ശ്രീനഗർ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 30:

ബുദ്ഗാമിലെ ഷരീഫ്-അബാദിലുള്ള തർക്കത്തിലുള്ള 50 കനാൽ ഭൂമിയിൽ ജമ്മു സർവകലാശാലയ്ക്ക് വികസന-നിർമാണ പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി മുന്നോട്ടുപോകാമെന്ന് ജമ്മു കശ്മീർ ആൻഡ് ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 21-നാണ് ജസ്റ്റിസ് വസീം സാദിഖ് നർഗൽ ഫെബ്രുവരി 13-ലെ ഇടക്കാല ഉത്തരവ് ഭേദഗതി ചെയ്തത്. സയ്യിദ് അബ്ബാസ് റിസ്വിയും മറ്റുള്ളവരുമാണ് പ്രധാന ഹർജിയിലെ ഹർജിക്കാർ. ഇവർക്കായി അഭിഭാഷകൻ മുജീബ് അന്ദ്രാബി ഹാജരായി. ഏഴാം എതിർകക്ഷിയായ ജമ്മു സർവകലാശാലയ്ക്കായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ രജനീഷ് റെയ്നയ്ക്കൊപ്പം അഭിഭാഷകൻ അബിദ് ഖാനും, ഒന്ന് മുതൽ അഞ്ച് വരെയുള്ള എതിർകക്ഷികൾക്കായി സർക്കാർ അഭിഭാഷകൻ ഇല്യാസ് നസീർ ലവേയും ഹാജരായി.

നിയമാനുസൃത അനുമതികളോടെ നിർമാണത്തിന് തടസ്സമില്ല; ഹർജിക്കാർ ഇടപെടരുത്

നിർമാണത്തിന് നൽകിയ അനുമതി നിരുപാധികമല്ല. നിയമപ്രകാരവും ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികളിൽ നിന്നുള്ള എല്ലാ അനുമതികളും അംഗീകാരങ്ങളും നേടിയശേഷവും മാത്രമേ സർവകലാശാലയ്ക്ക് പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താനാകൂ. ഭൂമി സർവകലാശാലയ്ക്ക് നിയമാനുസൃതമായി കൈമാറിയ സാഹചര്യത്തിൽ നിർമാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് ഹർജിക്കാരെ കോടതി താൽക്കാലികമായി വിലക്കി. എന്നാൽ ഇപ്പോഴത്തെ ഉത്തരവ് ഭൂമിയുടെ അന്തിമ ഉടമസ്ഥാവകാശം തീരുമാനിക്കുന്നതല്ലെന്നും കോടതി പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കി.

ഭൂമിയുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം തേടിയുള്ള പ്രധാന ഹർജി ഇപ്പോഴും തീർപ്പായിട്ടില്ല

സർവേ നമ്പർ 217-ൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഭൂമിയിൽ ഉടമസ്ഥാവകാശം പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്നാണ് ഹർജിക്കാരുടെ പ്രധാന ആവശ്യം. 1958-ലെയും 1996-ലെയും സർക്കാർ ഉത്തരവുകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് അവകാശവാദം. എന്നാൽ നിലവിൽ ഹർജിക്കാരെ ഈ ഭൂമിയുടെ ഉടമകളായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അതിനാൽ ഉടമസ്ഥാവകാശം ആവശ്യപ്പെടുന്ന പ്രധാന ഹർജി തീർപ്പാകുന്നതിന് മുമ്പ് സർവകലാശാലയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർണമായി തടയാൻ നിലവിലെ അവകാശവാദം മാത്രം മതിയാകില്ലെന്നാണ് കോടതിയുടെ നിലപാട്.

റവന്യൂ രേഖകളിൽ സർക്കാർ ഭൂമി; ഗവേഷണ കേന്ദ്രത്തിനായി കൈമാറിയെന്ന് സർവകലാശാല

റവന്യൂ രേഖകളിൽ തർക്കത്തിലുള്ള 50 കനാൽ സർക്കാർ ഭൂമിയായാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതെന്ന് സർവകലാശാല കോടതിയെ അറിയിച്ചു. പരിശോധനയും അതിർത്തി നിർണയവും നടത്തിയശേഷം ജമ്മു സർവകലാശാലയുടെ ഗവേഷണ കേന്ദ്രമോ ക്യാമ്പസോ സ്ഥാപിക്കാൻ ഭൂമി അനുയോജ്യമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയെന്നും വാദിച്ചു. 2025 ഡിസംബർ 5-ലെ ഉത്തരവിലൂടെ കശ്മീർ ഡിവിഷണൽ കമ്മീഷണർ പൊതുപ്രയോജനത്തിനായി ഭൂമി കൈമാറാൻ അനുമതി നൽകിയതായും പിന്നീട് റവന്യൂ അധികൃതർ ഭൂമിയുടെ കൈവശം സർവകലാശാലയ്ക്ക് നൽകിയതായും കോടതിയെ അറിയിച്ചു.

