ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 15 –
ജുഡീഷ്യറിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയോ സമ്മർദത്തിലാക്കിയോ തീരുമാനങ്ങൾ എടുപ്പിക്കാൻ ആർക്കും കഴിയില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി. മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ഗ്യാനേഷ് കുമാറിനെതിരായ ഇന്ത്യാ സഖ്യത്തിന്റെ പ്രതിഷേധ മാർച്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്തിന്റെ കടുത്ത പരാമർശം. 2026 ഒക്ടോബർ 15ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് വിഷയം പരിഗണിച്ചത്. വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണത്തിലെ ക്രമക്കേടുകൾ ആരോപിച്ച് ലോക്സഭാ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മറ്റ് ഇന്ത്യാ സഖ്യ നേതാക്കളും സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലായിരുന്നു നടപടി. കേന്ദ്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ, മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ഗ്യാനേഷ് കുമാർ, തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരായ സുഖ്ബീർ സിങ് സന്ധു, വിവേക് ജോഷി എന്നിവരാണ് പ്രധാന എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജി സ്വീകരിച്ച് എതിർകക്ഷികൾക്ക് നോട്ടീസ് അയച്ച കോടതി, 2026 ഒക്ടോബർ 12ന് സുപ്രീംകോടതിയിലേക്ക് നടത്തിയ പ്രതിഷേധ മാർച്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഹർജിക്കാരിൽ ഒരാളുടെ പെരുമാറ്റത്തിന് വിശദീകരണം തേടുമെന്നും വ്യക്തമാക്കി. കോടതിയിൽ സോളിസിറ്റർ ജനറൽ തുഷാർ മേത്തയും അഭിഭാഷകൻ ഗൗരവ് ഭാട്ടിയയും പ്രതിഷേധത്തിന്റെ വിഷയം ഉന്നയിച്ചു. ഹർജി സമർപ്പിച്ചത് അഭിഭാഷകൻ എസ്. പ്രസന്ന മുഖേനയാണ്.
ഹർജി പരിഗണിക്കുന്നത് പ്രതിഷേധ രീതിയെ അംഗീകരിക്കുന്നതിന് തുല്യമല്ലെന്ന് കോടതി
ഇന്ത്യാ സഖ്യ നേതാക്കളുടെ ഹർജിയിൽ നോട്ടീസ് അയയ്ക്കാൻ തീരുമാനിച്ചെങ്കിലും പ്രതിഷേധം നടത്തിയ രീതി അംഗീകരിക്കുന്നുവെന്ന് അതിന് അർഥമില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഹർജിക്കാരിൽ ഒരാളുടെ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ച് അടുത്ത വാദം കേൾക്കുമ്പോൾ വിശദീകരണം ആവശ്യപ്പെടുമെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് അറിയിച്ചു. രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ സുപ്രീംകോടതിയിലേക്ക് നടത്തിയ മാർച്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് ഈ പരാമർശമുണ്ടായത്. ഹർജിക്കാരുടെ രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുകളും കോടതിയുടെ നിയമപരമായ പരിശോധനയും രണ്ടായി കാണണമെന്ന നിലപാടാണ് ബെഞ്ച് സ്വീകരിച്ചത്. പ്രതിഷേധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ വിശദീകരണം ആവശ്യപ്പെടുമെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയെങ്കിലും രാഹുൽ ഗാന്ധിക്കെതിരെ ശിക്ഷാനടപടി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.
സുപ്രീംകോടതിയെ രാഷ്ട്രീയ പ്രതിഷേധത്തിന്റെ വേദിയാക്കിയത് അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്ന് അഭിഭാഷകർ
2026 ഒക്ടോബർ 12ന് നടത്തിയ പ്രതിഷേധ മാർച്ചിനിടെ സുപ്രീംകോടതി പരിസരത്ത് വലിയ ജനക്കൂട്ടം എത്തിയതിനെക്കുറിച്ച് സോളിസിറ്റർ ജനറൽ തുഷാർ മേത്തയും അഭിഭാഷകൻ ഗൗരവ് ഭാട്ടിയയും കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി. രാഷ്ട്രീയ പ്രകടനങ്ങളുടെ സമ്മർദത്തിലേക്ക് സുപ്രീംകോടതിയെ കൊണ്ടുവരുന്നത് അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്ന് ഗൗരവ് ഭാട്ടിയ വാദിച്ചു. പ്രതിഷേധ മാർച്ച് കോടതിയെ സമ്മർദത്തിലാക്കാനുള്ള ശ്രമമായിരുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം ആരോപിച്ചു. ഇതിന് മറുപടിയായാണ് ജുഡീഷ്യറിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തി കീഴ്പ്പെടുത്താൻ ആർക്കും കഴിയില്ലെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് വ്യക്തമാക്കിയത്. ഇത്തരം ശ്രമങ്ങൾ ദുർബലമാണെന്നും പുറത്തു നടക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് കോടതിക്ക് ബോധ്യമുണ്ടെന്നും ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് പറഞ്ഞു. രാജ്യത്ത് നടക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽനിന്ന് ഒറ്റപ്പെട്ടല്ല കോടതി പ്രവർത്തിക്കുന്നതെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
സുപ്രീംകോടതി പരിസരത്തെ പ്രതിഷേധ ദൃശ്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാൻ നിർദേശം
ഇന്ത്യാ സഖ്യത്തിന്റെ പ്രതിഷേധ മാർച്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സുപ്രീംകോടതി പരിസരത്തെ നിരീക്ഷണ ക്യാമറകളിലെ ദൃശ്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാനും കോടതി നിർദേശിച്ചു. 2026 ഒക്ടോബർ 12ന് പ്രതിഷേധത്തിനിടെ കോടതി പരിസരത്ത് നടന്ന സംഭവങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച ദൃശ്യങ്ങളാണ് സംരക്ഷിക്കേണ്ടത്. പ്രതിഷേധക്കാരുടെ പെരുമാറ്റവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചോദ്യങ്ങൾ കോടതിയിൽ ഉയർന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് നടപടി. എന്നാൽ ദൃശ്യങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് ആരെങ്കിലും നിയമലംഘനം നടത്തിയതായി കോടതി കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല. പ്രതിഷേധത്തിൽ പങ്കെടുത്തവർക്കെതിരെ ശിക്ഷയോ മറ്റ് നടപടികളോ ഈ ഉത്തരവിലൂടെ പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുമില്ല.
