ലഖ്നൗ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 7-
വാഹനാപകട നഷ്ടപരിഹാര ഹർജിയിൽ മുഴുവൻ വിചാരണയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, എതിർകക്ഷികൾക്ക് എന്തെങ്കിലും ദോഷമുണ്ടായെന്ന് തെളിയിക്കാതെ പ്രദേശിക അധികാരപരിധിയുടെ പേരിൽ മാത്രം ഹർജി തള്ളാനാവില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് സയ്യിദ് ഖമർ ഹസൻ റിസ്വിയാണ് 2026 ഓഗസ്റ്റ് 24-ന് ഉത്തരവിട്ടത്. സന്തോഷ് സിങ്ങും മറ്റുള്ളവരും നൽകിയ അപ്പീലിലാണ് വിധി. ഗജേന്ദ്ര സിങ്ങും മറ്റുള്ളവരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാർക്കുവേണ്ടി രാജേന്ദ്ര ജയ്സ്വാൾ, കൃഷ്ണ കുമാർ എന്നിവരും എതിർകക്ഷികൾക്കുവേണ്ടി അജീത് ശ്രീവാസ്തവ, മഹേഷ് കുമാർ യാദവ്, നീരജ് സിങ് എന്നിവരുമാണ് രേഖകളിൽ അഭിഭാഷകരായി നൽകിയിരിക്കുന്നത്. സീതാപുർ മോട്ടോർ ആക്സിഡന്റ് ക്ലെയിംസ് ട്രിബ്യൂണലിന്റെ 2014 ജൂലൈ 2-ലെ ഉത്തരവ് ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി.
2012-ലെ അപകടത്തിൽ രാജേന്ദ്ര സിങ് മരിച്ചു; കുടുംബം ആവശ്യപ്പെട്ടത് 30.41 ലക്ഷം രൂപ
2012 സെപ്റ്റംബർ 7-ന് കാൺപുർ നഗറിലെ സർസൗലിന് സമീപമായിരുന്നു അപകടം. മോട്ടോർ സൈക്കിളിൽ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുകയായിരുന്ന രാജേന്ദ്ര സിങ്ങിനെ ഗജേന്ദ്ര സിങ്ങിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള കാർ ഇടിച്ചു. ചികിത്സയ്ക്കിടെ രാജേന്ദ്ര സിങ് മരിച്ചു. തുടർന്ന് ഭാര്യ സന്തോഷ് സിങ്, രണ്ട് മക്കൾ, മാതാവ് എന്നിവർ മോട്ടോർ വാഹന നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 166 പ്രകാരം സീതാപുർ ട്രിബ്യൂണലിൽ ഹർജി നൽകി. 30 ലക്ഷം 41,000 രൂപയും വർഷം 12 ശതമാനം പലിശയുമായിരുന്നു നഷ്ടപരിഹാര ആവശ്യം.
എട്ട് വിഷയങ്ങളിൽ വിചാരണ നടത്തിയ ട്രിബ്യൂണൽ അധികാരപരിധി മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഹർജി തള്ളി
കേസിൽ ട്രിബ്യൂണൽ എട്ട് വിഷയങ്ങൾ പരിഗണനയ്ക്കായി നിശ്ചയിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ഹർജിക്കാർ കാൺപൂരിൽനിന്ന് സീതാപുറിലേക്ക് സ്ഥിരതാമസം മാറ്റിയെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന രേഖയില്ലെന്നും വാഹനത്തിന്റെ ഉടമയും ഡ്രൈവറും സീതാപുറിൽ താമസിക്കുകയോ വ്യാപാരം നടത്തുകയോ ചെയ്യുന്നില്ലെന്നും കണ്ടെത്തി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മറ്റ് വിഷയങ്ങളുടെ ഗുണദോഷത്തിലേക്ക് കടക്കാതെ 2014 ജൂലൈ 2-ന് ഹർജി തള്ളുകയായിരുന്നു. യോഗ്യമായ മറ്റൊരു ട്രിബ്യൂണലിനെ സമീപിക്കാനും അനുമതി നൽകി.
