ജയ്പുർ, 2026 ഒക്ടോബർ 22 –

ജോലിസ്ഥലത്തെ ലൈംഗികാതിക്രമ ആരോപണത്തിൽ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥന് മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ കുറ്റപത്രം നൽകിയില്ലെന്ന കാരണത്താൽ സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവ് സ്വമേധയാ അസാധുവാകില്ലെന്ന് രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി. 2026 ഒക്ടോബർ എട്ടിന് ജസ്റ്റിസ് അനൂപ് കുമാർ ധണ്ഡാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. വനിതാ ആരോഗ്യപ്രവർത്തകയുടെ പരാതിയിൽ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത ബ്ലോക്ക് ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ ഡോ. രൂപേന്ദ്ര കുമാർ ശർമയുടെ സസ്പെൻഷൻ റദ്ദാക്കിയ ട്രിബ്യൂണൽ ഉത്തരവാണ് ഹൈക്കോടതി അസാധുവാക്കിയത്. ഇതോടെ 2026 ജനുവരി 16ലെ സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവ് വീണ്ടും പ്രാബല്യത്തിലായി. വകുപ്പുതല അച്ചടക്കനടപടികൾ നിയമപ്രകാരം പൂർത്തിയാക്കാനും കോടതി നിർദേശിച്ചു.

രാജസ്ഥാൻ സർക്കാരും മെഡിക്കൽ ആൻഡ് ഹെൽത്ത് സർവീസസ് ഡയറക്ടറും മെഡിക്കൽ ആൻഡ് ഹെൽത്ത് വകുപ്പിലെ ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയുമാണ് ഹൈക്കോടതിയിൽ ഹർജി നൽകിയത്. ഡോ. രൂപേന്ദ്ര കുമാർ ശർമയായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. സർക്കാരിനുവേണ്ടി അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് കൗൺസൽ അർച്ചിത് ബോഹ്റ, പ്രഖർ ജെയിൻ, യശ്വന്ത് സിങ് എന്നിവരും ഡോക്ടർക്കുവേണ്ടി അശ്വിനി ജയ്മാൻ, ആർ.പി. സൈനി, മൊയിൻ ഖാൻ, ആമിർ ഖാൻ എന്നിവരും ഹാജരായി.

വനിതാ ആരോഗ്യപ്രവർത്തകയുടെ ലൈംഗികാതിക്രമ പരാതി; ജനുവരി 16ന് മെഡിക്കൽ ഓഫീസറെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു

രാജസ്ഥാനിലെ അൽവാർ ജില്ലയിലെ ലക്ഷ്മൺഗഢിൽ ബ്ലോക്ക് ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസറായി ജോലി ചെയ്യുകയായിരുന്നു ഡോ. രൂപേന്ദ്ര കുമാർ ശർമ. ജോലിസ്ഥലത്ത് ഡോക്ടറിൽനിന്ന് ലൈംഗികാതിക്രമം നേരിട്ടെന്നാരോപിച്ച് വനിതാ ആരോഗ്യപ്രവർത്തക പരാതി നൽകി. പരാതിയുടെ ഗൗരവം കണക്കിലെടുത്ത് 2026 ജനുവരി 16ന് സംസ്ഥാന സർക്കാർ ഡോക്ടറെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു.

1958ലെ രാജസ്ഥാൻ സിവിൽ സർവീസസ് ചട്ടങ്ങളിലെ പതിമൂന്നാം ചട്ടപ്രകാരമായിരുന്നു നടപടി. അച്ചടക്കനടപടികൾ ആരംഭിക്കാനുള്ള തീരുമാനം സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവിനൊപ്പം രേഖപ്പെടുത്തിയ കുറിപ്പിൽ വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. പരാതിയിൽ നിഷ്പക്ഷ അന്വേഷണം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും പരാതിക്കാരിയെയോ സാക്ഷികളെയോ സ്വാധീനിക്കുന്നത് തടയുന്നതിനുമാണ് സസ്പെൻഷൻ ഏർപ്പെടുത്തിയതെന്നായിരുന്നു സർക്കാരിന്റെ നിലപാട്.

