പ്രയാഗ്‌രാജ്,  ഓഗസ്റ്റ് 3-

2026 ജൂലൈ 31-ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിൽ, ജസ്റ്റിസ് വിനോദ് ദിവാകർ, മഥുര-വൃന്ദാവനിലെ മതപരമായ ചടങ്ങുകളിലും ഉത്സവങ്ങളിലും ഉണ്ടാകുന്ന തിരക്കും തിക്കിലും നിയന്ത്രിക്കാൻ ക്രൗഡ് ബിഹേവിയർ സയൻസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ശാസ്ത്രീയ സംവിധാനം രൂപീകരിക്കണമെന്ന് നിർദേശിച്ചു. സ്വാമി ശിവ് സ്വരൂപാനന്ദ് ജി മഹാരാജ് സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലാണ് ഈ ഉത്തരവ്. എതിർകക്ഷികളായി ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും മഥുര-വൃന്ദാവൻ വികസന അതോറിറ്റിയും ഉൾപ്പെടുന്നു. ലഭ്യമായ കോടതി റിപ്പോർട്ടിൽ അഭിഭാഷകരുടെ പേരുകൾ വ്യക്തമായി പരാമർശിച്ചിട്ടില്ല.

തിരക്ക് നിയന്ത്രണത്തിന് ശാസ്ത്രീയ പഠനം വേണമെന്ന് കോടതി

മഥുര-വൃന്ദാവനിൽ ഉത്സവസമയങ്ങളിൽ വലിയ ജനക്കൂട്ടം അപകടസാധ്യത വർധിപ്പിക്കുന്നതായി കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ജനക്കൂട്ടത്തിന്റെ സ്വഭാവം പഠിക്കുന്ന വിദഗ്ധസംവിധാനം നിലവിലുണ്ടോയെന്നും, അപകടസാഹചര്യങ്ങൾ മുൻകൂട്ടി തിരിച്ചറിയാൻ ശാസ്ത്രീയ രീതികൾ സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ടോയെന്നും ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തോട് വിശദീകരണം തേടി.

പ്രതിസന്ധി നേരിടാനുള്ള സമഗ്ര പദ്ധതി സമർപ്പിക്കാൻ നിർദേശം

ജനക്കൂട്ട നിയന്ത്രണം, ദുരന്തനിവാരണം, വിവിധ വകുപ്പുകളുടെ ഏകോപനം, ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കുള്ള പരിശീലനം, പൊതുജന ബോധവത്കരണം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന സമഗ്ര പദ്ധതിയുടെ വിശദാംശങ്ങൾ കോടതിയിൽ സമർപ്പിക്കാൻ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തോട് നിർദേശിച്ചു.

അനധികൃത നിർമാണങ്ങളും അപകടസാധ്യത കൂട്ടുന്നതായി വിലയിരുത്തൽ

മതകേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ള അനധികൃത നിർമാണങ്ങൾ അടിയന്തര രക്ഷാപ്രവർത്തനത്തിന് തടസ്സമാകുന്നുവെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. നഗരം സുരക്ഷിതമായി നിലനിർത്താൻ സ്വീകരിച്ച നടപടികളും വിശദമായി അറിയിക്കാൻ മഥുര-വൃന്ദാവൻ വികസന അതോറിറ്റിയോടും മറ്റ് ഉദ്യോഗസ്ഥരോടും ആവശ്യപ്പെട്ടു.

ശാസ്ത്രീയ ക്രൗഡ് മാനേജ്മെന്റ് സംവിധാനത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകി കോടതി

സമീപകാല തിരക്കുപിടിച്ച സാഹചര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങളോ അക്കാദമിക് ഗവേഷണങ്ങളോ നടത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അതിന്റെ കണ്ടെത്തലുകളും ശുപാർശകളും അവ എത്രത്തോളം നടപ്പാക്കിയെന്ന വിവരങ്ങളും സമർപ്പിക്കാൻ കോടതി നിർദേശിച്ചു.

ഹർജി തുടരും; ഭരണകൂടത്തിന്റെ മറുപടി കോടതി പരിശോധിക്കും

ഹർജിയിൽ അന്തിമവിധി പ്രസ്താവിച്ചിട്ടില്ല. ആവശ്യപ്പെട്ട വിവരങ്ങളും പദ്ധതികളും ലഭിച്ച ശേഷം തുടർനടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭരണകൂടത്തിന്റെ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ കോടതി വിശദമായി പരിശോധിക്കും.

മതകേന്ദ്രങ്ങളിലെ ജനക്കൂട്ട നിയന്ത്രണത്തിന് സംസ്ഥാനതല മാർഗനിർദേശമായി മാറാൻ സാധ്യത

ഈ ഉത്തരവ് ഉത്തർപ്രദേശിലെ പ്രധാന തീർഥാടനകേന്ദ്രങ്ങളിലെ ജനക്കൂട്ട നിയന്ത്രണത്തിനും ദുരന്തനിവാരണത്തിനും ശാസ്ത്രീയ സമീപനം സ്വീകരിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത ഊന്നിപ്പറയുന്നതാണ്. എന്നാൽ അന്തിമ നയനിർദേശമോ നിർബന്ധിത മാനദണ്ഡമോ കോടതി ഈ ഘട്ടത്തിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.