23 സെപ്റ്റംബർ 2026
ശബ്ദമില്ലെങ്കിലും കൈകൾ സംസാരിക്കും. മുഖഭാവങ്ങളും കൈകളുടെ ചലനങ്ങളും ശരീരത്തിന്റെ നിലപാടും ചേർന്നാൽ സ്നേഹവും ദേഷ്യവും സ്വപ്നങ്ങളും ചോദ്യങ്ങളുമെല്ലാം പറയാനാകും. കേൾവിപരിമിതരായ മനുഷ്യരുടെ ഈ ഭാഷയ്ക്ക് അംഗീകാരവും അവകാശവും ഉറപ്പാക്കാനാണ് സെപ്റ്റംബർ 23 അന്താരാഷ്ട്ര ആംഗ്യഭാഷാ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നത്.
ആംഗ്യഭാഷ വെറും അടയാളങ്ങളല്ല
ആംഗ്യഭാഷ സംസാരഭാഷയിലെ വാക്കുകളെ കൈകൊണ്ട് കാണിക്കുന്ന രീതി മാത്രമല്ല. അതിന് സ്വന്തമായ വ്യാകരണവും വാക്യഘടനയും പദസമ്പത്തും പ്രാദേശികഭേദങ്ങളുമുണ്ട്. ലോകത്ത് മുന്നൂറിലധികം ആംഗ്യഭാഷകളുണ്ടെന്നാണ് കണക്കാക്കുന്നത്.
അമേരിക്കൻ ആംഗ്യഭാഷ, ബ്രിട്ടീഷ് ആംഗ്യഭാഷ, ഇന്ത്യൻ ആംഗ്യഭാഷ എന്നിവ പരസ്പരം വ്യത്യസ്തമാണ്. അമേരിക്കയിലും ബ്രിട്ടനിലും ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്നുവെങ്കിലും അവിടങ്ങളിലെ ആംഗ്യഭാഷകൾ ഒരുപോലെയല്ല. അതുകൊണ്ട് ലോകത്തെ എല്ലാ ബധിരരും ഒരേ ആംഗ്യഭാഷയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നതെന്ന ധാരണ തെറ്റാണ്.
ദിനത്തിന്റെ സന്ദേശം
“ആംഗ്യഭാഷയിൽ ആശയവിനിമയം നടത്താനുള്ള അവകാശം മനുഷ്യാവകാശമാണ്” എന്നതാണ് ദിനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനസന്ദേശം. ബധിരരായ കുട്ടികൾക്ക് ജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽത്തന്നെ ആംഗ്യഭാഷ പഠിക്കാൻ അവസരം നൽകണമെന്നും വിദ്യാഭ്യാസം, ആശുപത്രി, കോടതി, സർക്കാർ സേവനങ്ങൾ, മാധ്യമങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ആംഗ്യഭാഷാ വ്യാഖ്യാതാക്കളുടെ സേവനം ഉറപ്പാക്കണമെന്നും ദിനം ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ:
- ദേശീയ ആംഗ്യഭാഷകൾക്ക് നിയമപരവും സാമൂഹികവുമായ അംഗീകാരം നൽകുക.
- ബധിരരായ കുട്ടികൾക്ക് മാതൃഭാഷപോലെ ആംഗ്യഭാഷ പഠിക്കാനുള്ള സാഹചര്യമൊരുക്കുക.
- വിദ്യാഭ്യാസത്തിലും തൊഴിൽരംഗത്തും തുല്യാവസരം ഉറപ്പാക്കുക.
- സർക്കാർ അറിയിപ്പുകൾക്കും ദുരന്തമുന്നറിയിപ്പുകൾക്കും ആംഗ്യഭാഷാ വ്യാഖ്യാനം നൽകുക.
- യോഗ്യരായ ആംഗ്യഭാഷാ വ്യാഖ്യാതാക്കളെ പരിശീലിപ്പിക്കുക.
