പ്രയാഗ്രാജ്, 2026 ഒക്ടോബർ 16 –
ഉത്തർപ്രദേശിൽ 1980ൽ നടന്ന കൊലപാതകക്കേസിൽ ജീവപര്യന്തം തടവിന് ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട രണ്ടുപേർ കുറ്റകൃത്യം നടക്കുമ്പോൾ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നുവെന്ന് കണ്ടെത്തി അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. സിറാജ് അഹമ്മദ്, അബ്ദുൾ വാഹിദ് എന്നിവരുടെ ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷയാണ് കോടതി റദ്ദാക്കിയത്. എന്നാൽ കൊലപാതകക്കേസിൽ ഇവർ കുറ്റക്കാരാണെന്ന വിചാരണക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തൽ ശരിവച്ചു. ജസ്റ്റിസ് അബ്ദുൾ മൊയിൻ, ജസ്റ്റിസ് പ്രമോദ് കുമാർ ശ്രീവാസ്തവ എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് 2026 ഒക്ടോബർ 14ന് ഉത്തരവിട്ടത്. സിറാജ് അഹമ്മദും അബ്ദുൾ വാഹിദുമായിരുന്നു അപ്പീൽ നൽകിയവർ. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. അപ്പീലുകാർക്കുവേണ്ടി ഹാജരായ അഭിഭാഷകർ കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തലിനെ ചോദ്യം ചെയ്തില്ല. ജീവപര്യന്തം ശിക്ഷ റദ്ദാക്കി വിഷയം ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന് കൈമാറണമെന്നാണ് ആവശ്യപ്പെട്ടത്. സർക്കാരിനുവേണ്ടി ഹാജരായ അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഡ്വക്കേറ്റും ഈ ആവശ്യത്തെ എതിർത്തില്ല. ഇരുവരും 2026 ഒക്ടോബർ 28ന് ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന് മുന്നിൽ ഹാജരാകണമെന്നും ആറാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ശിക്ഷ സംബന്ധിച്ച് തീരുമാനമെടുക്കണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.
1980 സെപ്റ്റംബർ 28ന് നടന്ന ആക്രമണത്തിൽ ഒരാൾ കൊല്ലപ്പെട്ടു
1980 സെപ്റ്റംബർ 28ന് ഉത്തർപ്രദേശിലെ സുൽത്താൻപൂരിൽ നടന്ന കൊലപാതകമാണ് കേസിന് ആധാരം. മുൻവൈരാഗ്യത്തെത്തുടർന്ന് പ്രതികൾ പരാതിക്കാരുടെ സംഘത്തെ ആക്രമിച്ചെന്നാണ് പ്രോസിക്യൂഷൻ കേസ്. ആക്രമണത്തിൽ ഒരാൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും മറ്റുചിലർക്ക് പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തു. സംഭവത്തിൽ പൊലീസ് കേസെടുത്ത് അന്വേഷണം നടത്തി. തുടർന്ന് സുൽത്താൻപൂർ സെഷൻസ് കോടതിയിൽ വിചാരണ നടന്നു.
1981 ഡിസംബറിൽ സെഷൻസ് കോടതി പ്രതികളെ കുറ്റക്കാരായി കണ്ടെത്തി ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷ വിധിച്ചു. ഈ വിധിക്കെതിരെയാണ് ഹൈക്കോടതിയിൽ അപ്പീൽ നൽകിയത്. കേസിലെ മറ്റ് പ്രതികളുടെ അപ്പീലുകൾ നേരത്തെ അവസാനിച്ചിരുന്നു. സിറാജ് അഹമ്മദിന്റെയും അബ്ദുൾ വാഹിദിന്റെയും അപ്പീലുകളാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിഗണനയിൽ ശേഷിച്ചിരുന്നത്.
