പ്രയാഗ്‌രാജ്, 2026 ജൂലൈ 23-

2026 ജൂലൈ 21-ന് ജസ്റ്റിസ് വിനോദ് ദിവാകർ പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിൽ, ക്രിമിനൽ കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാത്തതിനെതിരെ നേരിട്ട് റിട്ട് ഓഫ് മാൻഡമസ് ആവശ്യപ്പെട്ടുള്ള ഹർജി അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി തള്ളി. ഹർജിക്കാരൻ പോലീസിനോട് പരാതി നൽകിയിട്ടും കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തില്ലെന്നായിരുന്നു പരാതി. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ ഹാജരായി. സംസ്ഥാന സർക്കാരിനുവേണ്ടി ഗവൺമെന്റ് അഡ്വക്കേറ്റും ഹാജരായി. ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലും ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിതയിലും ലഭ്യമായ നിയമപരമായ പരിഹാര മാർഗങ്ങൾ ആദ്യം സ്വീകരിക്കണമെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.

റിട്ട് അധികാരം നിയമപരമായ പരിഹാരത്തിന് പകരമല്ല

കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാത്തതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരാതികളിൽ നേരിട്ട് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിക്കുന്നത് പതിവാക്കരുതെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു. ആദ്യം നിയമം നിർദേശിക്കുന്ന അധികാരികളെ സമീപിക്കുകയും, തുടർന്ന് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ അധികാരം ഉപയോഗപ്പെടുത്തുകയും വേണമെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. അസാധാരണ സാഹചര്യങ്ങൾ ഒഴികെ റിട്ട് അധികാരം ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കാനാവില്ലെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

പോലീസിനെതിരെ നിർദേശം വേണമെങ്കിൽ നിയമനടപടി പാലിക്കണം

പോലീസ് കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാത്തതിനെതിരെ നിയമത്തിൽ വ്യക്തമായ നടപടിക്രമമുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ആ നടപടിക്രമം മറികടന്ന് നേരിട്ട് റിട്ട് ഓഫ് മാൻഡമസ് ആവശ്യപ്പെടാനാവില്ലെന്നും, ക്രിമിനൽ നിയമത്തിൽ ലഭ്യമായ പരിഹാരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചശേഷം മാത്രമേ ഹൈക്കോടതിയുടെ അസാധാരണ അധികാരം തേടാവൂ എന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

ഹർജി തള്ളി; നിയമപരമായ മറ്റ് മാർഗങ്ങൾ തുറന്നുവെച്ചു

ഹർജിയിൽ ആവശ്യപ്പെട്ട റിട്ട് അനുവദിക്കാൻ ഹൈക്കോടതി വിസമ്മതിച്ചു. എന്നാൽ നിയമപ്രകാരം ലഭ്യമായ മറ്റ് പരിഹാര മാർഗങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ ഹർജിക്കാരന് തടസ്സമില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികളെയും മജിസ്ട്രേറ്റിനെയും സമീപിക്കാനുള്ള അവകാശം തുടരുമെന്നും ഉത്തരവിൽ പറഞ്ഞു.

ക്രിമിനൽ പരാതി നടപടിക്രമം പാലിക്കണമെന്ന നിലപാട് ആവർത്തിച്ച് ഹൈക്കോടതി

ക്രിമിനൽ കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാത്ത പരാതികളിൽ ഹൈക്കോടതിയുടെ റിട്ട് അധികാരം പരിമിതമാണെന്ന നിയമനിലപാട് ഈ ഉത്തരവ് വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനതലത്തിൽ സമാന ഹർജികൾ പരിഗണിക്കുമ്പോൾ നിയമത്തിൽ നിർദേശിച്ച നടപടിക്രമം ആദ്യം പാലിക്കണമെന്ന സന്ദേശമാണ് ഈ വിധി നൽകുന്നത്.