ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 23 –

പ്രതിഷേധക്കാരുടെ പ്രകോപനത്തിൽ വീഴരുത്, മൊബൈൽ ക്യാമറയ്ക്ക് മുന്നിൽ ദേഷ്യം പ്രകടിപ്പിക്കരുത്, വാക്കുതർക്കത്തിലേക്ക് പോകരുത് — പ്രതിഷേധങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോൾ പാലിക്കേണ്ട പുതിയ മാർഗനിർദേശങ്ങൾ ഡൽഹി പൊലീസിന് നൽകി. ജന്തർ മന്തറിലെ സമീപകാല പ്രതിഷേധങ്ങളും പൊലീസുമായുണ്ടായ സംഘർഷങ്ങളും സമൂഹമാധ്യമങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ച പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് നിർദേശം. ഡൽഹി പൊലീസിന്റെ 15 ജില്ലകളിലും റെയിൽവേ, മെട്രോ യൂണിറ്റുകളിലും മാർഗനിർദേശം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

‘അവർ നിങ്ങളോട് പോരാടുകയല്ല; നിങ്ങളെ വില്ലനാക്കി ഒരു വീഡിയോ ഉണ്ടാക്കുകയാണ്’

പുതുതലമുറയിലെ പ്രതിഷേധക്കാർ മൊബൈൽ ഫോണിൽ പൊലീസിന്റെ ഓരോ പ്രതികരണവും പകർത്തുന്ന സാഹചര്യം പ്രത്യേകം കണക്കിലെടുക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം. ‘നിങ്ങളുടെ ദേഷ്യമുഖമാണ് അവരുടെ കണ്ടന്റ്. അവർ നിങ്ങളോട് പോരാടുകയല്ല. നിങ്ങളെ വില്ലനാക്കി ഒരു സിനിമയുണ്ടാക്കുകയാണ്. ആ വേഷം സ്വീകരിക്കരുത്’ എന്നാണ് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് നൽകിയ സന്ദേശത്തിന്റെ സാരം. ക്യാമറ മുഖത്തേക്ക് നീട്ടിയാലും പ്രകോപനപരമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചാലും മുഖഭാവം മാറ്റാതെ ശാന്തത പാലിക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം.

കരഞ്ഞാലും കാലിൽ വീണാലും പ്രകോപനപരമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചാലും തർക്കിക്കരുത്

പ്രതിഷേധക്കാർ ഉറക്കെ കരയുകയോ പൊലീസുകാരുടെ കാലിൽ വീഴുകയോ വ്യക്തിപരവും വൈകാരികവുമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുകയോ ചെയ്തേക്കാമെന്ന് മാർഗനിർദേശത്തിൽ പറയുന്നു. കുടുംബത്തെക്കുറിച്ചോ ശമ്പളത്തെക്കുറിച്ചോ ചോദിച്ച് പ്രതികരണം ഉണ്ടാക്കാൻ ശ്രമിച്ചാലും ഉദ്യോഗസ്ഥർ തർക്കിക്കരുത്. മറുപടി അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ ‘ദയവായി സഹകരിക്കുക, ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ ജോലി ചെയ്യുകയാണ്’ എന്നതുപോലെ ചുരുക്കി പറഞ്ഞശേഷം നിശ്ശബ്ദത പാലിക്കാനാണ് നിർദേശം.

പ്രതിഷേധക്കാരുടെ ഫോൺ തട്ടിമാറ്റുക, സാധനങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കുക, ദേഷ്യത്തോടെ നിലവിളിക്കുക തുടങ്ങിയ പ്രതികരണങ്ങളും ഒഴിവാക്കണം. പരിഹാസം, പാട്ട്, നൃത്തം, വ്യാജ സല്യൂട്ട്, പ്ലക്കാർഡ് എന്നിവയ്ക്കും പ്രതികരിക്കരുത്. പൂക്കളോ മധുരപലഹാരങ്ങളോ വെള്ളമോ ചായയോ നൽകിയാലും ദേഷ്യത്തോടെ നിരസിക്കുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ സമൂഹമാധ്യമങ്ങളിൽ പ്രചരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നതിനാൽ സംയമനം പാലിക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം.

