കീവ്, 2026 ഒക്ടോബർ 16 –

റഷ്യയുമായുള്ള യുദ്ധത്തിനിടെ യുക്രെയ്ന്റെ സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് പുതിയ തിരിച്ചടി. അമേരിക്കൻ വ്യവസായി ഇലോൺ മസ്കിന്റെ സ്പേസ് എക്സ് കമ്പനി നൽകുന്ന സ്റ്റാർലിങ്ക് ഉപഗ്രഹ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനത്തിന് അപ്രതീക്ഷിത നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയതാണ് പ്രതിസന്ധിക്ക് കാരണം. ഒക്ടോബർ 13ന് രാത്രിയാണ് നിയന്ത്രണങ്ങൾ നിലവിൽ വന്നത്. ഇതോടെ യുക്രെയ്ൻ സൈന്യത്തിന്റെ നിരവധി ഡ്രോൺ ദൗത്യങ്ങൾ തടസ്സപ്പെട്ടു. അതേസമയം, റഷ്യൻ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെക്കുറിച്ച് അമേരിക്ക ഉൾപ്പെടെയുള്ള പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളിൽനിന്ന് പതിവായി ലഭിച്ചിരുന്ന മുൻകൂർ മുന്നറിയിപ്പുകളും ലഭിച്ചില്ലെന്ന് യുക്രെയ്ൻ പ്രസിഡന്റ് വൊളോഡിമിർ സെലെൻസ്കി ആരോപിച്ചു.

യുക്രെയ്ൻ പ്രസിഡന്റിന്റെ സൈനിക സാങ്കേതിക ഉപദേഷ്ടാവ് സെർഹി ബെസ്ക്രെസ്റ്റ്നോവാണ് സ്റ്റാർലിങ്ക് നിയന്ത്രണങ്ങളെക്കുറിച്ച് വെളിപ്പെടുത്തിയത്. മുന്നറിയിപ്പില്ലാതെയാണ് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തിയതെന്നും ഇത് സൈനിക ദൗത്യങ്ങളെ ബാധിച്ചെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഇടപെടലിനെത്തുടർന്നാണോ നിയന്ത്രണമെന്ന സംശയവും യുക്രെയ്നിൽ ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ അമേരിക്കൻ ഭരണകൂടം ഇത്തരമൊരു നിർദേശം നൽകിയെന്നതിന് സ്ഥിരീകരണമില്ല. യുക്രെയ്നുമായുള്ള രഹസ്യാന്വേഷണ വിവരങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം നിർത്തിയിട്ടില്ലെന്നാണ് ട്രംപിന്റെ വിശദീകരണം.

റഷ്യയുടെ എണ്ണക്കയറ്റുമതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അമേരിക്ക സ്വീകരിച്ച പുതിയ നിലപാടാണ് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിൽ വിള്ളലുണ്ടാക്കിയത്. റഷ്യൻ എണ്ണ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങളിൽ ഇളവ് നൽകാനുള്ള ട്രംപിന്റെ നീക്കത്തെ സെലെൻസ്കി വിമർശിച്ചിരുന്നു. റഷ്യൻ എണ്ണശുദ്ധീകരണശാലകൾക്കെതിരായ യുക്രെയ്ൻ ആക്രമണങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നും ട്രംപ് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇതിനിടെയാണ് സ്റ്റാർലിങ്ക് സേവനത്തിലെ നിയന്ത്രണങ്ങളും രഹസ്യാന്വേഷണ വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിലെ പ്രശ്നങ്ങളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടത്.

ഡ്രോണുകളുടെ വേഗത്തിന് നിയന്ത്രണം

യുക്രെയ്ൻ സൈന്യം ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്റ്റാർലിങ്ക് സംവിധാനങ്ങളിൽ മണിക്കൂറിൽ 160 കിലോമീറ്ററിലധികം വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ ഇന്റർനെറ്റ് ബന്ധം വിച്ഛേദിക്കപ്പെടുന്ന നിയന്ത്രണമാണ് ഏർപ്പെടുത്തിയതെന്ന് സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥർ അറിയിച്ചു. ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ മണിക്കൂറിൽ 80 കിലോമീറ്റർ വേഗം കടന്നപ്പോഴും ബന്ധം നഷ്ടപ്പെട്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇതോടെ അതിവേഗത്തിൽ പറക്കുന്ന ഡ്രോണുകളുടെ പ്രവർത്തനം തടസ്സപ്പെട്ടു.