- ബധിരരെ കരുണ ആവശ്യമുള്ളവരായി കാണാതെ ഭാഷാ–സാംസ്കാരിക സമൂഹമായി അംഗീകരിക്കുക.
- ബധിരരായ ആളുകളെ ബാധിക്കുന്ന നയങ്ങളിൽ അവരുടെ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുക.
ദിനാചരണം ആരംഭിച്ചതെങ്ങനെ?
2017 ഡിസംബർ 19ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ പൊതുസഭ അംഗീകരിച്ച 72/161-ാം പ്രമേയത്തിലൂടെയാണ് സെപ്റ്റംബർ 23 അന്താരാഷ്ട്ര ആംഗ്യഭാഷാ ദിനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്. ആദ്യ ദിനാചരണം 2018 സെപ്റ്റംബർ 23നായിരുന്നു.
ലോക ബധിര ഫെഡറേഷനാണ് ഈ ദിനത്തിനുള്ള നിർദേശം ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയ്ക്കു മുന്നിലെത്തിച്ചത്. 1951 സെപ്റ്റംബർ 23ന് ഇറ്റലിയിലെ റോമിൽ ലോക ബധിര ഫെഡറേഷൻ സ്ഥാപിതമായതിന്റെ ഓർമയ്ക്കാണ് അതേ തീയതി തിരഞ്ഞെടുത്തത്.
1958ൽ റോമിൽ ആദ്യമായി സംഘടിപ്പിച്ച International Week of Deaf People എന്ന ബധിരജനവാരാചരണത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഇപ്പോൾ അന്താരാഷ്ട്ര ആംഗ്യഭാഷാ ദിനവും വരുന്നത്. ഒരു സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകദിനം പതിറ്റാണ്ടുകൾക്കുശേഷം ലോകത്തിലെ ആംഗ്യഭാഷകളുടെ ഔദ്യോഗിക ദിനമായി മാറിയതാണ് ചരിത്രത്തിലെ കൗതുകം.
നീലവെളിച്ചത്തിൽ ലോകസ്മാരകങ്ങൾ
ഈ ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് ലോക ബധിര ഫെഡറേഷൻ നടത്തുന്ന ശ്രദ്ധേയമായ പരിപാടിയാണ് Blue Light for Sign Languages. സർക്കാർമന്ദിരങ്ങൾ, പാലങ്ങൾ, സ്മാരകങ്ങൾ, പൊതുസ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവ നീലനിറത്തിൽ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നു. നീലനിറം ബധിരസമൂഹത്തിന്റെ ഐക്യത്തെയും ആംഗ്യഭാഷകളോടുള്ള പിന്തുണയെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.
ആംഗ്യഭാഷാ ക്ലാസുകൾ, ബധിര കലാകാരന്മാരുടെ പരിപാടികൾ, കവിതയും കഥപറച്ചിലും, സ്കൂൾ മത്സരങ്ങൾ, സെമിനാറുകൾ, റാലികൾ, നയചർച്ചകൾ എന്നിവയും നടക്കുന്നു. രാഷ്ട്രീയ–സാമൂഹിക നേതാക്കൾ ആംഗ്യഭാഷയിൽ തയ്യാറാക്കിയ ഹ്രസ്വസന്ദേശങ്ങൾ പങ്കുവയ്ക്കുന്നതും പതിവാണ്.
എവിടെയാണ് കൂടുതൽ ആചരിക്കുന്നത്?
ലോക ബധിര ഫെഡറേഷനിലെ ദേശീയ അംഗസംഘടനകളിലൂടെ എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും ദിനം ആചരിക്കുന്നു. അമേരിക്ക, കാനഡ, ബ്രിട്ടൻ, ഫ്രാൻസ്, ഫിൻലൻഡ്, സ്വീഡൻ, ഓസ്ട്രേലിയ, ന്യൂസിലൻഡ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിൽ ആംഗ്യഭാഷാ അവകാശങ്ങൾക്ക് ശക്തമായ നിയമ–വിദ്യാഭ്യാസ പിന്തുണയുണ്ട്.
