ന്യൂഡൽഹി, 2026 സെപ്റ്റംബർ 06-
സിവിൽ കേസുകളിലെ കാലഹരണപരിധി, അന്വേഷണത്തിനിടയിലെ സംരക്ഷണ ഉത്തരവ്, വിൽപത്രത്തിന്റെ തെളിവ്, സംയുക്ത അപ്പീൽ, ആർബിട്രേഷൻ ഇടക്കാല സഹായം, എഫ്ഐആർ രജിസ്ട്രേഷൻ തുടങ്ങി വിവിധ നിയമപ്രശ്നങ്ങളിൽ സുപ്രീംകോടതി അടുത്തിടെ പുറപ്പെടുവിച്ച പത്ത് പ്രധാന വിധികളാണ് നിയമപരീക്ഷകൾക്കായി തയ്യാറാക്കിയ ലേഖനത്തിൽ വിശദീകരിക്കുന്നത്. ഓരോ കേസിലും സുപ്രീംകോടതി സ്വീകരിച്ച നിയമനിലപാടാണ് ചോദ്യോത്തര രൂപത്തിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നത്.
ഹർജിയിലെ വിവരങ്ങളിൽ നിന്നുതന്നെ കാലഹരണപ്പെട്ടെന്ന് വ്യക്തമെങ്കിൽ വിചാരണ കാത്തിരിക്കേണ്ട
എൻ. ആശാദേവി വേഴ്സസ് ആർ. അരവിന്ദ് കുമാർ ആൻഡ് അനദർ കേസിൽ, ഹർജിയിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വസ്തുതകളിൽ നിന്നുതന്നെ കേസ് കാലഹരണപരിധിക്ക് പുറത്താണെന്ന് വ്യക്തമായാൽ സിവിൽ നടപടിക്രമ നിയമത്തിലെ ഓർഡർ ഏഴ് റൂൾ പതിനൊന്ന് പ്രകാരം തുടക്കത്തിലേ ഹർജി തള്ളാമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. കാലഹരണപരിധി സാധാരണയായി വസ്തുതയും നിയമവും കലർന്ന വിഷയമാണെങ്കിലും, വ്യക്തമായ സാഹചര്യത്തിൽ പൂർണ വിചാരണ നിർബന്ധമല്ലെന്നാണ് വിധിയുടെ കാതൽ.
‘നിർബന്ധ നടപടികൾ പാടില്ല’ എന്ന ഇടക്കാല ഉത്തരവ് കുറ്റപത്രം തടയില്ല
അരുൺ കുമാർ മണ്ഡൽ @ അരുൺ മണ്ഡൽ വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ഝാർഖണ്ഡ് കേസിൽ, പ്രതിക്കെതിരെ നിർബന്ധ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കരുതെന്ന ഇടക്കാല സംരക്ഷണം അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനെ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കുന്നതിൽനിന്നോ മതിയായ തെളിവുണ്ടെങ്കിൽ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിൽനിന്നോ തടയില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഇത്തരം സംരക്ഷണം പ്രധാനമായും പ്രതിയുടെ അറസ്റ്റുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യമാണ് സംരക്ഷിക്കുന്നതെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.
വിൽപത്രം തെളിയിക്കാൻ രണ്ട് സാക്ഷികളും ലഭ്യമല്ലെന്ന് ആദ്യം സ്ഥാപിക്കണം
പഴനത്താൾ, മരിച്ചവർ, നിയമാവകാശികൾ മുഖേന വേഴ്സസ് ആലമത്താൾ, മരിച്ചവർ, നിയമാവകാശികൾ മുഖേന കേസിൽ, ഇന്ത്യൻ തെളിവ് നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് അറുപത്തിയൊൻപത് ഉപയോഗിച്ച് വിൽപത്രം തെളിയിക്കാൻ അതിലെ സാക്ഷികളിൽ ഒരാൾ മാത്രം ലഭ്യമല്ലെന്ന് തെളിയിച്ചാൽ പോരെന്ന് സുപ്രീംകോടതി പറഞ്ഞു. സാധാരണ നടപടിയായ വകുപ്പ് അറുപത്തിയെട്ട് പ്രകാരം തെളിവ് നൽകാൻ ഒരു സാക്ഷിയെയും കണ്ടെത്താനാകില്ലെന്ന് സ്ഥാപിച്ച ശേഷമേ വകുപ്പ് അറുപത്തിയൊൻപതിലേക്ക് കടക്കാനാകൂ.
