പട്ന, 2026 സെപ്റ്റംബർ 24 –

പൊതുവിതരണ സംവിധാനത്തിലെ ഡീലർക്കെതിരെ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തുവെന്ന ഒറ്റക്കാരണം കൊണ്ട് ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കാനാകില്ലെന്ന് പട്ന ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് ജി. അനുപമ ചക്രവർത്തി 2026 സെപ്റ്റംബർ 22ന് പുറപ്പെടുവിച്ച വിധിയിലാണ് സകീന്ദ്ര റോയിയുടെ പൊതുവിതരണ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കിയ മൂന്ന് ഉത്തരവുകളും കോടതി റദ്ദാക്കിയത്. സകീന്ദ്ര റോയിക്കുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ ധനഞ്ജയ നാഥ് തിവാരിയും ബിഹാർ സർക്കാരും മറ്റ് എതിർകക്ഷികൾക്കും വേണ്ടി അരവിന്ദ് ഉജ്ജ്വലും ഹാജരായി. ലൈസൻസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാധനവിതരണം കാലതാമസമില്ലാതെ പുനഃസ്ഥാപിക്കാനും കോടതി നിർദേശിച്ചു. എന്നാൽ ക്രിമിനൽ കേസിൽ പിന്നീട് ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടാൽ നിയമപ്രകാരം നടപടി സ്വീകരിക്കാൻ അധികൃതർക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടെന്നും വ്യക്തമാക്കി.

2020ൽ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കി; അപ്പീലും പുനഃപരിശോധനാ ഹർജിയും പിന്നീട് തള്ളി

വൈശാലി ജില്ലയിലെ ഭഗവാൻപുർ ബ്ലോക്കിലെ പൊതുവിതരണ ഡീലറാണ് സകീന്ദ്ര റോയ്. ഹാജിപുർ സബ് ഡിവിഷണൽ ഓഫീസർ 2020 നവംബർ 26ന് റോയിയുടെ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കിയിരുന്നു. ഇതിനെതിരായ അപ്പീൽ വൈശാലി കളക്ടർ 2022 മാർച്ച് 12ന് തള്ളി. തുടർന്ന് നൽകിയ പുനഃപരിശോധനാ ഹർജി മുസാഫർപുർ ഡിവിഷണൽ കമ്മീഷണർ 2023 ഏപ്രിൽ 25നും തള്ളി. ഈ മൂന്ന് ഉത്തരവുകളും റദ്ദാക്കി ലൈസൻസും സാധനവിതരണവും പുനഃസ്ഥാപിക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടാണ് റോയ് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

സമാന വിഷയത്തിൽ ജൂലൈ 17ലെ വിധി ബാധകമെന്ന് ഇരുകക്ഷികളും കോടതിയെ അറിയിച്ചു

കേസ് പരിഗണിച്ചപ്പോൾ 2026 ജൂലൈ 17ലെ വിജേന്ദ്ര സിങ് എന്ന വിജഗേന്ദ്ര സിങ് വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ബിഹാർ കേസിലെ വിധി ഈ തർക്കത്തിനും നേരിട്ട് ബാധകമാണെന്ന് ഇരുകക്ഷികളുടെയും അഭിഭാഷകർ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. സമാനമായ വിഷയമാണ് ആ കേസിലും പരിശോധിച്ചതെന്നും അതേ വ്യവസ്ഥകളിൽ ഇപ്പോഴത്തെ ഹർജിയും തീർപ്പാക്കാമെന്നും ഇരുകക്ഷികളും വ്യക്തമാക്കി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ജസ്റ്റിസ് ജി. അനുപമ ചക്രവർത്തി മുൻവിധിയിലെ നിയമതത്വം സകീന്ദ്ര റോയിയുടെ കേസിലും പ്രയോഗിച്ചത്.

എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നത് ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കാനുള്ള സാധുവായ കാരണമല്ലെന്ന് മുൻവിധി

വിജേന്ദ്ര സിങ് കേസിൽ പൊതുവിതരണ നിയന്ത്രണ ഉത്തരവും ബന്ധപ്പെട്ട ചട്ടങ്ങളും പരിശോധിച്ച ഹൈക്കോടതി, എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തുവെന്നത് മാത്രം പൊതുവിതരണ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കാനുള്ള സാധുവായ കാരണമല്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. 2014ലെ ഉമേഷ് റാം വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ബിഹാർ വിധിയെയും കോടതി ഇതിന് അടിസ്ഥാനമാക്കിയിരുന്നു. അതേ നിയമനിലപാടാണ് സകീന്ദ്ര റോയിയുടെ കേസിലും ബാധകമാക്കിയിരിക്കുന്നത്. അതായത് ക്രിമിനൽ കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തതിനെ മാത്രം കുറ്റം തെളിഞ്ഞതിന് തുല്യമായി കണക്കാക്കി ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കാനാകില്ല.

