മുംബൈ, ഓഗസ്റ്റ് 7:

സർക്കാരിന്റെ അംഗീകൃത ഓഡിറ്റർമാരുടെ പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒരിക്കൽ നീക്കം ചെയ്തുവെന്ന കാരണത്താൽ ഭാവിയിലെ പട്ടികകളിൽ ചേരുന്നതിൽനിന്ന് ഓഡിറ്ററെ സ്ഥിരമായി വിലക്കാനാകില്ലെന്ന് ബോംബെ ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് ഭാരതി ഡാംഗ്രെ, ജസ്റ്റിസ് മഞ്ജുഷ ദേശ്പാണ്ഡെ എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് ചൈതന്യ സുരേഷ് കാംബ്ലി വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് മഹാരാഷ്ട്ര കേസിൽ വിധി പറഞ്ഞത്. 2024-26 കാലയളവിലെ പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കിയതിനെ തുടർന്ന് 2026-28ലെ പുതിയ പട്ടികയിലേക്ക് അപേക്ഷിക്കാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം ചോദ്യം ചെയ്താണ് സർട്ടിഫൈഡ് ഓഡിറ്റർ ചൈതന്യ സുരേഷ് കാംബ്ലി ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

ഒരിക്കൽ പുറത്തായാൽ എന്നും പുറത്തല്ല

മഹാരാഷ്ട്ര സഹകരണ സംഘ നിയമത്തിലോ ചട്ടങ്ങളിലോ ഒരിക്കൽ പട്ടികയിൽനിന്ന് നീക്കം ചെയ്ത ഓഡിറ്ററെ ഭാവിയിലെ എല്ലാ പട്ടികകളിൽനിന്നും സ്ഥിരമായി വിലക്കാൻ വ്യവസ്ഥയില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 81ഉം ചട്ടം 69ഉം പരിശോധിച്ചാണ് ബെഞ്ചിന്റെ കണ്ടെത്തൽ. നിയമം അനുവദിക്കാത്ത സ്ഥിരവിലക്ക് സർക്കുലറിലൂടെ കൊണ്ടുവരാനാകില്ലെന്നാണ് വിധിയുടെ കാതൽ.

പുതിയ പട്ടികയിലേക്ക് അപേക്ഷിക്കാൻ വീണ്ടും അവസരം

2026 ഏപ്രിൽ ഒന്നിലെ സർക്കുലർ പ്രകാരം 2026-28 കാലയളവിലേക്കുള്ള ഓഡിറ്റർമാരുടെ പുതിയ പട്ടിക തയ്യാറാക്കുന്ന നടപടിയാണ് സർക്കാർ ആരംഭിച്ചത്. എന്നാൽ 2024-26ലെ പട്ടികയിൽനിന്ന് നേരത്തെ ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടവർക്ക് വീണ്ടും അപേക്ഷിക്കാൻ തടസ്സമുണ്ടാക്കുന്നതായിരുന്നു സർക്കുലറിലെ ആറാം വ്യവസ്ഥയിലെ പത്താം ഉപവ്യവസ്ഥ. ഈ സ്ഥിര അയോഗ്യത നിലനിൽക്കില്ലെന്നാണ് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.

സ്ഥിരവിലക്ക് തൊഴിൽ ചെയ്യാനുള്ള അവകാശത്തിന് വിരുദ്ധം

ഓഡിറ്ററെ ഭാവിയിലെ പട്ടികകളിൽനിന്ന് സ്ഥിരമായി ഒഴിവാക്കുന്നത് ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതമുണ്ടാക്കുന്ന നടപടിയാണെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. ഇത്തരമൊരു സ്ഥിരവിലക്ക് ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 19(1)(ജി) ഉറപ്പുനൽകുന്ന തൊഴിൽ ചെയ്യാനുള്ള അവകാശത്തിന് വിരുദ്ധമാണെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. മഹാരാഷ്ട്ര സഹകരണ സംഘ നിയമവും ചട്ടങ്ങളും ഇത്രയും കടുത്ത ശിക്ഷ അനുവദിക്കുന്നില്ലെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി.

