ബെംഗളൂരു, 2026 ഒക്ടോബർ 24 –
അസ്വാഭാവിക മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റ് തയ്യാറാക്കുന്ന ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് പൊലീസ് അന്വേഷണത്തിന്റെ ഭാഗം മാത്രമാണെന്നും അതിനെ അന്തിമ അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടായി കണക്കാക്കാനാവില്ലെന്നും കർണാടക ഹൈക്കോടതി. ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചതുകൊണ്ടുമാത്രം പൊലീസ് അന്വേഷണം അവസാനിക്കുന്നില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. സന്തോഷ് എന്നയാളുടെ മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പൊലീസ് അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കാത്തതിനെതിരെ സുബ്ബയ്യ നൽകിയ ഹർജി അനുവദിച്ചാണ് ഉത്തരവ്. 2026 ജൂലൈ 28ന് ജസ്റ്റിസ് സൂരജ് ഗോവിന്ദരാജാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. കർണാടക സർക്കാർ, ഹാസൻ ജില്ലാ പൊലീസ് സൂപ്രണ്ട്, യെസലൂർ പൊലീസ് സ്റ്റേഷൻ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ എന്നിവരാണ് എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ എ.വി. സമ്പത്ത് കുമാറും എതിർകക്ഷികൾക്കുവേണ്ടി അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഡ്വക്കേറ്റ് സരിത കുൽക്കർണിയും ഹാജരായി. അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി സക്ലേശ്പുരയിലെ അഡീഷണൽ സിവിൽ ജഡ്ജിയുടെയും ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയും കോടതിയിൽ അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കാനാണ് യെസലൂർ പൊലീസിന് നിർദേശം നൽകിയത്.
ചികിത്സയിലെ വീഴ്ച മൂലം സന്തോഷ് മരിച്ചെന്ന് പരാതി; ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചിട്ടും പൊലീസ് അന്വേഷണം അവസാനിപ്പിച്ചില്ല
2023 ഡിസംബർ ഒമ്പതിനാണ് സന്തോഷ് എന്നയാൾ മരിച്ചത്. ആവശ്യമായതും ഉചിതമായതുമായ ചികിത്സ ലഭിക്കാത്തതാണ് മരണത്തിന് കാരണമായതെന്ന ആരോപണത്തെത്തുടർന്ന് പൊലീസിൽ പരാതി നൽകി. പരാതിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 174-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം അസ്വാഭാവിക മരണത്തിന് യെസലൂർ പൊലീസ് കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു. 2023ലെ 22-ാം നമ്പർ അസ്വാഭാവിക മരണ റിപ്പോർട്ടായാണ് സംഭവം രേഖപ്പെടുത്തിയത്.
2023 ഡിസംബർ പത്തിന് എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റ് ഇൻക്വസ്റ്റ് നടത്തി റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചു. എന്നാൽ ഇതിന് പിന്നാലെ പൊലീസ് അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി ബന്ധപ്പെട്ട ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് നൽകിയിരുന്നില്ല.
പൊലീസ് റിപ്പോർട്ട് ലഭിക്കാത്തതിനാൽ അന്വേഷണ കണ്ടെത്തലുകളെ കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള പ്രൊട്ടസ്റ്റ് ഹർജി നൽകാൻ കഴിയുന്നില്ലെന്നായിരുന്നു സുബ്ബയ്യയുടെ പരാതി. അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കാൻ പൊലീസിന് നിർദേശം നൽകണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടാണ് അദ്ദേഹം ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചതോടെ നടപടികൾ അവസാനിക്കുമെന്ന സർക്കാരിന്റെ വാദം കോടതി തള്ളി
ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 174-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം ആരംഭിക്കുന്ന നടപടികൾ എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റിന് ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കുന്നതോടെ അവസാനിക്കുമെന്നായിരുന്നു സർക്കാരിന്റെ വാദം. തുടർന്ന് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് പ്രത്യേക അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കേണ്ടതില്ലെന്നും സർക്കാർ വാദിച്ചു.
