ജോധ്പൂർ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 26-
ക്ഷയരോഗത്തെ തുടർന്ന് ദീർഘകാലം അസുഖബാധിതനായിരുന്ന പൊലീസ് കോൺസ്റ്റബിളിന്റെ ജോലിവിട്ടുനിൽപ്പ് മനഃപൂർവമായിരുന്നുവെന്ന് വകുപ്പ് തെളിയിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ അദ്ദേഹത്തെ സർവീസിൽ നിന്ന് പിരിച്ചുവിട്ട നടപടി രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സഞ്ജയ് കെ. അഗ്രവാൾ, ജസ്റ്റിസ് വിനിത് കുമാർ മാഥൂർ എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് 2026 സെപ്റ്റംബർ 16ന് വിധി പറഞ്ഞത്. മരിച്ച കോൺസ്റ്റബിൾ കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമയുടെ ഭാര്യ ഹീരാ മണിയാണ് അപ്പീൽ നൽകിയത്. രാജസ്ഥാൻ സർക്കാർ, ബാർമർ പൊലീസ് സൂപ്രണ്ട് എന്നിവരായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹീരാ മണിക്ക് വേണ്ടി ഡി.എസ്. സോധ, മാൻവേന്ദ്ര സിങ് എന്നിവരും എതിർകക്ഷികൾക്കായി സന്ദീപ് സോണി, സുലോചനോ ബിഷ്ണോയ് എന്നിവർ അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറൽ ബി.എൽ. ഭാട്ടിക്കുവേണ്ടിയും ഹാജരായി. 1996 ഒക്ടോബർ 26ലെ പിരിച്ചുവിടൽ ഉത്തരവും 2008 ഡിസംബർ 11ലെ സിംഗിൾ ബെഞ്ച് ഉത്തരവും ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി.
57 ദിവസത്തെ ഹാജരില്ലായ്മ; ക്ഷയരോഗം മൂലമെന്ന് പ്രതിരോധ സാക്ഷികൾ
1979ലാണ് കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമ കോൺസ്റ്റബിളായി സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചത്. ക്ഷയരോഗവും ആരോഗ്യനില മോശമായതും കാരണം ഒരു ഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന് കൃത്യമായി ജോലിക്ക് ഹാജരാകാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ആറ് അവസരങ്ങളിലായി ആകെ 57 ദിവസം അനധികൃതമായി ജോലിയിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിന്നുവെന്നാരോപിച്ച് വകുപ്പുതല നടപടി തുടങ്ങി. രോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകൾ സഹിതം അദ്ദേഹം ആരോപണങ്ങൾ നിഷേധിച്ചിരുന്നു. 1995 മെയ് ഒന്നിന് ബാർമർ പൊലീസ് സൂപ്രണ്ട് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനെയും നിയമിച്ചു.
അന്വേഷണത്തിൽ പ്രതിരോധ സാക്ഷികളായ കോൺസ്റ്റബിൾ നവൽ സിങ്ങും കോൺസ്റ്റബിൾ ഉദയ് രാജും കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമ ക്ഷയരോഗബാധിതനായിരുന്നെന്നും ആരോഗ്യനില കാരണം അന്വേഷണത്തിന് നേരിട്ട് ഹാജരാകാൻ പോലും കഴിയാത്ത അവസ്ഥയിലായിരുന്നെന്നും മൊഴി നൽകി. എന്നിട്ടും അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടിൽ കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും 1996 ഒക്ടോബർ 26ന് സർവീസിൽ നിന്ന് പിരിച്ചുവിടുകയും ചെയ്തു.
അനധികൃത ഹാജരില്ലായ്മ മാത്രം പോരാ; മനഃപൂർവമാണെന്ന് തെളിയിക്കണമെന്ന് ഹൈക്കോടതി
ജോലിയിൽ അനുമതിയില്ലാതെ ഹാജരാകാതിരുന്നത് മാത്രം അച്ചടക്കലംഘനത്തിനുള്ള ശിക്ഷയ്ക്ക് മതിയാകില്ലെന്നാണ് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. ഹാജരില്ലായ്മ മനഃപൂർവവും ബോധപൂർവവുമായിരുന്നുവെന്ന് വകുപ്പ് തെളിയിക്കണം. രോഗം, അപകടം, ആശുപത്രിവാസം തുടങ്ങിയ ജീവനക്കാരന്റെ നിയന്ത്രണത്തിന് പുറത്തുള്ള നിർബന്ധിത സാഹചര്യങ്ങളാണ് ഹാജരാകാതിരിക്കാൻ കാരണമെങ്കിൽ അതിനെ മനഃപൂർവമായ ജോലിവിട്ടുനിൽപ്പായി കാണാനാകില്ലെന്ന സുപ്രീംകോടതി നിലപാടും ബെഞ്ച് ആശ്രയിച്ചു.