പഴയ നടപടി പുതിയ അപേക്ഷയ്ക്ക് തടസ്സമാകില്ല

ചൈതന്യ സുരേഷ് കാംബ്ലിയെ 2024-26ലെ പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ അതുകൊണ്ടുമാത്രം 2026-28ലെ പട്ടികയിലേക്ക് അപേക്ഷിക്കുന്നത് തടയാനാകില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പുതിയ അപേക്ഷ നൽകിയാൽ പഴയ ഡീപാനൽ നടപടി അയോഗ്യതയായി കണക്കാക്കരുത്. അപേക്ഷയുടെ യോഗ്യതയും മറ്റ് കാര്യങ്ങളും പ്രത്യേകം പരിശോധിച്ചായിരിക്കണം സർക്കാർ തീരുമാനമെടുക്കേണ്ടത്.

എല്ലാവരെയും തിരിച്ചെടുക്കണമെന്നല്ല വിധി

പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കപ്പെട്ട എല്ലാ ഓഡിറ്റർമാരെയും സ്വമേധയാ വീണ്ടും പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തണമെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞിട്ടില്ല. വിധി നൽകുന്ന പ്രധാന മാറ്റം വീണ്ടും അപേക്ഷിക്കാനുള്ള അവസരമാണ്. പഴയ പട്ടികയിൽനിന്ന് നീക്കം ചെയ്തുവെന്നത് മാത്രം പുതിയ അപേക്ഷ തള്ളാനുള്ള കാരണമാകില്ല. ഓരോ അപേക്ഷയും അതിന്റെ യോഗ്യതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സർക്കാർ പരിശോധിച്ച് തീരുമാനിക്കണം.

സർക്കുലറിലെ സ്ഥിരവിലക്ക് നിലനിൽക്കില്ല; കാംബ്ലിയുടെ അപേക്ഷ യോഗ്യത നോക്കി പരിഗണിക്കണം

2026 ഏപ്രിൽ ഒന്നിലെ സർക്കുലറിലെ ആറാം വ്യവസ്ഥയിലെ പത്താം ഉപവ്യവസ്ഥ സ്ഥിര അയോഗ്യത സൃഷ്ടിക്കുന്ന പരിധിവരെ നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ചൈതന്യ സുരേഷ് കാംബ്ലി 2026-28ലെ പട്ടികയിലേക്ക് അപേക്ഷിച്ചാൽ, 2024-26ലെ പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കിയതിനെ അയോഗ്യതയായി കാണരുത്. അപേക്ഷ സ്വന്തം യോഗ്യതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിഗണിക്കണമെന്നാണ് കോടതി നിർദേശം.

മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ഓഡിറ്റർമാർക്ക് വീണ്ടും അപേക്ഷിക്കാനുള്ള വഴി തുറക്കും

നിയമപരമായി, നിയമത്തിലോ ചട്ടത്തിലോ ഇല്ലാത്ത സ്ഥിര അയോഗ്യത സർക്കുലറിലൂടെ ഏർപ്പെടുത്താനാകില്ലെന്നതാണ് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. തൊഴിൽ രംഗത്ത്, നേരത്തെ പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കപ്പെട്ട ഓഡിറ്റർമാർക്ക് ഭാവിയിലെ സർക്കാർ പട്ടികകളിലേക്ക് വീണ്ടും അപേക്ഷിക്കാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ ശക്തമാകും. ജുഡീഷ്യൽ തലത്തിൽ, ഭരണപരമായ സർക്കുലറുകൾ നിയമം അനുവദിക്കുന്ന പരിധിക്കുള്ളിലായിരിക്കണമെന്ന മാനദണ്ഡമാണ് ബോംബെ ഹൈക്കോടതി പ്രയോഗിച്ചത്. എന്നാൽ ഓരോ ഓഡിറ്റർക്കും വീണ്ടും അംഗീകാരം ലഭിക്കുമെന്ന് വിധി ഉറപ്പുനൽകുന്നില്ല.