യുപിഐക്ക് പത്ത് വർഷം; ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ തത്സമയ പണമിടപാട് സംവിധാനമായി വളർച്ച

ന്യൂഡൽഹി  / 2026 / ഓഗസ്റ്റ് 24

ഇന്ത്യയിലെ ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാടുകളിൽ വലിയ മാറ്റം കൊണ്ടുവന്ന യൂണിഫൈഡ് പേയ്‌മെന്റ്സ് ഇന്റർഫേസ് എന്ന യുപിഐ പത്ത് വർഷം പൂർത്തിയാക്കുന്നു. റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ നിയന്ത്രണ മേൽനോട്ടത്തിൽ നാഷണൽ പേയ്‌മെന്റ്സ് കോർപ്പറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ 2016 ഓഗസ്റ്റ് 25നാണ് യുപിഐ അവതരിപ്പിച്ചത്. 2016-17 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിലെ 1.78 കോടി വാർഷിക ഇടപാടുകളിൽ നിന്ന് 2025-26ൽ 24,162 കോടിയിലേറെ ഇടപാടുകളിലേക്കാണ് വളർച്ച. ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഏകദേശം 13,000 മടങ്ങ് വർധനയാണിത്. ഇടപാട് മൂല്യം 0.07 ലക്ഷം കോടി രൂപയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 314 ലക്ഷം കോടി രൂപയായി. ഇത് 4,000 മടങ്ങിലേറെ വർധനയാണ്.

ഇന്ത്യയുടെ ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാടുകളുടെ നട്ടെല്ല്

ഇന്ത്യയുടെ ഡിജിറ്റൽ പൊതുഅടിസ്ഥാന സൗകര്യത്തിന്റെ പ്രധാന ഘടകങ്ങളിലൊന്നായി യുപിഐ മാറി. ഒരൊറ്റ ആപ്ലിക്കേഷനിലൂടെ വ്യക്തിയിൽ നിന്ന് വ്യക്തിയിലേക്കും വ്യക്തിയിൽ നിന്ന് വ്യാപാരിയിലേക്കും തടസ്സമില്ലാതെ തത്സമയം പണം കൈമാറാൻ കഴിയുന്ന സംവിധാനമാണിത്. ഇന്ന് ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളുടെ ഇഷ്ടപ്പെട്ട പണമിടപാട് മാർഗമായി യുപിഐ മാറിയിട്ടുണ്ട്. ഡിജിറ്റൽ സൗകര്യങ്ങളിലെ അന്തരം കുറയ്ക്കാനും സാമ്പത്തിക ഉൾക്കൊള്ളൽ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനും ഡിജിറ്റൽ സാമ്പത്തിക സേവനങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം വർധിപ്പിക്കാനും ഇത് സഹായിച്ചതായി ധനമന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കി.

ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിലും മൂല്യത്തിലും ഒരേസമയം ഉണ്ടായ വർധന ചെറുകിട പണമിടപാടുകളിൽ യുപിഐയുടെ പങ്ക് ശക്തമാകുന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്. വലിയ തോതിലുള്ള ഇടപാടുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള ശേഷി, വിശ്വാസ്യത, വിവിധ സംവിധാനങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പരസ്പര പ്രവർത്തനക്ഷമത എന്നിവയ്ക്ക് ആഗോള അംഗീകാരവും ലഭിച്ചു. ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ തത്സമയ പണമിടപാട് സംവിധാനമായി അന്താരാഷ്ട്ര നാണയനിധി യുപിഐയെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പത്ത് വർഷത്തെ കണക്കുകൾ

2016-17 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ 1.78 കോടി ആയിരുന്ന വാർഷിക ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണം 2025-26ൽ 24,162 കോടിയായി. ഈ കാലയളവിലെ സംയുക്ത വാർഷിക വളർച്ചാ നിരക്ക് 188 ശതമാനമാണ്. വാർഷിക ഇടപാട് മൂല്യം 0.07 ലക്ഷം കോടി രൂപയിൽ നിന്ന് 314 ലക്ഷം കോടി രൂപയായി ഉയർന്നു. ഇതിലെ സംയുക്ത വാർഷിക വളർച്ചാ നിരക്ക് 155 ശതമാനമാണ്.

