ന്യൂഡൽഹി, 2026 ജൂലൈ 22:
ഒരു കക്ഷി നിയമസഭാംഗമാണെന്ന കാരണംകൊണ്ട് മാത്രം ദാമ്പത്യത്തർക്കം എം.പി–എം.എൽ.എ പ്രത്യേക കോടതിയിൽ പരിഗണിക്കാനാവില്ലെന്ന പ്രാഥമിക നിലപാടുമായി സുപ്രീംകോടതി. 2026 ജൂലൈ 15-ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ. ബി. പർദിവാല, കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചാണ് രഘുരാജ് പ്രതാപ് സിങ് നൽകിയ പ്രത്യേകാനുമതി ഹർജി തീർപ്പാക്കിയത്. ഭാര്യ ഭാൻവി കുമാരി സിങ്ങാണ് എതിർകക്ഷി. റൗസ് അവന്യൂ കോടതിയിൽ നിലനിന്ന കേസ് കക്ഷികളുടെ സമ്മതത്തോടെ സാകേത് കോടതിയിലെ മെട്രോപൊളിറ്റൻ മജിസ്ട്രേറ്റ്–രണ്ട് വനിതാ കോടതിയിലേക്ക് മാറ്റി.
ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷക കീർത്തി ഉപ്പൽ, അഭിഭാഷകരായ ഗൗരവ് ചൗധരി, ധ്രുവ് ഗുപ്ത, അനുഭവ് ഗാർഗ് എന്നിവർ ഹാജരായി. എതിർകക്ഷിക്കുവേണ്ടി മുഹമ്മദ് ബിലാൽ, വിശാൽ മൗര്യ, തന്യ അഗർവാൾ, അരവിന്ദ് കുമാർ ശുക്ല, നീന ശുക്ല, സുർഭി ഖന്ന എന്നിവരാണ് ഹാജരായത്.
ഗാർഹിക പീഡനക്കേസ് അതിവേഗ തീർപ്പിനായി പ്രത്യേക കോടതിയിലെത്തി
ഗാർഹിക പീഡനത്തിൽനിന്ന് സ്ത്രീകളെ സംരക്ഷിക്കുന്ന നിയമപ്രകാരം ഭാൻവി കുമാരി സിങ് നൽകിയ കേസാണ് തർക്കത്തിന് ആധാരം. ആദ്യം ദക്ഷിണ ഡൽഹിയിലെ സാകേത് വനിതാ കോടതിയിൽ നൽകിയ കേസ് വേഗത്തിൽ തീർപ്പാക്കണമെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ പിൻവലിച്ച് റൗസ് അവന്യൂവിലെ എം.പി–എം.എൽ.എ പ്രത്യേക കോടതിയിൽ സമർപ്പിക്കുകയായിരുന്നു. പ്രത്യേക കോടതിക്ക് ഇത്തരം കേസ് പരിഗണിക്കാനുള്ള അധികാരമില്ലെന്നായിരുന്നു രഘുരാജ് പ്രതാപ് സിങ്ങിന്റെ വാദം.
പ്രത്യേക കോടതികൾ രൂപീകരിച്ചത് ജനപ്രതിനിധികളുടെ ക്രിമിനൽ കേസുകൾക്കായി
എം.പിമാർക്കും എം.എൽ.എമാർക്കും എതിരായ ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാനിയമത്തിലെയും പ്രത്യേക നിയമങ്ങളിലെയും ക്രിമിനൽ കേസുകൾ വേഗത്തിൽ പരിഗണിക്കാനാണ് പ്രത്യേക കോടതികൾ രൂപീകരിച്ചതെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. കേസുകളുടെ നീണ്ടുനിൽപ്പ് ഒഴിവാക്കുക, പൊതുഉത്തരവാദിത്വം ഉറപ്പാക്കുക, അഴിമതി തടയുക എന്നിവയായിരുന്നു ഇത്തരം കോടതികളുടെ ലക്ഷ്യമെന്നും ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
നിയമസഭാംഗമെന്ന പദവി മാത്രം അധികാരപരിധി മാറ്റില്ലെന്ന് പ്രാഥമിക വിലയിരുത്തൽ
ദാമ്പത്യത്തർക്കത്തിലെ ഒരു കക്ഷി നിയമസഭാംഗമാണെന്ന ഒറ്റക്കാരണത്താൽ വിഷയം എം.പി–എം.എൽ.എ പ്രത്യേക കോടതിയിലേക്ക് മാറ്റുന്നതിൽ കോടതി സംശയം രേഖപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ ഇത് അന്തിമ നിയമവിധിയല്ലെന്നും പ്രത്യേക കോടതിയുടെ അധികാരപരിധി സംബന്ധിച്ച നിയമപ്രശ്നം തുറന്നുവച്ചിരിക്കുകയാണെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ ഈ നിരീക്ഷണം രാജ്യത്തെ എല്ലാ ദാമ്പത്യക്കേസുകളിലും നിർബന്ധമായി ബാധകമായ അന്തിമ മുൻവിധിയായി ഇപ്പോൾ കണക്കാക്കാനാവില്ല.
