2026 ഒക്ടോബർ 19 –

മഴ കുറഞ്ഞു, വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന്റെ ശക്തി താഴ്ന്നു, ഗോദാവരിയുടെ നിറം ചെമ്പൻ തവിട്ടിൽനിന്ന് നീലയിലേക്ക് മാറി. ആന്ധ്രപ്രദേശിലെ പോളവാരം ഭാഗത്താണ് ഒക്ടോബർ പകുതിയോടെ ഈ മാറ്റം ദൃശ്യമായത്. മഴക്കാലത്ത് മലകളിൽനിന്ന് ഒഴുകിയെത്തിയ ചുവന്ന മണ്ണും മണലും ചെളിയും വെള്ളത്തിന്റെ നിറം മാറ്റിയിരുന്നു. മഴ കുറഞ്ഞതോടെ മണ്ണിന്റെ അംശം താഴ്ന്നടിഞ്ഞു; ശീലേരു നദിയിൽനിന്നുള്ള തെളിഞ്ഞ വെള്ളവും ഗോദാവരിയുടെ നീലനിറം കൂടുതൽ പ്രകടമാക്കി. ഇത് നദി മലിനീകരണത്തിൽനിന്ന് പൂർണമായി മോചിതമായതിന്റെ തെളിവല്ല; സ്വാഭാവികമായ കാലാവസ്ഥാ മാറ്റമാണ്.

ഗോദാവരി കാണിച്ചുതരുന്നത് പ്രകൃതിയുടെ ശക്തി

പോളവാരത്ത് സംഭവിച്ചത് കേരളത്തിനും ഒരു പ്രധാന ഓർമപ്പെടുത്തലാണ്. നദിയുടെ നിറം മാറുന്നതിന് മഴയും ഒഴുക്കും മണ്ണിന്റെ അംശവും കാരണമാകാം. എന്നാൽ കേരളത്തിലെ പെരിയാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള നദികളിൽ മലിനീകരണം ഗുരുതരമായ പ്രശ്നമായി തുടരുന്നു. അതിനാൽ ഗോദാവരിയുടെ നീലനിറം മാത്രം മാതൃകയാക്കി നദി വീണ്ടെടുക്കാനാവില്ല. അതിന്റെ ഒഴുക്കിനെയും ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരത്തെയും ബാധിക്കുന്ന കാരണങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് പരിഹരിക്കുകയാണ് വേണ്ടത്.

പെരിയാറിന്റെ നിറം മങ്ങുമ്പോൾ

കേന്ദ്ര മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡിന്റെ നദീജല പഠനങ്ങളിൽ ആലുവ–ഏലൂർ മുതൽ കളമശ്ശേരി വരെയുള്ള പെരിയാർ ഭാഗം മലിനമായ നദീതടമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. വീടുകളിൽനിന്നും സ്ഥാപനങ്ങളിൽനിന്നും സംസ്കരിക്കാത്ത മലിനജലം ഒഴുക്കുകളിലൂടെ നദിയിലെത്തുന്നത് ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരത്തെ ബാധിക്കുന്ന പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്. വ്യവസായ മാലിന്യങ്ങളും ശുചിത്വവീഴ്ചകളും നദിയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് ഭീഷണിയാകാം.

പെരിയാർ മാത്രമല്ല, കടമ്പ്രയാർ, ചിത്രപ്പുഴ, കരമന, പുഴക്കൽ തുടങ്ങിയ നദികളിലും മലിനീകരണ പ്രശ്നങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. മലിനജലത്തിലെ രോഗാണുക്കളുടെ അളവ് ഉയരുന്നത് കുളിക്കാനും മറ്റ് ആവശ്യങ്ങൾക്കും നദീജലം ഉപയോഗിക്കുന്നവരുടെ ആരോഗ്യത്തിന് അപകടമുണ്ടാക്കും.

ആന്ധ്രയിൽനിന്ന് കേരളം പഠിക്കേണ്ടത്

ഗോദാവരിയുടെ നിറം മാറിയത് ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതിയുടെ ഫലമാണെന്ന് പറയാനാവില്ല. എങ്കിലും നദിയെ വീണ്ടെടുക്കാനുള്ള കേരളത്തിന്റെ ശ്രമങ്ങൾക്ക് ചില വ്യക്തമായ പാഠങ്ങളുണ്ട്.

ഒന്നാമതായി, നദിയിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്തുന്ന മലിനജലം ഉറവിടത്തിൽത്തന്നെ നിയന്ത്രിക്കണം. വീടുകളിലെയും വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളിലെയും മലിനജലം ശാസ്ത്രീയമായി സംസ്കരിച്ചശേഷം മാത്രമേ പുറത്തേക്കൊഴുക്കാവൂ. രണ്ടാമതായി, വ്യവസായ മേഖലകളിലെ മാലിന്യവിസർജനം കർശനമായി നിരീക്ഷിക്കണം. മൂന്നാമതായി, നദിയിലേക്കുള്ള കൈവഴികളും ഓടകളും സംരക്ഷിക്കണം. നാലാമതായി, ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം പതിവായി പരിശോധിച്ച് ഫലങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ലഭ്യമാക്കണം. അഞ്ചാമതായി, മലിനീകരണം കണ്ടെത്തിയാൽ ഉത്തരവാദികളായ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കെതിരെ സമയബന്ധിതമായ നടപടിയെടുക്കണം.

നീലനിറമല്ല, ശുദ്ധജലമാണ് ലക്ഷ്യം

ഒരു നദി നീലയായി കാണപ്പെടുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം അതിലെ വെള്ളം ശുദ്ധമാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാനാവില്ല. അതുപോലെ നിറം മങ്ങിയതുകൊണ്ടുമാത്രം മലിനീകരണത്തിന്റെ അളവ് നിർണയിക്കാനും കഴിയില്ല. ജലത്തിലെ മലിനവസ്തുക്കളുടെയും രോഗാണുക്കളുടെയും അളവ് പരിശോധിച്ചാണ് നദിയുടെ ആരോഗ്യനില വിലയിരുത്തേണ്ടത്.

ഗോദാവരിയിൽ കണ്ട സ്വാഭാവിക മാറ്റം കേരളത്തിന് പ്രതീക്ഷ നൽകുന്ന കാഴ്ചയാണ്. എന്നാൽ പെരിയാറിനെ വീണ്ടെടുക്കാൻ മഴയെയോ പ്രകൃതിയെയോ മാത്രം ആശ്രയിച്ചാൽ പോരാ. മലിനജലം തടയുക, നിയമങ്ങൾ നടപ്പാക്കുക, നദീതടങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുക, പരിശോധനകൾ തുടർച്ചയാക്കുക—ഇവയാണ് യഥാർഥ പരിഹാരത്തിന്റെ അടിത്തറ.

Sources

1. Central Pollution Control Board — National Water Quality Monitoring Programme.
2. Central Pollution Control Board — Polluted River Stretches and Restoration Action Plans.
3. Kerala State Pollution Control Board — River Water Quality Monitoring.
4. Kerala State Council for Science, Technology and Environment — River Basin Studies.