ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 7 –

പുതിയ വോട്ടർമാരെ വോട്ടർപട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താനുള്ള ഫോം 6-ൽ വരുത്തിയ ഒരു മാറ്റത്തിനും സുപ്രീംകോടതി അംഗീകാരം നൽകിയിട്ടില്ലെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് അധ്യക്ഷനായ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. 2026 ഒക്ടോബർ 5ന് നടന്ന വാദത്തിനിടെയാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, ജസ്റ്റിസ് വി. മോഹന എന്നിവരടങ്ങിയ മൂന്നംഗ ബെഞ്ചിന്റെ നിർണായക നിരീക്ഷണം. അഭിഭാഷകൻ ശൈലേന്ദ്ര മണി ത്രിപാഠി നൽകിയ ഹർജിയിൽ മുതിർന്ന അഭിഭാഷക മേനക ഗുരുസ്വാമി ഹാജരായി. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ, മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ജ്ഞാനേഷ് കുമാർ എന്നിവരുൾപ്പെടെയുള്ളവരാണ് എതിർകക്ഷികൾ. ബന്ധപ്പെട്ട ഹർജിയിൽ മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ വികാസ് സിങ്ങും വാദിച്ചു. കമ്മീഷന്റെ ഔദ്യോഗിക രേഖകൾ പരിശോധിച്ചശേഷം മാത്രമേ തീരുമാനങ്ങൾ നിയമാനുസൃതമായിരുന്നോയെന്ന് പരിശോധിക്കൂവെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഫോം 6 ആരാണ് മാറ്റിയതെന്ന് ഔദ്യോഗിക രേഖകൾ പരിശോധിക്കും

പ്രത്യേക തീവ്ര വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഫോം 6-നൊപ്പം അധിക പ്രഖ്യാപനം ആവശ്യപ്പെട്ടതാണ് തർക്കത്തിന്റെ കേന്ദ്രം. പുതിയ വോട്ടർമാർ തങ്ങളുടെയോ മാതാപിതാക്കളുടെയോ മുത്തച്ഛൻമാരുടെയോ പേര് മുൻകാല വോട്ടർപട്ടികയിലുണ്ടായിരുന്നോയെന്ന വിവരം നൽകേണ്ട വ്യവസ്ഥ ഓൺലൈൻ സംവിധാനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഫോം 6 നിയമപ്രകാരം നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതായതിനാൽ ചട്ടങ്ങളിൽ ഔദ്യോഗിക ഭേദഗതി വരുത്താതെ അതിൽ പുതിയ വ്യവസ്ഥകൾ ചേർക്കാനാകില്ലെന്നാണ് ഹർജിക്കാരന്റെ വാദം.

ഫോം 6-ന്റെ പരിഷ്കരിച്ച ഒരു രൂപത്തിനും സുപ്രീംകോടതി അംഗീകാരം നൽകിയിട്ടില്ലെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് വ്യക്തമായി പറഞ്ഞു. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ രേഖകൾ ലഭിച്ചശേഷം ആരാണ് മാറ്റം വരുത്തിയതെന്നും അതിന് ആരാണ് അനുമതി നൽകിയതെന്നും പരിശോധിക്കുമെന്നും ബെഞ്ച് അറിയിച്ചു.

ഏകകണ്ഠമായോ ഭൂരിപക്ഷത്തോടെയോ അല്ലാത്ത തീരുമാനങ്ങൾ കോടതിയുടെ പരിശോധനയിൽ

തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ മൂന്നംഗ ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനമായതിനാൽ തീരുമാനങ്ങൾ ഏകകണ്ഠമായോ, അഭിപ്രായവ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിൽ ഭൂരിപക്ഷത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലോ ആയിരിക്കണമെന്ന കാര്യവും കോടതി ചർച്ച ചെയ്തു. പ്രത്യേക തീവ്ര വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചില തീരുമാനങ്ങളിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരായ സുഖ്ബീർ സിങ് സന്ധുവും വിവേക് ജോഷിയും എതിർപ്പ് രേഖപ്പെടുത്തിയെന്ന ആരോപണമാണ് ഹർജികളിലുള്ളത്. ഔദ്യോഗിക രേഖകൾ പരിശോധിച്ചശേഷം ആവശ്യമായ നടപടിയെടുക്കാമെന്ന നിലപാടാണ് കോടതി സ്വീകരിച്ചത്.

നിയമപ്രകാരമുള്ള നടപടിക്രമം പാലിക്കാതെയാണ് ഏതെങ്കിലും തീരുമാനം എടുത്തതെന്ന് തെളിഞ്ഞാൽ അത് അസാധുവാക്കാൻ കോടതിക്ക് കഴിയുമെന്നതാണ് സുപ്രീംകോടതിയുടെ നിലപാട്. എന്നാൽ നിലവിൽ ജ്ഞാനേഷ് കുമാറോ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനോ നിയമലംഘനം നടത്തിയതായി കോടതി അന്തിമമായി കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ മറുപടിയും ഔദ്യോഗിക രേഖകളും ലഭിക്കാനാണ് കോടതി കാത്തിരിക്കുന്നത്.

