അലഹബാദ്, 2026 ഒക്ടോബർ 2-

ഭാര്യയ്ക്ക് നൽകുന്ന ഇടക്കാല ജീവനാംശം ഓരോ വർഷവും പത്ത് ശതമാനം വീതം വർധിപ്പിക്കണമെന്ന പ്രയാഗ്‌രാജ് കുടുംബകോടതിയുടെ ഉത്തരവിൽ ഇടപെടാൻ അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി വിസമ്മതിച്ചു. ജസ്റ്റിസ് ലക്ഷ്മി കാന്ത് ശുക്ലയാണ് രാകേഷ് കുമാർ നൽകിയ ക്രിമിനൽ റിവിഷൻ ഹർജി തള്ളിയത്. ഉത്തർപ്രദേശ് സംസ്ഥാനവും ഭാര്യയുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. കുടുംബബന്ധമോ ഭാര്യയ്ക്ക് സ്വന്തമായി ഉപജീവനം കണ്ടെത്താൻ കഴിയില്ലെന്ന കുടുംബകോടതിയുടെ കണ്ടെത്തലോ ഭർത്താവ് ചോദ്യം ചെയ്തിരുന്നില്ല; വർഷംതോറുമുള്ള പത്ത് ശതമാനം വർധനയെയാണ് പ്രധാനമായും ചോദ്യം ചെയ്തത്. ലഭ്യമായ കോടതി റിപ്പോർട്ടിൽ ഹാജരായ അഭിഭാഷകരുടെ പേരുകളും ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിന്റെ കൃത്യമായ തീയതിയും വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല.

മാസം 4,000 രൂപയിൽ പത്ത് ശതമാനം വീതം വാർഷിക വർധന തുടരും

ഭാര്യയ്ക്ക് അപേക്ഷ നൽകിയ തീയതി മുതൽ മാസം 3,000 രൂപയും കുടുംബകോടതി വിധിയുടെ തീയതി മുതൽ മാസം 4,000 രൂപയും നൽകാനായിരുന്നു പ്രയാഗ്‌രാജ് കുടുംബകോടതിയുടെ നിർദേശം. ഇതോടൊപ്പം ജീവനാംശം ഓരോ വർഷവും പത്ത് ശതമാനം വീതം വർധിക്കണമെന്നും കോടതി വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിരുന്നു. ഈ വാർഷിക വർധന നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്നായിരുന്നു ഭർത്താവിന്റെ വാദം. എന്നാൽ ആ വാദം ഹൈക്കോടതി അംഗീകരിച്ചില്ല.

വിലക്കയറ്റത്തിനൊപ്പം തുക ഉയരണമെന്ന് കുടുംബകോടതി; ആവർത്തിച്ചുള്ള കേസുകൾ ഒഴിവാകുമെന്ന് ഭാര്യ

ജീവനാംശം ഒരേ തുകയായി തുടരുമ്പോൾ വിലക്കയറ്റം കാരണം ആശ്രിതരായ ഭാര്യയ്ക്കും കുട്ടികൾക്കും അടിസ്ഥാന ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ പിന്നീട് ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാകുമെന്ന ആശയമാണ് കുടുംബകോടതി സ്വീകരിച്ചത്. വാർഷിക വർധന അനുവദിച്ചാൽ ജീവനാംശം കൂട്ടാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും കോടതിയെ സമീപിക്കേണ്ട സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കാനാകുമെന്ന് ഭാര്യയും സംസ്ഥാനവും ഹൈക്കോടതിയിൽ വാദിച്ചു. കേസുകളുടെ വലിയ കെട്ടിക്കിടപ്പ് പരിഗണിക്കുമ്പോൾ ഈ രീതി പ്രായോഗികമാണെന്നും അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

മാസം 4,000 രൂപ അടിസ്ഥാന ആവശ്യങ്ങൾക്ക് മാത്രം മതിയാകുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി

നിലവിലെ മാസം 4,000 രൂപ ഭാര്യയുടെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ അടിസ്ഥാന ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ മാത്രമേ മതിയാകൂവെന്ന് ഹൈക്കോടതി വിലയിരുത്തി. ജീവിതച്ചെലവ് വർഷംതോറും ഏകദേശം പത്ത് ശതമാനം ഉയരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ജീവനാംശം മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്നത് ആശ്രിതരായ ഭാര്യയെയും കുട്ടികളെയും ബാധിക്കുമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. അതിനാൽ കുടുംബകോടതി സ്വീകരിച്ച വാർഷിക വർധനാ രീതി സ്വാഗതാർഹമാണെന്ന് ജസ്റ്റിസ് ലക്ഷ്മി കാന്ത് ശുക്ല വ്യക്തമാക്കി.

പത്ത് ശതമാനം വർധന റദ്ദാക്കണമെന്ന ഭർത്താവിന്റെ ആവശ്യം തള്ളി

കുടുംബകോടതിയുടെ നിർദേശത്തിൽ ഇടപെടേണ്ട സാഹചര്യമില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയ ഹൈക്കോടതി രാകേഷ് കുമാറിന്റെ ക്രിമിനൽ റിവിഷൻ ഹർജി തള്ളി. ഇതോടെ ഭാര്യയ്ക്ക് മാസം 4,000 രൂപ നൽകുകയും ആ തുക ഓരോ വർഷവും പത്ത് ശതമാനം വീതം വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന കുടുംബകോടതി നിർദേശം നിലനിൽക്കും. ഈ കേസിൽ ഹൈക്കോടതി സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ ജീവനാംശ കേസുകൾക്കും നിർബന്ധമായ പൊതുനിരക്ക് നിശ്ചയിച്ചിട്ടില്ല; ഈ കുടുംബകോടതി ഉത്തരവിൽ ഇടപെടാൻ കാരണമില്ലെന്നാണ് വ്യക്തമാക്കിയത്.

വിലക്കയറ്റം കണക്കിലെടുത്തുള്ള ജീവനാംശ നിർണയത്തിന് സംസ്ഥാനതലത്തിൽ ശ്രദ്ധേയമായ വ്യാഖ്യാനം

നിയമപരമായി ഈ വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള ഫലം രാകേഷ് കുമാറിന്റെ കേസിലെ പത്ത് ശതമാനം വാർഷിക വർധന നിലനിൽക്കുന്നതാണ്. സാമൂഹികമായി, ജീവിതച്ചെലവ് ഉയരുമ്പോൾ വർഷങ്ങളോളം ഒരേ ജീവനാംശ തുക തുടരുന്നതിന്റെ പ്രായോഗിക ബുദ്ധിമുട്ടാണ് കോടതി എടുത്തുകാട്ടിയത്. ജുഡീഷ്യറി തലത്തിൽ, ജീവനാംശ വർധനയ്ക്കായി ആവർത്തിച്ച് പുതിയ നടപടികൾ ആവശ്യമായി വരുന്ന സാഹചര്യം കുറയ്ക്കുന്ന കുടുംബകോടതിയുടെ സമീപനത്തിന് ഹൈക്കോടതി അംഗീകാരം നൽകിയതാണ് വിധിയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഭാഗം.