ് ലഭിച്ചതെന്നാണ് കണക്ക്. എന്നാൽ ഉൽപ്പാദനശേഷിയും പ്രദേശത്ത് നേരിട്ട് ലഭിക്കുന്ന വൈദ്യുതിയും വ്യത്യസ്തമായ അളവുകളാണെന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്.

റോഡുകളും റെയിൽവേയും വികസന പദ്ധതികളും

ജമ്മു കശ്മീരിലെ ഗതാഗത സൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ഉധംപുർ-ശ്രീനഗർ-ബാരാമുള്ള റെയിൽപാത പദ്ധതി 2025 ജൂണിൽ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തിരുന്നു. 272 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഈ പദ്ധതിയിൽ 36 തുരങ്കങ്ങളും 943 പാലങ്ങളുമുണ്ട്. 43,780 കോടി രൂപയാണ് പദ്ധതിയുടെ നിർമാണച്ചെലവ്. അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങളിലെ റോഡ്, ടെലികോം, വൈദ്യുതി സൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള പദ്ധതികളും നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്. പാക് അധീന കശ്മീരിലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സമാനമായ സമഗ്ര കണക്കുകൾ ലഭ്യമല്ലാത്തത് താരതമ്യത്തിന് പരിമിതിയാകുന്നു.

രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യത്തിലും അവകാശങ്ങളിലും ചർച്ച

ഇന്ത്യൻ ഭരണത്തിലുള്ള ജമ്മു കശ്മീരിലെ ജനങ്ങൾ നിയമസഭയിലേക്കും ലോക്സഭയിലേക്കും പ്രതിനിധികളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. 2024ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 63.88 ശതമാനമായിരുന്നു വോട്ടെടുപ്പ്. അതേസമയം പാക് അധീന കശ്മീരിന് പാകിസ്ഥാൻ പാർലമെന്റിൽ നേരിട്ടുള്ള പ്രാതിനിധ്യമില്ല. പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള പ്രദേശത്തിന്റെ ഭരണഘടനാപരമായ ബന്ധത്തെ എതിർക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് നിയമപരമായ നിയന്ത്രണങ്ങളുമുണ്ട്. എന്നാൽ ജമ്മു കശ്മീരിന്റെ സംസ്ഥാനപദവി പുനഃസ്ഥാപിക്കാത്തതും ഭരണാധികാരങ്ങളുടെ വിഭജനവും ഇന്ത്യയുടെ ഭരണത്തിലുള്ള പ്രദേശത്തും രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് കാരണമായിട്ടുണ്ട്.

കണക്കുകൾ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്

രണ്ട് പ്രദേശങ്ങളിലെയും ബജറ്റ് കണക്കുകൾ സർക്കാർ പ്രഖ്യാപിച്ച ചെലവുപദ്ധതികളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. വകയിരുത്തിയ തുക മുഴുവനായി ചെലവഴിച്ചെന്നോ എല്ലാ വികസന പദ്ധതികളും പൂർത്തിയായെന്നോ ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നില്ല. പാക് അധീന കശ്മീരിലെ സാമ്പത്തിക വിവരങ്ങളുടെ ലഭ്യതക്കുറവും താരതമ്യത്തെ ബാധിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതനിലവാരം, പൊതുസേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം, തൊഴിൽസാധ്യതകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് അന്തിമ നിഗമനത്തിലെത്താൻ കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്.