2025-26 കാലയളവിൽ മുൻവർഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ 30 ശതമാനവും മൂല്യത്തിൽ 21 ശതമാനവും വളർച്ച രേഖപ്പെടുത്തി. 2026ൽ പ്രതിദിന ശരാശരി ഇടപാടുകൾ 66 കോടിയായി. 2026 ജൂലൈയിൽ 2,366 കോടി ഇടപാടുകളാണ് നടന്നത്. ഒരു മാസത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇടപാട് എണ്ണമാണിത്. ഇതേ മാസം ഇടപാട് മൂല്യം 29.88 ലക്ഷം കോടി രൂപയെന്ന റെക്കോർഡിലും എത്തി.

യുപിഐ ആരംഭിച്ച 2016 ഏപ്രിലിൽ 21 ബാങ്കുകളാണ് സംവിധാനത്തിലുണ്ടായിരുന്നത്. 2016 ഓഗസ്റ്റിലെ ആദ്യ മാസത്തിൽ 90,000 ഇടപാടുകളാണ് നടന്നത്. 2026 ജൂലൈയിൽ യുപിഐയിൽ സജീവമായ ബാങ്കുകളുടെ എണ്ണം 741 ആയി. 2025-26 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാടുകളുടെ 84 ശതമാനവും യുപിഐ വഴിയായിരുന്നു. 2025ൽ ലോകത്തെ തത്സമയ പണമിടപാടുകളുടെ 49 ശതമാനവും യുപിഐയുടെ വിഹിതമാണ്.

2026ൽ പുതിയ റെക്കോർഡുകൾ

2026 യുപിഐയുടെ വളർച്ചയിൽ നിർണായക വർഷമായി. പ്രതിമാസ ഇടപാടുകൾ ആദ്യമായി 2,300 കോടി കടന്നത് മെയ് മാസത്തിലാണ്. ആ മാസം 2,320 കോടി ഇടപാടുകൾ നടന്നു. തുടർന്ന് വളർച്ച തുടർന്നു. ജൂലൈയിൽ 2,366 കോടി ഇടപാടുകളുമായി യുപിഐയുടെ പത്ത് വർഷത്തെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രതിമാസ ഇടപാട് രേഖപ്പെടുത്തി.

യുപിഐയുമായി ബാങ്കുകൾ ബന്ധപ്പെടുന്നതിലും വലിയ വളർച്ചയുണ്ടായി. പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ആദ്യ വർഷമായ 2016-17ൽ 44 ബാങ്കുകളാണ് യുപിഐയിൽ സജീവമായിരുന്നത്. 2025-26ൽ ഇത് 703 ബാങ്കുകളായി. പൊതുമേഖലാ ബാങ്കുകൾ, സ്വകാര്യ ബാങ്കുകൾ, ചെറുകിട ധനകാര്യ ബാങ്കുകൾ, പേയ്‌മെന്റ് ബാങ്കുകൾ, സഹകരണ ബാങ്കുകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇതിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ കൂടുതൽ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് യുപിഐ സേവനം എത്തിക്കാൻ കഴിഞ്ഞു. ഓരോ ബാങ്കും പണം അയയ്ക്കുന്ന ഇടപാടുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന റെമിറ്റർ പിഎസ്പിയായോ പണം സ്വീകരിക്കുന്ന ബെനിഫിഷ്യറി പിഎസ്പിയായോ രണ്ടുമായോ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എല്ലാ പങ്കാളികളുടെയും പ്രവർത്തന സൂചികകൾ എൻപിസിഐ നിരീക്ഷിക്കുന്നു.

ചെറിയ പണമിടപാടുകളിൽ ശക്തമായ സാന്നിധ്യം

യുപിഐ ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണവും മൂല്യവും പരിശോധിക്കുമ്പോൾ വ്യക്തിയിൽ നിന്ന് വ്യാപാരിയിലേക്കുള്ള ഇടപാടുകളും വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള ഇടപാടുകളും വ്യത്യസ്ത രീതിയിലാണ് മുന്നിൽ നിൽക്കുന്നത്. ആകെ ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ 63 ശതമാനം വ്യക്തിയിൽ നിന്ന് വ്യാപാരിയിലേക്കുള്ള ഇടപാടുകളാണ്. ചെറിയ തുകയിലുള്ള പതിവ് ചില്ലറ പണമിടപാടുകളിൽ യുപിഐ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുവെന്നാണ് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

