ജക്കാർത്ത, 2026 നവംബർ 06 –

ഇന്തോനേഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് പ്രബോവോ സുബിയാന്തോയുടെ ഫോൺനമ്പർ ആവശ്യമായ പരിശോധനകളോ ക്രിമിനൽ അന്വേഷണവുമായുള്ള ബന്ധമോ ഇല്ലാതെ പൊലീസിന്റെ ഫോൺചോർത്തൽ സംവിധാനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയെന്ന് അന്വേഷണസംഘം. മുൻ ദേശീയ പൊലീസ് മേധാവി ലിസ്റ്റ്യോ സിഗിത് പ്രബോവോ അധികാരത്തിലിരുന്ന 2025 മുതൽ 2026 വരെയാണ് അനധികൃത നിരീക്ഷണം നടന്നതെന്നാണ് ആരോപണം. പ്രസിഡന്റും മുൻ പൊലീസ് മേധാവിയും പേരിന്റെ ഒരു ഭാഗം പങ്കിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ബന്ധുക്കളല്ല. മാധ്യമപ്രവർത്തകർ, പൗരസമൂഹ പ്രതിനിധികൾ, വ്യവസായികൾ എന്നിവരും നിരീക്ഷണത്തിന് ലക്ഷ്യമിട്ടവരിൽ ഉൾപ്പെട്ടതായി പൊലീസ് പറയുന്നു.

ഒക്ടോബർ മുപ്പതിന് ഒരു പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ നൽകിയ റിപ്പോർട്ടിനെ തുടർന്നാണ് സംഭവം അന്വേഷണത്തിലേക്ക് നീങ്ങിയത്. നവംബർ മൂന്നിന് ലിസ്റ്റ്യോയെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരായ അഹ്രി സോന്ത നസൂതിയനെയും എക്കോ ഹാദി സന്തോസോയെയും കസ്റ്റഡിയിലെടുത്തു. പ്രസിഡന്റിന്റെ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ലിസ്റ്റ്യോയെ നവംബർ നാലിന് പ്രബോവോ പുറത്താക്കി. നവംബർ അഞ്ചിന് സ്ലാമെറ്റ് ഉലിയാൻഡിയെ നാലാമത്തെ സംശയിതനായി പൊലീസ് പ്രഖ്യാപിച്ചു.

ഫോൺ നിരീക്ഷണത്തിന് പാലിക്കേണ്ട നടപടികൾ മറികടന്നെന്ന് ആരോപണം

അന്വേഷകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്ന പൊലീസ് ചട്ടപ്രകാരം ഫോൺനിരീക്ഷണത്തിന് സാധാരണയായി രേഖാമൂലമുള്ള അപേക്ഷ വേണം. കേസ്, നിരീക്ഷിക്കേണ്ട നമ്പർ, കാരണം, കാലാവധി എന്നിവ അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ വ്യക്തമാക്കണം. ദേശീയ ക്രിമിനൽ അന്വേഷണവിഭാഗം മേധാവി അപേക്ഷ പരിശോധിച്ച് ആവശ്യകത ബോധ്യപ്പെട്ടാൽ നടപടി നടക്കുന്ന പ്രദേശത്തെ ജില്ലാ കോടതി മേധാവിയുടെ അനുമതി തേടണം. അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക നടപടിയുണ്ടെങ്കിലും സത്യവാങ്മൂലവും ഇരുപത്തിനാലുമണിക്കൂറിനകം ക്രിമിനൽ അന്വേഷണവിഭാഗം മേധാവിക്ക് റിപ്പോർട്ട് നൽകുന്നതടക്കമുള്ള സംരക്ഷണവ്യവസ്ഥകളും ബാധകമാണ്.

തുടർന്ന് പൊലീസ് നിരീക്ഷണകേന്ദ്രം ബന്ധപ്പെട്ട ടെലിഫോൺ കമ്പനിയുമായി ചേർന്ന് സംവിധാനം സജ്ജമാക്കും. സംഭാഷണങ്ങളുടെ ശബ്ദരേഖകൾ, സന്ദേശങ്ങൾ, വിളിവിവരങ്ങൾ എന്നിവ ഇതിലൂടെ ലഭിക്കാം. നിരീക്ഷണം വിജയകരമായി സജ്ജമായോ എന്നും രേഖപ്പെടുത്തണം. എന്നാൽ ഈ കേസിൽ നമ്പറുകൾ പരിശോധിക്കാതെ ലോഫുൾ ഇന്റർസെപ്ഷൻ മാനേജ്മെന്റ് സിസ്റ്റത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയെന്നാണ് ആരോപണം. നമ്പർ പട്ടികയിലുണ്ടെന്നത് നിരീക്ഷണത്തിന് ആരെ തിരഞ്ഞെടുത്തുവെന്നാണ് കാണിക്കുന്നത്. സംവിധാനം സജീവമാക്കിയതിന്റെയും വിവരങ്ങൾ ശേഖരിച്ചതിന്റെയും രേഖകൾ ലഭിച്ചാലേ നിരീക്ഷണം എത്രത്തോളം നടന്നെന്ന് വ്യക്തമാകൂ.

ഫയലുകൾ നീക്കിയെന്ന ആരോപണവും പരിശോധിക്കുന്നു

ഫോൺചോർത്തലുകൾക്ക് സ്ലാമെറ്റ് ഉലിയാൻഡി അനുമതി നൽകിയെന്നും പിന്നീട് അവയിൽനിന്നുള്ള ഫയലുകൾ നീക്കാനുള്ള അഭ്യർഥന അംഗീകരിച്ചെന്നുമാണ് അന്വേഷണസംഘത്തിന്റെ ആരോപണം. പക്ഷാഘാതത്തിൽനിന്ന് സുഖംപ്രാപിക്കുന്നതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്തിട്ടില്ലെന്ന് പൊലീസ് അറിയിച്ചു. ലിസ്റ്റ്യോ നടത്തിയെന്നു സംശയിക്കുന്ന പ്രത്യേക പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൊലീസ് ഇതുവരെ പരസ്യമായി വിശദീകരിച്ചിട്ടില്ല.

കേസ് തെളിയിക്കുന്നതുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത വിവരങ്ങൾ നശിപ്പിക്കണമെന്നും അതു രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നും ചട്ടമുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവിടെ തെളിവുകൾ നീക്കിയെന്ന ആരോപണമാണ് പരിശോധിക്കുന്നത്. ഏതൊക്കെ ഫയലുകൾ നഷ്ടപ്പെട്ടു, എന്തിനാണ് നീക്കിയത്, സംവിധാനം ഉപയോഗിച്ചവരെ മറ്റ് രേഖകളിലൂടെ കണ്ടെത്താനാകുമോ എന്നിവയാണ് പ്രധാന ചോദ്യങ്ങൾ. പ്രസിഡന്റിന്റെ ഏതെങ്കിലും സംഭാഷണം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടോയെന്നോ ആരെങ്കിലും കേട്ടിട്ടുണ്ടോയെന്നോ അന്വേഷണസംഘം ഇതുവരെ പരസ്യമായി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല.

ദേശസുരക്ഷാ ആശങ്കയും രാഷ്ട്രീയ പശ്ചാത്തലവും

സംഭവത്തിൽ രാജ്യദ്രോഹത്തിന്റെ സാധ്യത പ്രസിഡന്റിന്റെ ഓഫീസ് ഉന്നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാഷ്ട്രത്തലവന്റെ ഫോൺ ചോർത്തുന്നത് അതീവപ്രധാന വിവരങ്ങൾക്കും ദേശീയസുരക്ഷയ്ക്കും ഭീഷണിയാകാമെന്ന് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി പ്രസെത്യോ ഹാദി പറഞ്ഞു. എന്നാൽ നിലവിൽ അന്വേഷണസംഘം ചുമത്തിയ വകുപ്പുകൾ അനധികൃത ഫോൺചോർത്തലും ഇലക്ട്രോണിക് വിവരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കുറ്റങ്ങളുമാണെന്ന് നിയമകാര്യ ഏകോപനമന്ത്രി യൂസ്രിൽ ഇഹ്സ മഹേന്ദ്ര വ്യക്തമാക്കി. അനധികൃത പ്രവേശനവും ഇലക്ട്രോണിക് തെളിവുകൾ നീക്കിയെന്ന സംശയവും സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടേറിയറ്റ് പരാമർശിച്ചു. അന്വേഷണം പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ മറ്റ് വകുപ്പുകളും ചുമത്താമെന്ന് യൂസ്രിൽ പിന്നീട് അറിയിച്ചു.

