17 ജൂലായ് 26
കൊൽക്കത്തയിൽ ടാറ്റ കൺസൾട്ടൻസി സർവീസസും ഗൂഗിൾ ക്ലൗഡും ചേർന്ന് ആരംഭിച്ച ജെമിനി എക്സ്പീരിയൻസ് സെന്റർ ഒരു പുതിയ ഓഫീസ് മാത്രമല്ല. ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് അധിഷ്ഠിത സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയിൽ പശ്ചിമ ബംഗാളിനെ ശക്തമായി സ്ഥാനമുറപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് ഇത്. ഉപഭോക്തൃ സേവനങ്ങൾ, ബാങ്കിങ്, റീട്ടെയിൽ, ആരോഗ്യരംഗം, നിർമ്മാണമേഖല തുടങ്ങി വിവിധ മേഖലകളിൽ ജനറേറ്റീവ് എഐ പരിഹാരങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാനും സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിച്ചുനോക്കാനും ഈ കേന്ദ്രം സഹായിക്കും. രാജ്യത്ത് ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസിലേക്കുള്ള നിക്ഷേപങ്ങൾ വേഗത്തിൽ ഉയരുന്ന സമയത്താണ് ഈ പ്രഖ്യാപനം വന്നിരിക്കുന്നത്.
ഒരുകാലത്ത് ഇന്ത്യയുടെ വ്യവസായ തലസ്ഥാനം
ഇന്നത്തെ തലമുറയ്ക്ക് അത് അതിശയമായി തോന്നാം. പക്ഷേ സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ഇന്ത്യയിൽ കൊൽക്കത്തയായിരുന്നു രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വ്യവസായ, ബാങ്കിങ്, തുറമുഖ, എൻജിനിയറിങ് കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്ന്. ഹൗറയിലെ ഫാക്ടറികൾ, ദുർഗാപൂരിലെ സ്റ്റീൽ പ്ലാന്റുകൾ, ഹൽദിയ തുറമുഖം, കൽക്കരി ഖനികൾ, ജ്യൂട്ട് മില്ലുകൾ, ചായവ്യാപാരം, വൻ ബാങ്കുകൾ, ഇൻഷുറൻസ് സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവ ചേർന്ന് ബംഗാളിനെ രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ശക്തികേന്ദ്രമാക്കി.
1950 കളിലും 1960 കളുടെ തുടക്കത്തിലും രാജ്യത്തെ സംഘടിത വ്യവസായ തൊഴിലാളികളിൽ വലിയൊരു വിഭാഗം പശ്ചിമ ബംഗാളിലായിരുന്നു. എന്നാൽ പിന്നീട് ഇന്ത്യയുടെ വ്യവസായ ഭൂപടം ക്രമേണ മാറിത്തുടങ്ങി.
അമ്പത് വർഷത്തിനിടെ നഷ്ടപ്പെട്ട മുൻതൂക്കം
സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്ന ഒരു യാഥാർഥ്യമുണ്ട്. ബംഗാളിന്റെ വ്യവസായ മന്ദഗതിക്ക് ഒരു സർക്കാർ മാത്രമല്ല കാരണം. പല പതിറ്റാണ്ടുകളിലായി രൂപപ്പെട്ട ഘടനാപരമായ പ്രശ്നങ്ങളുടെ ഫലമാണത്.
1960 കളുടെ അവസാനത്തോടെ രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരത വർധിച്ചു. 1970 കളിൽ വ്യവസായ തർക്കങ്ങൾ, തൊഴിലാളി സമരങ്ങൾ, വൈദ്യുതി ക്ഷാമം, നിക്ഷേപകരുടെ ആശങ്ക, ചില കമ്പനികളുടെ ആസ്ഥാനം മുംബൈയിലേക്കും ഡൽഹിയിലേക്കും മാറിയത് എന്നിവ വലിയ ആഘാതമുണ്ടാക്കി. പിന്നീട് 1977 മുതൽ 2011 വരെ നീണ്ട ഇടതുമുന്നണി ഭരണകാലത്ത് ഭൂസമരങ്ങൾ, ഗ്രാമവികസനം, കാർഷിക ഉൽപ്പാദനം എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധേയമായ പുരോഗതി ഉണ്ടായെങ്കിലും, വലിയ സ്വകാര്യ വ്യവസായ നിക്ഷേപം സംസ്ഥാനത്ത് പ്രതീക്ഷിച്ച വേഗത്തിൽ വളർന്നില്ലെന്നാണ് നിരവധി സാമ്പത്തിക പഠനങ്ങൾ വിലയിരുത്തുന്നത്.