വോട്ടർപട്ടികയിൽ വ്യാപകമായി പേരുകൾ നീക്കിയെന്നാണ് ഇന്ത്യാ സഖ്യത്തിന്റെ ആരോപണം
വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണത്തിനിടെ വ്യാപകമായ ക്രമക്കേടുകൾ നടന്നുവെന്നാണ് രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മറ്റ് പ്രതിപക്ഷ നേതാക്കളും സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലെ പ്രധാന ആരോപണം. അർഹരായ നിരവധി വോട്ടർമാരുടെ പേരുകൾ മതിയായ അറിയിപ്പും വാദം കേൾക്കാനുള്ള അവസരവും നൽകാതെ പട്ടികയിൽനിന്ന് നീക്കിയെന്നാണ് ഹർജിക്കാരുടെ വാദം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ തീരുമാനങ്ങളിലെ സുതാര്യതയും നിയമപരമായ നടപടിക്രമങ്ങളുടെ പാലനവും പരിശോധിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. വോട്ടർപട്ടികയിൽനിന്ന് നീക്കിയവരുടെ വിവരങ്ങളും അതിന്റെ കാരണങ്ങളും ബൂത്ത് അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കണം. അർഹരായ വോട്ടർമാരുടെ പേരുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ ഫലപ്രദമായ സംവിധാനം ഏർപ്പെടുത്തണമെന്നും ഹർജിയിൽ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണം പരിശോധിക്കാൻ സ്വതന്ത്ര സമിതി വേണമെന്ന് ഹർജിക്കാർ
സുപ്രീംകോടതിയിൽനിന്ന് വിരമിച്ച ജഡ്ജിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ സ്വതന്ത്ര അന്വേഷണ സമിതിയെ നിയോഗിക്കണമെന്നാണ് ഇന്ത്യാ സഖ്യ നേതാക്കളുടെ പ്രധാന ആവശ്യങ്ങളിലൊന്ന്. സാങ്കേതിക വിദഗ്ധരുടെ സഹായത്തോടെ വോട്ടർപട്ടികയിലെ പേരുകൾ നീക്കിയതും മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തിയതും പരിശോധിക്കണമെന്നാണ് ആവശ്യം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ തീരുമാനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകളും യോഗ നടപടികളും ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനങ്ങളിലെ വിവരങ്ങളും കോടതിയിൽ ഹാജരാക്കണമെന്നും ഹർജിയിൽ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അർഹരായ വോട്ടർമാരുടെ പേരുകൾ മതിയായ നടപടിക്രമങ്ങളില്ലാതെ നീക്കരുതെന്നും കേസ് തീർപ്പാകുന്നതുവരെ വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണം നിർത്തിവയ്ക്കണമെന്നും ഹർജിക്കാർ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ ആവശ്യങ്ങളിൽ കോടതി അന്തിമ തീരുമാനം എടുത്തിട്ടില്ല.
മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണറുടെ രാജി ആവശ്യപ്പെട്ട് ഒക്ടോബർ 12ന് പ്രതിഷേധ മാർച്ച്
മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ഗ്യാനേഷ് കുമാറിന്റെ രാജിയും വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണം നിർത്തിവയ്ക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടാണ് 2026 ഒക്ടോബർ 12ന് ഇന്ത്യാ സഖ്യ നേതാക്കൾ സുപ്രീംകോടതിയിലേക്ക് പ്രതിഷേധ മാർച്ച് നടത്തിയത്. രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള മാർച്ചിൽ കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷൻ മല്ലികാർജുൻ ഖാർഗെ, സമാജ്വാദി പാർട്ടി അധ്യക്ഷൻ അഖിലേഷ് യാദവ്, തേജസ്വി യാദവ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രതിപക്ഷ നേതാക്കൾ പങ്കെടുത്തു. ഡൽഹിയിലെ ബാരാഖംബ റോഡ് ഭാഗത്തുനിന്ന് ആരംഭിച്ച മാർച്ചിൽ വലിയ ജനക്കൂട്ടം പങ്കെടുത്തിരുന്നു. പ്രതിഷേധത്തിനിടെ സുപ്രീംകോടതി പരിസരത്ത് ആളുകൾ കൂട്ടമായി എത്തിയതാണ് കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെട്ടത്. മാർച്ചിന് മുമ്പ് രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മല്ലികാർജുൻ ഖാർഗെയും ചീഫ് ജസ്റ്റിസിനെ നേരിൽ കാണാൻ അനുമതി തേടിയിരുന്നെങ്കിലും അദ്ദേഹം നിരസിച്ചിരുന്നു.