സ്വകാര്യ അവകാശവും പൊതുതാൽപര്യവും ഒരുമിച്ച് തൂക്കിനോക്കണമെന്ന് ഹൈക്കോടതി

ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 226 പ്രകാരം ഇടക്കാല ഘട്ടത്തിൽ അധികാരം വിനിയോഗിക്കുമ്പോൾ വ്യക്തിയുടെ അവകാശവാദവും നിയമാനുസൃതമായ പൊതുപദ്ധതിയിലെ വിശാല പൊതുതാൽപര്യവും കോടതി തൂക്കിനോക്കണമെന്ന് ജസ്റ്റിസ് വസീം സാദിഖ് നർഗൽ വ്യക്തമാക്കി. പൊതുപദ്ധതികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്റ്റേയും നിരോധന ഉത്തരവും പരിഗണിക്കുമ്പോൾ വിശാല പൊതുതാൽപര്യം കണക്കിലെടുക്കണമെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻവിധിയും ഹൈക്കോടതി ആശ്രയിച്ചു. നിലവിലെ ഇടക്കാല നിയന്ത്രണം സർവകലാശാലയുടെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ വൈകിപ്പിക്കുന്ന സാഹചര്യവും കോടതി പരിഗണിച്ചു.

നിർമാണം നടത്താം; പക്ഷേ അന്തിമ വിധിക്ക് സർവകലാശാലയും വിധേയമാകും

ഇടക്കാല ഉത്തരവിലെ മാറ്റത്തോടെ സർവകലാശാലയ്ക്ക് നിർമാണം ഉടൻ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനുള്ള നിയമതടസ്സമാണ് നീങ്ങുന്നത്. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ നടത്തുന്ന എല്ലാ വികസന-നിർമാണ പ്രവർത്തനങ്ങളും പ്രധാന ഹർജിയിലെ അന്തിമ വിധിക്കും ഹൈക്കോടതിയുടെ തുടർന്നുള്ള ഉത്തരവുകൾക്കും വിധേയമായിരിക്കും. ഏതെങ്കിലും കക്ഷിയുടെ ഭൂമിയിലുള്ള അവകാശമോ ഉടമസ്ഥതയോ താൽപര്യമോ ഈ ഉത്തരവിലൂടെ അന്തിമമായി അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല. പ്രധാന ഹർജി 2026 ഒക്ടോബർ 23-ന് വീണ്ടും പരിഗണിക്കും. ഫെബ്രുവരി 13-ലെ ഉത്തരവ് നടപ്പാക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടുള്ള കോടതിയലക്ഷ്യ ഹർജിയും ഇടക്കാല ഉത്തരവ് ഭേദഗതി ചെയ്തതോടെ പ്രസക്തിയില്ലാതായതിനാൽ അവസാനിപ്പിച്ചു.

പൊതുപദ്ധതികളിലെ ഇടക്കാല സ്റ്റേയിൽ പൊതുതാൽപര്യവും പരിഗണിക്കണമെന്ന നിലപാട് ആവർത്തിച്ച് ഹൈക്കോടതി

ഈ ഉത്തരവിന്റെ നിയമപരമായ പ്രാധാന്യം ഇടക്കാല ആശ്വാസം പരിഗണിക്കുമ്പോൾ സ്വകാര്യ അവകാശവാദം മാത്രം നോക്കാതെ പൊതുപദ്ധതിയുടെ സ്വഭാവവും പൊതുതാൽപര്യവും കൂടി തൂക്കിനോക്കണമെന്ന സമീപനത്തിലാണ്. അതേസമയം ഉടമസ്ഥാവകാശം തീർപ്പാക്കാതെ നിർമാണം അനുവദിച്ചതിനാൽ ഹർജിക്കാരുടെ അവകാശവാദം ഇല്ലാതാകുന്നില്ല. നിർമാണം അന്തിമ വിധിക്ക് വിധേയമാക്കിയതിലൂടെ വികസന പദ്ധതി മുന്നോട്ടുപോകാനും ഭൂമിയുടെ നിയമപരമായ ഉടമസ്ഥാവകാശം പിന്നീട് പരിശോധിക്കാനും കോടതി വഴിയൊരുക്കിയിരിക്കുകയാണ്.