2026 ഒൿടോബർ 11

പാർലമെന്റിൽ പ്രാതിനിധ്യമില്ല, നികുതിയിൽ ഇളവുമില്ല

പാക്കിസ്ഥാന്റെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളായ ഗിൽഗിറ്റ് ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലും പാക് അധീന കശ്മീരിലും ജനങ്ങളുടെ പ്രതിഷേധം നികുതി, വൈദ്യുതി, രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഗിൽഗിറ്റ് ബാൾട്ടിസ്ഥാനിൽ പാക്കിസ്ഥാൻ പാർലമെന്റിൽ നേരിട്ടുള്ള പ്രാതിനിധ്യമില്ലെന്നും പ്രദേശത്തിന്റെ തർക്കപരമായ ഭരണഘടനാ പദവി നിലനിൽക്കുമ്പോൾ നികുതി പിരിവ് അന്യായമാണെന്നും വ്യാപാരികൾ വാദിക്കുന്നു. ഈ ആവശ്യവുമായി വ്യാപാരികളും പ്രാദേശിക സംഘടനകളും നടത്തിയ സമരം സോസ്റ്റ് അതിർത്തി മേഖലയിലെ കാരക്കോറം പാതയിലെ ഗതാഗതത്തെയും പാക്കിസ്ഥാൻ-ചൈന വ്യാപാരത്തെയും തടസ്സപ്പെടുത്തി. നികുതിയിളവിനൊപ്പം പ്രദേശത്തിന്റെ നിയമപരമായ അവകാശങ്ങൾ അംഗീകരിക്കണമെന്ന ആവശ്യവും ഇതോടെ ശക്തമായി.

അമ്പത്തൊന്ന് ദിവസത്തെ സമരം, വ്യാപാരപാതയിൽ തടസ്സം

ഗിൽഗിറ്റ് ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ വ്യാപാരികളും പ്രതിഷേധക്കാരും സോസ്റ്റിൽ കാരക്കോറം ഹൈവേ തടഞ്ഞ് നടത്തിയ സമരം അമ്പത്തൊന്ന് ദിവസം നീണ്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. വിൽപന നികുതി, വരുമാന നികുതി, തീരുവകൾ എന്നിവ ഒഴിവാക്കണമെന്നായിരുന്നു അവരുടെ ആവശ്യം. പാക്കിസ്ഥാനും ചൈനയും തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരത്തിന് പ്രധാനമായ ഈ പാതയിലെ തടസ്സം യാത്രക്കാരെയും ചരക്കുനീക്കത്തെയും ബാധിച്ചു. പ്രതിഷേധക്കാർക്ക് നികുതി പിരിവ് സാമ്പത്തികഭാരം മാത്രമല്ല, രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യവും ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങളും സംബന്ധിച്ച പ്രശ്നവുമാണ്.

പാക് അധീന കശ്മീരിൽ വൈദ്യുതി മുതൽ രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങൾ വരെ

പാക് അധീന കശ്മീരിലും പ്രതിഷേധങ്ങൾ സാമ്പത്തിക പ്രശ്നങ്ങൾക്കപ്പുറത്തേക്ക് നീങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. വൈദ്യുതി മുടക്കം, ഉയർന്ന ജീവിതച്ചെലവ്, രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യം, ഭരണപരമായ അവകാശങ്ങൾ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ ജനകീയ സമരങ്ങൾക്ക് കാരണമായി. 2026ൽ പ്രതിഷേധങ്ങളും സുരക്ഷാസേനയുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലുകളും രൂക്ഷമായതിനെത്തുടർന്ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ മനുഷ്യാവകാശ വിഭാഗം സമാധാനം പാലിക്കാനും മരണങ്ങളെക്കുറിച്ച് നിഷ്പക്ഷമായ അന്വേഷണം നടത്താനും ആഹ്വാനം ചെയ്തു. പ്രതിഷേധ സംഘടനകൾക്കെതിരായ നിയന്ത്രണങ്ങളും അറസ്റ്റുകളും സമാധാനപരമായി ഒത്തുചേരാനും അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിക്കാനുമുള്ള അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കയും ഉയർത്തി.

ജനീവയിലെ പ്രതിഷേധം, പ്രാദേശിക അസംതൃപ്തിയുടെ അന്താരാഷ്ട്ര മുഖം

2023ൽ ജനീവയിലെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ മനുഷ്യാവകാശ കൗൺസിൽ സമ്മേളനത്തോടനുബന്ധിച്ച് പാക് അധീന കശ്മീരിൽനിന്നുള്ള പ്രവർത്തകർ പാക്കിസ്ഥാൻ സൈന്യം പ്രദേശം ഒഴിയണമെന്നും മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ട് പ്രതിഷേധിച്ചു. ബലൂച്, സിന്ധി, പഷ്തൂൺ പ്രവർത്തകരും ആ പ്രതിഷേധത്തിൽ പങ്കെടുത്തതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത്തരം കൂട്ടായ പ്രതിഷേധങ്ങൾ എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലെയും സംഘടനകൾ ഒരേ രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷ്യമിടുന്നു എന്നതിന് തെളിവല്ല.

പാക്കിസ്ഥാന്റെ വിഭജനത്തിലേക്കുള്ള സൂചനയോ?

ഗിൽഗിറ്റ് ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലും പാക് അധീന കശ്മീരിലും ഉയരുന്ന പ്രതിഷേധങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യം, സാമ്പത്തിക നീതി, പ്രാദേശിക സ്വയംഭരണം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള അസംതൃപ്തി വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ നികുതി വിരുദ്ധ സമരങ്ങളെയും വൈദ്യുതി പ്രശ്നങ്ങളെയും നേരിട്ട് വിഘടനപ്രസ്ഥാനങ്ങളായി കാണാനാവില്ല. ഈ അസംതൃപ്തികൾക്ക് രാഷ്ട്രീയ പരിഹാരം കണ്ടെത്താനാകുമോ, ജനങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുമോ, ഭരണകൂടം സംഭാഷണത്തിന് തയ്യാറാകുമോ എന്നതിലാണ് തുടർവികാസങ്ങൾ ആശ്രയിക്കുന്നത്.

Sources

1. United Nations Office of the High Commissioner for Human Rights, statements on unrest in Pakistan-administered Kashmir

2. United Nations Human Rights Council, submitted reports concerning Gilgit-Baltistan and Pakistan-administered Kashmir

3. Constitution of Pakistan, provisions relating to parliamentary representation and taxation

4. Government records concerning Gilgit-Baltistan’s administrative and constitutional status