ജ്ഞാനേഷ് കുമാറിനെ ഉടൻ സസ്പെൻഡ് ചെയ്യണമെന്ന ആവശ്യം കോടതി അംഗീകരിച്ചില്ല

മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ജ്ഞാനേഷ് കുമാർ മറ്റ് രണ്ട് കമ്മീഷണർമാരുടെ സമ്മതമില്ലാതെ തീരുമാനങ്ങൾ എടുത്തുവെന്ന ആരോപണത്തെ തുടർന്ന് അദ്ദേഹത്തെ താൽക്കാലികമായി ചുമതലയിൽനിന്ന് മാറ്റണമെന്ന ആവശ്യവും കോടതിയിലെത്തി. എന്നാൽ മാധ്യമറിപ്പോർട്ടുകളുടെ മാത്രം അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇടക്കാല ഉത്തരവ് നൽകാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ തീരുമാനങ്ങൾ നിയമപ്രകാരമാണെന്ന അനുമാനത്തിലാണ് ഇപ്പോൾ മുന്നോട്ടുപോകുന്നതെന്നും ഔദ്യോഗിക മറുപടി ലഭിച്ചശേഷം ആരോപണങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമെന്നും ബെഞ്ച് പറഞ്ഞു.

കേന്ദ്രസർക്കാരിനും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും ജ്ഞാനേഷ് കുമാറിനും മറ്റ് ബന്ധപ്പെട്ടവർക്കും കോടതി നോട്ടീസ് നൽകി. ശൈലേന്ദ്ര മണി ത്രിപാഠിയുടെ ഹർജി സമാന വിഷയത്തിലുള്ള മറ്റൊരു ഹർജിയോടൊപ്പം പരിഗണിക്കാനും തീരുമാനിച്ചു. അതിനാൽ 2026 ഒക്ടോബർ 5-ലെ നടപടി അന്തിമ വിധിയല്ല; തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ രേഖകൾ പരിശോധിക്കുന്നതിനുള്ള അടുത്ത ഘട്ടമാണ്.

പ്രത്യേക പരിഷ്കരണത്തിന് അധിക രേഖകൾ ആവശ്യപ്പെടാം; അധികാരം പരിധിയില്ലാത്തതല്ല

2026 മെയ് 27-ലെ ബിഹാർ പ്രത്യേക തീവ്ര വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണ വിധിയിൽ, സാധാരണ വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണത്തിനുള്ള ഫോം 6 അതേപടി പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണത്തിനും ബാധകമാക്കേണ്ടതില്ലെന്നും ആവശ്യമായ രേഖാ സംവിധാനം രൂപപ്പെടുത്താൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന് പരിമിതമായ അധികാരമുണ്ടെന്നും സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ ആ അധികാരം പരിധിയില്ലാത്തതല്ലെന്നും നിയമപരമായ സംവിധാനത്തിൽനിന്നുള്ള മാറ്റത്തിന് പ്രത്യേക പരിഷ്കരണത്തിന്റെ ലക്ഷ്യവുമായി യുക്തിസഹമായ ബന്ധം വേണമെന്നും കോടതി പറഞ്ഞിരുന്നു.

ഇതാണ് ഇപ്പോഴത്തെ കേസിൽ നിർണായകമാകുന്നത്. അധിക പ്രഖ്യാപനം പ്രത്യേക പരിഷ്കരണത്തിനുള്ള അനുബന്ധ രേഖ മാത്രമായിരുന്നോ, അതോ ഓൺലൈൻ സംവിധാനത്തിലൂടെ ഫോം 6 സമർപ്പിക്കുന്നതിന് നിർബന്ധമായ പുതിയ വ്യവസ്ഥയായി മാറിയോ എന്നതാണ് പരിശോധിക്കപ്പെടേണ്ടത്. പ്രത്യേക പരിഷ്കരണം പൂർത്തിയായ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഈ അധിക പ്രഖ്യാപനം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ ഇതിനകം ഓൺലൈൻ സംവിധാനത്തിൽനിന്ന് നീക്കിയിട്ടുണ്ട്.

നിയമവിരുദ്ധ മാറ്റം തെളിഞ്ഞാൽ രാജ്യവ്യാപക വോട്ടർ രജിസ്ട്രേഷൻ നടപടികളിൽ നിർണായക ഫലം

കേസിൽ അന്തിമ തീരുമാനം വന്നിട്ടില്ലെങ്കിലും സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിശോധനയ്ക്ക് രാജ്യവ്യാപക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ഫോം 6 നിയമപ്രകാരം നിശ്ചയിച്ച വോട്ടർ രജിസ്ട്രേഷൻ അപേക്ഷയായതിനാൽ അതിൽ അധിക നിബന്ധനകൾ ഏർപ്പെടുത്താനുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ അധികാരപരിധി കോടതി വ്യക്തമാക്കുന്നത് ഭാവിയിലെ വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണങ്ങൾക്കും ബാധകമാകും. അതേസമയം, നിലവിലെ ഘട്ടത്തിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ നടപടി നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന് കോടതി വിധിച്ചിട്ടില്ല; രേഖകൾ പരിശോധിച്ചശേഷമാണ് അന്തിമ നിയമനിലപാട് വ്യക്തമാകുക.