ജയ്പുർ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 05-

വഞ്ചന, വിശ്വാസവഞ്ചന കുറ്റങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിൽ കൂടുതൽ അന്വേഷണം നടത്താൻ മജിസ്ട്രേറ്റ് നൽകിയ ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കണമെന്ന ഹർജി രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി തള്ളി. ജസ്റ്റിസ് ബൽജീന്ദർ സിങ് സന്ധുവാണ് രാജേന്ദ്ര കുമാർ നൽകിയ ഹർജി പരിഗണിച്ചത്. രാജേന്ദ്ര കുമാർ ഹർജിക്കാരനും രാജസ്ഥാൻ സർക്കാർ എതിർകക്ഷിയുമായിരുന്നു. കൂടുതൽ അന്വേഷണം ആവശ്യപ്പെടാനുള്ള കാരണങ്ങൾ മജിസ്ട്രേറ്റ് ഉത്തരവിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയതിനെ, ഓരോ വിഷയവും പ്രത്യേകം അന്വേഷിക്കണമെന്ന നിർദേശമായി കണക്കാക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

അന്വേഷണം എങ്ങനെ നടത്തണമെന്ന് തീരുമാനിക്കേണ്ടത് പൊലീസെന്ന് ഹൈക്കോടതി

കോഗ്നിസബിൾ കുറ്റകൃത്യത്തിന്റെ അന്വേഷണം പൊലീസിന് നിയമം നൽകിയ ചുമതലയാണെന്നും അന്വേഷണം ഏത് രീതിയിൽ നടത്തണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാനുള്ള അധികാരം അന്വേഷണ ഏജൻസിക്കാണെന്നും ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഒരു പ്രത്യേക തെളിവ് ശേഖരിക്കണമെന്നോ പ്രത്യേക അന്വേഷണരീതി സ്വീകരിക്കണമെന്നോ റിപ്പോർട്ട് ഒരു നിശ്ചിത രീതിയിൽ സമർപ്പിക്കണമെന്നോ സാധാരണ സാഹചര്യത്തിൽ കോടതിക്ക് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനോട് നിർദേശിക്കാനാകില്ലെന്നും ജസ്റ്റിസ് ബൽജീന്ദർ സിങ് സന്ധു വ്യക്തമാക്കി.

വോട്ടർ പട്ടികയും പട്ടയങ്ങളും പരിശോധിച്ചില്ല; സാമഗ്രികൾ ഫോറൻസിക് പരിശോധനയ്ക്കും അയച്ചില്ല

വഞ്ചന, വിശ്വാസവഞ്ചന കുറ്റങ്ങൾ ആരോപിച്ച കേസിൽ പൊലീസ് നേരത്തെ നെഗറ്റീവ് അന്തിമ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ആവശ്യമായ രേഖകൾ, പ്രത്യേകിച്ച് വോട്ടർ പട്ടികയും ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടയങ്ങളും, അന്വേഷണ ഏജൻസി പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് മജിസ്ട്രേറ്റ് കണ്ടെത്തി. കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാമഗ്രികൾ ഫോറൻസിക് സയൻസ് ലബോറട്ടറി പരിശോധനയ്ക്ക് അയച്ചിട്ടില്ലെന്നും മജിസ്ട്രേറ്റ് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് പരാതിക്കാരന്റെ കൂടുതൽ അന്വേഷണം ആവശ്യപ്പെട്ടുള്ള അപേക്ഷ അനുവദിച്ചത്.

മജിസ്ട്രേറ്റ് അന്വേഷണരീതി നിർദേശിച്ചെന്നായിരുന്നു രാജേന്ദ്ര കുമാറിന്റെ വാദം

കൂടുതൽ അന്വേഷണം അനുവദിക്കുന്നതിനിടെ എങ്ങനെ അന്വേഷണം നടത്തണമെന്ന് മജിസ്ട്രേറ്റ് തന്നെ നിർദേശിച്ചുവെന്നായിരുന്നു ഹർജിക്കാരനായ രാജേന്ദ്ര കുമാറിന്റെ പ്രധാന വാദം. അന്വേഷണത്തിന്റെ രീതിയും മാർഗവും തീരുമാനിക്കുന്നത് അന്വേഷണ ഏജൻസിയുടെ മാത്രം അധികാരപരിധിയിലാണെന്നും അതിനാൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഉത്തരവ് നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്നും ഹർജിക്കാരൻ വാദിച്ചു.