മൂന്ന് മാസം പൂർത്തിയാകുംമുമ്പ് സസ്പെൻഷൻ റദ്ദാക്കി ട്രിബ്യൂണൽ; നടപടിക്കെതിരെ സർക്കാർ ഹൈക്കോടതിയിൽ

സസ്പെൻഷനെതിരെ 2026 ജനുവരി 23ന് ഡോക്ടർ രാജസ്ഥാൻ സിവിൽ സർവീസസ് അപ്പലേറ്റ് ട്രിബ്യൂണലിനെ സമീപിച്ചു. സസ്പെൻഷൻ സമയത്ത് വകുപ്പുതല അച്ചടക്കനടപടികൾ ആരംഭിച്ചിരുന്നില്ലെന്നും കുറ്റപത്രം നൽകിയിരുന്നില്ലെന്നുമായിരുന്നു പ്രധാന വാദം. 2026 മാർച്ച് 19ന് ട്രിബ്യൂണൽ ഡോക്ടറുടെ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചു. മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ കുറ്റപത്രം നൽകിയില്ലെന്ന കാരണം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കി.

എന്നാൽ ജനുവരി 16ലെ സസ്പെൻഷനുശേഷം മൂന്ന് മാസം പൂർത്തിയാകുന്നതിനുമുമ്പാണ് ട്രിബ്യൂണൽ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചതെന്ന് സർക്കാർ ഹൈക്കോടതിയിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കുറ്റപത്രം തയ്യാറാക്കുന്നതിനും ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനുമുള്ള നടപടികൾ നടക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും സർക്കാർ അറിയിച്ചു.

ട്രിബ്യൂണൽ ഉത്തരവിനെ തുടർന്ന് 2026 മാർച്ച് 20ന് ഡോക്ടറെ ജോലിയിൽ തിരിച്ചെടുത്തിരുന്നു. പിന്നീട് 2026 ഓഗസ്റ്റ് 19ന് കുറ്റപത്രം നൽകിയതായും ഡോക്ടറുടെ അഭിഭാഷകർ കോടതിയെ അറിയിച്ചു.

കുറ്റപത്രം നൽകാതെ മൂന്ന് മാസം കഴിഞ്ഞാലും സസ്പെൻഷൻ സ്വമേധയാ റദ്ദാകില്ല

സസ്പെൻഷൻ സംബന്ധിച്ച സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻവിധികൾ പരിശോധിച്ച ഹൈക്കോടതി, മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ കുറ്റപത്രം നൽകാത്തതിന്റെ നിയമപരമായ പ്രത്യാഘാതം വിശദീകരിച്ചു. അജയ് കുമാർ ചൗധരിയും കേന്ദ്രസർക്കാരും തമ്മിലുള്ള കേസിലെ സുപ്രീംകോടതി വിധിയാണ് കോടതി പ്രധാനമായും പരിഗണിച്ചത്.

കുറ്റപത്രം നൽകിയിട്ടില്ലെങ്കിൽ മൂന്ന് മാസത്തിനപ്പുറം സസ്പെൻഷൻ നീട്ടരുതെന്നാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ കുറ്റപത്രം നൽകിയില്ലെങ്കിൽ സസ്പെൻഷൻ സ്വമേധയാ നിയമവിരുദ്ധമാകുമെന്നോ നിർബന്ധമായും റദ്ദാക്കണമെന്നോ സുപ്രീംകോടതി പറഞ്ഞിട്ടില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. സസ്പെൻഷൻ തുടരേണ്ട സാഹചര്യമുണ്ടെങ്കിൽ ഉത്തരവ് പുനഃപരിശോധിക്കുകയും കാലാവധി നീട്ടുന്നതിനുള്ള കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുകയും വേണമെന്നതാണ് സുപ്രീംകോടതി വിധിയുടെ സാരമെന്നും ഹൈക്കോടതി വിശദീകരിച്ചു.

