ന്യൂഡൽഹി, സെപ്റ്റംബർ 08-

സംഭൽ ജാമാ മസ്ജിദുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കത്തിൽ, സംരക്ഷിത പുരാതന സ്മാരകത്തിന്റെ നിലവിലുള്ള മതസ്വഭാവം നിയമപ്രകാരം നിലനിർത്തേണ്ടതാണെന്ന് പള്ളി കമ്മിറ്റി 2026 സെപ്റ്റംബർ 08ന് സുപ്രീംകോടതിയിൽ വാദിച്ചു. ജസ്റ്റിസ് പി.എസ്. നരസിംഹ, ജസ്റ്റിസ് അലോക് അറാധെ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് കേസ് പരിഗണിച്ചത്. സംഭൽ ജാമാ മസ്ജിദ് മാനേജ്മെന്റ് കമ്മിറ്റിക്കുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ഹുസേഫ അഹ്മദിയും അഭിഭാഷകൻ നിസാം പാഷയും വാദിച്ചു. ഹരി ശങ്കർ ജെയിനാണ് എതിർകക്ഷി. ഹർജിക്കാരുടെ വാദം പൂർത്തിയായെങ്കിലും സുപ്രീംകോടതി ഈ ഘട്ടത്തിൽ അന്തിമ വിധിയോ ഉത്തരവോ പ്രസ്താവിച്ചിട്ടില്ല; അടുത്ത തീയതിയിൽ എതിർകക്ഷികളുടെ വാദം കേൾക്കും.

ആരാധനയ്ക്കുള്ള പ്രവേശനാവകാശം മതസ്വഭാവ സംരക്ഷണത്തെ മറികടക്കില്ലെന്ന് പള്ളി കമ്മിറ്റി

1958ലെ പുരാതന സ്മാരകങ്ങളും പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങളും അവശിഷ്ടങ്ങളും സംബന്ധിച്ച നിയമത്തിലെ പതിനെട്ടാം വകുപ്പ് സംരക്ഷിത സ്മാരകങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനാവകാശത്തെക്കുറിച്ചാണ് പറയുന്നതെങ്കിലും, അതിന് മുമ്പുള്ള പതിനാറാം വകുപ്പ് സംരക്ഷിത ആരാധനാലയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന മതസ്വഭാവം സംരക്ഷിക്കുന്നുവെന്ന് ഹുസേഫ അഹ്മദി വാദിച്ചു. ഒരു പുരാതന സ്മാരകത്തിന് മതസ്വഭാവമുണ്ടെങ്കിൽ അത് നിലനിർത്തണമെന്നതാണ് നിയമത്തിന്റെ നിർബന്ധമെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഹിന്ദു ഹർജിക്കാരുടെ ആരാധനാവകാശ ആവശ്യം നിയമസംരക്ഷണത്തിന് വിരുദ്ധമെന്ന് വാദം

സംരക്ഷിത സ്മാരകത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ച് മതചടങ്ങുകളും പ്രാർത്ഥനയും നടത്താൻ അനുവദിക്കണമെന്നതാണ് ഹിന്ദു ഹർജിക്കാരുടെ കേസിന്റെ അടിസ്ഥാനമെന്ന് പള്ളി കമ്മിറ്റി പറഞ്ഞു. എന്നാൽ നിലവിലുള്ള മതസ്വഭാവം മാറ്റപ്പെടാതിരിക്കാൻ നിയമം നൽകുന്ന സംരക്ഷണവുമായി ഈ ആവശ്യം പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ലെന്നാണ് വാദം. ആരാധനാലയ നിയമത്തിലെ മൂന്നാം വകുപ്പിന്റെ സമാന സംരക്ഷണമാണ് പുരാതന സ്മാരക നിയമത്തിലെ പതിനാറാം വകുപ്പിലും ഉള്ളതെന്ന് അഹ്മദി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ആരാധനാലയ നിയമം ബാധകമല്ലെന്ന ഹൈക്കോടതി നിലപാടിനെയും ചോദ്യം ചെയ്തു

പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ സംരക്ഷണത്തിലുള്ള സ്മാരകമാണെന്ന കാരണത്താൽ 1991ലെ ആരാധനാലയ നിയമം ബാധകമല്ലെന്ന അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തലും പള്ളി കമ്മിറ്റി ചോദ്യം ചെയ്തു. നിയമത്തിലെ നാലാം വകുപ്പിന്റെ മൂന്നാം ഉപവകുപ്പിലുള്ള ഒഴിവാക്കൽ നാലാം വകുപ്പിന് മാത്രമാണെന്നും മുഴുവൻ നിയമത്തിനുമല്ലെന്നും ഹുസേഫ അഹ്മദി വാദിച്ചു. ആരാധനാലയത്തിന്റെ മതസ്വഭാവം മാറ്റുന്നതിന് മൂന്നാം വകുപ്പ് സമ്പൂർണ വിലക്ക് ഏർപ്പെടുത്തുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

സർവേ കമ്മീഷണറെ നിയമിച്ചത് അടിയന്തരത തെളിയിക്കാതെയെന്ന് വിമർശനം

2024 നവംബർ 19ന് വിചാരണക്കോടതി അഡ്വക്കേറ്റ് കമ്മീഷണറെ നിയമിച്ച ഉത്തരവ് നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്നും പള്ളി കമ്മിറ്റി വാദിച്ചു. കമ്മിറ്റിക്ക് നോട്ടീസ് നൽകാതെ ഏകപക്ഷീയമായാണ് കമ്മീഷണറെ നിയമിച്ചതെന്നും പ്രാദേശിക പരിശോധനയിൽ എന്തെല്ലാം കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കണമെന്നത് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയില്ലെന്നും ഹുസേഫ അഹ്മദി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സിവിൽ നടപടിക്രമച്ചട്ടത്തിലെ നിർബന്ധ വ്യവസ്ഥകൾ പാലിച്ചിട്ടില്ലെന്നാണ് വാദം.

എഴുപത് വർഷത്തിന് ശേഷമുള്ള ഹർജിയിൽ ഇത്ര വേഗം സർവേ എന്തിനെന്ന് ചോദ്യം

ഏകദേശം എഴുപത് വർഷത്തിന് ശേഷമാണ് അവകാശവാദവുമായി കേസ് വന്നതെന്നും അതിനാൽ കമ്മീഷണറെ അതിവേഗം നിയമിക്കേണ്ട അടിയന്തര സാഹചര്യം എന്തായിരുന്നുവെന്നും പള്ളി കമ്മിറ്റി ചോദിച്ചു. വിഷയത്തിന്റെ അതീവ സംവേദനക്ഷമത കണക്കിലെടുത്ത് നോട്ടീസ് നൽകാതെ കമ്മീഷണറെ നിയമിക്കരുതായിരുന്നുവെന്നും അഹ്മദി വാദിച്ചു. കമ്മീഷണറുടെ സന്ദർശനത്തിന് പിന്നാലെ സംഭലിൽ ഉണ്ടായ അക്രമത്തിൽ ആറുപേർ കൊല്ലപ്പെട്ടതും പ്രാർത്ഥന തടസ്സപ്പെട്ടതും അദ്ദേഹം കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി.

തെളിവ് ശേഖരിക്കാൻ കക്ഷിയെ സഹായിക്കാനല്ല കമ്മീഷനെന്ന് പള്ളി കമ്മിറ്റി

ഒരു കക്ഷിക്ക് ഏറ്റവും മികച്ച തെളിവ് കണ്ടെത്താൻ കമ്മീഷനെ ഉപയോഗിക്കാമെന്ന അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണവും പള്ളി കമ്മിറ്റി ചോദ്യം ചെയ്തു. പ്രാദേശിക കമ്മീഷൻ കോടതിയെ സഹായിക്കാനാണ്, ഏതെങ്കിലും കക്ഷിക്ക് തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കാൻ സഹായിക്കാനല്ലെന്ന് അഹ്മദി വാദിച്ചു. സ്ഥലത്തെ യഥാർഥ സാഹചര്യം കണ്ടെത്തേണ്ടതുണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമാണ് കോടതിക്ക് കമ്മീഷണറെ നിയോഗിക്കാനാകുന്നതെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ആരാധനാലയ നിയമ കേസുകൾക്കൊപ്പം സംഭൽ ഹർജിയും കേൾക്കണമെന്ന് ആവശ്യം