സബ് ഡിവിഷണൽ ഓഫീസർ മുതൽ ഡിവിഷണൽ കമ്മീഷണർ വരെയുള്ള മൂന്ന് ഉത്തരവുകളും റദ്ദാക്കി

2020 നവംബർ 26ലെ ഹാജിപുർ സബ് ഡിവിഷണൽ ഓഫീസറുടെ ഉത്തരവ്, 2022 മാർച്ച് 12ലെ വൈശാലി കളക്ടറുടെ ഉത്തരവ്, 2023 ഏപ്രിൽ 25ലെ മുസാഫർപുർ ഡിവിഷണൽ കമ്മീഷണറുടെ ഉത്തരവ് എന്നിവയാണ് ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കിയത്. ഇതോടെ സകീന്ദ്ര റോയിക്കെതിരായ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കൽ നടപടി നിലനിൽക്കില്ല. പൊതുവിതരണ കടയിലേക്കുള്ള സാധനവിതരണം കാലതാമസമില്ലാതെ പുനഃസ്ഥാപിക്കണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമായി നിർദേശിച്ചു.

ക്രിമിനൽ കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടാൽ അധികൃതർക്ക് വീണ്ടും നിയമനടപടി സ്വീകരിക്കാം

കോടതി നൽകിയ സംരക്ഷണം നിരുപാധികമല്ല. സകീന്ദ്ര റോയ് ക്രിമിനൽ കേസിൽ പിന്നീട് ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടാൽ അദ്ദേഹത്തിനെതിരെ നിയമപ്രകാരം ആവശ്യമായ നടപടി സ്വീകരിക്കാൻ ബന്ധപ്പെട്ട അധികൃതർക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടെന്ന് വിധിയിൽ പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഘട്ടവും കുറ്റം തെളിഞ്ഞ് ശിക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന ഘട്ടവും രണ്ടായി വേർതിരിച്ചാണ് കോടതി സമീപിച്ചത്. എഫ്‌ഐആർ മാത്രം ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കാൻ മതിയാകില്ലെന്നതാണ് ഇപ്പോഴത്തെ വിധിയുടെ കാതൽ.

ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കൽ അസാധുവായി; സകീന്ദ്ര റോയിക്ക് സാധനവിതരണം ഉടൻ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം

സകീന്ദ്ര റോയിയുടെ ഹർജി അനുവദിച്ച ഹൈക്കോടതി മൂന്ന് ഭരണ ഉത്തരവുകളും റദ്ദാക്കിയതോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൊതുവിതരണ ലൈസൻസ് റദ്ദാക്കിയ നടപടി അസാധുവായി. സാധനവിതരണം കാലതാമസമില്ലാതെ പുനഃസ്ഥാപിക്കണമെന്ന നിർദേശവും ഉടൻ നടപ്പാക്കേണ്ടതാണ്. അതേസമയം ക്രിമിനൽ കേസിന്റെ അന്തിമഫലം ഡീലർക്കെതിരായ ഭാവി നടപടിയെ ബാധിക്കാം; ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടാൽ അധികൃതർക്ക് നിയമപ്രകാരം വീണ്ടും നടപടി സ്വീകരിക്കാം.

ബിഹാറിലെ പൊതുവിതരണ ലൈസൻസ് നടപടികളിൽ എഫ്‌ഐആറും ശിക്ഷയും വേർതിരിച്ച് പരിഗണിക്കണം

2026 സെപ്റ്റംബർ 22ലെ വിധി പുതിയൊരു നിയമതത്വം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനേക്കാൾ പട്ന ഹൈക്കോടതിയുടെ മുൻവിധി വീണ്ടും പ്രയോഗിക്കുന്നതാണ്. ബിഹാറിലെ പൊതുവിതരണ ഡീലർമാർക്കെതിരായ ലൈസൻസ് നടപടികളിൽ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തതിനെ മാത്രം റദ്ദാക്കലിന് അടിസ്ഥാനമാക്കാനാകില്ലെന്ന നിയമനിലപാട് ഇതിലൂടെ വീണ്ടും ഉറപ്പിക്കുന്നു. അതേസമയം കുറ്റം തെളിഞ്ഞാൽ നടപടി സ്വീകരിക്കാനുള്ള ഭരണകൂടത്തിന്റെ അധികാരം കോടതി നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതിനാൽ സമാന ലൈസൻസ് നടപടികളിൽ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്ട്രേഷനും അന്തിമ ശിക്ഷയും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം അധികൃതർ പരിഗണിക്കേണ്ടിവരും.