കോടതി ഉത്തരവിന് കാരണം പറയണം; അതിനെ അന്വേഷണത്തിനുള്ള നിർദേശമായി കാണാനാകില്ല

അന്വേഷണരീതി നിർദേശിക്കാൻ കോടതിക്ക് സാധാരണ അധികാരമില്ലെന്ന തത്വത്തിനൊപ്പം, ഓരോ കോടതി ഉത്തരവും ന്യായീകരിക്കുന്ന കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തണമെന്ന തത്വവും പാലിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. കൂടുതൽ അന്വേഷണം എന്തുകൊണ്ട് ആവശ്യമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കാനാണ് വോട്ടർ പട്ടിക, പട്ടയങ്ങൾ, ഫോറൻസിക് പരിശോധന തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ മജിസ്ട്രേറ്റ് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയത്. അത് പൊലീസിനോട് അതേ കാര്യങ്ങൾ പോയിന്റ് തിരിച്ച് അന്വേഷിക്കണമെന്ന നിർദേശമായി വ്യാഖ്യാനിക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.

പ്രത്യേക അന്വേഷണരീതിയോ റിപ്പോർട്ടിന്റെ രൂപമോ മജിസ്ട്രേറ്റ് നിർദേശിച്ചിട്ടില്ല

കൂടുതൽ അന്വേഷണം അനുവദിച്ച ഉത്തരവ് പരിശോധിച്ച ഹൈക്കോടതി, ഒരു പ്രത്യേക അന്വേഷണരീതി സ്വീകരിക്കാൻ മജിസ്ട്രേറ്റ് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തി. അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ട് ഏതെങ്കിലും പ്രത്യേക രൂപത്തിൽ സമർപ്പിക്കണമെന്നും നിർദേശിച്ചിട്ടില്ല. അന്വേഷണത്തിലെ അപാകതകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയത് കൂടുതൽ അന്വേഷണം അനുവദിച്ചതിന്റെ കാരണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മാത്രമായിരുന്നുവെന്നാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തൽ.

മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ കൂടുതൽ അന്വേഷണ ഉത്തരവ് നിലനിൽക്കും; രാജേന്ദ്ര കുമാറിന്റെ ഹർജി തള്ളി

മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഉത്തരവിൽ നിയമവിരുദ്ധമായി അന്വേഷണരീതി നിർദേശിച്ചതായി കണ്ടെത്താനാകില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ ഹൈക്കോടതി രാജേന്ദ്ര കുമാറിന്റെ ഹർജി തള്ളി. ഇതോടെ നെഗറ്റീവ് അന്തിമ റിപ്പോർട്ടിന് ശേഷവും കേസിൽ കൂടുതൽ അന്വേഷണം നടത്തണമെന്ന മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഉത്തരവ് നിലനിൽക്കും. എന്നാൽ അന്വേഷണം എങ്ങനെ നടത്തണം, എന്ത് തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കണം തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ തീരുമാനിക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം അന്വേഷണ ഏജൻസിക്കുതന്നെയായിരിക്കും.

കാരണസഹിതമായ ഉത്തരവും പൊലീസിന്റെ അന്വേഷണ സ്വാതന്ത്ര്യവും ഒരേസമയം സംരക്ഷിക്കണമെന്ന് വിധി

വിധിയിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് വ്യക്തമാകുന്നത് രണ്ട് നിയമതത്വങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പരിധിയാണ്. കൂടുതൽ അന്വേഷണം ആവശ്യമായി വന്നതിന്റെ കാരണങ്ങൾ കോടതി ഉത്തരവിൽ വ്യക്തമാക്കണം. എന്നാൽ ആ കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയതുകൊണ്ട് മാത്രം കോടതി അന്വേഷണത്തിന്റെ ഓരോ ഘട്ടവും നിർദേശിച്ചുവെന്ന് പറയാനാകില്ല. അതേസമയം അന്വേഷണത്തിന്റെ രീതിയും തെളിവുശേഖരണവും തീരുമാനിക്കാനുള്ള നിയമപരമായ അധികാരം പൊലീസിനാണെന്നും രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.