2011 ന് ശേഷം തൃണമൂൽ കോൺഗ്രസ് അധികാരത്തിലെത്തിയപ്പോൾ ഐടി, അടിസ്ഥാനസൗകര്യം, ബിസിനസ് ഉച്ചകോടികൾ, ഡാറ്റാ സെന്ററുകൾ, പുതിയ വ്യവസായ പാർക്കുകൾ എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധ വർധിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും സിംഗൂർ, നന്ദിഗ്രാം സംഭവങ്ങൾക്ക് ശേഷമുള്ള നിക്ഷേപകരുടെ വിശ്വാസം പൂർണമായി വീണ്ടെടുക്കുക എളുപ്പമായിരുന്നില്ല. ഭൂമി ലഭ്യത, വ്യവസായ വികസനത്തിന്റെ വേഗം, വൻ നിർമ്മാണ നിക്ഷേപങ്ങൾ എന്നിവ ഇന്നും ചർച്ചാവിഷയമാണ്.
അക്കങ്ങൾ പറയുന്ന കഥ
ഇന്ത്യയുടെ ആറാമത്തെ വലിയ സംസ്ഥാന സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയാണ് ഇന്ന് പശ്ചിമ ബംഗാൾ. രാജ്യത്തിന്റെ മൊത്ത ആഭ്യന്തര ഉൽപ്പാദനത്തിൽ ഏകദേശം ആറു ശതമാനത്തിലധികം സംഭാവന ചെയ്യുന്ന സംസ്ഥാനമാണിത്. എന്നാൽ പ്രതിശീർഷ വരുമാനത്തിൽ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സ്ഥാനം ദേശീയ ശരാശരിയേക്കാൾ താഴെയാണ്. അതായത് സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ വലുതാണെങ്കിലും ഓരോ പൗരനും ലഭിക്കുന്ന ശരാശരി സാമ്പത്തിക നേട്ടം അത്ര ഉയർന്നിട്ടില്ല.
മറ്റൊരു വസ്തുതയും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ദേശീയ സാമ്പിൾ സർവേയുടെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ എംഎസ്എംഇ യൂണിറ്റുകളുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് പശ്ചിമ ബംഗാൾ. ഏകദേശം 88.7 ലക്ഷം എംഎസ്എംഇ യൂണിറ്റുകൾ സംസ്ഥാനത്തുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവയിൽ വലിയൊരു പങ്കും സൂക്ഷ്മ സംരംഭങ്ങളാണ്. ഉയർന്ന സാങ്കേതികവിദ്യയും വലിയ കയറ്റുമതി ശേഷിയും ഉള്ള വ്യവസായങ്ങളായി മാറേണ്ടതുണ്ട്.
ബെംഗളൂരു പറന്നപ്പോൾ ബംഗാൾ നോക്കിനിന്നോ?
1990 കളിൽ ഇന്ത്യ വിവരസാങ്കേതികവിദ്യയുടെ യുഗത്തിലേക്ക് കടന്നപ്പോൾ ബെംഗളൂരു, ഹൈദരാബാദ്, പൂനെ, ചെന്നൈ, ഗുരുഗ്രാം എന്നിവ അതിവേഗം മുന്നേറി. ആഗോള കമ്പനികൾ അവിടങ്ങളിൽ ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളും വികസന കേന്ദ്രങ്ങളും സ്ഥാപിച്ചു.
കൊൽക്കത്തയിൽ ഐടി വളർന്നില്ല എന്നല്ല. സോൾട്ട് ലേക്ക് സെക്ടർ V കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഐടി കേന്ദ്രമായി വളർന്നു. ഇന്ന് അവിടെ ഏകദേശം 1,500 ഓളം കമ്പനികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നതായി വിവിധ വ്യവസായ കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ടിസിഎസ്, ഇൻഫോസിസ്, വിപ്രോ, കോഗ്നിസന്റ്, ക്യാപ്ജെമിനി, ടെക് മഹീന്ദ്ര തുടങ്ങിയ കമ്പനികൾ സാന്നിധ്യമുറപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും ദേശീയ തലത്തിൽ ബെംഗളൂരു അല്ലെങ്കിൽ ഹൈദരാബാദ് നേടിയ നിക്ഷേപ വേഗത ബംഗാളിന് കൈവരിക്കാനായില്ല.
ഇപ്പോൾ പ്രതീക്ഷയുടെ പേര് ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ്
ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് കൊൽക്കത്തയിലെ ജെമിനി എക്സ്പീരിയൻസ് സെന്ററിന് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം ലഭിക്കുന്നത്. ഇന്ന് ലോകത്ത് മത്സരിക്കുന്നത് വിലകുറഞ്ഞ തൊഴിലാളികളെ ഉപയോഗിച്ചല്ല, അറിവിനെയും നവീകരണത്തെയും ആശ്രയിച്ചാണ്. എഐ വികസനം, ഡാറ്റാ അനലിറ്റിക്സ്, ക്ലൗഡ് കമ്പ്യൂട്ടിങ്, സെമികണ്ടക്ടർ ഗവേഷണം, സൈബർ സുരക്ഷ, ഓട്ടോമേഷൻ എന്നിവയാണ് അടുത്ത ഇരുപത് വർഷത്തെ തൊഴിൽ സൃഷ്ടിക്കാൻ പോകുന്ന മേഖലകൾ.
