അലഹബാദ്, ഓഗസ്റ്റ് 12-
കൊലക്കേസിൽ പൊലീസ് നൽകിയ അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് കോടതി അംഗീകരിച്ചതുകൊണ്ടുമാത്രം പിന്നീട് പുതിയ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചാൽ തുടരന്വേഷണം നടത്താനുള്ള പൊലീസിന്റെ അധികാരം ഇല്ലാതാകില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് വിവേക് കുമാർ സിങ് ആണ് അനുരാഗ് ദുബേ എന്ന ദബ്ബൻ നൽകിയ ഹർജി തള്ളിയത്. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും കേസിലെ പരാതിക്കാരിയുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ മനീഷ് തിവാരിയും അഭിഭാഷകൻ അഭിനവ് ദ്വിവേദിയും ഹാജരായി. സർക്കാരിനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകനും അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറലുമായ അനൂപ് ത്രിവേദിയും അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഭിഭാഷകൻ സഞ്ജയ് കുമാർ സിങ്ങും ഹാജരായി. പരാതിക്കാരിക്കുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ പ്രഭാകാന്ത് സിങ്ങും അഭിഷേക് സിങ്ങും ഹാജരായി.
2006ൽ അവസാനിപ്പിച്ച കൊലക്കേസിൽ രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനുശേഷം പുതിയ വിവരങ്ങൾ
2005 ഓഗസ്റ്റ് 6നാണ് കേസിന് തുടക്കം. പരാതിക്കാരിയുടെ പിതാവിനെ അനുരാഗ് ദുബേയും മറ്റുള്ളവരും ചേർന്ന് കൊലപ്പെടുത്തിയെന്നും മാതാവിന് വെടിയേറ്റെന്നും ആരോപിച്ച് കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു. മാതാവ് ആശുപത്രിയിലേക്കുള്ള വഴിയിൽ മരിച്ചു. എന്നാൽ അന്വേഷണത്തിനിടെ താൻ സംഭവം കണ്ടിട്ടില്ലെന്നും അജ്ഞാതരാണ് മാതാപിതാക്കളെ വെടിവച്ചതെന്നും അനുരാഗ് ദുബേ അടക്കമുള്ളവരെ തെറ്റായി പ്രതിചേർത്തതാണെന്നും പരാതിക്കാരി മജിസ്ട്രേറ്റിന് സത്യവാങ്മൂലം നൽകി. പിന്നീട് പരാതിക്കാരിയുടെയും സഹോദരിയുടെയും മൊഴികളിലും അനുരാഗ് ദുബേ കൊല നടത്തിയിട്ടില്ലെന്നാണ് പറഞ്ഞത്.
തെളിവില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയ പൊലീസ് 2006 ഫെബ്രുവരിയിൽ അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് നൽകി. 2006 ഏപ്രിലിൽ കോടതി അത് അംഗീകരിച്ചു. എന്നാൽ ഏകദേശം രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനുശേഷം പരാതിക്കാരി മെയിൻപുരി സീനിയർ പൊലീസ് സൂപ്രണ്ടിനെ സമീപിച്ച് തുടരന്വേഷണം ആവശ്യപ്പെട്ടു. തുടർന്ന് പൊലീസ് തുടരന്വേഷണ നടപടികളിലേക്ക് നീങ്ങി. 2025 ഓഗസ്റ്റ് 5ന് മെയിൻപുരി ചീഫ് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ്, ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 173(8) വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള തുടരന്വേഷണത്തിന് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. പൊലീസ് സൂപ്രണ്ടിന്റെ നിർദേശത്തെ തുടർന്ന് അന്വേഷണം ആരംഭിച്ചു.
അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് അംഗീകരിച്ചത് കേസിന്റെ വാതിൽ എന്നെന്നേക്കുമായി അടയ്ക്കില്ല
അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് കോടതി അംഗീകരിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ കേസിന് അന്തിമത്വം ലഭിച്ചെന്നും 20 വർഷത്തിനുശേഷം അന്വേഷണം വീണ്ടും തുറക്കുന്നത് നിയമവിരുദ്ധമായ പുനരന്വേഷണമാണെന്നുമായിരുന്നു അനുരാഗ് ദുബേയുടെ വാദം. പുതിയ തെളിവില്ലാതെ പൊലീസ് സ്വന്തം നിലയ്ക്ക് കേസ് വീണ്ടും തുറക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും ഹർജിക്കാരൻ വാദിച്ചു.
എന്നാൽ ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 173(2) വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് കോടതി അംഗീകരിച്ച ശേഷവും 173(8) വകുപ്പ് പ്രകാരം തുടരന്വേഷണം നടത്തുന്നതിന് നിയമതടസ്സമില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. തുടരന്വേഷണം തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പ് അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് അംഗീകരിച്ച പഴയ ഉത്തരവ് കോടതി തിരിച്ചുവിളിക്കുകയോ പുനഃപരിശോധിക്കുകയോ ചെയ്യേണ്ടതില്ലെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.