ഒരേ വിധിയിൽ തീർപ്പാക്കിയ രണ്ട് സ്യൂട്ടുകൾക്ക് സംയുക്ത അപ്പീൽ സാധുവാകാം
ബസന്ന, നിയമാവകാശികൾ മുഖേനയും മറ്റുള്ളവരും വേഴ്സസ് ഭീമണ്ണയും മറ്റുള്ളവരും കേസിൽ, ഒരേ പരാതിക്കാരന്റെ രണ്ട് സ്യൂട്ടുകൾ ഒരുമിച്ച് വിചാരണ ചെയ്ത് പൊതുവായ വിധിയിലൂടെ തീർപ്പാക്കിയ സാഹചര്യത്തിൽ സംയുക്ത അപ്പീൽ നിലനിൽക്കാമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. പ്രത്യേകം അപ്പീൽ മെമ്മോറാണ്ടം നൽകാത്തത് ആവശ്യമായ സാഹചര്യത്തിൽ പരിഹരിക്കാവുന്ന നടപടിക്രമ പിഴവായിരിക്കാമെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.
സ്യൂട്ടിനും കൗണ്ടർ ക്ലെയിമിനും വേറെ ഡിക്രിയുണ്ടെങ്കിലും ഒറ്റ അപ്പീൽ സാധ്യമാകാം
ബസുദേവ് ആൻഡ് അദേഴ്സ് വേഴ്സസ് സഞ്ജയ് കുമാർ ആൻഡ് അദേഴ്സ് കേസിൽ, ഒരു സ്യൂട്ടും കൗണ്ടർ ക്ലെയിമും ഒരേ പൊതുവായ വിധിയിൽ തീർപ്പാക്കിയാൽ പ്രത്യേകം ഡിക്രികൾ തയ്യാറാക്കിയെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം രണ്ട് അപ്പീലുകൾ നിർബന്ധമല്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. രണ്ട് ഡിക്രികളെയും വ്യക്തമായി ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന പ്രത്യേകം കാരണങ്ങളും ആവശ്യമായ കോടതി ഫീസും ഉൾപ്പെടുത്തിയാൽ സംയുക്ത അപ്പീൽ നൽകാം.
ആർബിട്രേഷൻ അവാർഡ് ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന പരാജിത കക്ഷിക്കും അപൂർവ സാഹചര്യത്തിൽ ഇടക്കാല സഹായം
നാഷണൽ പ്രോജക്ട്സ് കൺസ്ട്രക്ഷൻ കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് വേഴ്സസ് ഇഷ്വാകൂ ഇന്ത്യ പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡ് കേസിൽ, ആർബിട്രേഷൻ അവാർഡിനെ വകുപ്പ് മുപ്പത്തിനാല് പ്രകാരം ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന പരാജിത കക്ഷിക്കും അപൂർവവും ശക്തവുമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ വകുപ്പ് ഒൻപത് പ്രകാരം ഇടക്കാല സഹായം തേടാമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. പരിഹരിക്കാനാകാത്ത നഷ്ടം തടയാനും നിയമപരമായ വെല്ലുവിളിയുടെ ഫലപ്രാപ്തി സംരക്ഷിക്കാനും ആവശ്യമായാൽ മാത്രമാണ് ഇത്തരത്തിലുള്ള സഹായം.
മജിസ്ട്രേറ്റ് അപേക്ഷ തള്ളിയാലും പൊലീസിന് പിന്നീട് എഫ്ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാം
പ്രമോദ് കുമാർ ശുക്ല വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ഉത്തർപ്രദേശ് ആൻഡ് അദേഴ്സ് കേസിൽ, എഫ്ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാൻ നിർദേശം തേടിയ അപേക്ഷ മജിസ്ട്രേറ്റ് തള്ളിയെന്ന കാരണത്താൽ പൊലീസിന്റെ സ്വതന്ത്ര നിയമബാധ്യത ഇല്ലാതാകില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി പറഞ്ഞു. പിന്നീട് ലഭിക്കുന്ന വിവരങ്ങളിൽ കോഗ്നിസബിൾ കുറ്റം വെളിപ്പെട്ടാൽ പൊലീസ് നിയമപ്രകാരം എഫ്ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാം. മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ മുൻ ഉത്തരവ് ഇതിന് തടസ്സമല്ല.
