ന്യൂഡൽഹി  / 2026  / ഒക്ടോബർ 17

ഡൽഹിയിലെയും ദേശീയ തലസ്ഥാന മേഖലയിലെയും വായുമലിനീകരണം കുറയ്ക്കാൻ പ്രായോഗികവും ചെലവുകുറഞ്ഞതും വ്യാപകമായി നടപ്പാക്കാവുന്നതുമായ സാങ്കേതിക പരിഹാരങ്ങൾ തേടി കേന്ദ്ര പരിസ്ഥിതി, വനം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന മന്ത്രി ഭൂപേന്ദർ യാദവ് സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളുമായി ചർച്ച നടത്തി. വായുമലിനീകരണം നിയന്ത്രിക്കാൻ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളും നൂതന സാങ്കേതികവിദ്യാ കമ്പനികളും ഇന്ന് നടന്ന കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ പങ്കെടുത്തു. നയങ്ങൾ തയ്യാറാക്കുന്നവരെയും സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കുന്നവരെയും ഒരുമിപ്പിച്ച് മലിനീകരണത്തിന്റെ ഉറവിടത്തിൽത്തന്നെ പരിഹാരം കണ്ടെത്തുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

ശുദ്ധവായുവിനായി സർക്കാരും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളും ഒരുമിച്ച്

‘ശുദ്ധവായുവിനായി പങ്കുചേരാം, ഉത്തരവാദിത്വം നമുക്കെല്ലാവർക്കും’ എന്ന പ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിവിധ വിഭാഗങ്ങളുമായി നടത്തുന്ന കൂടിക്കാഴ്ചകളുടെ തുടർച്ചയായാണ് ചർച്ച നടന്നത്. കേന്ദ്ര പരിസ്ഥിതി സഹമന്ത്രി കീർത്തി വർധൻ സിങ്, ഡൽഹി പരിസ്ഥിതി, വനം, വന്യജീവി മന്ത്രി സർദാർ മഞ്ജീന്ദർ സിങ് സിർസ എന്നിവരും പങ്കെടുത്തു.

കേന്ദ്ര പരിസ്ഥിതി മന്ത്രാലയം, ഭവന–നഗരകാര്യ മന്ത്രാലയം, കൃഷി–കർഷകക്ഷേമ മന്ത്രാലയം, ഡൽഹി സർക്കാർ എന്നിവയിലെ മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരും യോഗത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. വായുഗുണനിലവാര പരിപാലന കമ്മിഷൻ, കേന്ദ്ര മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ്, ഡൽഹി മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ സമിതി തുടങ്ങിയ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥരും ചർച്ചയുടെ ഭാഗമായി.

ഒൻപത് മേഖലകളിൽ പ്രായോഗിക പരിഹാരങ്ങൾ തേടി

നൂതന സാങ്കേതികവിദ്യകളെ യഥാർഥ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാവുന്ന, താങ്ങാനാകുന്ന ചെലവിലുള്ള പരിഹാരങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്നതിലായിരുന്നു ചർച്ചയുടെ ശ്രദ്ധ. മലിനീകരണം ഉണ്ടാകുന്നിടത്തുതന്നെ ഇടപെട്ട് തത്സമയം അളക്കാവുന്ന മാറ്റം ഉണ്ടാക്കണമെന്നാണ് ലക്ഷ്യം. വായുമലിനീകരണ നിയന്ത്രണത്തിലെ ഒൻപത് പ്രധാന മേഖലകളിലെ പ്രത്യേക പ്രശ്നങ്ങൾ മന്ത്രി അവതരിപ്പിച്ചു. അവ പരിഹരിക്കാൻ സാങ്കേതികവിദ്യകളിൽ എന്ത് മാറ്റം വരുത്താമെന്നും എങ്ങനെ വിപുലീകരിച്ച് നടപ്പാക്കാമെന്നും സംരംഭകരുമായി ചർച്ച ചെയ്തു. ഘട്ടംഘട്ടമായ മലിനീകരണ പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനപദ്ധതി, ശുദ്ധ ഇന്ധനങ്ങളുടെ പ്രോത്സാഹനം, വൈദ്യുത വാഹനങ്ങളുടെ ഉപയോഗം, വായുഗുണനിലവാര നിരീക്ഷണം ശക്തമാക്കൽ തുടങ്ങിയ നിലവിലെ നടപടികൾക്ക് പിന്തുണ നൽകാനാണ് ഈ ശ്രമം.