എന്നാൽ ഈ നിലപാട് അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് മരണത്തിന്റെ പ്രത്യക്ഷകാരണം കണ്ടെത്തുന്നതിനുള്ള വസ്തുതാപരമായ പരിശോധനയുടെ രേഖ മാത്രമാണെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
മരണത്തിൽ കുറ്റകൃത്യം നടന്നിട്ടുണ്ടോയെന്നും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് സാഹചര്യങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്നും കണ്ടെത്താൻ പൊലീസ് സ്വതന്ത്രമായി അന്വേഷണം നടത്തേണ്ടതുണ്ട്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ റിപ്പോർട്ട് ആ അന്വേഷണത്തിന് സഹായകമായ തെളിവുരേഖയായി മാത്രമേ പരിഗണിക്കാനാവൂ എന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മരണകാരണം കണ്ടെത്താനുള്ള പ്രാഥമിക പരിശോധനയും കുറ്റകൃത്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണവും വ്യത്യസ്തം
അസ്വാഭാവിക മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇൻക്വസ്റ്റിന്റെ നിയമപരമായ പരിധി കോടതി വിശദീകരിച്ചു. മരണശരീരത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന മുറിവുകൾ, അസ്ഥിഒടിവുകൾ, ചതവുകൾ, മറ്റ് പരിക്കുകൾ എന്നിവയും മരണത്തിന്റെ പ്രത്യക്ഷകാരണവും രേഖപ്പെടുത്തുകയാണ് ഇൻക്വസ്റ്റ് നടപടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 174-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം മൃതദേഹം ബന്ധപ്പെട്ട മെഡിക്കൽ ഓഫീസർക്ക് പരിശോധനയ്ക്കായി കൈമാറുന്നതും പരിക്കുകളുടെ സ്വഭാവം രേഖപ്പെടുത്തുന്നതും ഈ നടപടിയുടെ ഭാഗമാണ്.എന്നാൽ മരണത്തിന് ഉത്തരവാദികൾ ആരാണെന്നോ കുറ്റകൃത്യം നടന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അത് എങ്ങനെയാണ് നടന്നതെന്നോ അന്തിമമായി കണ്ടെത്തുന്നത് ഇൻക്വസ്റ്റ് നടപടിയുടെ ലക്ഷ്യമല്ല.ഇത്തരം കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കേണ്ടത് പൊലീസ് അന്വേഷണത്തിലൂടെയാണ്. അതിനാൽ ഇൻക്വസ്റ്റ് പൂർത്തിയായെന്ന കാരണത്താൽ പൊലീസിന്റെ അന്വേഷണാധികാരമോ അന്വേഷണച്ചുമതലയോ അവസാനിക്കില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
2018ലെ മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി വിധി അംഗീകരിച്ചു; അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് നൽകണം
മനോഹരിയും ജില്ലാ പൊലീസ് സൂപ്രണ്ടും തമ്മിലുള്ള കേസിൽ 2018ൽ മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി നൽകിയ വിധിയാണ് കർണാടക ഹൈക്കോടതി പ്രധാനമായി പരിഗണിച്ചത്. ജസ്റ്റിസ് ആനന്ദ് വെങ്കിടേഷ് പ്രസ്താവിച്ച ആ വിധിയിൽ ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ടിന്റെയും പൊലീസ് അന്തിമ റിപ്പോർട്ടിന്റെയും നിയമപരമായ വ്യത്യാസം വിശദീകരിച്ചിരുന്നു.
ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് പൊലീസ് അന്വേഷണത്തിനിടെ ശേഖരിക്കുന്ന രേഖകളിലൊന്നാണ്. അന്വേഷണത്തിന്റെ അന്തിമഫലമായി അത് കണക്കാക്കാനാവില്ല. പൊലീസ് സ്വതന്ത്രമായി അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 173(2)-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം ബന്ധപ്പെട്ട ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കണം.
കുറ്റപത്രമായാലും കേസ് അവസാനിപ്പിക്കുന്ന റിപ്പോർട്ടായാലും അത് സമർപ്പിക്കേണ്ടത് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിനാണ്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ടിന് ഈ നിയമപരമായ നടപടിക്ക് പകരമാകാനാവില്ലെന്ന മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതിയുടെ വ്യാഖ്യാനം നിലവിലെ കേസിനും ബാധകമാണെന്ന് കർണാടക ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
പുതിയ ക്രിമിനൽ നടപടിനിയമത്തിലെ 194-ാം വകുപ്പിനും ഇതേ നിയമതത്വം ബാധകമെന്ന് ഹൈക്കോടതി
1973ലെ ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടം റദ്ദാക്കി ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത നിലവിൽ വന്ന സാഹചര്യവും കോടതി പരിശോധിച്ചു. പഴയ നിയമത്തിലെ 174-ാം വകുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയ നിയമതത്വങ്ങൾ പുതിയ നിയമത്തിലെ 194-ാം വകുപ്പിനും ഒരുപോലെ ബാധകമാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
ഇതോടെ അസ്വാഭാവിക മരണങ്ങളിൽ എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റ് ഇൻക്വസ്റ്റ് നടത്തിയെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം പൊലീസ് അന്വേഷണം അവസാനിപ്പിക്കാനാവില്ലെന്ന നിയമവ്യാഖ്യാനം പുതിയ ക്രിമിനൽ നടപടിനിയമത്തിനും ബാധകമാണെന്ന് വ്യക്തമായി.
ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ടിലെ കണ്ടെത്തലുകളും അന്വേഷണത്തിനിടെ ശേഖരിച്ച മറ്റ് തെളിവുകളും പരിഗണിച്ച് പൊലീസ് നിയമാനുസൃതമായി അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് തയ്യാറാക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.
യെസലൂർ പൊലീസ് അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കണം; എല്ലാ അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കും വിധി കൈമാറാൻ നിർദേശം
സുബ്ബയ്യയുടെ ഹർജി അനുവദിച്ച ഹൈക്കോടതി, സന്തോഷിന്റെ മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി സക്ലേശ്പുരയിലെ അഡീഷണൽ സിവിൽ ജഡ്ജിയുടെയും ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയും കോടതിയിൽ അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കാൻ യെസലൂർ പൊലീസ് സ്റ്റേഷൻ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർക്ക് നിർദേശം നൽകി.
ഇതിനുപുറമേ മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതിയുടെ മനോഹരി കേസിലെ വിധി ഇംഗ്ലീഷിലും കന്നഡ പരിഭാഷയിലും സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കും കൈമാറാൻ പൊലീസ് ഡയറക്ടർ ജനറലിനും നിർദേശം നൽകി. കർണാടക ഹൈക്കോടതിയുടെ നിലവിലെ ഉത്തരവും ഇതിനൊപ്പം കൈമാറണം.
നിർദേശം നടപ്പാക്കിയതിന്റെ റിപ്പോർട്ട് 2026 ജൂലൈ 28 മുതൽ നാല് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ സമർപ്പിക്കാനായിരുന്നു ഉത്തരവ്. ഹർജി തീർപ്പാക്കിയെങ്കിലും നിർദേശങ്ങൾ നടപ്പാക്കിയ വിവരം പരിശോധിക്കുന്നതിനായി 2026 ഓഗസ്റ്റ് 25ന് കേസ് വീണ്ടും പരിഗണിക്കാൻ കോടതി നിശ്ചയിച്ചിരുന്നു.
ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ടിന്റെ പേരിൽ പൊലീസ് അന്വേഷണം അവസാനിപ്പിക്കാനാവില്ല; പരാതിക്കാർക്ക് കോടതിയെ സമീപിക്കാനുള്ള അവസരം ഉറപ്പാകും
എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ടും പൊലീസിന്റെ അന്തിമ അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടും വ്യത്യസ്ത നിയമപരമായ ചുമതലകൾ നിറവേറ്റുന്ന രേഖകളാണെന്നതാണ് വിധിയുടെ പ്രധാന നിയമവ്യാഖ്യാനം. ഇൻക്വസ്റ്റ് റിപ്പോർട്ട് ലഭിച്ചതിനു ശേഷവും സ്വതന്ത്ര അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കേണ്ട ഉത്തരവാദിത്തം പൊലീസിനുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
കർണാടകയിലെ അസ്വാഭാവിക മരണങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അന്വേഷണ നടപടികളിൽ ഈ വ്യാഖ്യാനം പ്രസക്തമാകും. അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് ബന്ധപ്പെട്ട ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് സമർപ്പിക്കുന്നതിലൂടെ പൊലീസിന്റെ കണ്ടെത്തലുകളെ നിയമാനുസൃതമായി ചോദ്യം ചെയ്യാനുള്ള നടപടിക്രമവും ലഭ്യമാകും.
സാമൂഹികതലത്തിൽ മരണകാരണം സംബന്ധിച്ച പരാതികളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും നീതിന്യായതലത്തിൽ അന്വേഷണത്തിന്റെ അന്തിമഫലം ജുഡീഷ്യൽ പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയമാക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവുമാണ് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. എന്നാൽ സന്തോഷിന്റെ മരണത്തിന് ചികിത്സാപിഴവാണ് കാരണമെന്ന് ഹൈക്കോടതി തീരുമാനിച്ചിട്ടില്ല. ആ ആരോപണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് നൽകാനാണ് കോടതി ഉത്തരവിട്ടിരിക്കുന്നത്.