കൊൽക്കത്ത, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 7 –

പായ്ക്കറ്റ് ലസ്സിയിൽ ഇ-കോളിയും അനുവദനീയ പരിധിയിലധികം കോളിഫോം ബാക്ടീരിയയും കണ്ടെത്തിയെന്ന കേസിൽ ഷ്രൈബർ ഡൈനാമിക്സ് ഡയറീസ് പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡിന്റെ മാനേജർ പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിക്കെതിരായ ക്രിമിനൽ നടപടികൾ കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി. ജസ്റ്റിസ് ഉദയ് കുമാറാണ് വിധി പറഞ്ഞത്. പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിയായിരുന്നു ഹർജിക്കാരൻ. പശ്ചിമബംഗാൾ സംസ്ഥാനവും മറ്റുള്ളവരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. 2021 ഡിസംബർ 15ന് മാനേജർക്കെതിരെ കുറ്റം പരിഗണിച്ച ഉത്തരവും കോടതി റദ്ദാക്കി. റിപ്പോർട്ടിൽ ഹാജരായ അഭിഭാഷകരുടെ പേരുകൾ നൽകിയിട്ടില്ല.

കമ്പനി പ്രതിയല്ലെങ്കിൽ മാനേജറുടെ പരോക്ഷ ക്രിമിനൽ ബാധ്യത നിലനിൽക്കില്ല

ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിലവാര നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 66 പ്രകാരം കമ്പനിയുടെ പേരിലുള്ള കുറ്റത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് കമ്പനിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ഉത്തരവാദിയായ മാനേജർക്കോ മറ്റ് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കോ പരോക്ഷ ക്രിമിനൽ ബാധ്യത വരുന്നതെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കമ്പനി തന്നെ പ്രതിപ്പട്ടികയിലില്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ മാനേജർക്ക് മാത്രം ഇത്തരത്തിൽ ബാധ്യത ചുമത്താനാവില്ല. പരോക്ഷ ക്രിമിനൽ ബാധ്യത നിയമം സൃഷ്ടിക്കുന്ന സങ്കൽപ്പമാണെന്നും അത് കമ്പനിയുടെ കുറ്റത്തിൽനിന്ന് വേർപെട്ട് സ്വതന്ത്രമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്നുമാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.

2021 മാർച്ച് 11ന് ബന്ദേൽ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് എട്ട് ലസ്സി പായ്ക്കറ്റുകൾ വാങ്ങി

2021 മാർച്ച് 11ന് ഹൂഗ്ലിയിലെ ബന്ദേൽ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലെ മൂന്നും നാലും പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾക്കിടയിലുള്ള ലാ-ഫാസ്റ്റ എന്ന ഭക്ഷണശാലയിലാണ് ഈസ്റ്റേൺ റെയിൽവേയിലെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ പരിശോധന നടത്തിയത്. ഷ്രൈബർ ഡൈനാമിക്സ് ഡയറീസ് നിർമിച്ച ബ്രിട്ടാനിയ വിങ്കിൻ കൗ തിക്ക് ലസ്സിയുടെ 200 മില്ലിലിറ്റർ വീതമുള്ള എട്ട് പായ്ക്കറ്റുകൾ 160 രൂപയ്ക്ക് വാങ്ങി. 2021 ഫെബ്രുവരി 13ന് പായ്ക്ക് ചെയ്ത ഉൽപ്പന്നങ്ങളായിരുന്നു ഇവ.

ഇ-കോളി കണ്ടെത്തിയെന്ന് പരിശോധനാഫലം; നിർമാണക്കമ്പനിയെ മാത്രം പ്രതിയാക്കിയില്ല

സാമ്പിളിന്റെ ഒരു ഭാഗം 2021 മാർച്ച് 12ന് പശ്ചിമബംഗാൾ പൊതുജനാരോഗ്യ ലബോറട്ടറിയിലേക്ക് രാസ, സൂക്ഷ്മജീവി പരിശോധനയ്ക്കായി അയച്ചു. പിന്നീട് ലഭിച്ച റിപ്പോർട്ടിൽ ഇ-കോളിയുടെ സാന്നിധ്യവും ഉയർന്ന കോളിഫോം അളവും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ലസ്സി സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ഭക്ഷണമാണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തി. തുടർന്ന് ഭക്ഷണശാല കൈകാര്യം ചെയ്തയാൾ, ഉടമ, വിപണനക്കാരൻ, മാനേജർ പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠി എന്നിവർക്കെതിരെ പരാതി നൽകി. എന്നാൽ ലസ്സി നിർമിച്ച കമ്പനിയെ പ്രതിയാക്കിയില്ല. ഈ വീഴ്ച കേസിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തെ തന്നെ ബാധിക്കുന്നതാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി.

മാനേജർ എന്ന പദവി ചേർത്തതുകൊണ്ട് കമ്പനി പ്രതിയാകില്ലെന്ന് കോടതി

പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിയെ ഷ്രൈബർ ഡൈനാമിക്സ് ഡയറീസിന്റെ മാനേജർ എന്ന് പരാതിയിൽ വിശേഷിപ്പിച്ചതുകൊണ്ട് കമ്പനിയെ പ്രതിയാക്കിയതായി കണക്കാക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കമ്പനിക്ക് നിയമപരമായി വ്യക്തിയിൽനിന്ന് വേറിട്ട സ്വതന്ത്ര അസ്തിത്വമുണ്ട്. അതിനാൽ ഉദ്യോഗസ്ഥനെ ഔദ്യോഗിക പദവിയോടെ പ്രതിയാക്കുന്നതും കമ്പനിയെ നേരിട്ട് പ്രതിയാക്കുന്നതും നിയമപരമായി ഒന്നല്ല. കമ്പനിയെ പ്രതിയാക്കാത്തത് പരിഹരിക്കാനാകാത്ത അധികാരപരമായ പിഴവാണെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. സുപ്രീംകോടതിയുടെ അനീറ്റ ഹാഡ, ശരദ് കുമാർ സംഘി കേസുകളിലെ വിധികളും കോടതി ആശ്രയിച്ചു.