റഷ്യൻ ഡ്രോണുകളെ ആകാശത്തുവച്ച് തകർക്കുന്നതിനും ശത്രുസൈന്യത്തിന്റെ നീക്കങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കുന്നതിനും യുക്രെയ്ൻ സ്റ്റാർലിങ്കിനെ ആശ്രയിക്കുന്നുണ്ട്. ദീർഘദൂര ആക്രമണങ്ങൾക്കും സൈനിക ആശയവിനിമയത്തിനും ഈ സംവിധാനം നിർണായകമാണ്. നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ ചില ഡ്രോണുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും ദൗത്യങ്ങൾ പരാജയപ്പെടുകയും ചെയ്തതായി സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥർ അറിയിച്ചു.

സ്റ്റാർലിങ്കും സ്റ്റാർഷീൽഡും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം

ഇലോൺ മസ്കിന്റെ സ്പേസ് എക്സ് കമ്പനി നൽകുന്ന ഉപഗ്രഹ ഇന്റർനെറ്റ് സംവിധാനമാണ് സ്റ്റാർലിങ്ക്. സാധാരണ ആശയവിനിമയത്തിനും പ്രതിരോധ ആവശ്യങ്ങൾക്കും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതേസമയം, സൈനിക ആവശ്യങ്ങൾക്കായി പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത സംവിധാനമാണ് സ്റ്റാർഷീൽഡ്. അമേരിക്കൻ സർക്കാരിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ് സ്റ്റാർഷീൽഡ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

യുക്രെയ്നിൽ ഈ രണ്ടു സംവിധാനങ്ങൾക്കും നിയന്ത്രണങ്ങൾ നേരിട്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. സ്റ്റാർഷീൽഡിന്റെ ഉപയോഗത്തിലും വേഗത്തിലും നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്താനുള്ള അന്തിമ അധികാരം അമേരിക്കൻ സൈന്യത്തിനും പ്രസിഡന്റിനുമാണെന്ന് മസ്ക് വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ സ്റ്റാർലിങ്ക് വാണിജ്യ സേവനമാണെന്നും ആക്രമണാത്മക സൈനിക നടപടികൾക്കായി അത് ഉപയോഗിക്കാൻ അനുവദിക്കാനാവില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വിശദീകരിച്ചു.

റഷ്യൻ മിസൈൽ ആക്രമണത്തെക്കുറിച്ച് മുന്നറിയിപ്പ് ലഭിച്ചില്ല

ഒക്ടോബർ 13, 14 തീയതികളിൽ കീവിനെ ലക്ഷ്യമിട്ട് റഷ്യ നടത്തിയ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെക്കുറിച്ച് പാശ്ചാത്യ പങ്കാളികളിൽനിന്ന് പതിവുപോലെ മുൻകൂർ മുന്നറിയിപ്പ് ലഭിച്ചില്ലെന്ന് സെലെൻസ്കി ആരോപിച്ചു. തുടർച്ചയായ രണ്ടു രാത്രികളിലാണ് ആക്രമണമുണ്ടായത്. എന്നാൽ ഏത് രാജ്യമാണ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകാതിരുന്നതെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കിയില്ല.

അമേരിക്ക യുക്രെയ്നുമായി രഹസ്യാന്വേഷണ വിവരങ്ങൾ പങ്കിടുന്നത് കുറച്ചോ എന്ന സംശയമാണ് ഇതോടെ ഉയർന്നത്. എന്നാൽ വിവരങ്ങൾ കൈമാറുന്നത് നിർത്തിയിട്ടില്ലെന്ന് ഒക്ടോബർ 14ന് ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കി. സാങ്കേതിക തകരാറുകളാണോ രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനങ്ങളാണോ മുന്നറിയിപ്പുകൾ ലഭിക്കാതിരിക്കാൻ കാരണമായതെന്ന് വ്യക്തമായിട്ടില്ല.

റഷ്യൻ എണ്ണ ഇടപാടിൽ തർക്കം

റഷ്യയിൽനിന്നുള്ള ഡീസൽ ഇറക്കുമതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അമേരിക്ക സ്വീകരിച്ച നിലപാടാണ് യുക്രെയ്ൻ ഭരണകൂടത്തിന്റെ അതൃപ്തിക്ക് കാരണമായത്. റഷ്യൻ എണ്ണ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങളിൽ ഇളവ് നൽകാനുള്ള ട്രംപിന്റെ തീരുമാനം റഷ്യയ്ക്കുള്ള സാമ്പത്തിക സഹായമായി മാറുമെന്നാണ് യുക്രെയ്ന്റെ ആശങ്ക.

