മുംബൈ, 2026 ഒക്ടോബർ 16 –

മഹാരാഷ്ട്ര പ്രത്യേക പൊതുസുരക്ഷാ നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുത ചോദ്യം ചെയ്തുള്ള ഹർജികളിൽ കോൺഗ്രസ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംഘടനകളോട് രജിസ്ട്രേഷൻ രേഖകളും സംഘടനാ വിവരങ്ങളും ഹാജരാക്കാൻ ബോംബെ ഹൈക്കോടതി നിർദേശിച്ചു. 2026 ഒക്ടോബർ 16ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് മഹേഷ് ചന്ദ്ര ത്രിപാഠി, ജസ്റ്റിസ് അദ്വൈത് സേഠ്ന എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് നിർദേശം നൽകിയത്. ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്, പീപ്പിൾസ് യൂണിയൻ ഫോർ സിവിൽ ലിബർട്ടീസ് (പിയുസിഎൽ), ഓൾ ഇന്ത്യ ട്രേഡ് യൂണിയൻ കോൺഗ്രസ് (എഐടിയുസി) എന്നീ സംഘടനകൾ നൽകിയ ഹർജികളിലാണ് നടപടി. എഐടിയുസിക്കുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ നവറോസ് സീർവായി വാദം ആരംഭിച്ചതിന് പിന്നാലെയാണ് കോടതി രേഖകൾ ആവശ്യപ്പെട്ടത്. സംഘടനകളുടെ രജിസ്ട്രേഷൻ, ഭരണഘടന, ഭാരവാഹികളുടെ വിവരങ്ങൾ എന്നിവ പരിശോധിച്ചശേഷം മാത്രമേ നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുത സംബന്ധിച്ച വാദം തുടരുകയുള്ളൂവെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. ആവശ്യമായ രേഖകൾ സമർപ്പിക്കാൻ നിർദേശിച്ച് കേസ് മാറ്റിവച്ചു.

കോൺഗ്രസ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംഘടനകൾ നിയമത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു

മഹാരാഷ്ട്ര പ്രത്യേക പൊതുസുരക്ഷാ നിയമം പൗരന്മാരുടെ മൗലികാവകാശങ്ങളെ ബാധിക്കുമെന്ന ആശങ്ക ഉന്നയിച്ചാണ് വിവിധ സംഘടനകൾ ബോംബെ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്. നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന അഭിപ്രായസ്വാതന്ത്ര്യത്തെയും സംഘടനാ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുമെന്നാണ് ഹർജിക്കാരുടെ വാദം.

നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുത പരിശോധിക്കണമെന്ന ആവശ്യമാണ് ഹർജികളിൽ ഉന്നയിച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഹർജിക്കാരുടെ സംഘടനാപരമായ വിവരങ്ങൾ പരിശോധിക്കാതെ നിയമത്തിന്റെ സാധുത സംബന്ധിച്ച വിശദമായ വാദത്തിലേക്ക് കടക്കാനാവില്ലെന്നാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ നിലപാട്.

സംഘടനകളുടെ രജിസ്ട്രേഷനും ഭാരവാഹികളുടെ വിവരങ്ങളും വേണം

ഹർജികൾ നൽകിയ സംഘടനകളുടെ രജിസ്ട്രേഷൻ രേഖകൾ, സംഘടനാ ഭരണഘടന, നിലവിലുള്ള ഭാരവാഹികളുടെ വിവരങ്ങൾ എന്നിവ ഹാജരാക്കണമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു. ഹർജിക്കാരുടെ നിയമപരമായ നിലയും സംഘടനകളുടെ സ്വഭാവവും മനസ്സിലാക്കുന്നതിനാണ് രേഖകൾ ആവശ്യപ്പെട്ടത്.

ആരാണ് കോടതിയെ സമീപിച്ചിരിക്കുന്നതെന്നും എന്ത് ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് ഹർജികൾ നൽകിയിരിക്കുന്നതെന്നും വ്യക്തമാകണമെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് മഹേഷ് ചന്ദ്ര ത്രിപാഠി പറഞ്ഞു. ആവശ്യമായ വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കാതെ ഹർജികളുടെ ഉള്ളടക്കത്തിലേക്ക് കടക്കില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ അവ്യക്തമെന്ന് എഐടിയുസി

എഐടിയുസിക്കുവേണ്ടി ഹാജരായ മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ നവറോസ് സീർവായി നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ വ്യക്തതയില്ലാത്ത രീതിയിലാണ് തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നതെന്ന് വാദിച്ചു. ഇത്തരത്തിലുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ അധികാരികൾക്ക് വ്യാപകമായ അധികാരം നൽകുമെന്നും അത് പൗരന്മാരുടെ മൗലികാവകാശങ്ങൾ വിനിയോഗിക്കുന്നതിൽ ഭയം സൃഷ്ടിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

