24 സെപ്റ്റംബർ 2026
ഒരു ശാഖ മുറിക്കാൻ അനുമതി, വേരുകൾക്ക് ചുറ്റും ഇരുമ്പുവേലി, ഓരോ മരത്തെയും തിരിച്ചറിയാൻ ഡിജിറ്റൽ നമ്പറും ക്യുആർ കോഡും. കശ്മീരിലെ ചിനാർ മരങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാൻ സ്വീകരിക്കുന്ന നടപടികളാണിവ. അക്കൂട്ടത്തിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധ നേടുന്നത് ബഡ്ഗാം ജില്ലയിലെ ചാത്തർഗാമിലുള്ള, ഏകദേശം 650 വയസ്സുള്ള ചിനാറാണ്.
2026 സെപ്റ്റംബർ 23ന് പുറത്തുവന്ന നിയമസഭാ മറുപടിയിൽ, ബഡ്ഗാം എംഎൽഎ ആഗ സയ്യിദ് മുന്തസിർ മെഹ്ദിയുടെ ചോദ്യത്തിന് ജമ്മു കശ്മീർ സർക്കാരിന്റെ വനം, പരിസ്ഥിതി വകുപ്പ് ഈ മരത്തിന്റെ അവസ്ഥ വിശദീകരിച്ചു. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള ചിനാർ എന്നാണ് സർക്കാർ ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ഉണങ്ങിയ ചില പഴയ ശാഖകൾ സ്വാഭാവികമായി വീണെങ്കിലും ശേഷിക്കുന്ന ഭാഗം പച്ചപ്പോടെ തുടരുന്നു. ആളുകളും വാഹനങ്ങളും വേരുകൾക്കടുത്തെത്തി മണ്ണ് അമർത്തുന്നത് തടയാനാണ് വേലിയും സ്ഥാപിച്ചത്.
മുത്തച്ഛൻ ചിനാറിനെ നട്ടത് ആര്?
ചാത്തർഗാമിലെ ഈ മരം സയ്യിദ് അബ്ദുൽ ഖാസിം ഷാ ഹംദാനി ക്രി.വ. 1374ൽ നട്ടതാണെന്ന് കശ്മീരിലെ ചിനാറുകളെക്കുറിച്ചുള്ള എം.എസ്. വാഡൂവിന്റെ പഠനത്തെ ആധാരമാക്കി പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ചരിത്രലേഖനം പറയുന്നു. വർഷവും നട്ട വ്യക്തിയുടെ പേരും ആ ചരിത്രഗവേഷണത്തിൽ നിന്നുള്ള അവകാശവാദങ്ങളാണ്; നിയമസഭാ മറുപടി മരത്തിന്റെ പ്രായത്തെ ഏകദേശം 650 വർഷം എന്നാണ് വിവരിക്കുന്നത്.
മരത്തിന്റെ വേരുകൾക്ക് ഇരുമ്പുവേലി എന്തിന്?
വലിയ മരത്തിന്റെ അടിയിൽ വാഹനം പാർക്ക് ചെയ്യുന്നതോ നിരന്തരം ആളുകൾ നടക്കുന്നതോ മണ്ണിനെ അമർത്തും. വേരുകൾക്ക് വായുവും വെള്ളവും ലഭിക്കുന്ന ഭാഗം സംരക്ഷിക്കാനാണ് ചാത്തർഗാമിലെ മരത്തിന്റെ വേരുകൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ള നിർണായക മേഖലയിൽ വേലി സ്ഥാപിച്ചതെന്ന് സർക്കാർ പറയുന്നു. പഴക്കമുള്ള ശാഖകൾ ഉണങ്ങി വീഴുമ്പോൾ മനുഷ്യരുടെ സുരക്ഷയും മരത്തിന്റെ ആരോഗ്യവും ഒരുപോലെ പരിഗണിക്കേണ്ടിവരുന്നു.
