അലഹബാദ്, ജൂലൈ 14-

ഇലക്ട്രോഹോമിയോപ്പതി സർട്ടിഫിക്കറ്റ് കൈവശമുള്ള ഒരാൾക്ക് ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രമായ അലോപ്പതി ചികിത്സ നടത്താൻ നിയമപരമായി യാതൊരു അവകാശവുമില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഏറ്റയിലെ തന്റെ ആശുപത്രി അധികൃതർ പൂട്ടി മുദ്രവെച്ച നടപടി റദ്ദാക്കണമെന്നും അലോപ്പതി ചികിത്സ തുടരാൻ അനുമതി നൽകണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ട് സന്തോഷ് കുമാർ ശർമ സമർപ്പിച്ച ഹർജി കോടതി തള്ളി. കഴിഞ്ഞ ജൂലൈ 10-ന് ജസ്റ്റിസ് ജെ. ജെ. മുനീർ, ജസ്റ്റിസ് ഇന്ദ്രജീത് ശുക്ല എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ അശോക് കുമാർ സിങ്, പ്രതിഭ സിങ് എന്നിവർ ഹാജരായി. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും മറ്റ് അഞ്ച് പേരുമായിരുന്നു കേസിലെ എതിർകക്ഷികൾ. സർക്കാർ കക്ഷികൾക്കായി സ്റ്റാൻഡിങ് കൗൺസൽ അഖിലേഷ് കുമാർ ത്രിപാഠി കോടതിയിൽ ഹാജരായി.

അലോപ്പതി യോഗ്യത തെളിയിക്കാനായില്ല; ആശുപത്രി തുറക്കണമെന്ന ആവശ്യം തള്ളി

ഹർജിക്കാരന് അംഗീകൃത അലോപ്പതി മെഡിക്കൽ യോഗ്യതയോ ആവശ്യമായ രജിസ്ട്രേഷനോ ഇല്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. ഇലക്ട്രോഹോമിയോപ്പതിയിലെ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് മാത്രം മുൻനിർത്തി ആധുനിക ചികിത്സ നടത്താനാകില്ലെന്നും ആശുപത്രി തുറന്നുപ്രവർത്തിക്കാൻ അനുമതി നൽകാനാകില്ലെന്നും ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. ഇതോടെ, ആശുപത്രി പൂട്ടി മുദ്രവെച്ച ഏറ്റ ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസറുടെ നടപടി നിലനിൽക്കും. ഹർജിക്കാരന്റെ റിട്ട് ഹർജി കോടതി ചിലവില്ലാതെ തള്ളുകയും ചെയ്തു.

2005-ലെ വൊക്കേഷണൽ സർട്ടിഫിക്കറ്റിൽ ചികിത്സ നടത്താമെന്ന് വാദം

നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഓപ്പൺ സ്കൂളിങ്ങിൽ (NIOS) നിന്ന് 2005-ൽ നേടിയ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹെൽത്ത് തൊഴിലധിഷ്ഠിത സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം പരിശീലിക്കാൻ തനിക്ക് യോഗ്യത നൽകുന്നതാണെന്നായിരുന്നു സന്തോഷ് കുമാർ ശർമയുടെ വാദം. തന്റെ ദീർഘകാലത്തെ ചികിത്സാനുഭവവും ആശുപത്രി പ്രവർത്തിപ്പിക്കാനുള്ള അവകാശവും ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ അദ്ദേഹം, മതിയായ വാദം കേൾക്കാതെയാണ് അധികൃതർ ആശുപത്രി പൂട്ടി മുദ്രവെച്ചതെന്നും ആരോപിച്ചു. ചികിത്സ ഒരു തൊഴിലായി കൊണ്ടുപോകാനുള്ള അവകാശം ഭരണഘടനയുടെ പത്തൊൻപതാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്നുണ്ടെന്നും ഹർജിക്കാരൻ വാദിച്ചു.

