ഇരുട്ടുവീഴുമ്പോൾ വിളക്കുകളിൽ തിളങ്ങുന്ന കൊട്ടാരം. തെരുവുകളിൽ നാടൻകലകളുടെ താളം. ദേവിയെ വഹിക്കാൻ ഒരുങ്ങുന്ന ആനകൾ. ഇത്തവണ അതിനൊപ്പം ചെളിവെള്ളം തെറിപ്പിച്ച് പായുന്ന പോത്തുജോടികളുമുണ്ട്. രാജകീയ പാരമ്പര്യത്തിനൊപ്പം കർണാടകത്തിന്റെ മറ്റു പ്രദേശങ്ങളിലെ സംസ്കാരത്തെയും ചേർത്തുപിടിക്കുകയാണ് മൈസൂരു ദസറ.
2026 ഒക്ടോബർ 11 മുതൽ 21 വരെയാണ് ഇത്തവണത്തെ ആഘോഷപരിപാടികൾ. ചാമുണ്ഡിക്കുന്നിലെ ദേവീപൂജയിൽ തുടങ്ങി ജംബൂസവാരിയിലും ബന്നിമണ്ഡപിലെ ദീപശിഖാ പരേഡിലും എത്തുന്ന ഉത്സവത്തിൽ സംഗീതം, നൃത്തം, ഭക്ഷ്യമേള, പൂക്കാഴ്ച, കായികമത്സരങ്ങൾ, ഡ്രോൺ പ്രദർശനം എന്നിവയും അണിനിരക്കുന്നു. ആദ്യമായി എത്തുന്ന കമ്പളയാണ് പുതിയ ആകർഷണങ്ങളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത്.
മഹിഷാസുരവധത്തിൽനിന്ന് രാജകീയ ഉത്സവത്തിലേക്ക്
മഹിഷാസുരനെ ദേവി ചാമുണ്ഡേശ്വരി പരാജയപ്പെടുത്തിയെന്നാണ് മൈസൂരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതീഹ്യം. തിന്മയ്ക്കുമേൽ നന്മ നേടുന്ന വിജയത്തിന്റെ ഓർമയാണ് ദസറയുടെ വിശ്വാസപരമായ അടിത്തറ. നഗരത്തിന് മുകളിലുള്ള ചാമുണ്ഡിക്കുന്നും അവിടത്തെ ക്ഷേത്രവും അതുകൊണ്ട് ആഘോഷത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാകുന്നു.
രാജകീയ ആഘോഷരീതിക്ക് വിജയനഗര സാമ്രാജ്യത്തിലെ മഹാനവമി ഉത്സവവുമായി ബന്ധമുണ്ട്. സൈനികശക്തിയും കലകളും രാജപ്രൗഢിയും അവതരിപ്പിച്ചിരുന്ന ആ പാരമ്പര്യം വാഡിയാർ ഭരണാധികാരികൾ ഏറ്റെടുത്തു. രാജാ വാഡിയാർ ഒന്നാമൻ 1610-ൽ ശ്രീരംഗപട്ടണത്ത് നടത്തിയ ദസറയാണ് വാഡിയാർ പാരമ്പര്യത്തിലെ പ്രധാന തുടക്കം.
കാലക്രമത്തിൽ കൊട്ടാരച്ചടങ്ങിനൊപ്പം ജനങ്ങളുടെ ആഘോഷവും വളർന്നു. ഇന്ന് സംസ്ഥാനസർക്കാരും ജില്ലാ ഭരണകൂടവും സംഘടിപ്പിക്കുന്ന കർണാടകത്തിന്റെ ‘നാഡഹബ്ബ’—നാടിന്റെ ഉത്സവം—ആണ് മൈസൂരു ദസറ.