കേസ് ഒരു വർഷത്തിനകം തീർപ്പാക്കാനുള്ള സാധ്യത പരിശോധിക്കണം
കേസ് ആദ്യം സമർപ്പിച്ച സാകേത് വനിതാ കോടതിയിലേക്ക് തിരിച്ചുമാറ്റാൻ ഇരുകക്ഷികളും സമ്മതിച്ചതോടെയാണ് സുപ്രീംകോടതി ഹർജി തീർപ്പാക്കിയത്. കുറഞ്ഞത് ഒരു വർഷത്തിനുള്ളിൽ കേസ് തീർപ്പാക്കാനുള്ള സാധ്യത പരിശോധിക്കണമെന്ന് വനിതാ കോടതിയോട് നിർദേശിച്ചു. നടപടികൾ വേഗത്തിലാക്കാൻ ഇരുകക്ഷികളും സഹകരിക്കണമെന്നും കോടതി ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ദാമ്പത്യക്കേസുകളുടെ വിചാരണ സാധാരണ അധികാരപരിധിയുള്ള കോടതികളിൽ തുടരും
ഈ ഉത്തരവോടെ ഭാൻവി കുമാരി സിങ് നൽകിയ കേസ് റൗസ് അവന്യൂവിലെ പ്രത്യേക കോടതിയിൽനിന്ന് സാകേത് വനിതാ കോടതിയിലേക്ക് മാറും. ജനപ്രതിനിധിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ കേസുകളും പ്രത്യേക കോടതിയിലേക്ക് മാറ്റാനാവില്ലെന്നും കേസിന്റെ സ്വഭാവവും നിയമം നിശ്ചയിച്ച അധികാരപരിധിയും നിർണായകമാണെന്നുമുള്ള വ്യക്തതയാണ് ഉത്തരവ് നൽകുന്നത്. എന്നാൽ വിഷയത്തിൽ അന്തിമ നിയമപ്രഖ്യാപനം നടത്താത്തതിനാൽ ഭാവിയിലെ മറ്റൊരു കേസിൽ സുപ്രീംകോടതി വിശദമായ വിധി പറയേണ്ടിവരാം.
പ്രത്യേക കോടതികളുടെ ചുമതല അനാവശ്യമായി വ്യാപിപ്പിക്കുന്നത് തടയുന്ന നിർദേശം
നിയമപരമായി, പ്രത്യേക കോടതികളുടെ അധികാരപരിധി അവ രൂപീകരിച്ച ലക്ഷ്യത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ നിലനിർത്തണമെന്ന സമീപനമാണ് ഉത്തരവിൽ പ്രകടമാകുന്നത്. സാമൂഹികമായി, ദാമ്പത്യവും ഗാർഹിക പീഡനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസുകൾ അവ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ നിശ്ചയിച്ച വനിതാ കോടതികളിൽ തുടരാൻ ഇത് സഹായിക്കും. ജുഡീഷ്യറി തലത്തിൽ, ജനപ്രതിനിധികളുടെ ക്രിമിനൽ കേസുകൾ അതിവേഗം തീർപ്പാക്കാനുള്ള പ്രത്യേക കോടതികളുടെ സമയം മറ്റു തർക്കങ്ങൾ മൂലം നഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കാനുള്ള പ്രായോഗിക നിർദേശവുമാണിത്.