റഷ്യൻ എണ്ണശുദ്ധീകരണശാലകൾക്കെതിരായ ആക്രമണങ്ങൾ നിർത്തണമെന്ന് ട്രംപ് യുക്രെയ്നോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ റഷ്യ യുക്രെയ്ന്റെ ഊർജ അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ ആക്രമിക്കുന്നത് തുടരുകയാണെന്ന് സെലെൻസ്കി ആരോപിച്ചു. ഈ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെയാണ് അമേരിക്കൻ സാങ്കേതിക സേവനങ്ങളിൽ നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നത്. എന്നാൽ രണ്ടും തമ്മിൽ നേരിട്ടുള്ള ബന്ധമുണ്ടെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല.

ട്രംപിന്റെ നിർദേശപ്രകാരമെന്ന് സംശയം

സ്റ്റാർലിങ്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ആവശ്യപ്രകാരമായിരിക്കാമെന്നാണ് യുക്രെയ്നിലെ ചില സൈനിക ഉപദേഷ്ടാക്കളുടെയും ഡ്രോൺ പ്രവർത്തകരുടെയും സംശയം. റഷ്യൻ എണ്ണശുദ്ധീകരണശാലകൾക്കെതിരായ ആക്രമണം നിർത്താൻ യുക്രെയ്നുമേൽ സമ്മർദം ചെലുത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായിരിക്കാമെന്നും അവർ ആരോപിക്കുന്നു.

എന്നാൽ അമേരിക്കൻ ഭരണകൂടത്തിന് നിയന്ത്രണങ്ങളുമായി ബന്ധമില്ലെന്നാണ് ഒരു മുതിർന്ന അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ വിശദീകരണം. നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയതിന്റെ യഥാർഥ കാരണം എന്താണെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല. സ്റ്റാർലിങ്ക് സേവനങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് യുക്രെയ്ൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർ അമേരിക്കൻ അധികൃതരുമായും സ്പേസ് എക്സുമായും ആശയവിനിമയം നടത്തി.

സേവനം ഭാഗികമായി പുനഃസ്ഥാപിച്ചു

ഒക്ടോബർ 14ന് സ്റ്റാർലിങ്ക് സേവനത്തിലെ ചില നിയന്ത്രണങ്ങളിൽ ഇളവ് വരുത്തി. എന്നാൽ മണിക്കൂറിൽ 160 കിലോമീറ്റർ എന്ന വേഗപരിധി തുടരുന്നതായി യുക്രെയ്ൻ പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചു. റഷ്യയുടെ അതിവേഗ ഡ്രോണുകളെ തടയാൻ ഈ വേഗം മതിയാകില്ലെന്നാണ് യുക്രെയ്ൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ നിലപാട്.

ഒക്ടോബർ 15ഓടെ ചില സൈനിക യൂണിറ്റുകളിൽ ആശയവിനിമയ സംവിധാനം സാധാരണ നിലയിലായി. എങ്കിലും നിയന്ത്രണങ്ങൾ വീണ്ടും ഏർപ്പെടുത്തുമോ എന്ന ആശങ്ക തുടരുകയാണ്. അമേരിക്കൻ സാങ്കേതിക സംവിധാനങ്ങളെ മാത്രം ആശ്രയിക്കാതെ ബദൽ സംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും യുക്രെയ്ൻ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അമേരിക്കൻ സഹായത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നത് വെല്ലുവിളി

യുദ്ധഭൂമിയിലെ ആശയവിനിമയത്തിനും മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള മുന്നറിയിപ്പുകൾക്കും അമേരിക്കൻ സാങ്കേതികവിദ്യയെ വലിയ തോതിൽ ആശ്രയിക്കുന്നതാണ് യുക്രെയ്ൻ നേരിടുന്ന പ്രധാന വെല്ലുവിളി. സ്റ്റാർലിങ്ക്, സ്റ്റാർഷീൽഡ് സംവിധാനങ്ങൾ തടസ്സപ്പെടുന്നത് സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വേഗത്തെയും കൃത്യതയെയും ബാധിക്കും.

അമേരിക്കൻ രഹസ്യാന്വേഷണ വിവരങ്ങൾക്ക് പകരമായി യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളുടെ സഹായം തേടാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും നടക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ അമേരിക്ക നൽകുന്ന ഉപഗ്രഹ നിരീക്ഷണത്തിനും മിസൈൽ മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾക്കും തുല്യമായ സൗകര്യങ്ങൾ ഉടൻ ലഭ്യമാക്കുന്നത് എളുപ്പമല്ല. അതിനാൽ അമേരിക്കയുമായുള്ള സഹകരണം നിലനിർത്തുന്നതിനൊപ്പം സ്വന്തം പ്രതിരോധ സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കേണ്ട സാഹചര്യത്തിലാണ് യുക്രെയ്ൻ.