ബംഗാളിനുള്ള ഏറ്റവും വലിയ ശക്തി മനുഷ്യവിഭവമാണ്. ഐഐടി ഖരഗ്പൂർ, ജാദവ്പൂർ സർവകലാശാല, ഇന്ത്യൻ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, ഐഐഎം കൊൽക്കത്ത തുടങ്ങിയ സ്ഥാപനങ്ങൾ വർഷംതോറും ആയിരക്കണക്കിന് മികവുറ്റ എഞ്ചിനിയർമാരെയും ഗവേഷകരെയും സൃഷ്ടിക്കുന്നു. പക്ഷേ അവരിൽ വലിയൊരു വിഭാഗം സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തേക്ക് പോകുകയാണ്. ഈ പ്രവണത മാറ്റാൻ കഴിഞ്ഞാൽ മാത്രമേ എഐ നിക്ഷേപങ്ങൾ യഥാർഥ സാമ്പത്തിക വളർച്ചയായി മാറുകയുള്ളൂ.
സിലിക്കൺ വാലി എന്ന സ്വപ്നം യാഥാർഥ്യമാകുമോ?
ന്യൂ ടൗണിൽ വികസിപ്പിക്കുന്ന ബംഗാൾ സിലിക്കൺ വാലി ടെക് ഹബ് അതേ ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് മുന്നേറുന്നത്. ടിസിഎസ്, റിലയൻസ് ജിയോ, എൽടിഐമൈൻഡ്ട്രീ, ക്യാപ്ജെമിനി ഉൾപ്പെടെ നിരവധി കമ്പനികൾ ഇവിടെ ഭൂമി ഏറ്റെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഡാറ്റാ സെന്ററുകൾ, ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് ഗവേഷണം, ഇന്റർനെറ്റ് ഓഫ് തിങ്സ്, ടെലികോം, ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയെ ഒരുമിപ്പിച്ച ഒരു സാങ്കേതിക ആവാസവ്യവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് പദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം.
പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ മാത്രം പോര, ഫലവും വേണം
ചരിത്രം ബംഗാളിനെ ഒരു പ്രധാന പാഠം പഠിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. നിക്ഷേപ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ കൊണ്ട് മാത്രം ഒരു സംസ്ഥാനവും സാമ്പത്തിക ശക്തിയാകില്ല. പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ ഫാക്ടറികളായി മാറണം. ഫാക്ടറികൾ തൊഴിലവസരങ്ങളായി മാറണം. തൊഴിലവസരങ്ങൾ വരുമാനമായി മാറണം. അതിന് ഭരണപരമായ വേഗത, നയപരമായ സ്ഥിരത, വ്യവസായ സൗഹൃദ അന്തരീക്ഷം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം, സ്വകാര്യ നിക്ഷേപകരുടെ വിശ്വാസം എന്നിവ ഒരുമിച്ച് പ്രവർത്തിക്കണം.
ഇനി ചോദ്യം ഒന്നു മാത്രം
പശ്ചിമ ബംഗാൾ ഒരിക്കൽ ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക എഞ്ചിനായിരുന്നു. പിന്നീട് ആ മുൻതൂക്കം ക്രമേണ നഷ്ടപ്പെട്ടു. ഇന്ന് ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് മറ്റൊരു ചരിത്രാവസരം തുറന്നുകൊടുക്കുകയാണ്.
കൊൽക്കത്തയിലെ ജെമിനി എക്സ്പീരിയൻസ് സെന്റർ ആ യാത്രയിലെ ഒരു പ്രധാന മൈൽക്കല്ലാകാം. പക്ഷേ അത് വിജയത്തിന്റെ അന്തിമഘട്ടമല്ല, തുടക്കമാണ്.
ഇനി ചരിത്രം എഴുതുന്നത് പ്രഖ്യാപനങ്ങളല്ല. തൊഴിലവസരങ്ങളുടെ എണ്ണം, പുതിയ നിക്ഷേപങ്ങളുടെ തോത്, സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളുടെ വളർച്ച, സംസ്ഥാനം വിട്ടുപോകുന്ന പ്രതിഭകളെ തിരികെ കൊണ്ടുവരാനുള്ള കഴിവ് എന്നിവയാണ്. ബംഗാൾ ഈ അവസരം ഉപയോഗിച്ചാൽ കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ സാങ്കേതിക തലസ്ഥാനമായി വീണ്ടും ഉയരാൻ കഴിയും. നഷ്ടപ്പെട്ട പതിറ്റാണ്ടുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾ അപ്പോൾ ചരിത്രപുസ്തകങ്ങളിലേക്ക് ചുരുങ്ങും.