കൊൽക്കത്ത, 2026 സെപ്റ്റംബർ 04-

സർക്കാർ ആശുപത്രിയിലെ തിമിര ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കുശേഷം കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ട രോഗിക്ക് പശ്ചിമ ബംഗാൾ സർക്കാർ അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകണമെന്ന് കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി 2026 സെപ്റ്റംബർ 2ന് ഉത്തരവിട്ടു. ജസ്റ്റിസ് ഷംപ സർക്കാർ, ജസ്റ്റിസ് അർജുൻ റേ മുഖർജി എന്നിവരുടെ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് വിധി പറഞ്ഞത്. ഇലക്ട്രീഷ്യനായ ഗോബിന്ദ ചന്ദ്ര ദേബ്നാഥാണ് അപ്പീലുകാരൻ; പശ്ചിമ ബംഗാൾ സംസ്ഥാനവും മറ്റുള്ളവരുമാണ് എതിർകക്ഷികൾ. അപ്പീലുകാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ ഝുമ സെൻ, യുവരാജ് ചാറ്റർജി, സാംസുൽ ലസ്കർ എന്നിവരും സംസ്ഥാനത്തിനുവേണ്ടി ഗവൺമെന്റ് പ്ലീഡർ ഡി. എൻ. റോയ്, അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് പ്ലീഡർ സുസ്മിത സാഹ ദത്ത, അഭിഭാഷകരായ മധു ജന, തനുശ്രീ ഘോഷ് എന്നിവരും ഹാജരായി. എട്ടാഴ്ചയ്ക്കകം നഷ്ടപരിഹാരം നൽകണമെന്നും വൈകിയാൽ ഉത്തരവിന്റെ തീയതി മുതൽ പണം നൽകുന്നതുവരെ പ്രതിവർഷം ആറുശതമാനം ലളിതപലിശ നൽകണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.

44 പേർക്ക് ശസ്ത്രക്രിയ; 22 പേർക്ക് കാഴ്ചയ്ക്ക് തകരാറെന്ന് മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ട്

2024 ജൂൺ 28നാണ് ഗാർഡൻറീച്ച് സ്റ്റേറ്റ് ജനറൽ ആശുപത്രിയിലും മെടിയാബ്രൂസ് സൂപ്പർ സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയിലുമായി തിമിര ശസ്ത്രക്രിയ നടന്നത്. ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയ്ക്ക് വിധേയരായ 44 പേരിൽ 22 പേർക്ക് കാഴ്ചയ്ക്ക് തകരാറുണ്ടായതായി മെഡിക്കൽ ബോർഡ് രേഖകൾ പരിശോധിച്ച ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ഗോബിന്ദ ചന്ദ്ര ദേബ്നാഥിനും ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കുശേഷം ഗുരുതരമായ സങ്കീർണതകളും അണുബാധയും ഉണ്ടായി. തുടർചികിത്സകൾ നടത്തിയെങ്കിലും കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ട് ഭാഗിക അന്ധതയിലേക്ക് എത്തിയതായി ചികിത്സാ രേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നുവെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

ഉപകരണങ്ങളിലെ അണുക്കളോ അണുവിമുക്തമാക്കുന്നതിലെ വീഴ്ചയോ കാരണമെന്ന് നേത്രരോഗ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഡയറക്ടർ

കൊൽക്കത്ത റീജിയണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഒഫ്താൽമോളജി ഡയറക്ടറുടെ റിപ്പോർട്ടും കോടതി നിർണായകമായി പരിഗണിച്ചു. ശസ്ത്രക്രിയാ ഉപകരണങ്ങളിലോ ഉപയോഗിച്ച ലായനികളിലോ സൂക്ഷ്മാണുക്കളുടെ മലിനീകരണം ഉണ്ടായതോ ഉപകരണങ്ങൾ അണുവിമുക്തമാക്കിയ രീതിയിലെ പിഴവോ സംഭവത്തിന് കാരണമായിരിക്കാമെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിലെ നിഗമനം. ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കുശേഷം അപ്പീലുകാരന് നടത്തേണ്ടിവന്ന വിപുലമായ ചികിത്സയും രേഖകളിൽ വ്യക്തമാണെന്ന് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

‘അശ്രദ്ധയില്ല’ എന്ന മെഡിക്കൽ ബോർഡ് കണ്ടെത്തൽ സ്വന്തം ശുപാർശകൾക്ക് വിരുദ്ധമെന്ന് കോടതി