മലിനീകരണം കണ്ടെത്തുന്നതും നിരീക്ഷിക്കുന്നതും മുതൽ മുൻകൂട്ടി പ്രവചിക്കൽ, നിയമനടപടി, മലിനീകരണം കുറയ്ക്കൽ വരെയുള്ള എല്ലാ ഘട്ടങ്ങളിലേക്കുമുള്ള പരിഹാരങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചു. ഓൺലൈനായി തുടർച്ചയായി പുറന്തള്ളൽ നിരീക്ഷിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങൾ, വായുമലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ഉപകരണങ്ങൾ, വാഹന പുകപരിശോധന എന്നിവയിൽ കൃത്രിമം തടയുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യകളും ഇതിലുണ്ടായിരുന്നു. വ്യവസായശാലകളിലെ പുറന്തള്ളൽ ചട്ടലംഘനങ്ങൾ നിർമിതബുദ്ധിയിലൂടെ കണ്ടെത്തൽ, ഇന്ധനം കത്തുന്നതിന്റെ കാര്യക്ഷമതയും ഡീസൽ ജനറേറ്ററുകളിലെ പുറന്തള്ളൽ നിയന്ത്രണ ഉപകരണങ്ങളും തത്സമയം നിരീക്ഷിക്കൽ, നിർമാണ–പൊളിക്കൽ സ്ഥലങ്ങളിലെ പൊടി കണ്ടെത്തി നിയന്ത്രിക്കൽ എന്നിവയും ചർച്ചയായി. കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ യന്ത്രസഹായത്തോടെ റോഡ് വൃത്തിയാക്കൽ, റോഡിലെ പൊടി വീണ്ടും വായുവിലുയരുന്നത് നിരീക്ഷിക്കൽ, കൊണ്ടുനടക്കാവുന്ന കുഴിയടയ്ക്കൽ സംവിധാനങ്ങൾ, ആവശ്യാനുസരണം ഘടിപ്പിക്കാവുന്ന പൊടിനിയന്ത്രണ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയും പരിഗണിച്ചു.

കൃത്രിമം കണ്ടെത്താനും ഗതാഗതക്കുരുക്ക് പ്രവചിക്കാനും സാങ്കേതികവിദ്യ

നയരൂപകർത്താക്കളും സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കുന്നവരും തമ്മിലുള്ള വിടവ് കുറയ്ക്കാനുള്ള പുതിയതും മുൻകൈയെടുത്തുള്ളതുമായ ശ്രമമാണ് ഈ കൂടിക്കാഴ്ചയെന്ന് ഭൂപേന്ദർ യാദവ് പറഞ്ഞു. നയങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിൽ കൂടുതൽ ഏകീകൃത സമീപനവും ഭരണത്തിൽ സുതാര്യതയും ഉറപ്പാക്കാൻ ഇത്തരം ചർച്ചകൾ സഹായിക്കും. സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെയുള്ള നിയമനിർവഹണം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു. ക്രമക്കേടുകൾ കണ്ടെത്താൻ തുടർച്ചയായ പുറന്തള്ളൽ നിരീക്ഷണത്തിലെ വിവരങ്ങൾ വ്യവസായശാലകളുടെ പ്രവർത്തനവിവരങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കണം. ഇതിൽ നിർമിതബുദ്ധിക്ക് പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കാനാകുമെന്നും മന്ത്രി പറഞ്ഞു.