ഒരു ചിനാറിന്റെ ശാഖ വെട്ടിമാറ്റാനും നടപടിക്രമമുണ്ട്. അപേക്ഷ, ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ റിപ്പോർട്ട്, സാങ്കേതിക അഭിപ്രായം എന്നിവ പരിശോധിച്ചശേഷമാണ് അനുമതി നൽകുന്നതെന്ന് ശ്രീനഗർ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ സേവനവിവരണം വ്യക്തമാക്കുന്നു. കഴിഞ്ഞ മൂന്നുവർഷം ബഡ്ഗാമിൽ ഉണങ്ങിയതോ അപകടസാധ്യതയുള്ളതോ ആയ ശാഖകൾ വെട്ടാൻ 161 അപേക്ഷകൾ ലഭിച്ചു. 130 കേസുകളിൽ നടപടിക്രമം പൂർത്തിയാക്കി; അതിനെല്ലാം അനുമതി ലഭിച്ചു എന്നർഥമില്ല. ആ കാലയളവിൽ ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരി 70 ഉത്തരവുകൾ നൽകിയതായും നിയമസഭാ മറുപടിയിൽ പറയുന്നു.
ക്യുആർ കോഡിൽ ഒരു മരത്തിന്റെ ജീവിതരേഖ
‘ട്രീ ആധാർ’ എന്ന പേരിലുള്ള പദ്ധതിയിൽ ചിനാറുകൾക്ക് തിരിച്ചറിയൽ നമ്പറും ക്യുആർ കോഡും നൽകുന്നു. മരം എവിടെയാണ്, അതിന്റെ പ്രായവും ആരോഗ്യസ്ഥിതിയും എന്താണ് തുടങ്ങിയ വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിലൂടെ പിന്നീട് വരുന്ന മാറ്റങ്ങൾ പിന്തുടരാൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കാകും. 2025 ജനുവരിയോടെ ഏകദേശം 29,000 ചിനാറുകൾ ജിയോടാഗ് ചെയ്തതായി പദ്ധതി നേതൃത്വം റോയിട്ടേഴ്സിനോട് പറഞ്ഞിരുന്നു. 2026ലെ നിയമസഭാ മറുപടി പ്രകാരം സർവേ ചെയ്ത മരങ്ങളുടെ എണ്ണം ഏകദേശം 30,000 ആണ്; സുരക്ഷാ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുള്ളിലെ മരങ്ങൾ ഈ കണക്കിൽ ഉൾപ്പെട്ടിട്ടില്ല. സർവേ ചെയ്തവയെല്ലാം ക്യുആർ പ്ലേറ്റ് ലഭിച്ച മരങ്ങളാണെന്ന് ഈ കണക്കുകൾ കൊണ്ട് മാത്രം പറയാനാവില്ല.
പഴക്കവും രോഗങ്ങളും കീടബാധയും വികസനപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മരംവെട്ടലും ചിനാറുകൾ കുറയാൻ കാരണങ്ങളാണെന്ന് സർക്കാർ സമ്മതിക്കുന്നു. എന്നാൽ ‘1970കളിൽ 42,000 ഉണ്ടായിരുന്നു, അതിൽ 12,000 അപ്രത്യക്ഷമായി’ എന്ന കണക്ക് ഇപ്പോഴത്തെ സർവേയുമായി ഒരേ രീതിയിൽ താരതമ്യം ചെയ്ത ഔദ്യോഗിക രേഖ ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല. അതിനാൽ നഷ്ടത്തിന്റെ കൃത്യമായ എണ്ണമായി അതിനെ അവതരിപ്പിക്കാനാവില്ല. സർക്കാർ പറയുന്ന മറ്റൊരു കണക്ക് വ്യക്തമാണ്: കഴിഞ്ഞ മൂന്നുവർഷം ഉദ്യാനങ്ങളിൽ 709 ചിനാർ തൈകൾ നട്ടു; 7,134 തൈകൾ സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്തു. തൈകൾ വളർന്ന് നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള ചിനാറുകൾക്ക് പകരമാകാൻ സമയം വേണം. ചാത്തർഗാമിലെ വേലി അതുവരെ കാത്തിരിക്കാനാവാത്ത ഒരു മരത്തെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള നടപടിയാണ്.
Sources
J&K Forest Department CAMPA proceedings — Tree Aadhaar geotagging programme
District Srinagar — Permission for Lopping of Chinar / Walnut Tree
India Code — Jammu and Kashmir Preservation of Specified Trees Act, 1969