ഈ കേസിൽ മൂന്ന് മാസം പൂർത്തിയാകുന്നതിനുമുമ്പാണ് ഡോക്ടർ ട്രിബ്യൂണലിനെ സമീപിച്ചത്. അതിനാൽ കുറ്റപത്രം നൽകാനുള്ള സമയപരിധി ലംഘിച്ചെന്ന നിഗമനത്തിൽ സസ്പെൻഷൻ റദ്ദാക്കിയത് നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.

അന്വേഷണം തുടങ്ങാനിരിക്കുമ്പോഴും സസ്പെൻഷൻ അനുവദനീയം; മുൻകൂർ നോട്ടീസ് നിർബന്ധമല്ല

1958ലെ രാജസ്ഥാൻ സിവിൽ സർവീസസ് ചട്ടങ്ങളിലെ പതിമൂന്നാം ചട്ടം അനുസരിച്ച് അച്ചടക്കനടപടി പരിഗണനയിലിരിക്കുമ്പോഴോ നടപടികൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴോ സർക്കാർ ജീവനക്കാരനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്യാൻ അധികാരപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥന് കഴിയുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. സസ്പെൻഷനുമുമ്പ് കുറ്റപത്രം നൽകണമെന്നോ വിശദീകരണം തേടുന്ന നോട്ടീസ് നൽകണമെന്നോ നിയമം നിർബന്ധിക്കുന്നില്ലെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.

ഡോക്ടറുടെ സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവിന്റെ പ്രധാനഭാഗത്ത് അച്ചടക്കാന്വേഷണം പരിഗണനയിലാണെന്ന് പ്രത്യേകം രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഉത്തരവിനൊപ്പമുള്ള കുറിപ്പിൽ കുറ്റപത്രം തയ്യാറാക്കി അച്ചടക്കനടപടി ആരംഭിക്കാൻ നിർദേശമുണ്ടായിരുന്നു. അന്വേഷണം നടത്താനുള്ള അധികാരിയുടെ ഉദ്ദേശ്യം ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നതിനാൽ ചില നിർദിഷ്ട വാക്കുകൾ ഉത്തരവിൽ ഇല്ലെന്നത് സസ്പെൻഷൻ അസാധുവാക്കാനുള്ള കാരണമല്ലെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.

ലൈംഗികാതിക്രമ പരാതികളിൽ പരാതിക്കാരിയുടെ സംരക്ഷണത്തിന് കൂടുതൽ ജാഗ്രത വേണം

ജോലിസ്ഥലത്തെ ലൈംഗികാതിക്രമ പരാതികളിൽ കോടതികൾ കൂടുതൽ ജാഗ്രത പുലർത്തണമെന്ന് ജസ്റ്റിസ് അനൂപ് കുമാർ ധണ്ഡ് വ്യക്തമാക്കി. പരാതിക്കാരിയുടെ താൽപ്പര്യവും നിഷ്പക്ഷ അന്വേഷണവും സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് പ്രധാനമാണ്. സാങ്കേതിക കാരണങ്ങൾ മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കുന്നത് തെറ്റായ സന്ദേശം നൽകുമെന്നും പരാതിക്കാരി സമ്മർദത്തിലാകാൻ ഇടയാക്കുമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

സസ്പെൻഷൻ ഒരു ശിക്ഷയല്ലെന്നും അച്ചടക്കാന്വേഷണം തടസ്സമില്ലാതെ നടത്തുന്നതിനുള്ള താൽക്കാലിക ഭരണനടപടിയാണെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. തെളിവുകൾ നശിപ്പിക്കപ്പെടാതിരിക്കാനും സാക്ഷികളെ സ്വാധീനിക്കുന്നത് തടയാനുമാണ് ഇത്തരം നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുന്നത്. സസ്പെൻഷൻ ദുരുദ്ദേശ്യത്തോടെയാണെന്നോ അധികാരമില്ലാത്ത ഉദ്യോഗസ്ഥനാണ് ഉത്തരവ് നൽകിയതെന്നോ അന്വേഷണം പരിഗണനയിലില്ലായിരുന്നെന്നോ ട്രിബ്യൂണൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ലെന്നും ഹൈക്കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