വനിതാ പ്രതിഷേധക്കാരെ പുരുഷ പൊലീസുകാർ സ്പർശിക്കരുത്

വനിതാ പ്രതിഷേധക്കാരെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിലും പ്രത്യേക നിർദേശമുണ്ട്. പുരുഷ പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ വനിതാ പ്രതിഷേധക്കാരെ സ്പർശിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണം. ആവശ്യമായ ഇടപെടലുകൾ വനിതാ പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ നടത്തണം. പ്രതിഷേധക്കാരോട് മാന്യമായ ഭാഷ ഉപയോഗിക്കാനും നിർദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജനക്കൂട്ടത്തെ മാറ്റുമ്പോൾ ലാത്തി ഉയർത്തുന്നതിനുപകരം കൈകൊണ്ട് അഭ്യർഥിക്കുന്ന രീതിയിൽ നിർദേശം നൽകണമെന്നാണ് മാർഗരേഖ.

പ്രതിഷേധക്കാരന് പരിക്കേറ്റാൽ ആദ്യം സഹായിക്കാൻ എത്തേണ്ടത് പൊലീസെന്ന് നിർദേശം

പ്രതിഷേധത്തിനിടെ ഒരാൾ ബോധരഹിതനാവുകയോ വീഴുകയോ പരിക്കേൽക്കുകയോ ചെയ്താൽ ആദ്യം സഹായവുമായി എത്തേണ്ടത് പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരായിരിക്കണമെന്നും മാർഗനിർദേശത്തിൽ പറയുന്നു. പരിക്കേറ്റയാളെ ശ്രദ്ധയോടെ ഉയർത്തണം, ആംബുലൻസ് വിളിക്കണം, വാഹനം എത്താനുള്ള വഴി തുറന്നുകൊടുക്കണം. മാതാപിതാക്കളിൽ നിന്ന് വേർപെട്ട കുട്ടികളെയും സഹായിക്കണം. എന്നാൽ ക്യാമറയ്ക്കുവേണ്ടിയുള്ള പ്രകടനമായി സഹായം മാറരുതെന്നും നിർദേശമുണ്ട്.

ജൂലൈ 20ലെ ജന്തർ മന്തർ സംഘർഷത്തിന് പിന്നാലെ പ്രതിഷേധ നിയന്ത്രണരീതിയിൽ മാറ്റം

ജന്തർ മന്തറിൽ നിന്ന് പാർലമെന്റിലേക്ക് ജൂലൈ 20ന് നടന്ന മാർച്ചിനിടെയുണ്ടായ സംഘർഷമാണ് പുതിയ നിർദേശങ്ങളുടെ പ്രധാന പശ്ചാത്തലം. പ്രതിഷേധക്കാരെ പിരിച്ചുവിടാൻ സുരക്ഷാസേന ലാത്തിയും കണ്ണീർവാതകവും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഒരു സംഭവത്തിൽ പെല്ലറ്റ് തോക്ക് ഉപയോഗിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുണ്ടായി. അമിതബലം പ്രയോഗിച്ചെന്ന ആരോപണം അധികൃതർ നിഷേധിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പുതിയ മാർഗനിർദേശം പ്രതിഷേധക്കാരുടെ മൊബൈൽ ക്യാമറകളെ നേരിടുന്നതിനുള്ള നിർദേശം മാത്രമല്ല. പ്രതിഷേധസ്ഥലത്ത് പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ പെരുമാറ്റം, ഭാഷ, ശരീരഭാഷ, സ്ത്രീകളോടുള്ള ഇടപെടൽ, പരിക്കേറ്റവർക്കുള്ള സഹായം എന്നിവയ്ക്കും വ്യക്തമായ പരിധി നിശ്ചയിക്കുന്നു. ‘ക്യാമറകൾ കാണേണ്ടത് ശാന്തമായ മുഖവും സഹായിക്കാൻ നീളുന്ന കൈയും മാത്രം’ എന്ന സമീപനമാണ് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നതെന്ന് റിപ്പോർട്ട് പറയുന്നു.