അഹമ്മദാബാദ്, 2026 ഒക്ടോബർ 2 –
വാഹനാപകടത്തിൽ മരിച്ചയാളുടെ വരുമാനം കണക്കാക്കുമ്പോൾ മരണശേഷം സമർപ്പിച്ച ആദായനികുതി റിട്ടേണുകൾ പരിഗണിക്കരുതെന്ന കർശന നിയമമില്ലെന്ന് ഗുജറാത്ത് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് ജെ. സി. ദോഷി 2026 സെപ്റ്റംബർ 18ന് പുറപ്പെടുവിച്ച വിധിയിൽ ഹീനാബെൻ, മരിച്ച രാജുഭായ് വാഡിലാൽ ഷായുടെ ഭാര്യ, ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആശ്രിതരുടെ അപ്പീൽ അനുവദിച്ച് നഷ്ടപരിഹാരം 6,16,342 രൂപ കൂടി വർധിപ്പിച്ചു. സരോഷ് ജഹാംഗിർജി ദുമാസിയയും മറ്റൊരാളുമാണ് എതിർകക്ഷികൾ. അപ്പീലുകാർക്കായി ഹിരേൻ എം. മോദിയും ഒന്നാം എതിർകക്ഷിക്കായി മതാഫർ ആർ. പാണ്ഡെ, റിദ്ധിഷ് വി. മോദി എന്നിവരും രണ്ടാം എതിർകക്ഷിക്കായി ഹിന ദേശായിയും ഹാജരായി. വർധിപ്പിച്ച തുക ഒമ്പത് ശതമാനം വാർഷിക പലിശയോടെ എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കകം ട്രൈബ്യൂണലിൽ നിക്ഷേപിക്കാൻ ഗുജറാത്ത് സംസ്ഥാന റോഡ് ഗതാഗത കോർപ്പറേഷനോട് കോടതി നിർദേശിച്ചു.
പിന്നിൽ നിന്നെത്തിയ ബസ് സ്കൂട്ടറിൽ ഇടിച്ച് രാജുഭായ് സംഭവസ്ഥലത്ത് മരിച്ചു
2001 നവംബർ 17ന് വൈകിട്ട് 3.45ഓടെയാണ് അപകടമുണ്ടായത്. രാജുഭായ് വാഡിലാൽ ഷാ സ്കൂട്ടറിൽ നൻസുര പിപ്ലേശ്വർ മഹാദേവ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് തിമലിയാവാഡിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ പിന്നിൽ നിന്നെത്തിയ സംസ്ഥാന ഗതാഗത ബസ് സ്കൂട്ടറിൽ ഇടിക്കുകയായിരുന്നു. ഗുരുതരമായി തലയ്ക്ക് പരിക്കേറ്റ രാജുഭായ് സംഭവസ്ഥലത്ത് മരിച്ചു. ഭാര്യയും മക്കളും അമ്മയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആശ്രിതർ 20 ലക്ഷം രൂപയും 12 ശതമാനം പലിശയും ആവശ്യപ്പെട്ടാണ് നഷ്ടപരിഹാര ഹർജി നൽകിയത്.
ട്രൈബ്യൂണൽ മാസവരുമാനം 3,000 രൂപയായി കണക്കാക്കി നൽകിയത് 6.01 ലക്ഷം രൂപ
സൂറത്തിലെ മോട്ടോർ അപകട നഷ്ടപരിഹാര ട്രൈബ്യൂണൽ 2015 ഡിസംബർ 17ന് കുടുംബത്തിന് 6,01,400 രൂപ നഷ്ടപരിഹാരവും ഹർജി നൽകിയ തീയതി മുതൽ ഒമ്പത് ശതമാനം പലിശയും അനുവദിച്ചിരുന്നു. 1992 മുതൽ 2002 വരെയുള്ള രാജുഭായിയുടെ ആദായനികുതി റിട്ടേണുകൾ കുടുംബം ഹാജരാക്കിയെങ്കിലും വരുമാനം നിർണയിക്കാൻ ട്രൈബ്യൂണൽ അവ പരിഗണിച്ചില്ല. പകരം മാസവരുമാനം 3,000 രൂപയായി കണക്കാക്കിയതിനെതിരെയാണ് ആശ്രിതർ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
മരണശേഷം നൽകിയ രണ്ട് റിട്ടേണുകളിലും അസാധാരണ വരുമാന വർധനയില്ലെന്ന് കോടതി
അവസാന മൂന്ന് സാമ്പത്തിക വർഷങ്ങളിലെ ആദായനികുതി റിട്ടേണുകളിൽ രണ്ടെണ്ണം രാജുഭായിയുടെ മരണശേഷമാണ് സമർപ്പിച്ചതെന്ന് കോടതി പരിശോധിച്ചു. നികുതി കുറച്ചശേഷമുള്ള വരുമാനം യഥാക്രമം 60,124 രൂപ, 70,642 രൂപ, 83,963 രൂപ എന്നിങ്ങനെയായിരുന്നു. മരണശേഷം നൽകിയ റിട്ടേണുകളിൽ അസാധാരണമായ വരുമാന വർധനയില്ലെന്നും മുൻകാല വരുമാനവുമായി അവ പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി. അതിനാൽ മരണശേഷമാണ് റിട്ടേൺ നൽകിയതെന്ന ഒറ്റ കാരണത്താൽ അത് ഒഴിവാക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മൂന്ന് റിട്ടേണുകളുടെ ശരാശരി എടുത്ത് വാർഷിക വരുമാനം 71,576 രൂപയായി നിശ്ചയിച്ചു