മെഡിക്കൽ ബോർഡ് അന്വേഷണത്തിൽ ചികിത്സാപിഴവില്ലെന്ന് പറഞ്ഞിരുന്നെങ്കിലും അതേ ബോർഡ് തന്നെ ഓപ്പറേഷൻ തിയറ്ററിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ നിർദേശിച്ചതിൽ ഹൈക്കോടതി അതിശയം രേഖപ്പെടുത്തി. ഓപ്പറേഷൻ തിയറ്ററിന്റെ പ്രവേശനകവാടം മാറ്റുക, വാഷ് ബേസിന്റെ സ്ഥാനം പരിഷ്കരിക്കുക, പരിശീലനം നേടിയ നഴ്സുമാരെയും ജീവനക്കാരെയും നിയോഗിക്കുക, ഉപകരണങ്ങൾ ദിവസേന അണുവിമുക്തമാക്കുക തുടങ്ങിയ നിർദേശങ്ങളാണ് നൽകിയിരുന്നത്. ഇത്തരം ശുപാർശകൾ തന്നെ കണ്ണ് ശസ്ത്രക്രിയ നടത്താൻ ആശുപത്രി വേണ്ടത്ര സജ്ജമായിരുന്നില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നതായി കോടതി വിലയിരുത്തി.

പരിശീലനം നേടിയ ജീവനക്കാരില്ലാതെ ശസ്ത്രക്രിയ; ആശുപത്രിയുടെയും സർക്കാരിന്റെയും ഗുരുതര വീഴ്ച

ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തിയ ഓപ്പറേഷൻ തിയറ്ററിൽ പരിശീലനം നേടിയ പ്രത്യേക നഴ്സിങ് ജീവനക്കാരോ ഓപ്പറേഷൻ തിയറ്റർ സഹായികളോ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി. പിന്നീട് ഇവർക്ക് പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകണമെന്ന ശുപാർശയും മെഡിക്കൽ ബോർഡ് നൽകിയിരുന്നു. ആവശ്യമായ പരിശോധനകളും മുൻകരുതലുകളും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും ഉറപ്പാക്കാതെ ശസ്ത്രക്രിയ നടത്താൻ അനുവദിച്ചത് ആശുപത്രി അധികൃതരുടെയും സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെയും ഗുരുതരമായ അശ്രദ്ധയാണെന്ന് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

കാഴ്ചയ്ക്കുള്ള അവകാശം ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമെന്ന് ഹൈക്കോടതി

ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്ന ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിൽ കാഴ്ചയ്ക്കുള്ള അവകാശവും ഉൾപ്പെടുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അന്തസ്സോടെ ജീവിക്കാനും നല്ല ആരോഗ്യം ആസ്വദിക്കാനും ഉപജീവനം നടത്താനുമുള്ള അവകാശം ജീവിതാവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ടത് അപ്പീലുകാരന്റെ ജീവിതനിലവാരത്തെയും ഉപജീവനത്തെയും നേരിട്ട് ബാധിച്ചു. സർക്കാർ ആശുപത്രികളിൽ ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കേണ്ടത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭരണഘടനാപരമായ ബാധ്യതയാണെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.

കുടുംബത്തിന്റെ ഏക വരുമാനക്കാരനായ ഇലക്ട്രീഷ്യൻ; കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ ഭാവി വരുമാനവും ബാധിച്ചു

ഗോബിന്ദ ചന്ദ്ര ദേബ്നാഥ് സ്വയം തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഇലക്ട്രീഷ്യനും കുടുംബത്തിന്റെ ഏക വരുമാനക്കാരനുമായിരുന്നു. കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ സ്ഥിരമായി ജോലി ചെയ്ത് തന്നെയും കുടുംബത്തെയും സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശേഷി ഗുരുതരമായി ബാധിച്ചെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. ചികിത്സയ്ക്കായി ചെലവായ തുക മാത്രമല്ല, ഭാവിയിലെ തൊഴിൽ-വരുമാന സാധ്യത നഷ്ടപ്പെട്ടതും നഷ്ടപരിഹാരത്തുക നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ പരിഗണിച്ചു.

സർക്കാർ ആശുപത്രിയിലെ ചികിത്സാപിഴവിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന് ഒഴിഞ്ഞുമാറാനാവില്ല

സർക്കാർ ആശുപത്രി നടത്തുന്നത് പരമാധികാര സ്വഭാവമുള്ള സർക്കാർ പ്രവർത്തനമല്ലെന്നും ജനക്ഷേമ പ്രവർത്തനമാണെന്നും സുപ്രീംകോടതി വിധികൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ ആശുപത്രിയിലെ ഡോക്ടർമാരുടെയോ ജീവനക്കാരുടെയോ അശ്രദ്ധയുടെ ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽനിന്ന് സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് പരമാധികാര സംരക്ഷണം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഒഴിഞ്ഞുമാറാനാവില്ല. ആശുപത്രിയിലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യക്കുറവും മേൽനോട്ടത്തിലെ വീഴ്ചയും കണക്കിലെടുത്ത് സംസ്ഥാനത്തിന് പരോക്ഷ ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ടെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. ഈ സംഭവം ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശലംഘനത്തിന് നഷ്ടപരിഹാരം നൽകേണ്ട സാഹചര്യമാണെന്നും ബെഞ്ച് വിലയിരുത്തി.

