വാഷിങ്ടൺ / ലോക വ്യാപാരത്തിന് നിർണായകമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറന്നതായി ഇറാൻ പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ, അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകൾ ഉയരുന്നു. ഇറാൻ കടലിടുക്ക് തുറന്നുവെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയപ്പോൾ, ഇത് വീണ്ടും അടയ്ക്കില്ലെന്ന ഉറപ്പ് നൽകിയതായി അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് അവകാശപ്പെട്ടു.
അമേരിക്കയുടെ നിലപാട്
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് പറഞ്ഞു, ഇറാൻ ഇനി ഒരിക്കലും ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടയ്ക്കില്ലെന്ന് സമ്മതിച്ചുവെന്നാണ്. ലോകത്തെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കാനുള്ള ആയുധമായി കടലിടുക്ക് ഉപയോഗിക്കില്ലെന്നും അദ്ദേഹം അവകാശപ്പെട്ടു.
അതേസമയം, ഇറാനെതിരായ അമേരിക്കൻ നാവിക ഉപരോധം തുടരുമെന്നും ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കി. ഇറാനുമായി നടക്കുന്ന കരാർ പൂർണ്ണമായും പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ ഉപരോധം നീക്കില്ലെന്നാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിലപാട്.
ഇറാനുമായുള്ള യുദ്ധാവസ്ഥ ഉടൻ അവസാനിക്കുമെന്ന പ്രതീക്ഷയും ട്രംപ് പ്രകടിപ്പിച്ചു. അടുത്ത ചർച്ചകൾ വാരാന്ത്യത്തിൽ നടക്കാനിടയുണ്ടെന്നും, സമാധാനകരാർ അടുത്തിരിക്കുകയാണെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഇറാന്റെ പ്രതികരണം
ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറാഘ്ചി ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വ്യാപാര കപ്പലുകൾക്ക് തുറന്നതായി അറിയിച്ചു. ലെബനൻ വെടിനിർത്തലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാഹചര്യത്തിൽ കടലിടുക്ക് പൂർണ്ണമായി തുറന്നിരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
എന്നാൽ, ഇറാനിലെ ചില അർദ്ധ ഔദ്യോഗിക വാർത്ത ഏജൻസികൾ ഈ പ്രഖ്യാപനത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു. രാജ്യത്തെ പരമോന്നത സുരക്ഷാ സമിതിയുടെയോ സുപ്രീം നേതാവിന്റെയോ അനുമതി ലഭിച്ചിട്ടുണ്ടോ എന്ന കാര്യത്തിൽ വ്യക്തത വേണമെന്ന് അവ ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക പ്രഖ്യാപനത്തിനിടയിലും രാജ്യത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ ആശയക്കുഴപ്പം നിലനിൽക്കുന്നു. ഹോർമുസ് തുറന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അന്തിമ തീരുമാനം എടുത്തിട്ടുണ്ടോ എന്നതിൽ സംശയം ഉയരുന്നുണ്ട്.
അതേസമയം, അമേരിക്കൻ നിലപാടിൽ കടുത്ത സമീപനമാണ് തുടരുന്നത്. ഉപരോധം തുടരുന്നത് ഇറാനെ കൂടുതൽ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കാനാണെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
അമേരിക്ക–ഇറാൻ സംഘർഷം ഫെബ്രുവരി 28നാണ് ശക്തമായത്. തുടർന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതായാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. എണ്ണവില കുതിച്ചുയർന്നതും ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തെയും സാമ്പത്തികത്തെയും ബാധിച്ചു.
ഇസ്രായേൽ–ലെബനൻ വെടിനിർത്തൽ നിലവിൽ വന്നത് സമാധാന ചർച്ചകൾക്ക് സഹായകരമാകുമെന്നാണ് കരുതുന്നത്. ഈ വെടിനിർത്തൽ വലിയ സമാധാനകരാറിലേക്കുള്ള വഴിതുറക്കുമോ എന്നതാണ് ഇപ്പോൾ ശ്രദ്ധേയമായ ചോദ്യം.
കരാർ സാധ്യതയും പുതിയ നീക്കങ്ങളും
ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് പറഞ്ഞു, ഇറാൻ ആണവായുധ പദ്ധതിയിൽ 20 വർഷത്തേക്ക് ഇടവേളയ്ക്ക് തയ്യാറായതായി സൂചനയുണ്ടെന്നും. എന്നാൽ ഇറാൻ അഞ്ച് വർഷം ഇടവേളയെന്ന പ്രതിപാദ്യമാണ് മുന്നോട്ടുവച്ചത് എന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
കരാർ ഒപ്പിടുന്നതിനായി പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോകാനും തയ്യാറാണെന്ന് ട്രംപ് സൂചന നൽകി. ഇസ്ലാമാബാദിൽ കരാർ ഒപ്പിടുകയാണെങ്കിൽ സന്ദർശനം നടത്താമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട എണ്ണ ഗതാഗത മാർഗങ്ങളിലൊന്നാണ്. ഈ വഴി തടസപ്പെടുന്നത് ആഗോള സാമ്പത്തിക രംഗത്തെ ഗുരുതരമായി ബാധിക്കാറുണ്ട്. അതിനാൽ തന്നെ ഈ മേഖലയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ പോലും ലോകം ശ്രദ്ധാപൂർവം നിരീക്ഷിക്കുന്നു.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറന്നതിനെക്കുറിച്ച് അമേരിക്കയും ഇറാനും വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകൾ എടുത്തിരിക്കുന്നതിനാൽ സ്ഥിതി ഇപ്പോഴും ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണ്. സമാധാനകരാർ അടുത്തിരിക്കുകയാണെന്ന പ്രതീക്ഷയുണ്ടെങ്കിലും, അന്തിമ ധാരണയിലേക്ക് എത്താൻ ഇരു രാജ്യങ്ങളും ഇനിയും വഴിതെളിയിക്കേണ്ടതുണ്ട്