അവസാന മൂന്ന് റിട്ടേണുകളിലെ ആകെ അറ്റവരുമാനം 2,14,729 രൂപയാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. ഇതിന്റെ ശരാശരിയായ 71,576 രൂപ രാജുഭായിയുടെ വാർഷിക വരുമാനമായി സ്വീകരിച്ചു. സ്വയംതൊഴിൽ ചെയ്യുന്നവരുടെയും സ്വന്തം ബിസിനസ് നടത്തുന്നവരുടെയും വരുമാനം കണക്കാക്കുമ്പോൾ മുൻവർഷങ്ങളിലെ ആദായനികുതി റിട്ടേണുകൾ പ്രധാന തെളിവാകാമെന്ന സുപ്രീംകോടതി വിധികളും ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചു. മരണശേഷം സമർപ്പിച്ചതാണെങ്കിലും സാമ്പത്തിക രേഖകൾ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന റിട്ടേണുകൾ പരിശോധിക്കാമെന്ന നിയമനിലപാടും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
45 വയസ്സായതിനാൽ ഭാവിവരുമാന നഷ്ടത്തിന് 25 ശതമാനം; അഞ്ച് ആശ്രിതർക്കും പ്രത്യേകം തുക
അപകടസമയത്ത് രാജുഭായിക്ക് 45 വയസ്സായതിനാൽ ഭാവിവരുമാന നഷ്ടത്തിന് 25 ശതമാനമാണ് ചേർക്കേണ്ടതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അഞ്ച് ആശ്രിതരുള്ളതിനാൽ വ്യക്തിഗത ചെലവിനായി നാലിലൊന്ന് കുറച്ചു. 14 എന്ന ഗുണകം പ്രയോഗിച്ചാണ് ആശ്രിതത്വ നഷ്ടം കണക്കാക്കിയത്. സ്വത്ത് നഷ്ടത്തിനും സംസ്കാരച്ചെലവിനുമായി 18,150 രൂപ വീതവും അഞ്ച് ആശ്രിതർക്കും ബന്ധനഷ്ടത്തിനായി 48,400 രൂപ വീതവും അനുവദിക്കണമെന്ന് കോടതി കണക്കാക്കി.
കുടുംബത്തിന് 6,16,342 രൂപ അധിക നഷ്ടപരിഹാരവും ഒമ്പത് ശതമാനം പലിശയും
ട്രൈബ്യൂണൽ അനുവദിച്ച തുകയ്ക്ക് പുറമേ 6,16,342 രൂപ അധിക നഷ്ടപരിഹാരം ലഭിക്കാൻ കുടുംബത്തിന് അവകാശമുണ്ടെന്ന് ഹൈക്കോടതി വിധിച്ചു. ഹർജി നൽകിയ തീയതി മുതൽ തുക ലഭിക്കുന്നതുവരെ ഒമ്പത് ശതമാനം വാർഷിക പലിശയും ലഭിക്കും. വർധിപ്പിച്ച തുകയും പലിശയും എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കകം ട്രൈബ്യൂണലിൽ നിക്ഷേപിക്കാൻ ഗുജറാത്ത് സംസ്ഥാന റോഡ് ഗതാഗത കോർപ്പറേഷനോട് നിർദേശിച്ചു. ട്രൈബ്യൂണലിൽ നിക്ഷേപിച്ചിട്ടുള്ള മുഴുവൻ തുകയും ലഭിച്ച പലിശയുമടക്കം അവകാശികൾക്ക് വിതരണം ചെയ്യണമെന്നും ഉത്തരവിട്ടു.
മരണശേഷമുള്ള റിട്ടേൺ എന്ന ഒറ്റ കാരണത്താൽ വരുമാന തെളിവ് തള്ളാനാകില്ല
ഈ വിധിയോടെ മരണശേഷം സമർപ്പിച്ച ആദായനികുതി റിട്ടേണുകൾ വാഹനാപകട നഷ്ടപരിഹാര കേസുകളിൽ സ്വമേധയാ തള്ളേണ്ട രേഖകളല്ലെന്ന് ഗുജറാത്ത് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ എല്ലാ മരണാനന്തര റിട്ടേണുകളും നിർബന്ധമായി സ്വീകരിക്കണമെന്നല്ല വിധി. മുൻകാല വരുമാനവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടോ, അസാധാരണ വർധനയുണ്ടോ, മറ്റു സാമ്പത്തിക രേഖകൾ പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ടോ തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിച്ചായിരിക്കും തെളിവുമൂല്യം നിശ്ചയിക്കുക.