നഗരം മുഴുവൻ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വായുഗുണനിലവാര നിരീക്ഷണം, മലിനീകരണം കുറഞ്ഞ വാഹനങ്ങൾ, സുഗമമായ ഗതാഗത നിയന്ത്രണം എന്നിവയുടെ ആവശ്യകതയും മന്ത്രി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കൃത്രിമം നടത്താനാകാത്ത വാഹന പുകപരിശോധനാ നിരീക്ഷണവും ഗതാഗതക്കുരുക്ക് കൂടുതലുണ്ടാകാവുന്ന ഇടങ്ങൾ നിർമിതബുദ്ധിയിലൂടെ മുൻകൂട്ടി കണ്ടെത്തുന്നതും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടണം. കാർഷിക അവശിഷ്ടങ്ങൾ, ഖരമാലിന്യം, നിർമാണ–പൊളിക്കൽ മാലിന്യം എന്നിവ ശാസ്ത്രീയമായി കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ പരിസ്ഥിതിസൗഹൃദ പരിഹാരങ്ങളിൽ സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾ ശ്രദ്ധിക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. നെൽക്കച്ചി സംഭരിക്കുന്നതിനുള്ള മാർഗനിർദേശങ്ങൾ കേന്ദ്ര കൃഷിമന്ത്രാലയം, വായുഗുണനിലവാര പരിപാലന കമ്മിഷൻ, കേന്ദ്ര മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് എന്നിവയെ ഉൾപ്പെടുത്തി തയ്യാറാക്കണം. കാർഷിക അവശിഷ്ടങ്ങൾ കൃഷിയിടത്തിൽത്തന്നെ സംഭരിക്കാനുള്ള മാതൃകയും വികസിപ്പിക്കണം. റോഡിലെ പൊടി നിയന്ത്രിക്കാൻ റോഡ് അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ കൂടുതൽ വേഗത്തിലും കാര്യക്ഷമമായും നടത്തേണ്ടതുണ്ടെന്നും മന്ത്രി വ്യക്തമാക്കി.

മലിനീകരണ ഉറവിടങ്ങൾ തത്സമയം കണ്ടെത്താൻ സംവിധാനങ്ങൾ

നിർമിതബുദ്ധി, സെൻസറുകൾ, വിദൂരസംവേദനം, ഉപഗ്രഹങ്ങൾ, ഡ്രോണുകൾ, വിവരവിശകലനം എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വായുമലിനീകരണത്തിന്റെ സ്ഥിതി തത്സമയം മനസ്സിലാക്കുന്നതിലായിരുന്നു ചർച്ചയുടെ പ്രധാന ശ്രദ്ധയെന്ന് മന്ത്രി മാധ്യമങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. ചെറിയ പ്രദേശങ്ങളിലെ വായുഗുണനിലവാര നിരീക്ഷണം, നഗരത്തിലുടനീളമുള്ള മലിനീകരണ ഭൂപടം തയ്യാറാക്കൽ, മലിനീകരണം കൂടുതലുള്ള ഇടങ്ങൾ കണ്ടെത്തലും പ്രവചനവും, വിവിധ ഉറവിടങ്ങൾ മലിനീകരണത്തിൽ വഹിക്കുന്ന പങ്ക് നിർമിതബുദ്ധിയിലൂടെ തിരിച്ചറിയൽ എന്നിവ സംരംഭകർ അവതരിപ്പിച്ചു. മലിനീകരണ ഉറവിടങ്ങളെ തത്സമയം കണ്ടെത്താനും ഗതാഗതക്കുരുക്ക് മുൻകൂട്ടി കണക്കാക്കി നിയന്ത്രിക്കാനുമുള്ള പരിഹാരങ്ങളും ഇതിലുണ്ടായിരുന്നു.

വിളക്കുറ്റികളും മറ്റ് ജൈവാവശിഷ്ടങ്ങളും തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ കത്തിക്കുന്നത് ഇരുപത്തിനാലു മണിക്കൂറും കണ്ടെത്താനുള്ള സാങ്കേതികവിദ്യകളും പ്രദർശിപ്പിച്ചു. സാധുവായ പുകപരിശോധനാ സർട്ടിഫിക്കറ്റില്ലാത്ത വാഹനങ്ങളെയും അനുവദനീയമായ പ്രായപരിധി കഴിഞ്ഞ വാഹനങ്ങളെയും സ്വയമേവ തിരിച്ചറിയാനുള്ള സംവിധാനങ്ങളും അവതരിപ്പിച്ചു. ഇവ സമയബന്ധിതമായ നിയമനടപടികളും ഇടപെടലുകളും ശക്തമാക്കാൻ സഹായിക്കുമെന്ന് മന്ത്രി പറഞ്ഞു. നിർമിതബുദ്ധി, യന്ത്രപഠനം, ഇന്റർനെറ്റിലൂടെ ബന്ധിപ്പിച്ച ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള പരിസ്ഥിതി നിരീക്ഷണം, മലിനീകരണ വിവരവിശകലനം, ഡ്രോൺ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആകാശ ഭൂപടനിർമാണം, വിദൂരസംവേദനം, നൂതന സെൻസർ സംവിധാനങ്ങൾ, ഉറവിടത്തിലെ മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ എന്നിവയിലെ ശേഷിയും പങ്കെടുത്തവർ അവതരിപ്പിച്ചു.