ഇന്ത്യയിൽ ബധിരസംഘടനകൾ, വിദ്യാഭ്യാസസ്ഥാപനങ്ങൾ, സാമൂഹികനീതി മന്ത്രാലയത്തിനു കീഴിലുള്ള Indian Sign Language Research and Training Centre എന്നിവ പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. ഇന്ത്യൻ ആംഗ്യഭാഷാ നിഘണ്ടു തയ്യാറാക്കൽ, അധ്യാപക–വ്യാഖ്യാതൃ പരിശീലനം, പഠനസാമഗ്രികളുടെ നിർമ്മാണം എന്നിവയും പുരോഗമിക്കുന്നു.
എന്നാൽ ആഫ്രിക്ക, ഏഷ്യ, ലാറ്റിൻ അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിലെ പല പ്രദേശങ്ങളിലും ആംഗ്യഭാഷാ വ്യാഖ്യാതാക്കളുടെയും പഠനസൗകര്യങ്ങളുടെയും കുറവ് തുടരുന്നു. അതിനാൽ ഈ ദിനം ആഘോഷം മാത്രമല്ല, ഭാഷാപരമായ നീതി ആവശ്യപ്പെടുന്ന പ്രസ്ഥാനവുമാണ്.
ആംഗ്യഭാഷയുടെ പുരാതന സൂചനകൾ
പുരാതനകാലത്ത് അന്താരാഷ്ട്ര ആംഗ്യഭാഷാ ദിനത്തിന് സമാനമായ ദിനാചരണം ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നതിന് തെളിവില്ല. എന്നാൽ സംസാരിക്കാൻ കഴിയാത്തവർ കൈകളും ശരീരചലനങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ആശയവിനിമയം നടത്തിയിരുന്നതായി പഴയ രേഖകളിലുണ്ട്.
പ്ലേറ്റോയുടെ Cratylus എന്ന കൃതിയിൽ സംസാരിക്കാൻ കഴിയാത്തവർ കൈ, തല, ശരീരം എന്നിവയുടെ ചലനങ്ങളിലൂടെ ആശയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് സോക്രട്ടീസ് പറയുന്നുണ്ട്. പുരാതന ഗ്രീക്കുകാർ ദൃശ്യാധിഷ്ഠിത ആശയവിനിമയം തിരിച്ചറിഞ്ഞിരുന്നുവെന്നതിന്റെ പ്രധാന സൂചനയാണിത്.
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സ്പെയിനിലെ സന്യാസിയായ പെഡ്രോ പോൻസെ ഡി ലിയോൺ ബധിരരായ കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കാൻ കൈചിഹ്നങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു. 1620ൽ ഹുവാൻ പാബ്ലോ ബോനെറ്റ് ബധിരവിദ്യാഭ്യാസത്തെയും കൈവിരൽ അക്ഷരമാലയെയും കുറിച്ചുള്ള ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഫ്രാൻസിലെ ഷാർൽ മിഷേൽ ഡി ലെപേ പാരിസിൽ ബധിരർക്കായി പൊതുവിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചത് സംഘടിത ആംഗ്യഭാഷാ വിദ്യാഭ്യാസത്തിലെ വലിയ വഴിത്തിരിവായി.
എന്നാൽ ആംഗ്യഭാഷ കേൾക്കുന്നവർ ബധിരർക്കായി കണ്ടുപിടിച്ച ഒന്നല്ല. ബധിരസമൂഹങ്ങൾക്കുള്ളിൽ സ്വാഭാവികമായി വളർന്ന പൂർണ ഭാഷകളാണെന്നതാണ് ആധുനിക ഭാഷാശാസ്ത്രത്തിന്റെ നിലപാട്.
Sources