14 ദിവസത്തിനുള്ളിലെ പരിശോധനാഫലം വന്നത് 59 ദിവസം കഴിഞ്ഞ്

സാമ്പിൾ ലഭിച്ചാൽ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിലവാര നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 46(3) പ്രകാരം 14 ദിവസത്തിനകം പരിശോധനാഫലം നൽകണം. എന്നാൽ 2021 മാർച്ച് 12ന് ലബോറട്ടറിയിൽ ലഭിച്ച ലസ്സിയുടെ പരിശോധനാഫലം തയ്യാറാക്കിയത് മേയ് 20നാണ്. കോവിഡ് കാലത്തെ ജോലിക്കുടിശ്ശികയും ജീവനക്കാരുടെ കുറവുമാണ് വൈകാൻ കാരണമെന്ന് അധികൃതർ വിശദീകരിച്ചു. എന്നാൽ പെട്ടെന്ന് കേടാകുന്ന ലസ്സി പോലുള്ള പുളിപ്പിച്ച പാലുൽപ്പന്നത്തിൽ 59 ദിവസത്തെ കാലതാമസം സാമ്പിളിന്റെ യഥാർഥ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് വലിയ സംശയം സൃഷ്ടിക്കുന്നതായി കോടതി വിലയിരുത്തി. വീണ്ടും പരിശോധന ആവശ്യപ്പെടാനുള്ള പ്രതിയുടെ നിയമപരമായ അവകാശത്തെയും ഇത് ബാധിച്ചെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നടപടിക്രമത്തിലും ഗുരുതര വീഴ്ചകളെന്ന് ഹൈക്കോടതി

ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ അധികാരപ്പെടുത്തലും കേസ് നടപടിയിലേക്ക് നയിച്ച നിയമപരമായ ക്രമവും പരിശോധിച്ച കോടതി, നിയമത്തിലെ വകുപ്പുകൾ 37, 42 എന്നിവ പാലിച്ചതിലും പോരായ്മകളുണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തി. കമ്പനിയെ പ്രതിയാക്കാതിരുന്നത് പരിഹരിക്കാനാകാത്ത അധികാരപരമായ നിയമവിരുദ്ധതയാണെന്നും നടപടിക്രമങ്ങൾ ഗുരുതരമായി പാലിക്കപ്പെട്ടില്ലെന്നും പരിശോധനാഫലത്തിലെ കാലതാമസം പ്രതിക്ക് ഗുരുതരമായ ദോഷമുണ്ടാക്കിയെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി. ഇത്തരം കേസ് തുടരുന്നത് കോടതി നടപടിക്രമത്തിന്റെ ദുരുപയോഗമാകുമെന്നും വ്യക്തമാക്കി.

മാനേജർക്കെതിരായ കേസ് പൂർണമായി റദ്ദാക്കി; മറ്റ് പ്രതികൾക്കെതിരായ നടപടി തുടരാം

പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിയുടെ പുനഃപരിശോധനാ ഹർജി അനുവദിച്ച ഹൈക്കോടതി, 2021ലെ ക്രിമിനൽ കേസിൽ അദ്ദേഹത്തിനെതിരായ നടപടികളും 2021 ഡിസംബർ 15ലെ കുറ്റം പരിഗണിച്ച ഉത്തരവും റദ്ദാക്കി. എന്നാൽ ഈ വിധി കേസിലെ ശേഷിക്കുന്ന പ്രതികൾക്കെതിരായ നിയമാനുസൃത നടപടികൾ തുടരുന്നതിന് തടസ്സമാകില്ലെന്ന് കോടതി പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള പ്രയോജനം മാനേജർ പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിക്കാണ്.

കമ്പനി കേസിന് പുറത്താണെങ്കിൽ ജീവനക്കാരന്റെ പരോക്ഷ ബാധ്യത മാത്രം നിലനിർത്താനാവില്ല

ഈ വിധിയോടെ സംസ്ഥാനതലത്തിൽ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയമപ്രകാരമുള്ള കമ്പനി കുറ്റങ്ങളിൽ വകുപ്പ് 66 പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ കമ്പനിയെ തന്നെ പ്രതിയാക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യം കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി വീണ്ടും വ്യക്തമാക്കി. നിയമപരമായി കമ്പനിയുടെ കുറ്റമാണ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ പരോക്ഷ ബാധ്യതയുടെ അടിസ്ഥാനം. അതേസമയം, ലസ്സി യഥാർഥത്തിൽ മലിനമായിരുന്നോ എന്നതിൽ അന്തിമമായി കുറ്റവിമുക്തി പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന വിധിയല്ല ഇത്. പാർഥ സാരഥി ത്രിപാഠിക്കെതിരായ നടപടിയിലെ നിയമപരവും നടപടിക്രമപരവുമായ വീഴ്ചകളാണ് അദ്ദേഹത്തിനെതിരായ കേസ് റദ്ദാക്കാൻ കാരണമായത്.