ഈ കേസിൽ കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമയുടെ ഹാജരില്ലായ്മ മനഃപൂർവമായിരുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കാൻ വകുപ്പിന് കഴിഞ്ഞിട്ടില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. മറിച്ച്, ദീർഘകാല ക്ഷയരോഗമാണ് ജോലിക്ക് ഹാജരാകാൻ കഴിയാത്തതിന് കാരണമെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്ന മതിയായ തെളിവുകൾ രേഖകളിലുണ്ടെന്ന് ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ട് നൽകാതെ ശിക്ഷിച്ചത് സ്വാഭാവിക നീതിയുടെ ലംഘനം
വകുപ്പുതല അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടിന്റെ പകർപ്പ് കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമയ്ക്ക് നൽകിയിരുന്നില്ലെന്നതും പിരിച്ചുവിടൽ റദ്ദാക്കാൻ ഹൈക്കോടതി കാരണമായി. അന്തിമ ശിക്ഷ തീരുമാനിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടിന്റെ പകർപ്പ് ജീവനക്കാരന് ലഭിക്കണമെന്നും അതിനെതിരെ വിശദീകരണം നൽകാനുള്ള അവസരം ലഭിക്കണമെന്നും സുപ്രീംകോടതി വിധികൾ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ടെന്ന് ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. റിപ്പോർട്ട് നൽകാതിരുന്നത് സ്വാഭാവിക നീതിയുടെ തത്വങ്ങളുടെ ലംഘനമാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.
പിരിച്ചുവിടലും സിംഗിൾ ബെഞ്ച് ഉത്തരവും റദ്ദാക്കി; ഭാര്യയ്ക്ക് മുഴുവൻ ആനുകൂല്യങ്ങളും
ഹീരാ മണിയുടെ അപ്പീൽ അനുവദിച്ച ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് 1996 ഒക്ടോബർ 26ലെ പിരിച്ചുവിടൽ ഉത്തരവും ഹർജി തള്ളിയ 2008 ഡിസംബർ 11ലെ സിംഗിൾ ബെഞ്ച് ഉത്തരവും റദ്ദാക്കി. കൈലാഷ് ചന്ദ്ര ശർമ ഇതിനകം മരിച്ചതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയ്ക്ക് പിരിച്ചുവിടൽ റദ്ദാക്കിയതിന്റെ ഫലമായി ലഭിക്കേണ്ട എല്ലാ സർവീസ്, വിരമിക്കൽ ആനുകൂല്യങ്ങളും നൽകണമെന്ന് കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. വിധിയുടെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പകർപ്പ് ലഭിച്ച് 45 ദിവസത്തിനകം ആനുകൂല്യങ്ങൾ നൽകണം.
രോഗം മൂലമുള്ള ഹാജരില്ലായ്മയിൽ ശിക്ഷയ്ക്ക് മുമ്പ് കാരണം തെളിയിക്കേണ്ട ബാധ്യത വകുപ്പിന്
വിധിയിൽ നിന്ന് വ്യക്തമാകുന്ന നിയമസ്ഥിതി, സർക്കാർ ജീവനക്കാരന്റെ അനധികൃത ഹാജരില്ലായ്മയും മനഃപൂർവമായ ഹാജരില്ലായ്മയും ഒരേ രീതിയിൽ കാണാനാകില്ലെന്നതാണ്. അച്ചടക്ക നടപടി സ്വീകരിക്കുമ്പോൾ ഹാജരില്ലായ്മ മനഃപൂർവമായിരുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കുകയും ജീവനക്കാരന് അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ട് നൽകി പ്രതികരിക്കാൻ അവസരം ഉറപ്പാക്കുകയും വേണം. രാജസ്ഥാനിലെ സർക്കാർ ജീവനക്കാരുടെ സമാന വകുപ്പുതല നടപടികളിൽ ഈ നിയമതത്വങ്ങൾ പരിഗണിക്കേണ്ടിവരും.