മാലിന്യവും നെൽക്കച്ചിയും ഉപയോഗപ്രദമാക്കാൻ വഴികൾ

വായുമലിനീകരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മാലിന്യങ്ങളുടെയും കാർഷിക അവശിഷ്ടങ്ങളുടെയും പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാനുള്ള മാർഗങ്ങളും ചർച്ചയായി. പുനരുപയോഗത്തിനായി സംസ്കരിച്ച നിർമാണ–പൊളിക്കൽ മാലിന്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങളെ നിർമാണമേഖലയിലെ ആവശ്യക്കാരുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സാങ്കേതിക സംവിധാനങ്ങളും നഗരസഭാ ഖരമാലിന്യ സംസ്കരണ പരിഹാരങ്ങളും ഇതിലുണ്ടായിരുന്നു. നെൽക്കച്ചി ശേഖരിക്കാനും കൊണ്ടുപോകാനും ജൈവോർജം, ജൈവാവശിഷ്ട ഇന്ധനം, കമ്പോസ്റ്റ്, പരിസ്ഥിതിസൗഹൃദ പാക്കേജിങ് തുടങ്ങിയ മൂല്യവർധിത ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കാനുമുള്ള സംയോജിത സംവിധാനങ്ങളും അവതരിപ്പിച്ചു. ഇതിലൂടെ കൃഷിയിടങ്ങളിൽ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കത്തിക്കേണ്ട സാഹചര്യം കുറയ്ക്കാനാകും. കാർഷിക അവശിഷ്ടങ്ങളിൽനിന്നുള്ള വസ്തുക്കളും ജൈവക്കരി അടിസ്ഥാനമാക്കിയ പരിഹാരങ്ങളും വികസിപ്പിക്കുന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾ, അവശിഷ്ടങ്ങളെ മാലിന്യമായി കാണാതെ ഉപയോഗപ്രദമാക്കാനുള്ള സാധ്യതകളും മുന്നോട്ടുവച്ചു.

ഒറ്റപ്പെട്ട സാങ്കേതിക പരിഹാരങ്ങൾക്കപ്പുറം, ഡൽഹിയിലും ദേശീയ തലസ്ഥാന മേഖലയിലാകെയും നടപ്പാക്കാവുന്ന സംയോജിതവും വ്യാപിപ്പിക്കാവുന്നതും സാമ്പത്തികമായി പ്രായോഗികവുമായ ഇടപെടലുകൾ വേണമെന്ന് മന്ത്രി പറഞ്ഞു. വ്യക്തമായി കണ്ടെത്തിയ പ്രാദേശിക ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുസരിച്ച് സാങ്കേതികവിദ്യകൾ ക്രമീകരിക്കാൻ അദ്ദേഹം സംരംഭകരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. വിജയകരമായ പരിഹാരങ്ങൾ ഉചിതമായ നടപ്പാക്കൽ–നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ എങ്ങനെ വ്യാപിപ്പിക്കാമെന്നും പരിശോധിക്കണം. സർക്കാരിനെയും സാങ്കേതിക സംരംഭകരെയും താഴെത്തട്ടിലെ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ജനപങ്കാളിത്തത്തോടെ ഒരുമിപ്പിച്ച് ഡൽഹി മേഖലയിലെ വായുമലിനീകരണത്തിന് നടപ്പാക്കാവുന്ന പരിഹാരങ്ങൾ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമമാണ് ഈ കൂടിക്കാഴ്ച.

.