കൊലപാതകം നടക്കുമ്പോൾ രണ്ടുപേർക്കും 18 വയസ്സ് തികഞ്ഞിരുന്നില്ല
അപ്പീൽ പരിഗണനയിലിരിക്കെയാണ് കുറ്റകൃത്യം നടക്കുമ്പോൾ തങ്ങൾ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നുവെന്ന് സിറാജ് അഹമ്മദും അബ്ദുൾ വാഹിദും കോടതിയെ അറിയിച്ചത്. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇരുവരുടെയും പ്രായം പരിശോധിക്കാൻ ഹൈക്കോടതി ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന് നിർദേശം നൽകി. സ്കൂൾ രേഖകളും മറ്റ് തെളിവുകളും പരിശോധിച്ചാണ് ബോർഡ് പ്രായം സംബന്ധിച്ച റിപ്പോർട്ടുകൾ സമർപ്പിച്ചത്.
സിറാജ് അഹമ്മദിന്റെ ജനനത്തീയതി 1962 നവംബർ 25 ആണെന്നും അബ്ദുൾ വാഹിദിന്റേത് 1962 ഒക്ടോബർ 25 ആണെന്നും കോടതി അംഗീകരിച്ചു. ഇതനുസരിച്ച് 1980 സെപ്റ്റംബർ 28ന് കൊലപാതകം നടക്കുമ്പോൾ സിറാജിന് 17 വയസ്സും 10 മാസവും മൂന്ന് ദിവസവും അബ്ദുൾ വാഹിദിന് 17 വയസ്സും 11 മാസവും മൂന്ന് ദിവസവുമായിരുന്നു പ്രായം. ഇരുവരും അന്ന് 18 വയസ്സ് പൂർത്തിയാക്കിയിരുന്നില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.
സ്കൂൾ സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ പരിശോധിച്ച് പ്രായം സ്ഥിരീകരിച്ചു
സിറാജ് അഹമ്മദിന്റെ പ്രായം പരിശോധിക്കാൻ ഒന്നുമുതൽ അഞ്ചുവരെ പഠിച്ച മവയ്യ പ്രൈമറി സ്കൂളിലെയും ആറുമുതൽ എട്ടുവരെ പഠിച്ച റസൂലാബാദിലെ ഹൻഫി ഇന്റർ കോളേജിലെയും രേഖകളാണ് പരിഗണിച്ചത്. 1975ലെ അഞ്ചാം ക്ലാസ് വിജയ സർട്ടിഫിക്കറ്റ്, ആധാർ കാർഡ്, മറ്റ് സ്കൂൾ രേഖകൾ എന്നിവയും പരിശോധിച്ചു. വിദ്യാഭ്യാസ രേഖകളുടെ ആധികാരികതയെ പരാതിക്കാരന്റെ മകൻ ചോദ്യം ചെയ്തെങ്കിലും ആരോപണം തെളിയിക്കാൻ പ്രോസിക്യൂഷൻ സാക്ഷികളെ ഹാജരാക്കിയില്ല. ഇതോടെ രേഖകൾ വിശ്വസനീയമാണെന്ന ബോർഡിന്റെ കണ്ടെത്തൽ ഹൈക്കോടതി അംഗീകരിച്ചു.
അബ്ദുൾ വാഹിദിന്റെ കാര്യത്തിൽ സ്കൂൾ രജിസ്റ്റർ, അഞ്ചാം ക്ലാസിലെ ട്രാൻസ്ഫർ സർട്ടിഫിക്കറ്റ്, ഹൈസ്കൂൾ പരീക്ഷാ രേഖകൾ, ഉത്തർപ്രദേശ് ബോർഡ് പരീക്ഷയിലെ റോൾ നമ്പർ സംബന്ധിച്ച തെളിവുകൾ എന്നിവയാണ് പരിശോധിച്ചത്. ഈ രേഖകളും യഥാർഥമാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. പ്രായം സംബന്ധിച്ച രണ്ട് റിപ്പോർട്ടുകളിൽ ആദ്യത്തേത് 2017 ഫെബ്രുവരി രണ്ടിനും രണ്ടാമത്തേത് 2023 നവംബർ 27നുമാണ് ബോർഡ് സമർപ്പിച്ചത്.