നഗരങ്ങളിലും ഗ്രാമങ്ങളിലും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇടതുപക്ഷ തീവ്രവാദ, നക്സലൈറ്റ് സംഘടനകളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടയാനാണ് നിയമം കൊണ്ടുവന്നതെന്നാണ് സർക്കാരിന്റെ വിശദീകരണം. എന്നാൽ നിയമത്തിന്റെ പരിധിയും അധികാരികൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്ന അധികാരങ്ങളും ദുരുപയോഗത്തിന് ഇടയാക്കുമെന്നാണ് ഹർജിക്കാരുടെ ആശങ്ക.

പ്രതിഷേധങ്ങളെ അടിച്ചമർത്താനാണ് നിയമമെന്ന് ആരോപണം

രാജ്യത്ത് നക്സലിസം ഇല്ലാതാക്കിയതായി പ്രധാനമന്ത്രി നേരത്തെ നടത്തിയ പ്രസ്താവനയെ നവറോസ് സീർവായി കോടതിയിൽ പരാമർശിച്ചു. അങ്ങനെയെങ്കിൽ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ പുതിയ പൊതുസുരക്ഷാ നിയമം കൊണ്ടുവരേണ്ട ആവശ്യമെന്താണെന്ന് അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു.

നിയമാനുസൃതമായ പ്രതിഷേധങ്ങളെയും വിയോജിപ്പുകളെയും നിയന്ത്രിക്കാനുള്ള ശ്രമമാണ് പുതിയ നിയമമെന്നായിരുന്നു അഭിഭാഷകന്റെ ആരോപണം. സർക്കാർ വിമർശനങ്ങളെയും പ്രതിഷേധങ്ങളെയും അംഗീകരിക്കാൻ തയ്യാറല്ലെന്നും അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. എന്നാൽ ഈ ആരോപണങ്ങൾ ശരിയാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല.

യുഎപിഎയേക്കാൾ കടുത്ത നിയമമെന്ന് വാദം

നിയമവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടയൽ നിയമമായ യുഎപിഎയേക്കാൾ കടുത്ത വ്യവസ്ഥകളാണ് മഹാരാഷ്ട്ര പ്രത്യേക പൊതുസുരക്ഷാ നിയമത്തിലുള്ളതെന്ന് എഐടിയുസിയുടെ അഭിഭാഷകൻ വാദിച്ചു. വ്യക്തികളുടെ സ്വത്തുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കടുത്ത നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ നിയമം അധികാരം നൽകുന്നതായും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

സ്വത്തുക്കൾ പൊളിച്ചുനീക്കുന്നതുവരെ അനുവദിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥകൾ നിയമത്തിലുണ്ടെന്നാണ് അഭിഭാഷകന്റെ വാദം. ഇത്തരം അധികാരങ്ങൾ പൗരന്മാരുടെ അവകാശങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയാകാമെന്നും നിയമത്തിലെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഭരണഘടനാപരമായി പരിശോധിക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു.

യോഗങ്ങൾ നടത്താൻ സ്ഥലം നൽകാനും ആളുകൾ ഭയപ്പെടും

നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ പൊതുയോഗങ്ങളും സംഘടനാ പ്രവർത്തനങ്ങളും സംഘടിപ്പിക്കുന്നതിനെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുമെന്ന് നവറോസ് സീർവായി വാദിച്ചു. ഒരു സംഘടന യോഗം നടത്താൻ തീരുമാനിച്ചാൽ അതിനായി ഹാളോ മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളോ നൽകാൻ ഉടമകൾ മടിക്കുന്ന സാഹചര്യം ഉണ്ടാകാമെന്ന് അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

നിയമപ്രകാരമുള്ള നടപടികൾ നേരിടേണ്ടിവരുമെന്ന ഭയമാണ് ഇത്തരം സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കുകയെന്നാണ് വാദം. ഇതിലൂടെ നിയമാനുസൃതമായ സംഘടനാ പ്രവർത്തനങ്ങളും പൊതുചർച്ചകളും തടസ്സപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കോടതിയെ അറിയിച്ചു.

ആദ്യം രേഖകൾ പരിശോധിക്കുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി

എഐടിയുസിയുടെ വാദങ്ങൾ കേട്ടശേഷം ഹർജിക്കാരുടെ സംഘടനാപരമായ യോഗ്യത പരിശോധിക്കണമെന്ന നിലപാടാണ് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് സ്വീകരിച്ചത്. ഹർജികൾ നൽകാനുള്ള ലക്ഷ്യവും സംഘടനകളുടെ നിയമപരമായ നിലയും വ്യക്തമായിരിക്കണമെന്ന് കോടതി അറിയിച്ചു.

