കസിരംഗ, അസം, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 23:
കസിരംഗ ദേശീയോദ്യാനത്തിന് സമീപമുള്ള ഇൻലേ പഥാർ പ്രദേശത്ത് ഏകദേശം 10 ഏക്കർ ഭൂമി വിനോദസഞ്ചാര പദ്ധതിക്കായി അസം ടൂറിസം ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ ഏറ്റെടുത്തതോടെയാണ് പുതിയ തർക്കം തുടങ്ങിയത്. ഇവിടെ ആഡംബര ഹോട്ടലും ആദിവാസി സാംസ്കാരിക പൈതൃക മ്യൂസിയവും ഉൾപ്പെടുന്ന പദ്ധതി വരാനിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ തലമുറകളായി ഭൂമിയിൽ കൃഷി ചെയ്ത് ജീവിക്കുന്ന പ്രാദേശിക ആദിവാസി കുടുംബങ്ങൾ പറയുന്നത് മറ്റൊരു കഥയാണ്. അവരുടെ ഭൂമി എടുത്തിട്ട് അവരുടെ തന്നെ പൈതൃകം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന ഹോട്ടൽ നിർമ്മിക്കുന്നത് എങ്ങനെയാണ് സംരക്ഷണം? എന്നതാണ് ചോദ്യം.
ആദിവാസി ഇല്ലാതെ ആദിവാസി പൈതൃകം?
പദ്ധതിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിരോധാഭാസം ഇതാണ്. ആദിവാസി ജീവിതരീതി, സംസ്കാരം, പാരമ്പര്യം എന്നിവ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് കാണിക്കാൻ മ്യൂസിയവും ഹോട്ടലും നിർമ്മിക്കുന്നു. പക്ഷേ ആ പൈതൃകത്തിന്റെ ജീവനുള്ള ഉടമകളായ കുടുംബങ്ങൾ തന്നെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് മാറേണ്ടിവരുന്ന സാഹചര്യമാണെന്ന് പ്രതിഷേധക്കാർ ആരോപിക്കുന്നു. ഒരു സമൂഹത്തെ മ്യൂസിയത്തിൽ സംരക്ഷിക്കുകയും അതേ സമൂഹത്തെ സ്വന്തം മണ്ണിൽ നിന്ന് മാറ്റുകയും ചെയ്യുന്നത് എന്തുതരം പൈതൃക സംരക്ഷണമാണ്?
ഇവിടെ ഭൂമിയുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം തന്നെയാണ് അടിസ്ഥാന ചോദ്യം. സർക്കാർ ഭൂമിയാണെന്നാണ് അധികൃതരുടെ നിലപാട്. എന്നാൽ പ്രദേശവാസികൾ തലമുറകളായി ഭൂമി ഉപയോഗിക്കുന്നതിന്റെ രേഖകളും അവകാശവാദങ്ങളും ഉന്നയിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഭൂമി ഏറ്റെടുക്കുന്നതിന് മുമ്പ് രേഖകളും പരമ്പരാഗത അവകാശങ്ങളും സമഗ്രമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമാണ്.
കസിരംഗയിൽ ഹോട്ടലോ
കസിരംഗ സാധാരണ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമല്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒറ്റക്കൊമ്പൻ കാണ്ടാമൃഗ ആവാസകേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിലും കസിരംഗ ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. വന്യജീവികളുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയും സഞ്ചാരപാതകളും സംരക്ഷിക്കേണ്ട മേഖലയിൽ വലിയ വിനോദസഞ്ചാര നിർമാണം വരുമ്പോൾ ഹോട്ടൽ കെട്ടിടം മാത്രം നോക്കിയാൽ പോരാ, അതിന്റെ ചുറ്റുമുണ്ടാകുന്ന റോഡ്, വെള്ളം, മാലിന്യം, വൈദ്യുതി, വാഹനഗതാഗതം എന്നിവയും കണക്കാക്കണം.
ആദിവാസി ഗ്രാമമാണോ വലിയ ആഘാതം സൃഷ്ടിക്കുന്നത്?
ഇതാണ് പദ്ധതിയുടെ പരിസ്ഥിതി വാദത്തെ നേരിട്ട് പരിശോധിക്കേണ്ടിടം. തലമുറകളായി അവിടെ താമസിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ ഗ്രാമത്തിന്റെ ഭൂവിനിയോഗവും നൂറുകണക്കിന് മുറികളുള്ള ഹോട്ടൽ സമുച്ചയത്തിന്റെ വിഭവ ഉപഭോഗവും ഒരുപോലെയല്ല. ഹോട്ടലിലേക്ക് വരുന്ന വാഹനങ്ങൾ, ജീവനക്കാർ, സന്ദർശകർ, ജല ഉപഭോഗം, മാലിന്യസംസ്കരണം, രാത്രിയിലെ വെളിച്ചം, നിർമാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ വന്യജീവികളുടെ സ്വാഭാവിക ചലനത്തെ ബാധിക്കാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്.