മുഴുവൻ വിചാരണയ്ക്ക് ശേഷം സാങ്കേതിക കാരണത്തിൽ ഹർജി തള്ളിയത് ശരിയല്ലെന്ന് കുടുംബം
അധികാരപരിധി സംബന്ധിച്ച വിഷയം പ്രാഥമികമായി തീരുമാനിക്കാതെ സാക്ഷിമൊഴികളും രേഖകളും സ്വീകരിച്ച് മുഴുവൻ വിചാരണ നടത്തിയശേഷമാണ് ഹർജി തള്ളിയതെന്ന് അപ്പീലുകാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കേസ് സീതാപുറിൽ നടന്നതുകൊണ്ട് എതിർകക്ഷികൾക്ക് എന്തെങ്കിലും ദോഷമുണ്ടായതായി ആരും വാദിക്കുകയോ തെളിയിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നും അവർ പറഞ്ഞു. നാഷണൽ ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനിയുടെ സത്യവാങ്മൂലം സീതാപുറിൽവച്ചാണ് സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയതെന്നും അവിടെ കമ്പനിയുടെ പ്രവർത്തനം ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നും അപ്പീലുകാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
അപകടസ്ഥലം മാത്രമല്ല; ഹർജിക്കാരന്റെയോ എതിർകക്ഷിയുടെയോ താമസസ്ഥലവും പരിഗണിക്കാം
മോട്ടോർ വാഹന നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 166(2) പ്രകാരം നഷ്ടപരിഹാരം ആവശ്യപ്പെടുന്നയാൾക്ക് ഹർജി നൽകാനുള്ള സ്ഥലം തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ നിയമം അവസരം നൽകുന്നുണ്ടെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അപകടം നടന്ന പ്രദേശത്തെ ട്രിബ്യൂണൽ, ഹർജിക്കാരൻ താമസിക്കുകയോ വ്യാപാരം നടത്തുകയോ ചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ട്രിബ്യൂണൽ, എതിർകക്ഷി താമസിക്കുന്ന പ്രദേശത്തെ ട്രിബ്യൂണൽ എന്നിവയിൽ നിയമം അനുവദിക്കുന്ന ഇടത്ത് ഹർജി നൽകാം. അപകടബാധിതർക്ക് പരിഹാരം ലഭിക്കുന്നത് എളുപ്പമാക്കുന്ന രീതിയിലാണ് ഈ വ്യവസ്ഥ വായിക്കേണ്ടതെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനിയുടെ സീതാപുർ സാന്നിധ്യവും അധികാരപരിധിക്ക് മതിയായ ഘടകമെന്ന് കോടതി
കേസിലെ പ്രധാന എതിർകക്ഷിയായ ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനി സീതാപുറിൽ വ്യാപാരം നടത്തുന്നുണ്ടെന്നും അവിടെ ഓഫീസ് ഉണ്ടെന്നും ഹൈക്കോടതി രേഖപ്പെടുത്തി. അതിനാൽ സീതാപുർ ട്രിബ്യൂണലിന് കേസ് പരിഗണിക്കാൻ അധികാരമുണ്ടെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. പ്രദേശിക അധികാരപരിധി ഇല്ലെന്ന ആരോപണം കാരണം എതിർകക്ഷികൾക്ക് ദോഷമുണ്ടായെന്ന വാദം വിചാരണയുടെ ഒരു ഘട്ടത്തിലും ഉയർന്നിട്ടില്ലെന്നും അതിന് തെളിവുമില്ലെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു. അതിനാൽ നീതിനിഷേധം സംഭവിച്ചതായി പറയാനാവില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കി.