കോടതിയിൽ പരിഗണനയിലുള്ള വിഷയത്തിൽ നേരിട്ടുള്ള കൂടിക്കാഴ്ച അനുവദിച്ചില്ല
വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണവും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ പ്രവർത്തനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരാതികളും നേരിട്ട് അറിയിക്കാനാണ് രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മല്ലികാർജുൻ ഖാർഗെയും ചീഫ് ജസ്റ്റിസുമായി കൂടിക്കാഴ്ച ആവശ്യപ്പെട്ടത്. എന്നാൽ വിഷയങ്ങൾ ഇതിനകം സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിഗണനയിലായതിനാൽ ഭരണപരമായ തലത്തിൽ കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തുന്നത് അധികാരവിഭജന തത്ത്വത്തിന് വിരുദ്ധമാകുമെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. നിയമപ്രകാരമുള്ള ഹർജി സമർപ്പിച്ച് കോടതിയെ സമീപിക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം അറിയിച്ചിരുന്നു. ഇതിന് പിന്നാലെയാണ് പ്രതിപക്ഷ നേതാക്കൾ കോടതിയിൽ ഹർജി സമർപ്പിച്ചതും പ്രതിഷേധ മാർച്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുതിയ തർക്കം ഉയർന്നതും.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും കമ്മീഷണർമാർക്കും നോട്ടീസ്; നിലവിലുള്ള കേസുകൾക്കൊപ്പം ഹർജി പരിഗണിക്കും
2026 ഒക്ടോബർ 15ലെ നടപടിയിൽ രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെയും മറ്റ് പ്രതിപക്ഷ നേതാക്കളുടെയും ഹർജി തള്ളാതെ, കേന്ദ്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർക്കും മറ്റ് രണ്ട് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാർക്കും നോട്ടീസ് അയയ്ക്കാനാണ് സുപ്രീംകോടതി തീരുമാനിച്ചത്. വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇതിനകം കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലുള്ള ഹർജികൾക്കൊപ്പം പുതിയ ഹർജിയും പരിഗണിക്കും. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ നടപടികൾ നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന ഹർജിക്കാരുടെ ആരോപണം കോടതി അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല. വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണം നിർത്തിവയ്ക്കാനും ഉത്തരവിട്ടിട്ടില്ല. പ്രതിഷേധവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വിശദീകരണം തേടുമെന്ന നിലപാടും ഹർജിയിലെ നിയമപ്രശ്നങ്ങൾ പരിശോധിക്കാനുള്ള തീരുമാനവും ഒരുമിച്ചാണ് കോടതി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
പ്രതിഷേധിക്കാനുള്ള അവകാശവും ജുഡീഷ്യറിയുടെ സ്വതന്ത്ര പ്രവർത്തനവും വേർതിരിച്ചുകാണണമെന്ന സന്ദേശം
രാഷ്ട്രീയ പ്രതിഷേധങ്ങളുടെയും കോടതിയിലെ നിയമനടപടികളുടെയും പരിധികൾ സംബന്ധിച്ച ചോദ്യമാണ് സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരാമർശത്തിലൂടെ ഉയരുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികളെ ചോദ്യം ചെയ്യാനും ഭരണഘടനാപരമായ പരിഹാരം തേടാനും ഹർജിക്കാർക്ക് അവസരമുണ്ടെന്ന നിലപാടിലാണ് കോടതി നോട്ടീസ് അയച്ചിരിക്കുന്നത്. അതേസമയം രാഷ്ട്രീയ പ്രകടനങ്ങളിലൂടെ കോടതിയെ സമ്മർദത്തിലാക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളെ അംഗീകരിക്കില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ജുഡീഷ്യറിയുടെ സ്വതന്ത്രമായ പ്രവർത്തനവും നിയമപരമായ നടപടിക്രമങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യവുമാണ് പരാമർശത്തിൽ വ്യക്തമാകുന്നത്. എന്നാൽ പ്രതിഷേധങ്ങളുടെ നിയമസാധുത സംബന്ധിച്ച് പുതിയ പൊതുനിയമമോ രാജ്യവ്യാപക നിയന്ത്രണമോ കോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല. വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഹർജിയുടെ അന്തിമ തീർപ്പും പ്രതിഷേധവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിശദീകരണവും തുടർന്നുള്ള കോടതി നടപടികൾക്ക് വിധേയമാണ്.