പുരാതനകാലം മുതലേ മനുഷ്യ മനസ്സിനെ വേദനിപ്പിക്കുകയും ആകുലപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിരുന്ന മഹാരോഗമാണ് കുഷ്ടം.സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ഭാരതം നേരിട്ട മഹാരോഗങ്ങളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടതും ഇതായിരുന്നു.2024- 25 ലെ ഇന്ത്യൻ കുഷ്ഠരോഗ റിപ്പോർട്ട് പുറത്തു വരുമ്പോൾ രോഗനിയന്ത്രണം പരിധിവരെ സാധ്യമായിട്ടുണ്ട് എങ്കിലും അഞ്ചു സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ സ്ഥിതി മോശമാണ്.രാജ്യത്തെ കുഷ്ഠരോഗികളിൽ പകുതിയിലധികം ഈ 5 സംസ്ഥാനങ്ങളിലായി കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.ജാതിയടക്കമുള്ള സാമൂഹ്യ പിന്നോക്കാവസ്ഥകൾ സാമ്പത്തിക പിന്നോക്കാവസ്ഥ അറിവില്ലായ്മ തുടങ്ങി നിരവധി കാരണങ്ങളാണ് ഇതിന് പിന്നിൽ.കേരളത്തിൻറെ സ്ഥിതി മെച്ചമാണ്.എന്നാൽ കുഷ്ഠരോഗത്തെ ഇല്ലാതാക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല.കേരളത്തെക്കാൾ മെച്ചപ്പെട്ട സ്ഥിതിയിൽ അഞ്ചോളം സംസ്ഥാനങ്ങളുണ്ട്.

മോശം സ്ഥിതിയിൽ ആ അഞ്ചു സംസ്ഥാനങ്ങൾ

ഇന്ത്യയിലെ കുഷ്ഠരോഗ ബാധിതരിൽ ഏകദേശം 50 ശതമാനവും അഞ്ച് സംസ്ഥാനങ്ങളിലാണെന്നതാണ്. അതിൽ മഹാരാഷ്ട്ര, ഛത്തീസ്ഗഢ്, ജാർഖണ്ഡ്, ഒഡീഷ, മധ്യപ്രദേശ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. രോഗനിയന്ത്രണത്തിൽ രാജ്യത്തിന് ശ്രദ്ധേയമായ പുരോഗതി കൈവരിക്കാനായെങ്കിലും പുതിയ രോഗികളുടെ കണ്ടെത്തൽ, വൈകിയ രോഗനിർണയം, സാമൂഹിക കളങ്കം, ചികിത്സ തേടുന്നതിലെ കാലതാമസം തുടങ്ങിയ വെല്ലുവിളികൾ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നുവെന്നാണ് ആരോഗ്യവിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തൽ.

ദേശീയ കുഷ്ഠരോഗ നിർമാർജന പരിപാടിയുടെയും പൊതുജനാരോഗ്യ പഠനങ്ങളുടെയും വിലയിരുത്തൽ പ്രകാരം മഹാരാഷ്ട്ര, ഛത്തീസ്ഗഢ്, ജാർഖണ്ഡ്, ഒഡീഷ, മധ്യപ്രദേശ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഉയർന്ന രോഗഭാരത്തിന് പിന്നിൽ ചില പൊതുഘടകങ്ങളുണ്ട്. വിശാലമായ ഗ്രാമീണ, വന, ആദിവാസി മേഖലകൾ, ആരോഗ്യസേവനങ്ങളിലേക്കുള്ള പരിമിതമായ പ്രവേശനം, ദാരിദ്ര്യം, അവബോധക്കുറവ്, സാമൂഹിക കളങ്കം മൂലം ചികിത്സ തേടുന്നതിലെ കാലതാമസം, കുടുംബങ്ങളിലും സമൂഹങ്ങളിലും രോഗവ്യാപനം തുടരുന്നത്, വൈകിയ രോഗനിർണയം എന്നിവയാണ് പ്രധാന കാരണങ്ങളായി ചൂണ്ടിക്കാട്ടപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ ഈ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ സജീവ രോഗി കണ്ടെത്തൽ പരിപാടികൾ ശക്തമായതിനാൽ മുമ്പ് കണ്ടെത്താതെ പോയ കേസുകളും കൂടുതൽ പുറത്തുവരുന്നുണ്ടെന്ന് ആരോഗ്യവിദഗ്ധർ പറയുന്നു. അതിനാൽ ഉയർന്ന രോഗിസംഖ്യ എല്ലായ്പ്പോഴും രോഗവ്യാപനം മാത്രം സൂചിപ്പിക്കുന്നതല്ല; രോഗികളെ കണ്ടെത്തുകയും രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന സംവിധാനത്തിന്റെ വ്യാപ്തിയും അതിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നുണ്ട്.