രേഖകളിൽ തെളിവുണ്ടെങ്കിൽ വിഷയം രൂപപ്പെടുത്തിയില്ലെന്ന പേരിൽ കേസ് തിരിച്ചയക്കേണ്ട
ശിവപ്പ വേഴ്സസ് ശാന്തവ്വ ആൻഡ് അദേഴ്സ് കേസിൽ, വിചാരണക്കോടതി ഒരു പ്രത്യേക വിഷയം ഔപചാരികമായി രൂപപ്പെടുത്തിയില്ലെങ്കിലും ഹർജികളും തെളിവുകളും രേഖകളും മതിയായിരിക്കുമ്പോൾ ഒന്നാം അപ്പീൽ കോടതിക്ക് തന്നെ വിഷയം തീർപ്പാക്കാമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. കേസ് വീണ്ടും വിചാരണക്കോടതിയിലേക്ക് തിരിച്ചയയ്ക്കുന്നത് പതിവ് നടപടിയാകരുതെന്നും അത് അപൂർവ മാർഗമാണെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.
സിവിൽ ജഡ്ജി നിയമനത്തിലെ മൂന്ന് വർഷത്തെ പ്രാക്ടീസ് വ്യവസ്ഥയിൽ വിനോദ് ചന്ദ്രന്റെ നിലപാട്
ഭൂമിക ട്രസ്റ്റ് വേഴ്സസ് യൂണിയൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചർച്ചയിൽ, സിവിൽ ജഡ്ജി ജൂനിയർ ഡിവിഷൻ നിയമനത്തിന് മൂന്ന് വർഷത്തെ കുറഞ്ഞ അഭിഭാഷക പ്രാക്ടീസ് പുനഃസ്ഥാപിച്ച 2025ലെ വിധി പുനഃപരിശോധിക്കേണ്ട കാര്യമില്ലെന്നാണ് ജസ്റ്റിസ് കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ നിലപാടെടുത്തത്. എന്നാൽ മുൻ മൂന്നംഗ ബെഞ്ചിന്റെ തീരുമാനം സമാനശക്തിയുള്ള ബെഞ്ചിന് മാറ്റാനാവില്ലെന്ന വാദം അദ്ദേഹം അംഗീകരിച്ചില്ല.
യഥാർഥ ഇര ഒത്തുതീർന്നാൽ പരാതിക്കാരന്റെ സമ്മതം എല്ലായ്പ്പോഴും നിർബന്ധമല്ല
ആനന്ദ് കുമാർ @ സഞ്ജയ് ലാൽവാനി വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് മധ്യപ്രദേശ് ആൻഡ് അദേഴ്സ് കേസിൽ, സിവിൽ അല്ലെങ്കിൽ വാണിജ്യ സ്വഭാവമുള്ള തർക്കത്തിൽ യഥാർഥ ഇര പ്രതിയുമായി യഥാർഥമായ ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തിയാൽ, കുറ്റവിവരം നൽകിയ വ്യക്തി ഇരയല്ലെങ്കിൽ അയാളുടെ സമ്മതം മാത്രം ലഭിച്ചില്ലെന്ന കാരണത്താൽ ഹൈക്കോടതിക്ക് ക്രിമിനൽ നടപടി റദ്ദാക്കാനാകില്ലെന്ന നിലപാടാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. ഒത്തുതീർപ്പിന് വഴങ്ങാത്ത കുറ്റമായതുകൊണ്ടുമാത്രം ഹൈക്കോടതിയുടെ സ്വതസിദ്ധ അധികാരം ഇല്ലാതാകില്ല.
സിവിൽ, ക്രിമിനൽ നടപടികളിലെ സാങ്കേതിക തടസ്സങ്ങൾക്ക് പരിധി വ്യക്തമാക്കി പുതിയ വിധികൾ
ഈ വിധികളിലൂടെ നടപടിക്രമത്തിലെ സാങ്കേതിക പിഴവുകൾ മാത്രം മുൻനിർത്തി കേസുകൾ അനാവശ്യമായി നീട്ടുന്നത് ഒഴിവാക്കാനും, ഹർജികളുടെ നിലനിൽപ്പ്, അപ്പീലുകളുടെ രൂപം, അന്വേഷണം, വിൽപത്ര തെളിവ്, ആർബിട്രേഷൻ സഹായം എന്നിവയിൽ കോടതികൾ സ്വീകരിക്കേണ്ട സമീപനം കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. രാജ്യത്തെ എല്ലാ കോടതികൾക്കും സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയ ഈ നിയമതത്വങ്ങൾ പ്രസക്തമാകും.
