ന്യൂഡൽഹി, 2026 ജൂലൈ 22-

പ്രതി കൈവശം വഹിക്കുന്ന ബാഗ്, കുപ്പി, പെട്ടി തുടങ്ങിയ വസ്തുക്കളിൽനിന്ന് ലഹരിമരുന്ന് കണ്ടെത്തുമ്പോൾ എൻ.ഡി.പി.എസ്. നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 50 പ്രകാരമുള്ള വ്യക്തിദേഹ പരിശോധനാ സംരക്ഷണം ബാധകമല്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. 2026 ജൂലൈ 21-ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ സഞ്ജയ് കരോൾ, നോങ്മൈകപം കോട്ടീശ്വർ സിങ് എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചാണ് മെഹബൂബ് ഷാ നൽകിയ അപ്പീൽ ഭാഗികമായി അനുവദിച്ചത്. മധ്യപ്രദേശ് സംസ്ഥാനമായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. പ്രതിക്കുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ സുശീൽ കുമാർ ജെയിൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരും സംസ്ഥാനത്തിനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ പശുപതി നാഥ് റസ്ദാൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരും ഹാജരായി. അമിക്കസ് ക്യൂറിയായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ സിദ്ധാർഥ് ലൂത്രയും കോടതിയെ സഹായിച്ചു.

വകുപ്പ് 50 വ്യക്തിയുടെ ശരീരത്തിൽ നടത്തുന്ന പരിശോധനയ്ക്കു മാത്രം

മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയോ ഗസറ്റഡ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെയോ സാന്നിധ്യത്തിൽ പരിശോധന നടത്തണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടാനുള്ള അവകാശമാണ് വകുപ്പ് 50 നൽകുന്നത്. എന്നാൽ ഈ അവകാശം പ്രതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നേരിട്ട് നടത്തുന്ന പരിശോധനയ്ക്കു മാത്രമാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പ്രതി കൈവശം വഹിച്ചിരുന്ന ബാഗിലോ കുപ്പിയിലോ സ്യൂട്ട്‌കേസിലോ മറ്റേതെങ്കിലും വസ്തുവിലോ നടത്തുന്ന പരിശോധനയ്ക്ക് ഈ വ്യവസ്ഥ ബാധകമാകില്ല.

വാട്ടർ ബോട്ടിലിൽനിന്ന് ലഹരിമരുന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനാൽ വാദം തള്ളി

മെഹബൂബ് ഷാ കൈവശം വഹിച്ചിരുന്ന വെള്ളക്കുപ്പിക്കുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ച നിലയിലാണ് സ്മാക്ക് കണ്ടെത്തിയത്. ലഹരിമരുന്ന് ശരീരത്തിൽനിന്നല്ല, പ്രതി കൊണ്ടുനടന്ന കുപ്പിയിൽനിന്നാണ് പിടിച്ചെടുത്തതെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ കോടതി വകുപ്പ് 50 ലംഘിച്ചെന്ന വാദം തള്ളി. പരിശോധനയ്ക്ക് മുമ്പ് മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയോ ഗസറ്റഡ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെയോ സാന്നിധ്യം ആവശ്യപ്പെടാനുള്ള അവകാശം പ്രതിയെ അറിയിച്ചിരുന്നുവെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി.

മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ സാന്നിധ്യമില്ലാതെ സാമ്പിൾ എടുത്തത് മാത്രം വെറുതെവിടാൻ കാരണമല്ല

പിടിച്ചെടുത്ത ലഹരിവസ്തുവിന്റെ സാമ്പിൾ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിലല്ല എടുത്തതെന്നായിരുന്നു പ്രതിയുടെ മറ്റൊരു വാദം. എൻ.ഡി.പി.എസ്. നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 52എ പാലിച്ചില്ലെന്ന ഈ ആരോപണം നടപടിക്രമത്തിലെ ക്രമക്കേട് മാത്രമാണെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. അതുമൂലം പ്രതിക്ക് ഗുരുതരമായ ദോഷമുണ്ടായെന്ന് തെളിയിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ കുറ്റവിമുക്തനാക്കാനാകില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കി.

സ്ഥലത്തുവച്ച് സാമ്പിൾ എടുക്കുന്നത് അന്നത്തെ നിയമം വിലക്കിയിരുന്നില്ല

ലഹരിവസ്തു പിടിച്ചെടുത്ത സ്ഥലത്തുവച്ച് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ സാമ്പിൾ എടുത്തത് നിയമവിരുദ്ധമല്ലെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു. സംഭവം നടന്ന സമയത്ത് പ്രാബല്യത്തിലുണ്ടായിരുന്ന നിയമം സ്ഥലത്തുവച്ച് സാമ്പിൾ എടുക്കുന്നത് വിലക്കിയിരുന്നില്ല. പിടിച്ചെടുക്കൽ മഹസർ, അറസ്റ്റ് രേഖ, പരിശോധനാ രേഖകൾ എന്നിവ പ്രാഥമിക തെളിവുകളാണെന്നും സാമ്പിൾ നടപടിയിലെ പിഴവ് മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി അവയെ തള്ളാനാകില്ലെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

കുറ്റക്കാരനെന്ന കണ്ടെത്തൽ നിലനിൽക്കും; പതിനാലുവർഷത്തെ തടവ് പത്തുവർഷമായി കുറച്ചു

പ്രതിക്കെതിരായ പിടിച്ചെടുക്കലും മറ്റ് തെളിവുകളും വിശ്വസനീയമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയ സുപ്രീംകോടതി കുറ്റക്കാരനെന്ന വിധി ശരിവച്ചു. എന്നാൽ എൻ.ഡി.പി.എസ്. നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 21 പ്രകാരമുള്ള കുറഞ്ഞ ശിക്ഷ പത്തുവർഷമാണെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പതിനാലുവർഷത്തെ തടവ് പത്തുവർഷമായി കുറച്ചു. ഇതോടെ ശിക്ഷാവിധിയിൽ മാത്രം മാറ്റം വരുത്തി അപ്പീൽ ഭാഗികമായി അനുവദിച്ചു.

ബാഗും കുപ്പിയും പരിശോധിക്കുന്ന കേസുകളിൽ വകുപ്പ് 50 വാദത്തിന്റെ പരിധി വ്യക്തമാക്കി

സുപ്രീംകോടതിയുടെ വിധിയോടെ വ്യക്തിയുടെ ശരീരത്തിൽ നേരിട്ട് നടത്തുന്ന പരിശോധനയും പ്രതി കൈവശം വഹിക്കുന്ന വസ്തുക്കളുടെ പരിശോധനയും തമ്മിലുള്ള നിയമപരമായ വ്യത്യാസം കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. രാജ്യത്താകെയുള്ള ലഹരിമരുന്ന് കേസുകളിൽ വകുപ്പ് 50 ലംഘിച്ചെന്ന വാദം പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ലഹരിവസ്തു കൃത്യമായി എവിടെനിന്നാണ് കണ്ടെത്തിയതെന്ന കാര്യം നിർണായകമാകും. വകുപ്പ് 52എയിലെ നടപടിക്രമപ്പിഴവ് മാത്രം കുറ്റവിമുക്തിക്ക് മതിയാകില്ലെന്നും പ്രതിക്ക് ഉണ്ടായ യഥാർഥ ദോഷം കോടതിയിൽ തെളിയിക്കണമെന്നും വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നു.