സിംഹാസനവും ആയുധപൂജയും പറയുന്ന ചരിത്രം
പൊതുവേദികളിലെ ആഘോഷത്തിനൊപ്പം അംബാവിലാസ് കൊട്ടാരത്തിൽ രാജകുടുംബത്തിന്റെ നവരാത്രിച്ചടങ്ങുകളും തുടരുന്നു. രത്നസിംഹാസനം ഒരുക്കുന്നതും പ്രത്യേക ദർബാറും സംഗീതവും ആരാധനയും പഴയ ഭരണകാലത്തിന്റെ ഓർമകളാണ്.
മഹാനവമിയിലെ ആയുധപൂജയ്ക്ക് പ്രത്യേക സ്ഥാനമുണ്ട്. രാജകീയ ആയുധങ്ങൾക്കും ആനകൾക്കും കുതിരകൾക്കും പൂജ നടക്കുന്നു. നഗരത്തിലെ വീടുകളിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും പണിയായുധങ്ങളും വാഹനങ്ങളും അലങ്കരിച്ച് ആരാധിക്കുന്നു. ഒരുകാലത്തെ യുദ്ധോപകരണങ്ങളോടുള്ള ആദരവ്, ഇന്നത്തെ തൊഴിലും ഉപജീവനവും സാധ്യമാക്കുന്ന ഉപകരണങ്ങളോടുള്ള നന്ദിയുമായി ചേരുന്ന കാഴ്ചയാണിത്.
ആനയുടെ മുകളിലെ ദേവി; തെരുവാകെ ജനസമുദ്രം
ദസറയുടെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ദൃശ്യമാണ് ജംബൂസവാരി. ഇത്തവണ ഒക്ടോബർ 21-നാണ് പ്രധാന ഘോഷയാത്ര. അലങ്കരിച്ച പ്രധാന ആനയുടെ പുറത്തുള്ള ഏകദേശം 750 കിലോഗ്രാം ഭാരമുള്ള സ്വർണഹൗദയിൽ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയുടെ പ്രതിമയെ എഴുന്നള്ളിക്കും.
കൊട്ടാരത്തിൽനിന്ന് ബന്നിമണ്ഡപിലേക്കുള്ള വഴിയിൽ നാടൻകലാസംഘങ്ങളും വാദ്യമേളങ്ങളും കർണാടകത്തിന്റെ പ്രാദേശിക സംസ്കാരങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുന്ന നിശ്ചലദൃശ്യങ്ങളും അണിനിരക്കും. രാജഭരണകാലത്തെ ആനപ്പുറത്തെ ഘോഷയാത്ര ഇന്ന് ദേവീആരാധനയും ജനകീയ കലാപ്രകടനവും ചേരുന്ന വലിയ പൊതുവേദിയാണ്.
ആനകളുടെ വരവുതന്നെ ആഘോഷത്തിന്റെ മുന്നൊരുക്കമാണ്. വനക്യാമ്പുകളിൽനിന്നുള്ള ‘ഗജപയന’ത്തിനുശേഷം നഗരത്തിലെ സാഹചര്യങ്ങളോടും ഘോഷയാത്രയോടും അവയെ പരിചയപ്പെടുത്തുന്നു.
തീരദേശത്തിന്റെ കമ്പള മൈസൂരിലേക്ക്
ദക്ഷിണ കന്നഡയുടെയും ഉഡുപ്പിയുടെയും കാർഷികജീവിതവുമായി ബന്ധമുള്ള പോത്തോട്ടമാണ് കമ്പള. വെള്ളവും ചെളിയും നിറഞ്ഞ പാതയിലൂടെ പോത്തുജോടികളെ നിയന്ത്രിച്ചുകൊണ്ട് മത്സരാർഥികൾ ഓടുന്നു. വേഗത്തിനൊപ്പം മനുഷ്യനും മൃഗങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പരിശീലനവും ഏകോപനവുമാണ് മത്സരത്തിന്റെ ആകർഷണം.
