ജയ്പുർ, 2026 ഒക്ടോബർ 22 –
പ്രസവശേഷം മറ്റൊരു സ്കൂളിൽ പുതിയ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചെന്ന കാരണത്താൽ അധ്യാപികയ്ക്ക് പ്രസവാവധി നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്ന് രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി. 2026 ഒക്ടോബർ എട്ടിന് ജസ്റ്റിസ് അനൂപ് കുമാർ ധണ്ഡാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. പ്രസവാവധി അനുവദിക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് അധ്യാപിക പൂജ യാദവ് നൽകിയ ഹർജി അനുവദിച്ച കോടതി, 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി അനുവദിക്കാൻ രാജസ്ഥാൻ സർക്കാരിന് നിർദേശം നൽകി. ഈ കാലയളവിലെ മുഴുവൻ ശമ്പളവും അനുബന്ധ സേവനാനുകൂല്യങ്ങളും നൽകണം. പ്രസവാവധി കാലയളവ് സർവീസിലെ ഇടവേളയായി കണക്കാക്കരുതെന്നും നേരത്തെ അനുവദിച്ച ശിശുപരിചരണ അവധി തിരികെ അവരുടെ അവധിക്കണക്കിൽ ചേർക്കണമെന്നും കോടതി ഉത്തരവിട്ടു.
പൂജ യാദവായിരുന്നു ഹർജിക്കാരി. രാജസ്ഥാൻ സർക്കാർ വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് പ്രിൻസിപ്പൽ സെക്രട്ടറി, സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസ ഡയറക്ടർ, ഖൈർതൽ-തിജാര ജില്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ ഓഫീസർ, പൂർ ഗ്രാമത്തിലെ മഹാത്മാഗാന്ധി സർക്കാർ ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ പ്രിൻസിപ്പൽ എന്നിവരായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. അധ്യാപികയ്ക്കുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ സുധീർ യാദവ് ഹാജരായി. സർക്കാരിനുവേണ്ടി അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറൽ ബസന്ത് സിങ് ഛാബയും അഭിഭാഷകരായ ഹാർദിക് സിങ്, വിനയം ശരൺ, മുക്ത മൻ എന്നിവരും ഹാജരായി.
പ്രസവത്തിന് മുമ്പ് 34 ദിവസത്തെ അവധി; കുഞ്ഞ് ജനിച്ചതിന് പിന്നാലെ പുതിയ സ്കൂളിൽ നിയമനം
രാജസ്ഥാനിലെ ബാർമർ ജില്ലയിലെ സിവാന ബ്ലോക്കിലുള്ള പെൻവാലോ കി ധാനി മഹാത്മാഗാന്ധി സർക്കാർ സ്കൂളിൽ മൂന്നാം ഗ്രേഡ് അധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്യുകയായിരുന്നു പൂജ യാദവ്. ഗർഭിണിയായിരിക്കെ 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ ഒക്ടോബർ നാലുവരെ 34 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധിക്ക് അപേക്ഷിച്ചു. ബന്ധപ്പെട്ട അധികൃതർ ഈ അപേക്ഷ അനുവദിക്കുകയും ചെയ്തു. 2023 സെപ്റ്റംബർ 27നാണ് അധ്യാപിക കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകിയത്.
ഇതിനിടെ ഖൈർതൽ-തിജാര ജില്ലയിലെ കോട്കാസിം ബ്ലോക്കിലുള്ള പൂർ ഗ്രാമത്തിലെ മഹാത്മാഗാന്ധി സർക്കാർ ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂളിൽ അധ്യാപികയായി പൂജ യാദവിന് പുതിയ നിയമനം ലഭിച്ചു. പ്രസവിച്ച് ഒൻപത് ദിവസത്തിനുശേഷം 2023 ഒക്ടോബർ ആറിന് അവർ പുതിയ സ്കൂളിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. തുടർന്ന് 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ ആകെ 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി അനുവദിക്കണമെന്ന് പുതിയ സ്കൂളിലെ അധികൃതരോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു.