1991ലെ ആരാധനാലയ നിയമത്തിന്റെ സാധുത ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന ഹർജികളും നിയമം നടപ്പാക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടുള്ള കേസുകളും സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിഗണനയിലിരിക്കെ സംഭൽ കേസും അവയ്ക്കൊപ്പം പരിഗണിക്കണമെന്ന് പള്ളി കമ്മിറ്റി ആവശ്യപ്പെട്ടു. 2024 ഡിസംബർ 12ലെ സുപ്രീംകോടതി ഉത്തരവിൽ രാജ്യത്ത് പുതിയ ആരാധനാലയ തർക്കക്കേസുകൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യരുതെന്നും നിലവിലുള്ള കേസുകളിൽ സർവേ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഫലപ്രദമായ ഇടക്കാലമോ അന്തിമമോ ആയ ഉത്തരവുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കരുതെന്നും നിർദേശിച്ചിരുന്നുവെന്ന് അഹ്മദി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഹർജിക്കാരുടെ വാദം പൂർത്തിയായി; എതിർകക്ഷികളുടെ വാദത്തിന് ശേഷം കോടതി നിലപാട് വ്യക്തമാകും

സംഭൽ ജാമാ മസ്ജിദ് മാനേജ്മെന്റ് കമ്മിറ്റിയുടെ പ്രത്യേകാനുമതി ഹർജികളിലാണ് സുപ്രീംകോടതി വാദം കേൾക്കുന്നത്. 2025 മെയ് മാസത്തിൽ അഡ്വക്കേറ്റ് കമ്മീഷണറെ നിയമിച്ച നടപടിയെ ശരിവച്ച അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവും ആരാധനാലയ നിയമം കേസ് തടയുന്നില്ലെന്ന ഹൈക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തലുമാണ് ചോദ്യം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. 2026 സെപ്റ്റംബർ 08ന് ഹർജിക്കാരുടെ വാദം പൂർത്തിയായി. അടുത്ത തീയതിയിൽ എതിർകക്ഷികളുടെ വാദം കേൾക്കും. അതിനാൽ നിലവിൽ അന്തിമ നിയമതീർപ്പുണ്ടായിട്ടില്ല.

പുരാതന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ മതസ്വഭാവവും സർവേ നടപടികളുടെ പരിധിയും സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിശോധനയിൽ

ഈ ഘട്ടത്തിൽ രാജ്യവ്യാപകമായി പുതിയ നിയമമോ പുതിയ മാനദണ്ഡമോ സുപ്രീംകോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല. പുരാതന സ്മാരക നിയമവും ആരാധനാലയ നിയമവും ഒരുമിച്ച് എങ്ങനെ വായിക്കണം, സംരക്ഷിത ആരാധനാലയത്തിന്റെ മതസ്വഭാവത്തിന് എന്ത് പരിധിവരെ സംരക്ഷണമുണ്ട്, ആരാധനാവകാശത്തിന്റെ പേരിൽ പ്രവേശനം അനുവദിക്കാമോ, സർവേ കമ്മീഷനെ നിയമിക്കുന്നതിന് എന്ത് നടപടിക്രമമാണ് പാലിക്കേണ്ടത് എന്നിവയാണ് കോടതിയുടെ പരിഗണനയിൽ. എതിർകക്ഷികളുടെ വാദവും കോടതിയുടെ അന്തിമ ഉത്തരവും വന്നശേഷമേ രാജ്യവ്യാപകമായ നിയമഫലം വ്യക്തമാകൂ.