കൊലപാതകക്കുറ്റം നിലനിൽക്കും; ജീവപര്യന്തം ശിക്ഷ മാത്രം റദ്ദാക്കി
കൊലപാതകക്കേസിൽ പ്രതികൾ കുറ്റക്കാരാണെന്ന വിചാരണക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തൽ റദ്ദാക്കാൻ കാരണമില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ആക്രമണത്തിൽ പരിക്കേറ്റ ദൃക്സാക്ഷികളുടെയും മറ്റ് സാക്ഷികളുടെയും മൊഴികൾ പരിശോധിച്ചപ്പോൾ കുറ്റം തെളിയിച്ചതിൽ വിചാരണക്കോടതിക്ക് പിഴവുണ്ടായതായി കണ്ടെത്താനായില്ല. അതിനാൽ സിറാജ് അഹമ്മദും അബ്ദുൾ വാഹിദും കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തൽ കോടതി ശരിവച്ചു.
എന്നാൽ കുറ്റകൃത്യം നടക്കുമ്പോൾ ഇരുവരും പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നുവെന്ന് തെളിഞ്ഞ സാഹചര്യത്തിൽ ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷ നിലനിർത്താനാവില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തലും ശിക്ഷയും രണ്ട് വ്യത്യസ്ത വിഷയങ്ങളാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ ബെഞ്ച്, ഇവർക്ക് നൽകേണ്ട ശിക്ഷ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർക്കുള്ള നിയമപ്രകാരം വീണ്ടും തീരുമാനിക്കണമെന്ന് നിർദേശിച്ചു.
വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാലും പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നെന്ന വാദം ഉന്നയിക്കാം
2000ലെ ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് നിയമത്തിലെ ഏഴ് എ വകുപ്പ് പ്രകാരം കേസ് അന്തിമമായി തീർപ്പാക്കിയതിനുശേഷവും കുറ്റകൃത്യം നടക്കുമ്പോൾ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നുവെന്ന വാദം ഉന്നയിക്കാമെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തുകയോ ശിക്ഷ വിധിക്കുകയോ ചെയ്തതുകൊണ്ട് മാത്രം ഈ അവകാശം ഇല്ലാതാകില്ല. പ്രായം സംബന്ധിച്ച വാദം ഉയർന്നാൽ നിയമപ്രകാരമുള്ള പരിശോധന നടത്തേണ്ടതുണ്ടെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
2013ലെ ജിതേന്ദ്ര സിങ് കേസിലും 2016ലെ മുംതാസ് കേസിലും സുപ്രീംകോടതി സ്വീകരിച്ച നിലപാടുകളാണ് ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചത്. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത വ്യക്തി കുറ്റം ചെയ്തതായി കണ്ടെത്തിയാൽ ശിക്ഷയിൽനിന്ന് പൂർണമായി ഒഴിവാക്കണമെന്നില്ല. എന്നാൽ ഏത് ശിക്ഷ നൽകണമെന്നത് ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് നിയമപ്രകാരം തീരുമാനിക്കണമെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.
പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർക്ക് അനുവദനീയമായ ശിക്ഷ മാത്രമേ നൽകാവൂ
കുറ്റകൃത്യം നടന്ന കാലഘട്ടത്തിന് ബാധകമായ നിയമപരിധി പരിഗണിച്ചാണ് ശിക്ഷ തീരുമാനിക്കേണ്ടതെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർക്കുള്ള നിയമത്തിൽ അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നതിനെക്കാൾ കടുത്ത ശിക്ഷ നൽകാനാവില്ല. കുറ്റകൃത്യത്തിന്റെ ഗൗരവം മാത്രം പരിഗണിച്ച് പ്രായപൂർത്തിയായ പ്രതികൾക്കുള്ള ശിക്ഷ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർക്കും നൽകുന്നത് ശരിയല്ലെന്ന നിയമനിലപാടാണ് കോടതി സ്വീകരിച്ചത്.
കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തൽ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ ശിക്ഷ സംബന്ധിച്ച വിഷയം ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന് കൈമാറാനാകുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഇരുവരുടെയും പ്രായം, കുറ്റകൃത്യം നടന്ന സാഹചര്യം, ബാധകമായ നിയമവ്യവസ്ഥകൾ എന്നിവ പരിശോധിച്ചായിരിക്കണം ബോർഡ് തുടർതീരുമാനം എടുക്കേണ്ടത്.
