സൗരസ്ഫോടനങ്ങളുടെ വേഗവും ആഘാതവും പ്രവചിക്കാൻ പുതിയ ത്രിമാന കംപ്യൂട്ടർ മാതൃക

ന്യൂഡൽഹി  / 2026 / ഓഗസ്റ്റ് 14

സൂര്യനിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന ശക്തമായ കൊറോണൽ മാസ് ഇജക്ഷനുകളുടെ വരവും ആഘാതവും കൂടുതൽ കൃത്യമായി പ്രവചിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ത്രിമാന കംപ്യൂട്ടർ മാതൃക ശാസ്ത്രജ്ഞർ വികസിപ്പിച്ചു. ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ആസ്ട്രോഫിസിക്സിലെ ഗവേഷകരും വിവിധ രാജ്യങ്ങളിലെ സഹപ്രവർത്തകരുമാണ് പഠനത്തിന് പിന്നിൽ. കാന്തിക ഊർജം എങ്ങനെ കൂടിച്ചേർന്ന് പിന്നീട് വലിയ സൗരസ്ഫോടനമായി പുറത്തുവരുന്നു എന്നതാണ് മാതൃക പരിശോധിക്കുന്നത്.

കാന്തിക ഫ്ലക്സ് റോപ്പാണ് പൊട്ടിത്തെറിയുടെ കേന്ദ്രം

സൂര്യന്റെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ വളഞ്ഞ കാന്തിക രേഖകളുടെ കൂട്ടമായ കാന്തിക ഫ്ലക്സ് റോപ്പുകളെയാണ് ഗവേഷകർ പ്രധാനമായി പഠിച്ചത്. ഇവ മുകളിലേക്ക് ഉയരുമ്പോൾ ചുറ്റുമുള്ള കാന്തിക മണ്ഡലം വലിഞ്ഞും ചുരുങ്ങിയും മാറുന്നു. പിന്നാലെ കാന്തിക രേഖകൾ വേർപെട്ട് വീണ്ടും ചേരുന്ന പുനഃബന്ധന പ്രക്രിയ ശക്തമാകുന്നു. ആദ്യം പതുക്കെ തുടങ്ങുന്ന ഈ മാറ്റമാണ് പിന്നീട് ഫ്ലക്സ് റോപ്പിനെ അതിവേഗം ബഹിരാകാശത്തേക്ക് തള്ളുന്ന പൊട്ടിത്തെറിയിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നതെന്ന് മാതൃക കാണിച്ചു.

ഇരുപത് മണിക്കൂർ നീളുന്ന സൗരപ്രക്രിയ മാതൃകയിൽ

സൂര്യന്റെ യഥാർഥ കൊറോണയെ അനുകരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് മാഗ്നറ്റോഹൈഡ്രോഡൈനാമിക് മാതൃക തയ്യാറാക്കിയത്. സൂര്യന്റെ ഉപരിതലത്തിന് താഴെ നിന്ന് പുതിയ കാന്തിക ഫ്ലക്സ് ഉയരുന്നതുപോലെ വളഞ്ഞ ഫ്ലക്സ് റോപ്പ് മാതൃകയിലേക്ക് ക്രമേണ കൊണ്ടുവരുന്നു. ഏകദേശം ഇരുപത് മണിക്കൂർ സൗരസമയം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അനുകരണത്തിൽ ഫ്ലക്സ് റോപ്പ് ഉയർന്ന് ഒടുവിൽ ശക്തമായി പുറത്തേക്ക് തെറിക്കുന്ന ഘട്ടം വരെ പിന്തുടർന്നു. കണക്കുകൂട്ടലുകൾ ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ആസ്ട്രോഫിസിക്സിലെ നോവ ഉയർന്ന പ്രകടന കംപ്യൂട്ടിങ് സംവിധാനത്തിലാണ് നടത്തിയത്.

നിരീക്ഷണ വിവരങ്ങളും മാതൃകയും ഒരേ സൂചന നൽകി

ഗവേഷകർ തുടർച്ചയായ രണ്ട് ഫ്ലക്സ് റോപ്പ് പൊട്ടിത്തെറികൾ മാതൃകയിൽ പരിശോധിച്ചു. ഫിൻലൻഡിലെ ഹെൽസിങ്കി സർവകലാശാലയിലെ ഗവേഷകന്റെ സഹകരണത്തോടെ നാസയുടെ ഹീലിയോസീസ്മിക് ആൻഡ് മാഗ്നറ്റിക് ഇമേജർ, അറ്റ്മോസ്ഫെറിക് ഇമേജിങ് അസംബ്ലി എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള നിരീക്ഷണ വിവരങ്ങളുമായും ഫലങ്ങൾ താരതമ്യം ചെയ്തു. കാന്തിക പുനഃബന്ധനത്തിന്റെ വേഗം കൂടുമ്പോൾ കൊറോണൽ മാസ് ഇജക്ഷന്റെ ത്വരണവും തുടർച്ചയായി കൂടുന്നുവെന്നാണ് കണ്ടെത്തിയത്.

ഉപഗ്രഹങ്ങൾക്കും വൈദ്യുതി ശൃംഖലകൾക്കും പ്രാധാന്യം

കൊറോണൽ മാസ് ഇജക്ഷനുകൾ മണിക്കൂറിൽ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് കിലോമീറ്റർ വേഗത്തിൽ സൂര്യനിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുന്ന കാന്തിക പ്ലാസ്മയുടെ വൻ പൊട്ടിത്തെറികളാണ്. ഭൂമിയിലേക്ക് നേരിട്ട് എത്തിയാൽ ഉപഗ്രഹ സംവിധാനങ്ങൾക്കും വൈദ്യുതി ശൃംഖലകൾക്കും ആഗോള ആശയവിനിമയത്തിനും തടസ്സമുണ്ടാക്കാം. പുതിയ പഠനം പുനഃബന്ധന ഫ്ലക്സ് ഒരു പൊട്ടിത്തെറി ഉണ്ടാകുമോ എന്നതിൽ മാത്രമല്ല, അതിന്റെ വേഗവും ഊർജവും നിർണയിക്കുന്നതിലും നിർണായകമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. പഠനം ആസ്ട്രോഫിസിക്കൽ ജേർണലിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.

.