സസ്പെൻഷൻ വീണ്ടും പ്രാബല്യത്തിൽ; ആറുമാസത്തിനുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാൻ നിർദേശം

2026 മാർച്ച് 19ന് ട്രിബ്യൂണൽ പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവ് ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി. ഇതോടെ ഡോ. രൂപേന്ദ്ര കുമാർ ശർമയെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത 2026 ജനുവരി 16ലെ ഉത്തരവ് വീണ്ടും പ്രാബല്യത്തിലായി.

വകുപ്പുതല അച്ചടക്കനടപടികൾ കഴിയുന്നത്ര വേഗത്തിൽ പൂർത്തിയാക്കണമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു. കുറ്റപത്രം നൽകിയ തീയതി മുതൽ ആറുമാസത്തിനുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാൻ പരമാവധി ശ്രമിക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം. ഡോക്ടർക്ക് തന്റെ വാദങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ മതിയായ അവസരം നൽകണം. അന്വേഷണവുമായി സഹകരിക്കണമെന്നും അനാവശ്യമായി നടപടികൾ നീട്ടിവയ്ക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടരുതെന്നും ഡോക്ടറോട് കോടതി നിർദേശിച്ചു.

ലൈംഗികാതിക്രമ ആരോപണങ്ങളുടെ ശരിതെറ്റുകളെക്കുറിച്ച് കോടതി അഭിപ്രായമൊന്നും പ്രകടിപ്പിച്ചിട്ടില്ലെന്നും വിധിയിൽ വ്യക്തമാക്കി. അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ഹൈക്കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ സ്വാധീനിക്കാതെ സ്വതന്ത്രമായി അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കണമെന്നും നിർദേശിച്ചു.

സാങ്കേതിക കാരണങ്ങൾ മാത്രം സസ്പെൻഷൻ റദ്ദാക്കാൻ മതിയാകില്ല; രാജസ്ഥാനിലെ സർക്കാർ ജീവനക്കാരുടെ കേസുകൾക്ക് പ്രാധാന്യം

സർക്കാർ ജീവനക്കാരുടെ സസ്പെൻഷൻ സംബന്ധിച്ച ചട്ടങ്ങൾ വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നതിൽ രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതിയുടെ ഈ വിധിക്ക് പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കുറ്റപത്രം നൽകാത്തതുകൊണ്ടുമാത്രം സസ്പെൻഷൻ സ്വമേധയാ അസാധുവാകില്ലെന്ന നിയമസ്ഥിതിയാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.

നിയമപരമായി, സസ്പെൻഷൻ തുടരുന്നതിന് ആവശ്യമായ പുനഃപരിശോധനയും കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തലും പ്രധാനമാണെന്ന് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നു. സാമൂഹികമായി, ജോലിസ്ഥലത്തെ ലൈംഗികാതിക്രമ പരാതികളിൽ പരാതിക്കാരിയുടെ സംരക്ഷണവും നിഷ്പക്ഷ അന്വേഷണവും ഉറപ്പാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത കോടതി ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. ജുഡീഷ്യറിയുടെ തലത്തിൽ, അച്ചടക്കനടപടികളുടെ ഭാഗമായി സ്വീകരിക്കുന്ന സസ്പെൻഷൻ ഉത്തരവുകൾ സാങ്കേതിക കാരണങ്ങൾ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കി റദ്ദാക്കരുതെന്ന നിലപാടാണ് വിധിയിൽ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.