പുതിയ തെളിവുണ്ടെങ്കിൽ അന്വേഷണം മുന്നോട്ടുപോകാം; പുനരന്വേഷണവും തുടരന്വേഷണവും ഒന്നല്ല
ഈ കേസിൽ തെളിവൊന്നുമില്ലാതെ പഴയ അന്വേഷണം വീണ്ടും തുറന്നതല്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. സംഭവം നടക്കുമ്പോൾ താനും സഹോദരങ്ങളും പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരായിരുന്നുവെന്നും പ്രതികൾ തങ്ങളെ തടഞ്ഞുവച്ചെന്നും പല രേഖകളിലും സത്യവാങ്മൂലങ്ങളിലും നിർബന്ധിച്ച് ഒപ്പിടീച്ചെന്നുമാണ് പരാതിക്കാരി പിന്നീട് ആരോപിച്ചത്. സംഭവസ്ഥലത്തുണ്ടായിരുന്നിട്ടും തങ്ങളുടെ മൊഴി പൊലീസ് രേഖപ്പെടുത്തിയില്ലെന്നും പരാതിക്കാരി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഈ പരാതിക്കുശേഷം പുതിയ വിവരങ്ങളും തെളിവുകളും രേഖയിലെത്തിയതായി കോടതി വിലയിരുത്തി. അതുകൊണ്ട് നടക്കുന്നത് പഴയ അന്വേഷണം പൂർണമായി റദ്ദാക്കി ആദ്യംമുതൽ നടത്തുന്ന പുനരന്വേഷണമല്ല; നിലവിലുള്ള അന്വേഷണത്തിന്റെ തുടർച്ചയായ തുടരന്വേഷണമാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
അന്വേഷണഘട്ടത്തിൽ പ്രതിക്ക് മുൻകൂർ നോട്ടീസോ വാദം കേൾപ്പിക്കാനുള്ള അവകാശമോ ഇല്ല
തുടരന്വേഷണം നടത്തുന്നതിനെ അന്വേഷണഘട്ടത്തിൽ തന്നെ പ്രതിക്ക് ചോദ്യം ചെയ്യാനാകുമോ എന്ന വിഷയത്തിലും കോടതി വ്യക്തത വരുത്തി. പൊലീസ് അന്വേഷണം നടക്കുമ്പോൾ പ്രതിക്ക് പൊതുവായ രീതിയിൽ മുൻകൂർ നോട്ടീസ് ലഭിക്കാനോ തന്റെ വാദം കേൾപ്പിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടാനോ അവകാശമില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അന്വേഷണം എങ്ങനെ നടത്തണമെന്ന കാര്യത്തിൽ പ്രതിക്ക് ഇടപെടാനുള്ള അവകാശവുമില്ല.
അതേസമയം തുടരന്വേഷണത്തിന് മുമ്പ് പൊലീസ് കോടതിയെ അറിയിക്കുകയും ഔപചാരിക അനുമതി തേടുകയും ചെയ്യുന്നത് അഭികാമ്യമാണെന്ന് ജസ്റ്റിസ് വിവേക് കുമാർ സിങ് വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ അതുകൊണ്ട് ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 173(8) വകുപ്പ് പൊലീസിന് നൽകുന്ന തുടരന്വേഷണ അധികാരം ഇല്ലാതാകില്ലെന്നാണ് വിധിയിലെ നിലപാട്.
അനുരാഗ് ദുബേയുടെ ഹർജി തള്ളി; തുടരന്വേഷണം നീതിപൂർവവും സുതാര്യവുമാകണമെന്ന് നിർദേശം
മെയിൻപുരി ചീഫ് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ 2025 ഓഗസ്റ്റ് 5ലെ ഉത്തരവിൽ നിയമവിരുദ്ധതയില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിതയിലെ 528-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം അനുരാഗ് ദുബേ നൽകിയ ഹർജി അടിസ്ഥാനരഹിതമാണെന്ന് കണ്ടെത്തി തള്ളി. തുടരന്വേഷണം നീതിപൂർവവും വിവേകപൂർവവും സുതാര്യവുമായ രീതിയിൽ നടത്തണമെന്ന് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനോട് കോടതി ആവശ്യപ്പെട്ടു.
അന്തിമ റിപ്പോർട്ടിനുശേഷം ലഭിക്കുന്ന പുതിയ തെളിവുകൾ പരിശോധിക്കാൻ അന്വേഷണ ഏജൻസികൾക്ക് കൂടുതൽ വ്യക്തത
വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള നിയമഫലം ഉത്തർപ്രദേശിലെ സമാന കേസുകളിൽ തുടരന്വേഷണത്തിന്റെ പരിധി സംബന്ധിച്ച വ്യക്തതയാണ്. അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് അംഗീകരിച്ചതിനെ മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പുതിയ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള തുടരന്വേഷണം തടയാനാകില്ലെന്ന നിലപാടാണ് ഹൈക്കോടതി സ്വീകരിച്ചത്. അതേസമയം ഇത് നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത പുനരന്വേഷണത്തിനുള്ള അനുമതിയല്ല; ഈ കേസിൽ പുതിയ വിവരങ്ങളും തെളിവുകളും ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന കണ്ടെത്തലിലാണ് അന്വേഷണം തുടരാൻ കോടതി അനുവദിച്ചത്. അന്വേഷണഘട്ടത്തിൽ പ്രതിക്ക് വാദം കേൾപ്പിക്കാനുള്ള പൊതുവായ അവകാശമില്ലെന്ന നിലവിലുള്ള നിയമനിലപാടും കോടതി ആവർത്തിച്ചു.