എന്നാൽ പ്രസവാവധി അനുവദിച്ചില്ലെന്നാണ് അധ്യാപികയുടെ പരാതി. നവജാതശിശുവിനെ പരിചരിക്കേണ്ട സാഹചര്യം കണക്കിലെടുത്ത് മൂന്നുതവണ ശിശുപരിചരണ അവധിക്ക് അപേക്ഷിക്കേണ്ടിവന്നു. ഈ അപേക്ഷകൾ അധികൃതർ അനുവദിച്ചെങ്കിലും പ്രസവാവധിക്കുള്ള അവകാശവും ബന്ധപ്പെട്ട കാലയളവിലെ ശമ്പളവും സംബന്ധിച്ച തർക്കമാണ് ഹൈക്കോടതിയിലെത്തിയത്.
പുതിയ സ്കൂളിൽ പ്രസവാവധിക്ക് അപേക്ഷ നൽകിയില്ലെന്ന് സർക്കാർ; ശിശുപരിചരണ അവധി മാത്രമാണ് ആവശ്യപ്പെട്ടതെന്നും വാദം
1951ലെ രാജസ്ഥാൻ സർവീസ് ചട്ടങ്ങളിലെ 103-ാം ചട്ടപ്രകാരം 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധിക്ക് അർഹതയുണ്ടെന്നായിരുന്നു പൂജ യാദവിന്റെ വാദം. ആദ്യ സ്കൂളിൽ 34 ദിവസത്തെ അവധി മാത്രമാണ് അനുവദിച്ചതെന്നും പുതിയ സ്കൂളിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചശേഷം ബാക്കിയുള്ള കാലയളവ് ഉൾപ്പെടെ 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നുവെന്നും അധ്യാപിക കോടതിയെ അറിയിച്ചു. എന്നാൽ അധികൃതർ അപേക്ഷ പരിഗണിക്കാത്തതിനാൽ ശിശുപരിചരണ അവധിക്ക് അപേക്ഷിക്കേണ്ടിവന്നതായും വ്യക്തമാക്കി.
സർക്കാർ ഈ വാദം എതിർത്തു. പുതിയ സ്കൂളിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചശേഷം അധ്യാപിക പ്രസവാവധിക്കായി അപേക്ഷ നൽകിയിട്ടില്ലെന്നായിരുന്നു സർക്കാരിന്റെ നിലപാട്. നേരത്തെ ജോലി ചെയ്ത സ്കൂളിൽ 34 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി മാത്രമാണ് ആവശ്യപ്പെട്ടതെന്നും അത് അനുവദിച്ചിരുന്നുവെന്നും സർക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
പുതിയ സ്കൂളിൽ മൂന്നുതവണ ശിശുപരിചരണ അവധിക്കാണ് അപേക്ഷ നൽകിയതെന്നും മൂന്നുതവണയും അവധി അനുവദിച്ചിരുന്നുവെന്നും സർക്കാർ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. അതിനാൽ പിന്നീട് പ്രസവാവധി അനുവദിക്കണമെന്ന ആവശ്യം അംഗീകരിക്കേണ്ടതില്ലെന്നും ഹർജി തള്ളണമെന്നും സർക്കാർ വാദിച്ചു.
പ്രസവാവധി അപേക്ഷയുടെ രേഖയില്ലെങ്കിലും അധ്യാപികയുടെ സാഹചര്യം അവഗണിക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി
കേസിലെ രേഖകൾ പരിശോധിച്ച ഹൈക്കോടതി, പുതിയ സ്കൂളിൽ പ്രസവാവധിക്ക് അപേക്ഷ നൽകിയതായി തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ അധ്യാപിക ഹാജരാക്കിയിട്ടില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്നാൽ പ്രസവാവധി ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടും അധികൃതർ പരിഗണിച്ചില്ലെന്നാണ് ഹർജിയിൽ വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നത്. അതുകൊണ്ടാണ് നവജാതശിശുവിനെ പരിചരിക്കാൻ ശിശുപരിചരണ അവധിയെ ആശ്രയിക്കേണ്ടിവന്നതെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി.
അധ്യാപിക ഗർഭിണിയായിരുന്നുവെന്നതിലും 2023 സെപ്റ്റംബർ 27ന് കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകിയെന്നതിലും തർക്കമില്ല. ആദ്യ സ്കൂളിൽ പ്രസവാവധി അപേക്ഷിച്ച് 34 ദിവസം അനുവദിച്ചിരുന്നുവെന്ന കാര്യവും അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതാണ്. ഇതിനുശേഷം പുതിയ സ്കൂളിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ച സാഹചര്യത്തിലാണ് തുടർന്നുള്ള അവധി സംബന്ധിച്ച തർക്കമുണ്ടായത്.
ഈ വസ്തുതകൾ പരിഗണിച്ച കോടതി, അധ്യാപികയ്ക്ക് പ്രസവാവധി അനുവദിക്കുന്നതിൽ ആവശ്യമായ പരിഗണന നൽകേണ്ടതായിരുന്നുവെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. നവജാതശിശുവിന്റെ പരിചരണത്തിനായി ശിശുപരിചരണ അവധി ആവശ്യപ്പെടേണ്ടിവന്ന പ്രത്യേക സാഹചര്യം അവഗണിക്കാനാവില്ലെന്നും ജസ്റ്റിസ് അനൂപ് കുമാർ ധണ്ഡ് വിലയിരുത്തി.
പ്രസവാവധി അമ്മയുടെ ആരോഗ്യത്തിനുമാത്രമല്ല; കുഞ്ഞുമായി സ്നേഹബന്ധം വളർത്താനും അനിവാര്യം
പ്രസവാവധിയുടെ ലക്ഷ്യം പ്രസവശേഷം സ്ത്രീക്ക് വിശ്രമം നൽകുന്നതിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യസംരക്ഷണത്തിനൊപ്പം ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സ്നേഹവും കരുതലും അടുപ്പവും വളർത്തുന്നതിനും പ്രസവാവധി ആവശ്യമാണ്. പ്രസവശേഷം നവജാതശിശുവിനെ പരിചരിക്കാനും കുഞ്ഞുമായി വൈകാരികബന്ധം സ്ഥാപിക്കാനും അമ്മയ്ക്ക് അവസരം ലഭിക്കണമെന്നാണ് ഈ അവധിയുടെ അടിസ്ഥാന ലക്ഷ്യം.
പ്രസവാവധി കാലയളവിൽ ജീവനക്കാരിയുടെ തൊഴിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയും ശമ്പളം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതും പ്രധാനമാണെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. മാതൃത്വത്തിന്റെയും ശൈശവത്തിന്റെയും പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾ പരിഗണിച്ചാണ് പ്രസവാവധി നൽകുന്നത്. സ്ത്രീകൾക്ക് സാമൂഹികനീതി ഉറപ്പാക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഇത്തരം അവധിവ്യവസ്ഥകൾ നിലനിൽക്കുന്നതെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
1951ലെ രാജസ്ഥാൻ സർവീസ് ചട്ടങ്ങളിലെ 103-ാം ചട്ടം പരിശോധിച്ച കോടതി, വനിതാ സർക്കാർ ജീവനക്കാർക്ക് രണ്ടുതവണ 180 ദിവസം വീതം പ്രസവാവധി അനുവദിക്കാമെന്ന് വിശദീകരിച്ചു. പൂജ യാദവിന്റെ അപേക്ഷയും ഈ ചട്ടത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് പരിഗണിച്ചത്.
മാതൃത്വത്തിന്റെ അന്തസ്സ് സംരക്ഷിക്കണം; അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും അവകാശങ്ങൾക്ക് ഭരണഘടനയുടെ സംരക്ഷണം
ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്ന ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിൽ മാതൃത്വത്തിനുള്ള അവകാശവും ഉൾപ്പെടുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഓരോ കുട്ടിക്കും പൂർണമായ വളർച്ചയ്ക്കുള്ള അവകാശമുണ്ടെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. മാതൃത്വത്തിന്റെ അന്തസ്സ് സംരക്ഷിക്കുകയും അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് പ്രസവാവധിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യമെന്ന് ജസ്റ്റിസ് അനൂപ് കുമാർ ധണ്ഡ് പറഞ്ഞു.
അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ശാരീരിക ആരോഗ്യത്തിനൊപ്പം മാനസികവും വൈകാരികവുമായ ആവശ്യങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കുഞ്ഞിന്റെ ജനനത്തിനുശേഷമുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ അമ്മയും കുഞ്ഞും തമ്മിലുള്ള സ്നേഹബന്ധം വളർത്താൻ മതിയായ സമയം ലഭിക്കണം. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് പ്രസവാവധിയെ വെറും തൊഴിൽപരമായ ആനുകൂല്യമായി മാത്രം കാണാനാവില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.