കുഷ്ഠരോഗം പൂർണമായി ഇല്ലാതാക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ കേന്ദ്രവും സംസ്ഥാന സർക്കാരുകളും നിരവധി നടപടികൾ ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സജീവ രോഗി കണ്ടെത്തൽ പ്രചാരണങ്ങൾ, രോഗികളുമായി അടുത്ത സമ്പർക്കത്തിലുള്ളവരുടെ പരിശോധന, ഒറ്റ ഡോസ് പ്രതിരോധ മരുന്ന് (Single Dose Rifampicin) വിതരണം, പ്രാഥമികാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ വഴി നേരത്തേയുള്ള രോഗനിർണയം, സൗജന്യ ബഹുമരുന്ന് ചികിത്സ (MDT) ലഭ്യമാക്കൽ എന്നിവയാണ് പ്രധാന നടപടികൾ. കൂടാതെ കുട്ടികൾ, ആദിവാസി മേഖലകൾ, ഉയർന്ന രോഗഭാരമുള്ള ജില്ലകൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രത്യേക നിരീക്ഷണ പരിപാടികളും നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്.

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനിടെ ഇന്ത്യയിൽ കുഷ്ഠരോഗത്തിന്റെ രോഗഭാരവും രോഗപ്രചാരനിരക്കും ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഈ പ്രവണത തുടർന്നാൽ അടുത്ത കുറച്ച് വർഷങ്ങളിൽ പുതിയ രോഗികളുടെ എണ്ണം കൂടുതൽ കുറയാനും ഉയർന്ന രോഗഭാരമുള്ള ജില്ലകളുടെ എണ്ണം ചുരുങ്ങാനും സാധ്യതയുണ്ട്.

“നിർമാർജനം” എന്നതും “പൂർണമായ ഉന്മൂലനം” എന്നതും തമ്മിൽ വ്യത്യാസമുണ്ടെന്ന് വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. 2005-ൽ ഇന്ത്യ പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രശ്നമെന്ന നിലയിൽ കുഷ്ഠരോഗ നിർമാർജന ലക്ഷ്യം കൈവരിച്ചെങ്കിലും രോഗം പൂർണമായും അപ്രത്യക്ഷമായിട്ടില്ല. മഹാരാഷ്ട്ര, ഛത്തീസ്ഗഢ്, ജാർഖണ്ഡ്, ഒഡീഷ, മധ്യപ്രദേശ് തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ സ്ഥിരമായ രോഗവ്യാപനം, കുട്ടികളിൽ പുതിയ കേസുകൾ കണ്ടെത്തപ്പെടുന്നത്, വൈകിയ രോഗനിർണയംഎന്നിവ ഇപ്പോഴും വെല്ലുവിളികളാണ്.

കേരളം എവിടെ നിൽക്കുന്നു?

കേരളത്തിന്റെ 20 വർഷത്തെ സ്ഥിതി ദേശീയ പശ്ചാത്തലത്തിൽ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ, ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം കേരളം ഒരിക്കലും ഇന്ത്യയിലെ ഉയർന്ന കുഷ്ഠരോഗഭാരമുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല എന്നതാണ്. 2005-ൽ ഇന്ത്യ ദേശീയതലത്തിൽ കുഷ്ഠരോഗ നിർമാർജന ലക്ഷ്യം (10,000 ജനസംഖ്യയിൽ ഒരു രോഗിയിൽ താഴെ) കൈവരിച്ചപ്പോഴും കേരളം ദേശീയ ശരാശരിയേക്കാൾ മികച്ച നിലയിലായിരുന്നു.

രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനിടെ രാജ്യത്ത് രോഗം നിയന്ത്രണവിധേയമായെങ്കിലും മഹാരാഷ്ട്ര, ഛത്തീസ്ഗഢ്, ജാർഖണ്ഡ്, ഒഡീഷ, മധ്യപ്രദേശ് തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ രോഗഭാരം ഉയർന്ന നിലയിൽ തുടർന്നു. കേരളത്തിൽ മറിച്ച് രോഗപ്രചാരനിരക്ക് താഴ്ന്ന നിലയിൽ നിലനിർത്താനും നേരത്തേയുള്ള രോഗനിർണയ സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്താനും കഴിഞ്ഞു. 2018-19ൽ 783 പുതിയ കേസുകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരുന്നപ്പോൾ 2024-25ൽ അത് 486 ആയി കുറഞ്ഞു. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ രോഗപ്രചാരനിരക്കും 10,000 ജനസംഖ്യയിൽ 0.22ൽ നിന്ന് 0.11 ആയി കുറഞ്ഞതായി ആരോഗ്യവകുപ്പ് കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ദേശീയതലത്തിൽ നോക്കുമ്പോൾ കേരളത്തിന്റെ സ്ഥാനം “ഉയർന്ന രോഗഭാരമുള്ള സംസ്ഥാനം” എന്നതല്ല, മറിച്ച് “രോഗനിയന്ത്രണത്തിൽ മുന്നിലുള്ള സംസ്ഥാനം” എന്നതാണ്. കഴിഞ്ഞ 20 വർഷത്തിനിടെ ഇന്ത്യയിൽ ഓരോ വർഷവും ഒരു ലക്ഷത്തിലേറെ പുതിയ രോഗികൾ കണ്ടെത്തപ്പെടുമ്പോൾ, കേരളത്തിൽ വാർഷിക പുതിയ കേസുകളുടെ എണ്ണം നൂറുകണക്കിന് മാത്രമായി പരിമിതപ്പെട്ടു. എന്നിരുന്നാലും കേരളം പൂർണമായും കുഷ്ഠരോഗമുക്തമായിട്ടില്ല. പുതിയ കേസുകളും കുട്ടികളിലെ രോഗബാധയും ഇടയ്ക്കിടെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നത് സമൂഹത്തിൽ രോഗവ്യാപനം പൂർണമായി അവസാനിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ ദേശീയതലത്തിൽ കേരളത്തിന്റെ കഥ “ഉയർന്ന രോഗഭാരത്തിൽ നിന്ന് മോചിതമായ സംസ്ഥാനം” എന്നതല്ല, മറിച്ച് “രോഗം കുറഞ്ഞ നിലയിൽ നിലനിർത്താനും തുടർച്ചയായി താഴ്ത്തിക്കൊണ്ടുപോകാനും കഴിഞ്ഞ സംസ്ഥാനം” എന്നതാണ്. ദേശീയ ശരാശരിയേക്കാൾ മെച്ചപ്പെട്ട പ്രകടനം കേരളം കാഴ്ചവച്ചെങ്കിലും, പൂർണ നിർമാർജന ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കാൻ സംസ്ഥാനം ഇപ്പോഴും സജീവ നിരീക്ഷണവും രോഗി കണ്ടെത്തൽ പ്രവർത്തനങ്ങളും തുടരുകയാണ്.

ഹിമാചൽ പ്രദേശ്
പഞ്ചാബ്
ഹരിയാന
ജമ്മു കശ്മീർ
ഉത്തരാഖണ്ഡ്

തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ പുതിയ രോഗികളുടെ എണ്ണം കേരളത്തേക്കാൾ കുറവാണ്.

കേരളത്തോട് അടുത്ത നിലയിലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾ:

• തമിഴ്നാട്
• കർണാടക
• ആന്ധ്രപ്രദേശ്
• തെലങ്കാന

എന്നിവയാണ്.

ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ 20 വർഷത്തെ മാറ്റം:

2005: ദേശീയ നിർമാർജന ലക്ഷ്യം കൈവരിച്ചു.
2005-2025: രോഗഭാരം ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞു.
രോഗപ്രചാരനിരക്ക് തുടർച്ചയായി താഴ്ന്നു.
വാർഷിക പുതിയ രോഗി കണ്ടെത്തൽ നിരക്ക് കുറഞ്ഞു.
എങ്കിലും പ്രതിവർഷം ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം പുതിയ രോഗികൾ ഇപ്പോഴും കണ്ടെത്തപ്പെടുന്നു.
കുട്ടികളിലെ രോഗബാധയും വൈകിയ രോഗനിർണയവും തുടരുന്നത് ആരോഗ്യവകുപ്പിന്റെ പ്രധാന ആശങ്കയാണ്.
അതിനാൽ ഇന്ത്യയുടെ നിലവിലെ സ്ഥിതി: “കുഷ്ഠരോഗം വലിയ തോതിൽ നിയന്ത്രണവിധേയമായി, പക്ഷേ പൂർണമായി ഇല്ലാതായിട്ടില്ല.”

Q