ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 9-

ക്രിമിനൽ കേസുകളിൽ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കാൻ അനാവശ്യമായി വർഷങ്ങളോളം വൈകുന്നത് പ്രതിയുടെ ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങളുടെ ലംഘനമാണെന്ന് ഡൽഹി ഹൈക്കോടതി. 2015 ജനുവരിയിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത മദ്യനിയമ ലംഘനക്കേസിൽ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കാൻ ഏകദേശം എട്ടുവർഷം വൈകിയതിനെ തുടർന്ന് പ്രതിക്കെതിരായ ക്രിമിനൽ നടപടികൾ കോടതി റദ്ദാക്കി. ജസ്റ്റിസ് അരുൺ ഭരദ്വാജാണ് നിർണായക ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ജയ്‌വീർ സിങ്ങാണ് ഹർജിക്കാരൻ. ഡൽഹി ദേശീയ തലസ്ഥാന പ്രദേശത്തെ സർക്കാരാണ് എതിർകക്ഷി. അന്വേഷണവും വിചാരണയും അനാവശ്യ കാലതാമസമില്ലാതെ പൂർത്തിയാക്കാനുള്ള അവകാശം ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്നതാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

2015ൽ കേസെടുത്തു; കുറ്റപത്രം കോടതിയിലെത്തിയത് 2022ൽ

ഡൽഹി എക്സൈസ് നിയമത്തിലെ 33, 38 വകുപ്പുകൾ പ്രകാരമാണ് 2015 ജനുവരിയിൽ ജയ്‌വീർ സിങ്ങിനെതിരെ പൊലീസ് കേസെടുത്തത്. എന്നാൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി കുറ്റപത്രം വിചാരണക്കോടതിയിൽ സമർപ്പിക്കാൻ വർഷങ്ങളെടുത്തു.

2022 നവംബർ നാലിനാണ് കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചതെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നത്. കേസെടുത്ത് ഏകദേശം എട്ടുവർഷത്തിനുശേഷമാണ് പ്രതിക്കെതിരായ വിചാരണ നടപടികൾ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാൻ പൊലീസ് ശ്രമിച്ചത്.

ഇത്രയും കാലതാമസത്തിനുശേഷം ക്രിമിനൽ നടപടികൾ തുടരുന്നത് നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കാനാകില്ലെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് ജയ്‌വീർ സിങ് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

2018ൽ കുറ്റപത്രം തയ്യാറായി; കോടതിയിലെത്തിക്കാൻ വീണ്ടും നാലുവർഷം

കേസിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതായി കോടതി കണ്ടെത്തിയത് കുറ്റപത്രം തയ്യാറാക്കിയശേഷമുണ്ടായ കാലതാമസമാണ്.

2018 മേയ് നാലിന് തന്നെ ഹെഡ് കോൺസ്റ്റബിൾ തയ്യാറാക്കിയ കുറ്റപത്രം ബന്ധപ്പെട്ട അസിസ്റ്റന്റ് പൊലീസ് കമ്മിഷണർ വിചാരണക്കോടതിയിലേക്ക് കൈമാറുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചിരുന്നു.

എന്നാൽ കുറ്റപത്രം യഥാസമയം കോടതിയിൽ സമർപ്പിച്ചില്ല. 2022 നവംബർ മൂന്നിനാണ് രേഖ കോടതിയിൽ എത്തിച്ചതെന്ന് കോടതി പരിശോധിച്ച വിവരങ്ങളിൽ വ്യക്തമാകുന്നു.

കുറ്റപത്രം തയ്യാറാക്കിയശേഷവും നാലുവർഷത്തിലേറെ അത് കോടതിയിൽ എത്താതിരുന്നതിന് ന്യായീകരിക്കാവുന്ന കാരണമില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വിലയിരുത്തി.

പൊലീസുകാരനെതിരെ നടപടി എടുത്തതുകൊണ്ട് പ്രതിയുടെ അവകാശലംഘനം ഇല്ലാതാകില്ല

കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കാൻ വൈകിയ സംഭവത്തിൽ ബന്ധപ്പെട്ട ഹെഡ് കോൺസ്റ്റബിളിനെതിരെ വകുപ്പുതല നടപടി ആരംഭിച്ചതായി കോടതിയെ അറിയിച്ചിരുന്നു.

എന്നാൽ ഉദ്യോഗസ്ഥനെതിരെ നടപടി സ്വീകരിച്ചതുകൊണ്ട് പ്രതിക്കുണ്ടായ കാലതാമസം ന്യായീകരിക്കാനാകില്ലെന്ന് ജസ്റ്റിസ് അരുൺ ഭരദ്വാജ് വ്യക്തമാക്കി.

വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം വിചാരണ നേരിടേണ്ടിവരുന്ന പ്രതിക്ക് പൊലീസുകാരനെതിരായ വകുപ്പുതല നടപടി ഒരു പരിഹാരമാകില്ലെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ നിയന്ത്രണത്തിന് പുറത്തുള്ള സാഹചര്യങ്ങൾ കാരണമല്ല കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കാൻ വൈകിയതെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി.

വേഗത്തിലുള്ള വിചാരണയ്ക്കുള്ള അവകാശം അന്വേഷണത്തിനും ബാധകം

കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിന് എല്ലാ കേസുകൾക്കും ഒരേ സമയപരിധി നിശ്ചയിക്കുന്നത് പ്രായോഗികമായി ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ അതിന്റെ പേരിൽ അന്വേഷണം അനിശ്ചിതകാലത്തേക്ക് നീട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാൻ പൊലീസിന് അധികാരമില്ല.

കേസിന്റെ സ്വഭാവവും സാഹചര്യങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ന്യായമായ സമയത്തിനുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കണം.

വേഗത്തിലുള്ള വിചാരണയ്ക്കുള്ള അവകാശം കോടതിയിലെ വിചാരണയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. കുറ്റാരോപണം ഉയരുന്നതുമുതൽ അന്വേഷണം, പ്രാഥമിക കോടതി നടപടികൾ, വിചാരണ, അപ്പീൽ എന്നിവയടക്കം എല്ലാ ഘട്ടങ്ങൾക്കും ഈ അവകാശം ബാധകമാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

കുറ്റാരോപണത്തിനും വിചാരണയ്ക്കുമിടയിൽ അന്യായമായ കാലതാമസം ഉണ്ടാകുന്നത് പ്രതിക്ക് സ്വന്തം പ്രതിരോധം ഫലപ്രദമായി അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരത്തെ ബാധിക്കാമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

2026 ഒക്ടോബർ അഞ്ചിലെ ഉത്തരവിൽ ക്രിമിനൽ നടപടികൾ പൂർണമായി റദ്ദാക്കി

ജസ്റ്റിസ് അരുൺ ഭരദ്വാജ് 2026 ഒക്ടോബർ അഞ്ചിന് പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിലാണ് ജയ്‌വീർ സിങ്ങിനെതിരായ കേസ് റദ്ദാക്കിയത്. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ ദീപക് കുമാറും സർക്കാരിനുവേണ്ടി പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂട്ടർ ഷുഐബ് ഹൈദറും ഹാജരായി.

2015 ജനുവരി ഒമ്പതിന് ജാഫർപൂർ കലാൻ പൊലീസ് സ്റ്റേഷനിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത കേസിൽ നിന്നുണ്ടായ 2022ലെ ക്രിമിനൽ നടപടികളാണ് കോടതി റദ്ദാക്കിയത്.

കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിലുണ്ടായ അസാധാരണ കാലതാമസം ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദപ്രകാരം പ്രതിക്കുള്ള അവകാശങ്ങൾ ലംഘിച്ചതായി കോടതി കണ്ടെത്തി. അതിനാലാണ് വിചാരണ തുടരാൻ അനുവദിക്കാതെ നടപടികൾ അവസാനിപ്പിച്ചത്.

കുറ്റപത്രം വൈകിയാൽ കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യാം; പ്രതികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ സംരക്ഷണം

ഡൽഹിയിലെ ക്രിമിനൽ കേസുകളിൽ അന്വേഷണത്തിനും കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിനുമുണ്ടാകുന്ന അനാവശ്യ കാലതാമസം പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഈ ഉത്തരവിലെ നിയമവ്യാഖ്യാനം പ്രസക്തമാകും.

അന്വേഷണത്തിലെ കാലതാമസം മാത്രം എല്ലാ കേസുകളും സ്വമേധയാ റദ്ദാക്കാനുള്ള കാരണമല്ല. വൈകിയതിന്റെ കാരണവും കേസിന്റെ സാഹചര്യങ്ങളും മറ്റ് നിയമപരമായ ഘടകങ്ങളും കോടതി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയ കാലതാമസമുണ്ടെങ്കിൽ അന്വേഷണ ഏജൻസിയോട് വിശദീകരണം തേടേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവും മുൻ സുപ്രീംകോടതി വിധികളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

കുറ്റാരോപിതരുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം അന്വേഷണ ഏജൻസികളുടെ ഉത്തരവാദിത്വം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും നീതിന്യായ നടപടികൾ അനാവശ്യമായി നീളുന്നത് തടയുന്നതിനും ഈ നിയമവ്യാഖ്യാനം പ്രാധാന്യമുള്ളതാണ്.