അതുകൊണ്ട് “ആദിവാസി താമസിക്കുന്നത് കസിരംഗയ്ക്ക് വലിയ ഭീഷണിയാണ്, ഹോട്ടൽ വികസനം അല്ല” എന്ന വാദം തെളിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിശോധിക്കണം. പരിസ്ഥിതി ആഘാത പഠനമാണ് അതിനുള്ള ശരിയായ ഉപകരണം.
വികസനത്തിന്റെ പേരിൽ ആരാണ് പുറത്താകുന്നത്?
ഈ കേസിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം ഇവിടെയാണ്. ഇന്ത്യയിലെ പല സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങളിലും ആദിവാസി സമൂഹങ്ങളുടെയും വനസംരക്ഷണത്തിന്റെയും പേരിലുള്ള ഭരണനടപടികൾ തമ്മിൽ സംഘർഷമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. വനാവകാശ നിയമം, 2006, വനത്തിൽ തലമുറകളായി ജീവിക്കുന്ന പട്ടികവർഗ സമൂഹങ്ങളുടെ വ്യക്തിഗതവും സമൂഹപരവുമായ വനാവകാശങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുന്നതിനാണ് കൊണ്ടുവന്നത്. ഗ്രാമസഭയ്ക്ക് ഈ അവകാശ നിർണയത്തിൽ പ്രധാന പങ്കുമുണ്ട്.
അതുകൊണ്ട് കസിരംഗയിലെ ഭൂമി ഏറ്റെടുക്കൽ “സർക്കാർ ഭൂമി എടുത്തു, ഹോട്ടൽ പണിതു” എന്ന ലളിതമായ വിഷയമല്ല. ഭൂമിയുടെ നിയമപരമായ ഉടമസ്ഥത, പരമ്പരാഗത ഉപയോഗാവകാശം, ഗ്രാമസഭയുടെ അവകാശം, പരിസ്ഥിതി അനുമതി, വന്യജീവി സംരക്ഷണം എന്നിവയെല്ലാം ഒരുമിച്ച് പരിശോധിക്കേണ്ട വിഷയമാണ്.
ജീവിക്കുന്ന പൈതൃകമോ, പ്രദർശനത്തിലെ പൈതൃകമോ?
ആദിവാസി സംസ്കാരം മ്യൂസിയത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന വസ്തുവല്ല. അത് മനുഷ്യർ ജീവിക്കുന്ന ഒരു സാമൂഹിക ജീവിതമാണ്. അവരുടെ വീടും കൃഷിയും ആചാരങ്ങളും ഭൂമിയുമായുള്ള ബന്ധവുമാണ് അതിന്റെ യഥാർഥ പൈതൃകം.
അതുകൊണ്ട് കസിരംഗയിലെ ചോദ്യം വളരെ ലളിതമാണ്:
ആദിവാസി പൈതൃകം സംരക്ഷിക്കണമെങ്കിൽ ആദ്യം ആദിവാസിയുടെ ഭൂമിയും ജീവിതവും സംരക്ഷിക്കേണ്ടതില്ലേ?
ഹോട്ടൽ നിർമ്മാണം തന്നെ തെറ്റാണെന്ന് മുൻകൂട്ടി പറയേണ്ടതില്ല. പക്ഷേ ആരുടെയെങ്കിലും ഭൂമിയും ഉപജീവനവും നഷ്ടപ്പെടുത്തി നിർമ്മിക്കുന്ന “പൈതൃക ടൂറിസം” യഥാർഥത്തിൽ പൈതൃക സംരക്ഷണമാണോ എന്ന ചോദ്യം ഒഴിവാക്കാനാവില്ല.
കസിരംഗയ്ക്ക് ആവശ്യം വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണം കൂട്ടുന്ന വികസനം മാത്രമല്ല.
കാടിനെയും മൃഗങ്ങളെയും മനുഷ്യരെയും ഒരുമിച്ച് സംരക്ഷിക്കുന്ന വികസന മാതൃകയാണ്.
സ്രോതസുകൾ
UNESCO World Heritage Centre – Kaziranga National Park
Ministry of Environment, Forest and Climate Change – Kaziranga
Ministry of Tribal Affairs – Forest Rights Act, 2006
Assam Forest Department – Kaziranga National Park
Assam Tourism Development Corporation
National Tiger Conservation Authority – Kaziranga Landscape
Ministry of Tribal Affairs – Forest Rights Act Rules and Guidelines
Wildlife Institute of India – Human-Wildlife and Protected Area Research