ജോക്കോവി എന്നറിയപ്പെടുന്ന മുൻ പ്രസിഡന്റ് ജോക്കോ വിഡോഡോയാണ് 2021ൽ ലിസ്റ്റ്യോയെ ദേശീയ പൊലീസ് മേധാവിയാക്കിയത്. 2024ലെ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രബോവോയെ പിന്തുണച്ചതും ജോക്കോവിയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ ഗിബ്രാൻ റകബുമിങ് റക അതേ കൂട്ടുകെട്ടിൽ വൈസ് പ്രസിഡന്റായി. അധികാരത്തിലെത്തിയശേഷം മുൻ പ്രസിഡന്റുമായി അടുപ്പമുള്ള പലരെയും പ്രബോവോ മാറ്റുകയോ പുനർനിയമിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഒക്ടോബറിൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫായ ലിസ്റ്റ്യോ ഏകദേശം ഒരുമാസമാണ് ആ സ്ഥാനത്ത് തുടർന്നത്. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് നടപടി രാഷ്ട്രീയസഖ്യത്തിലെ അകൽച്ചയുടെ സൂചനയായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന നിരീക്ഷണത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം വ്യക്തമായിട്ടില്ല. നിയമനടപടി മാനിക്കണമെന്ന് ജോക്കോവി ആവശ്യപ്പെട്ടു. അന്വേഷണം രാഷ്ട്രീയ വൈരവുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത നിയമനിർവഹണ നടപടിയാണെന്ന് പൊലീസ് മേധാവി സുയൂദി ആരിയോ സെതോ പറഞ്ഞു. ഇതിനിടെ ഗിബ്രാന്റെ പദവിയോഗ്യതയെക്കുറിച്ച് അന്വേഷണം നടത്തുന്നതും നിയമനിർമാതാക്കൾ പരിഗണിക്കുന്നുണ്ട്.

ആരാണ് കേട്ടതെന്ന് കണ്ടെത്താൻ പ്രത്യേക സംഘം

സംഭവം അന്വേഷിക്കാൻ ദേശീയ പൊലീസ് മേധാവി പ്രത്യേക സംഘം രൂപവത്കരിച്ചു. നാലുപേർക്കെതിരെയും പ്രത്യേകം ഔദ്യോഗിക പെരുമാറ്റച്ചട്ട നടപടികൾക്കും പൊലീസ് തയ്യാറെടുക്കുന്നു. നിരീക്ഷണ സംവിധാനത്തിലെ രേഖകൾ വീണ്ടെടുക്കാനോ ടെലിഫോൺ കമ്പനികളുടെ രേഖകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യാനോ കഴിഞ്ഞാൽ ഏതൊക്കെ നമ്പറുകളിൽ എപ്പോൾ, ആരുടെ അനുമതിയോടെ നിരീക്ഷണം സജീവമാക്കിയെന്ന് കണ്ടെത്താനായേക്കാം.

മറ്റാരെയൊക്കെയാണ് ലക്ഷ്യമിട്ടതെന്ന് അധികൃതർ വെളിപ്പെടുത്തണമെന്ന് ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ ഇന്തോനേഷ്യ ആവശ്യപ്പെട്ടു. പട്ടികയിലുള്ള മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ കാര്യത്തിൽ നിരീക്ഷണം നടന്നോയെന്ന സ്ഥിരീകരണം അവരുടെ രഹസ്യവിവരദാതാക്കളുടെ തിരിച്ചറിയൽ പുറത്തായിട്ടുണ്ടോ എന്നറിയാനും നിർണായകമാണ്.