രജിസ്ട്രേഷൻ വിവരങ്ങളും സംഘടനാ ഭരണഘടനയും ഭാരവാഹികളുടെ വിശദാംശങ്ങളും സമർപ്പിക്കണമെന്ന് ബെഞ്ച് നിർദേശിച്ചു. ഈ രേഖകൾ പരിശോധിച്ചശേഷം മാത്രമേ നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുത സംബന്ധിച്ച വാദം തുടരുകയുള്ളൂ. ഹർജികൾ കോടതി തള്ളിയിട്ടില്ല.

മാവോയിസ്റ്റ് ശൃംഖല തടയാനാണ് നിയമമെന്ന് മഹാരാഷ്ട്ര സർക്കാർ

മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ മാവോയിസ്റ്റ് സംഘടനകളുടെ പ്രവർത്തനം വ്യാപകമാണെന്നാണ് സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ നിലപാട്. വലിയ നഗരജനസംഖ്യയുള്ളതിനാൽ ഇത്തരം സംഘടനകളുടെ നഗരശൃംഖലയുടെ കേന്ദ്രമായി മഹാരാഷ്ട്ര മാറിയെന്നാണ് സർക്കാർ കോടതിയിൽ സമർപ്പിച്ച സത്യവാങ്മൂലത്തിൽ വ്യക്തമാക്കിയത്.

ഇടതുപക്ഷ തീവ്രവാദ സംഘടനകളെയും അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതായി സർക്കാർ ആരോപിക്കുന്ന സംഘടനകളെയും നിരോധിക്കാൻ പ്രത്യേക നിയമസംവിധാനം ആവശ്യമായിരുന്നുവെന്നാണ് വിശദീകരണം. തെലങ്കാന, ആന്ധ്രപ്രദേശ്, മധ്യപ്രദേശ്, ഛത്തീസ്ഗഢ് തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ സമാനമായ നിയമങ്ങളുണ്ടെന്നും സർക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഭീമ കൊറേഗാവ് സംഭവങ്ങളും സർക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി

പുതിയ നിയമത്തിന്റെ ആവശ്യകത വിശദീകരിക്കാൻ 2018 ജനുവരി ഒന്നിന് മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നടന്ന ഭീമ കൊറേഗാവ് സംഘർഷങ്ങളും സംസ്ഥാന സർക്കാർ സത്യവാങ്മൂലത്തിൽ പരാമർശിച്ചു. എൽഗാർ പരിഷത്ത് കേസിൽ മാവോയിസ്റ്റ് സംഘടനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റി അംഗങ്ങളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തതിലൂടെ നഗരങ്ങളിലെ മാവോയിസ്റ്റ് പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ലഭിച്ചെന്നാണ് സർക്കാരിന്റെ വാദം.

കേസിൽ പിടിച്ചെടുത്ത രേഖകൾ മാവോയിസ്റ്റ് സംഘടനകളുടെ ശൃംഖലയും വിഭവങ്ങളും അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സംഘടനകളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളും വെളിപ്പെടുത്തിയതായി സർക്കാർ അവകാശപ്പെട്ടു. എന്നാൽ ഈ വാദങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുതിയ നിയമം ഭരണഘടനാപരമായി സാധുവാണെന്ന് കോടതി ഇതുവരെ തീരുമാനിച്ചിട്ടില്ല.

നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുതയിൽ തീരുമാനമായിട്ടില്ല

കോൺഗ്രസ്, പിയുസിഎൽ, എഐടിയുസി എന്നീ സംഘടനകൾ ആവശ്യപ്പെട്ട രേഖകൾ സമർപ്പിച്ചതിനുശേഷമായിരിക്കും ഹർജികളിൽ തുടർവാദം നടക്കുക. സംഘടനകളുടെ നിയമപരമായ നില പരിശോധിക്കാനാണ് കോടതി ഇപ്പോൾ മുൻഗണന നൽകുന്നത്.

പുതിയ പൊതുസുരക്ഷാ നിയമം ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന അവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന പ്രധാന ചോദ്യത്തിൽ ഹൈക്കോടതി ഇതുവരെ വിധി പറഞ്ഞിട്ടില്ല. നിയമം റദ്ദാക്കുകയോ അതിന്റെ വ്യവസ്ഥകൾ സ്റ്റേ ചെയ്യുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല. രേഖകൾ ഹാജരാക്കാൻ നിർദേശിച്ച് കേസ് മാറ്റിവയ്ക്കുകയാണ് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.