മാതൃത്വവും ശൈശവവും പ്രത്യേക പരിഗണന അർഹിക്കുന്ന ഘട്ടങ്ങളാണ്. സ്ത്രീകൾക്ക് സാമൂഹികനീതി ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും മാതൃത്വത്തിന്റെ അന്തസ്സ് നിലനിർത്തുന്നതിനും പ്രസവാവധി അനിവാര്യമാണെന്ന നിലപാടാണ് കോടതി സ്വീകരിച്ചത്. അധ്യാപികയുടെ പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങൾ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ ഈ ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണത്തിനും പ്രാധാന്യമുണ്ടെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ അനുവദിക്കണം; മുഴുവൻ ശമ്പളവും നൽകണം
2026 ഒക്ടോബർ എട്ടിലെ വിധിയിലൂടെ ഹൈക്കോടതി പൂജ യാദവിന്റെ ഹർജി അനുവദിച്ചു. 1951ലെ രാജസ്ഥാൻ സർവീസ് ചട്ടങ്ങളനുസരിച്ച് 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി അനുവദിക്കാനാണ് സംസ്ഥാന സർക്കാരിനും ബന്ധപ്പെട്ട വിദ്യാഭ്യാസ അധികൃതർക്കും നിർദേശം നൽകിയത്. മുമ്പ് അനുവദിച്ച 34 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി ഉൾപ്പെടുന്ന കാലയളവിനാണ് ഈ ഉത്തരവ് ബാധകമാകുന്നത്.
180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി കാലയളവ് അധ്യാപികയുടെ സർവീസിലെ ഇടവേളയായി കണക്കാക്കരുതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഈ കാലയളവിലെ മുഴുവൻ ശമ്പളവും അതിൽനിന്ന് ലഭിക്കേണ്ട അനുബന്ധ സേവനാനുകൂല്യങ്ങളും അനുവദിക്കണം. പ്രസവാവധി സംബന്ധിച്ച തർക്കത്തെ തുടർന്ന് ശമ്പളം ലഭിക്കാതിരുന്ന സാഹചര്യം പരിഹരിക്കുന്നതാണ് ഈ നിർദേശം.
പുതിയ സ്കൂളിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചതും പിന്നീട് ശിശുപരിചരണ അവധി എടുത്തതും അധ്യാപികയ്ക്ക് പ്രസവാവധി നിഷേധിക്കുന്നതിന് മതിയായ കാരണങ്ങളല്ലെന്ന വിലയിരുത്തലിലാണ് കോടതി ഈ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. അതേസമയം, കേസിലെ പ്രത്യേക വസ്തുതകളും സാഹചര്യങ്ങളും പരിഗണിച്ചാണ് ഹർജി അനുവദിച്ചതെന്ന് വിധിയിൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
മൂന്നുതവണ എടുത്ത ശിശുപരിചരണ അവധി തിരികെ ലഭിക്കും; അവധിക്കണക്കിൽ പുനഃക്രമീകരണത്തിന് നിർദേശം
പ്രസവാവധിക്ക് പകരം അധ്യാപിക ഉപയോഗിച്ച ശിശുപരിചരണ അവധി സംബന്ധിച്ചും ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമായ നിർദേശം നൽകി. മൂന്നുതവണയായി അനുവദിച്ച ശിശുപരിചരണ അവധിയിൽ പ്രസവാവധി കാലയളവിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ദിവസങ്ങൾ പ്രസവാവധിയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കി അധ്യാപികയുടെ ശിശുപരിചരണ അവധിക്കണക്കിലേക്ക് തിരികെ ചേർക്കണമെന്നാണ് ഉത്തരവ്.
ഇതോടെ പ്രസവാവധിയായി കണക്കാക്കേണ്ട കാലയളവിൽ ഉപയോഗിച്ച ശിശുപരിചരണ അവധി അധ്യാപികയ്ക്ക് നഷ്ടമാകില്ല. 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധിയും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ശമ്പളവും സേവനാനുകൂല്യങ്ങളും അനുവദിക്കുന്നതിനൊപ്പം അവധിക്കണക്കും തിരുത്തേണ്ടിവരും.