അതേസമയം, ആകെ ഇടപാട് മൂല്യത്തിന്റെ 71 ശതമാനം വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള പണമിടപാടുകളാണ്. താരതമ്യേന വലിയ തുകകൾ കൈമാറാനും യുപിഐ ഉപയോഗിക്കുന്നുവെന്നാണ് ഇത് കാണിക്കുന്നത്. അതിനാൽ ചെറുകിട ചില്ലറ പണമിടപാടുകൾക്കും വലിയ വ്യക്തിഗത പണമിടപാടുകൾക്കും ഒരുപോലെ ഉപയോഗിക്കുന്ന സംവിധാനമായി യുപിഐ മാറിയിട്ടുണ്ട്.

2025-26 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ യുപിഐ വഴി ആകെ 24,162 കോടി ഇടപാടുകളാണ് നടന്നത്. വ്യാപാരികൾക്ക് നൽകിയ പണമിടപാടുകളിൽ 86 ശതമാനവും 500 രൂപയിൽ താഴെയുള്ളവയായിരുന്നു. ദൈനംദിന വാങ്ങലുകളിലും ചെറുകിട വ്യാപാരത്തിലും യുപിഐ എത്രത്തോളം വ്യാപകമായെന്ന് ഈ കണക്ക് വ്യക്തമാക്കുന്നു. വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള ഇടപാടുകളിൽ 59 ശതമാനവും 500 രൂപയിൽ താഴെയായിരുന്നു. അതേസമയം 41 ശതമാനം ഇടപാടുകൾ 500 രൂപയ്ക്ക് മുകളിലായിരുന്നു. ചെറിയ വ്യക്തിഗത പണമിടപാടുകൾക്കൊപ്പം ഉയർന്ന തുക കൈമാറുന്നതിനും യുപിഐ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയാണിത്.

പതിനൊന്ന് രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് യുപിഐ

ഇന്ത്യയിൽ ആരംഭിച്ച യുപിഐ ഇന്ന് ആഗോള ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാട് രംഗത്തും ശ്രദ്ധേയമായ സംവിധാനമായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. 2025ലെ കണക്കനുസരിച്ച് ലോകത്തെ തത്സമയ പണമിടപാടുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഏകദേശം 49 ശതമാനം യുപിഐ വഴിയാണ്. അന്താരാഷ്ട്ര നാണയനിധിയും ഈ നേട്ടം അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പ്രതിദിനം 66 കോടിയിലേറെ ഇടപാടുകളാണ് യുപിഐ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്. തൽക്ഷണവും സുരക്ഷിതവും എല്ലാവർക്കും ഉപയോഗിക്കാവുന്നതുമായ ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാട് രംഗത്ത് ഇന്ത്യയുടെ സ്ഥാനം ഇത് ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതായി ധനമന്ത്രാലയം പറയുന്നു. അതിർത്തി കടന്നുള്ള ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാടുകൾക്കും യുപിഐ ആഗോള സംവിധാനമായി വളർന്നു. നിലവിൽ യുഎഇ, ഫ്രാൻസ്, ഭൂട്ടാൻ, ശ്രീലങ്ക, നേപ്പാൾ, സിംഗപ്പൂർ, മൗറീഷ്യസ്, ഖത്തർ, കംബോഡിയ, ഗ്രീസ്, മാലദ്വീപ് എന്നീ 11 രാജ്യങ്ങളിൽ യുപിഐ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

അടുത്ത പത്ത് വർഷത്തിൽ കൂടുതൽ ഉപയോക്താക്കളെയും വ്യാപാരികളെയും യുപിഐ സംവിധാനത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാനാണ് ലക്ഷ്യം. തുടർച്ചയായ നയപിന്തുണ, സാങ്കേതിക മുന്നേറ്റം, കൂടുതൽ സാമ്പത്തിക ഉൾക്കൊള്ളൽ എന്നിവയിലൂടെ യുപിഐ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പുതിയ ആശയങ്ങളും ഇന്ത്യയുടെ ഡിജിറ്റൽ പണമിടപാട് സംവിധാനവും കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്താൻ കേന്ദ്രസർക്കാർ പ്രതിജ്ഞാബദ്ധമാണെന്ന് ധനമന്ത്രാലയം അറിയിച്ചു.