അഭിഭാഷകന്റെ വീഴ്ചയ്ക്ക് ഹർജിക്കാർ നഷ്ടം സഹിക്കേണ്ടതില്ല; പുതിയ താമസരേഖയും സ്വീകരിച്ചു
സന്തോഷ് സിങ്ങിന്റെ മകന്റെ 2014 ജൂലൈ 31-ലെ സ്കൂൾ വിടുതൽ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് അധിക തെളിവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന അപേക്ഷയും ഹൈക്കോടതി അനുവദിച്ചു. രേഖയിൽ സീതാപുർ ജില്ലയിലെ ഹെംപുർ വിലാസമാണ് നൽകിയിരുന്നത്. മുൻ അഭിഭാഷകൻ ആവശ്യമായ നിർദേശം നൽകാത്തതിനാലാണ് രേഖ ട്രിബ്യൂണലിൽ ഹാജരാക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നതെന്ന സന്തോഷ് സിങ്ങിന്റെ വിശദീകരണം കോടതി അംഗീകരിച്ചു. അഭിഭാഷകനെ ഏൽപ്പിച്ച ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീഴ്ചയുടെ പേരിൽ കക്ഷി നഷ്ടം സഹിക്കേണ്ടിവരരുതെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
പ്രദേശിക അധികാരപരിധിയിലെ സാങ്കേതിക തടസ്സം നഷ്ടപരിഹാര അവകാശത്തെ മറികടക്കരുത്
സാക്ഷികളെ വിസ്തരിച്ച് ദീർഘകാലം കേസ് നടത്തിയശേഷം പ്രദേശിക അധികാരപരിധി മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഹർജി തള്ളുന്നത് മോട്ടോർ വാഹന നിയമത്തിലെ നഷ്ടപരിഹാര വ്യവസ്ഥയുടെ ലക്ഷ്യത്തെ പരാജയപ്പെടുത്തുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പ്രദേശിക അധികാരപരിധിയില്ലായ്മയും വിഷയപരമായ അധികാരമില്ലായ്മയും ഒരുപോലെയല്ലെന്ന സുപ്രീംകോടതി നിലപാടുകളും ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചു. എതിർകക്ഷിക്ക് യഥാർഥ ദോഷമോ നീതിനിഷേധമോ ഉണ്ടായിട്ടില്ലെങ്കിൽ സാങ്കേതിക എതിർപ്പ് മാത്രം അപകടബാധിതരുടെ നഷ്ടപരിഹാര അവകാശത്തെ ഇല്ലാതാക്കാൻ അനുവദിക്കരുതെന്നാണ് വിധിയുടെ കാതൽ.
2014-ലെ തള്ളൽ റദ്ദാക്കി; നാലുമാസത്തിനകം ഹർജി തീർപ്പാക്കാൻ നിർദേശം
സീതാപുർ മോട്ടോർ ആക്സിഡന്റ് ക്ലെയിംസ് ട്രിബ്യൂണലിന്റെ 2014 ജൂലൈ 2-ലെ ഉത്തരവ് ഹൈക്കോടതി പൂർണമായി റദ്ദാക്കി. സന്തോഷ് സിങ്ങും മറ്റുള്ളവരും നൽകിയ നഷ്ടപരിഹാര ഹർജി വീണ്ടും സ്വീകരിച്ച് കേസിന്റെ ഗുണദോഷം പരിശോധിച്ച് നിയമപ്രകാരം തീരുമാനിക്കാനാണ് നിർദേശം. അപകടം 2012-ലും ഹർജി 2013-ലുമാണെന്നത് കണക്കിലെടുത്ത്, ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിന്റെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പകർപ്പ് ലഭിക്കുന്നതുമുതൽ കഴിയുന്നത്ര വേഗത്തിൽ, അഭിലഷണീയമായി നാലുമാസത്തിനകം കേസ് തീർപ്പാക്കണമെന്നും ട്രിബ്യൂണലിനോട് നിർദേശിച്ചു.
ഉത്തർപ്രദേശിലെ വാഹനാപകട നഷ്ടപരിഹാര കേസുകളിൽ സാങ്കേതിക എതിർപ്പിനേക്കാൾ നീതിക്ക് മുൻതൂക്കം
അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയുടെ ഈ വിധി ഉത്തർപ്രദേശിലെ മോട്ടോർ അപകട നഷ്ടപരിഹാര കേസുകളിൽ വകുപ്പ് 166(2) എങ്ങനെ പ്രയോഗിക്കണമെന്നതിന് വ്യക്തത നൽകുന്നു. പ്രദേശിക അധികാരപരിധി സംബന്ധിച്ച തർക്കം ഉണ്ടായാലും, മുഴുവൻ വിചാരണ പൂർത്തിയായ കേസിൽ എതിർകക്ഷിക്ക് യഥാർഥ ദോഷമോ നീതിനിഷേധമോ തെളിയിക്കാതെ ഹർജി തള്ളുന്നത് ശരിയല്ലെന്നാണ് വിധിയിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. അപകടബാധിതർക്കും ആശ്രിതർക്കും നഷ്ടപരിഹാരം ലഭ്യമാക്കുകയെന്ന നിയമത്തിന്റെ ക്ഷേമലക്ഷ്യം സാങ്കേതിക തടസ്സങ്ങൾകൊണ്ട് പരാജയപ്പെടുത്തരുതെന്ന നിലവിലുള്ള സുപ്രീംകോടതി തത്വങ്ങളെയാണ് ഹൈക്കോടതി ഈ കേസിൽ പ്രയോഗിച്ചത്.