ഈ നിർദേശങ്ങളോടെ പൂജ യാദവിന്റെ ഹർജി ഹൈക്കോടതി തീർപ്പാക്കി. കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇടക്കാല അപേക്ഷകളും മറ്റ് തീർപ്പാകാത്ത അപേക്ഷകളും അവസാനിപ്പിച്ചതായി കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
അധ്യാപികയ്ക്ക് പ്രസവാവധിയും ശമ്പളവും ഉറപ്പാക്കി; സേവനകാലയളവിൽ ഇടവേളയുണ്ടാകില്ല
പൂജ യാദവിന് 2023 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നു മുതൽ 180 ദിവസത്തെ പ്രസവാവധി ലഭിക്കുമെന്നതാണ് ഹൈക്കോടതി വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള ഫലം. ഈ കാലയളവിലെ മുഴുവൻ ശമ്പളവും അനുബന്ധ സേവനാനുകൂല്യങ്ങളും നൽകണം. പ്രസവാവധി കാലയളവ് സർവീസിലെ ഇടവേളയായി കണക്കാക്കാൻ പാടില്ലെന്ന നിർദേശവും അധ്യാപികയുടെ സേവനരേഖകൾക്ക് പ്രധാനമാണ്.
പ്രസവാവധിക്ക് പകരമായി അനുവദിച്ച ശിശുപരിചരണ അവധിയും ബന്ധപ്പെട്ട അവധിക്കണക്കിൽ തിരികെ ചേർക്കണം. ഇതോടെ പ്രസവാവധി സംബന്ധിച്ച് അധ്യാപിക ഉന്നയിച്ച പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ കോടതി അംഗീകരിച്ചു. രാജസ്ഥാൻ സർക്കാരും ബന്ധപ്പെട്ട വിദ്യാഭ്യാസ അധികൃതരുമാണ് ഈ നിർദേശങ്ങൾ നടപ്പാക്കേണ്ടത്.
പ്രസവാവധി തൊഴിൽ ആനുകൂല്യം മാത്രമല്ല; മാതൃത്വത്തിന്റെയും കുഞ്ഞിന്റെ വളർച്ചയുടെയും സംരക്ഷണത്തിന് പ്രാധാന്യം
മാതൃത്വത്തിന്റെ അന്തസ്സ് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രധാന വ്യവസ്ഥയാണ് പ്രസവാവധിയെന്ന നിയമവ്യാഖ്യാനമാണ് രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. പുതിയ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചതിനുശേഷം പ്രസവാവധി ആവശ്യപ്പെട്ട അധ്യാപികയുടെ സാഹചര്യം പരിഗണിച്ച് 180 ദിവസത്തെ അവധിയും ശമ്പളവും അനുവദിക്കാനാണ് കോടതി നിർദേശിച്ചത്. എന്നാൽ പുതിയ ജോലിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന എല്ലാ ജീവനക്കാർക്കും സാഹചര്യങ്ങൾ പരിഗണിക്കാതെ സ്വമേധയാ പ്രസവാവധി ലഭിക്കുമെന്ന പൊതുനിയമം കോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.
നിയമപരമായി, രാജസ്ഥാൻ സർവീസ് ചട്ടങ്ങളിലെ പ്രസവാവധി വ്യവസ്ഥകൾ മാതൃത്വസംരക്ഷണത്തിന്റെ ലക്ഷ്യവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി പ്രയോഗിക്കണമെന്ന നിലപാടിനാണ് വിധി പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത്. സാമൂഹികമായി, പ്രസവശേഷം അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും ആവശ്യമായ പരിചരണവും അടുപ്പവും ഉറപ്പാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ജുഡീഷ്യറിയുടെ തലത്തിൽ, ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദവുമായി മാതൃത്വത്തിന്റെയും കുഞ്ഞിന്റെ സമഗ്രവളർച്ചയുടെയും അവകാശങ്ങളെ ബന്ധപ്പെടുത്തിയ ഈ വിധി രാജസ്ഥാനിലെ സമാന പ്രസവാവധി തർക്കങ്ങളിൽ പ്രസക്തമാകും.