ഒക്ടോബർ 28ന് ബോർഡിന് മുന്നിൽ ഹാജരാകണം; ആറാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ തീരുമാനം
സിറാജ് അഹമ്മദിന്റെയും അബ്ദുൾ വാഹിദിന്റെയും അപ്പീലുകൾ ഭാഗികമായി അനുവദിച്ച അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി, ഇരുവർക്കും വിധിച്ച ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷ റദ്ദാക്കി. എന്നാൽ കൊലപാതകക്കേസിലെ കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തൽ നിലനിർത്തി. പുതിയ ശിക്ഷ തീരുമാനിക്കുന്നതിനായി കേസ് ബന്ധപ്പെട്ട ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന് കൈമാറി. 2026 ഒക്ടോബർ 28ന് ഇരുവരും ബോർഡിന് മുന്നിൽ ഹാജരാകണമെന്നും ആറാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ നിയമപ്രകാരമുള്ള ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിക്കണമെന്നും നിർദേശിച്ചു.
ഇതോടെ ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷയ്ക്ക് പകരം എന്ത് നടപടി സ്വീകരിക്കണമെന്ന കാര്യത്തിൽ ജുവനൈൽ ജസ്റ്റിസ് ബോർഡിന്റെ തീരുമാനമാണ് ഇനി നിർണായകം. ഇരുവരെയും കുറ്റവിമുക്തരാക്കിയിട്ടില്ല. അതുപോലെ ഉടൻ മോചിപ്പിക്കണമെന്ന ഉത്തരവും ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടില്ല. ശിക്ഷയുടെ കാര്യത്തിൽ മാത്രമാണ് പുതിയ തീരുമാനം ആവശ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
പഴയ കൊലക്കേസുകളിലും പ്രായം നിർണായകം; സമാന കേസുകളിൽ വിധി പ്രസക്തമാകും
കുറ്റകൃത്യം നടന്ന് പതിറ്റാണ്ടുകൾ കഴിഞ്ഞാലും പ്രതി അന്ന് പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നുവെന്ന് തെളിഞ്ഞാൽ അതിന് നിയമപരമായ പ്രാധാന്യമുണ്ടെന്ന നിലപാടാണ് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. നിയമപരമായി, കുറ്റക്കാരനാണെന്ന കണ്ടെത്തൽ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ ശിക്ഷ പുനഃപരിശോധിക്കാമെന്നതാണ് ഈ കേസിലെ പ്രധാന കാര്യം. സാമൂഹികതലത്തിൽ, കുറ്റകൃത്യം നടന്ന സമയത്തെ പ്രായം കൃത്യമായി പരിശോധിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും വിധി മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നു. നീതിന്യായ സംവിധാനത്തിന്റെ തലത്തിൽ, വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള കേസുകളിലും പ്രായം സംബന്ധിച്ച വിശ്വസനീയമായ രേഖകൾ അവഗണിക്കാനാവില്ലെന്ന സന്ദേശമാണ് ഉത്തരവിലുള്ളത്.
ഉത്തർപ്രദേശിലെ സമാന കേസുകളിൽ കുറ്റകൃത്യം നടന്ന സമയത്തെ പ്രായം സംബന്ധിച്ച തർക്കങ്ങൾ പരിഗണിക്കുമ്പോൾ ഈ വിധി പ്രസക്തമാകും. എന്നാൽ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ കൊലപാതകക്കേസിലെ കുറ്റക്കാരെ സ്വമേധയാ കുറ്റവിമുക്തരാക്കാനാവില്ല. കുറ്റക്കാരാണെന്ന കണ്ടെത്തലും നിയമപ്രകാരം നൽകാവുന്ന ശിക്ഷയും പ്രത്യേകം പരിശോധിക്കണമെന്ന സുപ്രീംകോടതി നിലപാടാണ് ഹൈക്കോടതി പിന്തുടർന്നത്.