ഒക്ടോബർ 18, 19 തീയതികളിൽ സാതഗള്ളിയിലെ വിടിയു കോളജിനടുത്തുള്ള പ്രത്യേക പാതയിലാണ് മൈസൂരു ദസറ കമ്പള. തുളുനാടൻ താളങ്ങളും നാടൻസംഗീതവും ഭക്ഷണശാലകളും അതിനൊപ്പമുണ്ട്.
നെൽവയലുകളുടെയും ഗ്രാമീണ കൂട്ടായ്മകളുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ വളർന്ന കായികപാരമ്പര്യം കൊട്ടാരനഗരത്തിലെ ഉത്സവത്തിലെത്തുന്നതാണ് ഈ പുതുമയുടെ പ്രത്യേകത. മൈസൂരിന്റെ രാജകീയചരിത്രത്തിനൊപ്പം തീരദേശത്തിന്റെ കൃഷിജീവിതവും പ്രേക്ഷകർക്ക് പരിചയപ്പെടാം.
നിലത്ത് വിളക്കുകൾ; ആകാശത്ത് പുതുകാഴ്ചകൾ
അംബാവിലാസ് കൊട്ടാരത്തിന്റെ രൂപരേഖ തെളിയിക്കുന്ന ഏകദേശം ഒരുലക്ഷം ബൾബുകളാണ് ദീപാലങ്കാരത്തിന്റെ മുഖ്യകാഴ്ച. കമാനങ്ങളും ഗോപുരങ്ങളും ഒരുമിച്ച് പ്രകാശിക്കുമ്പോൾ കൊട്ടാരം രാത്രിയിലെ വലിയ ദൃശ്യവിരുന്നാകുന്നു.
ഇതിനൊപ്പം ബന്നിമണ്ഡപിൽ ഒക്ടോബർ 17, 18, 20, 21 തീയതികളിൽ ഡ്രോൺ പ്രദർശനവും നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. പഴയ ദീപശിഖാ പരേഡിനൊപ്പം ആകാശത്തിലെ സാങ്കേതിക കാഴ്ചയും ചേരുന്നു.
കാണികൾക്കും കലാകാരന്മാർക്കും ഒരുപോലെ വേദി
യുവകലാകാരന്മാരുടെയും വിദ്യാർഥികളുടെയും പരിപാടികൾ, യുവകവിസംഗമം, കുട്ടികളുടെ ചിത്രരചനയും കളിമൺശിൽപമത്സരങ്ങളും പുതിയ തലമുറയ്ക്ക് പങ്കാളിത്തം നൽകുന്നു. കർഷകദസറയിലെ കാളവണ്ടികളും കാർഷികയന്ത്രങ്ങളും നഗരത്തിലേക്ക് ഗ്രാമജീവിതത്തിന്റെ കാഴ്ചകളെത്തിക്കുന്നു.
ഭക്ഷ്യമേളയും കരകൗശലവിൽപനയും പൂക്കാഴ്ചയും കലാപരിപാടികളും ചെറുകിട വ്യാപാരികൾക്കും കലാകാരന്മാർക്കും അവസരങ്ങളാണ്. ഇങ്ങനെ കൊട്ടാരത്തിലെ പൂജ മുതൽ ചെളിപ്പാതയിലെ മത്സരംവരെ പല ജീവിതങ്ങളും ഒരുമിക്കുന്ന ഉത്സവമായി മൈസൂരു ദസറ വളരുന്നു.
Sources
- Karnataka Tourism — Mysuru Dasara 2026. karnatakatourism.org
- Mysuru Dasara — History and Legacy. Mysuru Dasara 2026
- Mysuru Dasara — Navaratri at the Palace. Mysuru Dasara 2026
- Mysuru Dasara Kambala — Official Event Portal. Mysuru 2026
- Mysuru Dasara — Events and Programmes 2026. Mysuru Dasara 2026
- Mysuru Dasara — Palace Illumination and Drone Show. Mysuru Dasara 2026