നഷ്ടപരിഹാരത്തിന് മറ്റൊരു കോടതിയെ സമീപിക്കണമെന്ന സിംഗിൾ ബെഞ്ച് നിർദേശം തിരുത്തി

2025 ജൂലൈ 24ലെ സിംഗിൾ ബെഞ്ച് ഉത്തരവിൽ ചികിത്സാപിഴവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വസ്തുതകൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നെങ്കിലും നഷ്ടപരിഹാരം ആവശ്യപ്പെടാൻ അനുയോജ്യമായ മറ്റൊരു ഫോറത്തെ സമീപിക്കാനായിരുന്നു ഗോബിന്ദ ചന്ദ്ര ദേബ്നാഥിന് നിർദേശം. ഇതിനെതിരെയാണ് അദ്ദേഹം ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചിൽ അപ്പീൽ നൽകിയത്. അടിസ്ഥാനാവകാശ ലംഘനം തെളിയുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഭരണഘടനയുടെ 226-ാം അനുച്ഛേദപ്രകാരം ഹൈക്കോടതിക്ക് നേരിട്ടുതന്നെ സാമ്പത്തിക നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ അധികാരമുണ്ടെന്ന് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. മറ്റൊരു ഫോറത്തിലേക്ക് അയച്ച സിംഗിൾ ബെഞ്ച് ഉത്തരവിന്റെ ഭാഗം അതിനാൽ റദ്ദാക്കി.

എട്ടാഴ്ചയ്ക്കകം അഞ്ച് ലക്ഷം; വൈകിയാൽ ആറുശതമാനം പലിശ

അപ്പീൽ അനുവദിച്ച ഹൈക്കോടതി അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ എട്ടാഴ്ചയ്ക്കകം അക്കൗണ്ട് പേയീ ചെക്ക്, ഡിമാൻഡ് ഡ്രാഫ്റ്റ് അല്ലെങ്കിൽ ബാങ്ക് കൈമാറ്റം വഴി ഗോബിന്ദ ചന്ദ്ര ദേബ്നാഥിന് നൽകാൻ സംസ്ഥാന സർക്കാരിനോട് നിർദേശിച്ചു. എട്ടാഴ്ചയ്ക്കകം പണം നൽകിയില്ലെങ്കിൽ 2026 സെപ്റ്റംബർ 2 മുതൽ യഥാർഥത്തിൽ പണം നൽകുന്ന തീയതിവരെ പ്രതിവർഷം ആറുശതമാനം ലളിതപലിശയും നൽകണം. ചികിത്സാച്ചെലവ്, ഭാവിയിലെ വരുമാനസാധ്യത നഷ്ടപ്പെട്ടത്, കുടുംബത്തിന്റെ ഏക വരുമാനക്കാരനായിരുന്നു എന്ന സാഹചര്യം എന്നിവ പരിഗണിച്ചാണ് അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ നിശ്ചയിച്ചത്.

സർക്കാർ ആശുപത്രികളിലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യക്കുറവിനും ചികിത്സാപിഴവിനും സംസ്ഥാനം ഉത്തരവാദി

സർക്കാർ ആശുപത്രിയിൽ ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും പരിശീലനം നേടിയ ജീവനക്കാരും സുരക്ഷിതമായ ശസ്ത്രക്രിയാ സംവിധാനവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ വീഴ്ചയുണ്ടായി അതിലൂടെ പൗരന്റെ അടിസ്ഥാനാവകാശം ലംഘിക്കപ്പെട്ടാൽ സംസ്ഥാനത്തിന് നേരിട്ട് നഷ്ടപരിഹാര ബാധ്യത ഉണ്ടാകാമെന്നതാണ് വിധിയുടെ പ്രധാന നിയമപരമായ ഫലം. സ്വകാര്യ നഷ്ടപരിഹാര കേസിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അടിസ്ഥാനാവകാശ ലംഘനത്തിന് പൊതുനിയമ പരിഹാരമായി ഹൈക്കോടതിക്ക് സാമ്പത്തിക നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാമെന്നും വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നു.