2019 മുതൽ തുടങ്ങിയ നടപടികൾ; ഒടുവിൽ അപേക്ഷ നിരസിച്ചു

ഹർജിക്കാരന്റെ ചികിത്സാ യോഗ്യത തെളിയിക്കുന്ന ബിരുദങ്ങളും വിദ്യാഭ്യാസ രേഖകളും സമർപ്പിക്കാൻ ഏറ്റ ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ 2019 ജൂൺ 26-ന് തന്നെ നോട്ടീസ് നൽകിയിരുന്നു. തുടർന്ന് 2025 മേയ് ഒന്നിന് ആശുപത്രി അടച്ചുപൂട്ടുന്നതിനുള്ള കാരണംകാണിക്കൽ നോട്ടീസും നൽകി. പിന്നീട് ഹൈക്കോടതിയുടെ മുൻ ഉത്തരവനുസരിച്ച് ഹർജിക്കാരന്റെ വിശദീകരണം വിശദമായി പരിശോധിച്ച ശേഷമാണ്, 2026 ഫെബ്രുവരി 16-ന് ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ ഹർജിക്കാരന്റെ അപേക്ഷ നിരസിക്കുകയും ആശുപത്രിയുടെ മുദ്ര നീക്കാൻ വിസമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തത്.

അഗ്നിസുരക്ഷയോ മാലിന്യസംസ്കരണമോ ഇല്ല; വ്യാജ ഡോക്ടർമാരുടെ സേവനവും കണ്ടെത്തി

ആശുപത്രിയിൽ ബയോ മെഡിക്കൽ മാലിന്യസംസ്കരണ സംവിധാനം, ഫയർ എൻ.ഒ.സി (അഗ്നിശമന അനുമതിപത്രം), അണുബാധാ പ്രതിരോധ–നിയന്ത്രണ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്ന് അധികൃതർ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. ചികിത്സാ സ്ഥാപനങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ട യാതൊരുവിധ മാനദണ്ഡങ്ങളും ഈ ആശുപത്രി പാലിച്ചിരുന്നില്ല. ഇതിനുപുറമേ, അംഗീകൃത യോഗ്യതയില്ലാത്ത മറ്റ് ഡോക്ടർമാരും ഈ ആശുപത്രിയിൽ ആധുനിക ചികിത്സ നടത്തിയിരുന്നതായി രേഖകളിൽ വ്യക്തമായെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് ആശുപത്രിയുടെ രജിസ്ട്രേഷനും പ്രവർത്തനാനുമതിയും നിഷേധിക്കപ്പെട്ടത്.

ഒരു ചികിത്സാരീതിയിലെ രജിസ്ട്രേഷൻ മറ്റൊരു രീതിയിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റമല്ല

ഒരു പ്രത്യേക ചികിത്സാ സമ്പ്രദായത്തിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത വ്യക്തിക്ക് ആവശ്യമായ യോഗ്യതയോ രജിസ്ട്രേഷനോ ഇല്ലാതെ മറ്റൊരു ചികിത്സാരീതി പരിശീലിക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭാരതീയ ചികിത്സാ സമ്പ്രദായത്തിലെ (ആയുർവേദം, ഹോമിയോപ്പതി തുടങ്ങിയവ) ഡോക്ടർമാർക്ക് ബന്ധപ്പെട്ട നിയമം വ്യക്തമായി അനുമതി നൽകാത്ത പക്ഷം അലോപ്പതി മരുന്നുകൾ നിർദേശിക്കാനാകില്ലെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻ ഉത്തരവും ബെഞ്ച് ആവർത്തിച്ചു. മതിയായ യോഗ്യതയില്ലാതെ മറ്റൊരു ചികിത്സാരീതി പിന്തുടരുന്നത് സ്വതവേ ഒരു ചികിത്സാപരമായ അശ്രദ്ധയാണെന്നും ഇത് രോഗികളുടെ ജീവനെയും പൊതുജനാരോഗ്യത്തെയും ഗുരുതരമായ അപകടത്തിലാക്കുമെന്നും കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു.

യോഗ്യതയില്ലാതെ ചികിത്സിക്കുന്നത് വ്യാജവൈദ്യം

ഒരു പ്രത്യേക ചികിത്സാ സമ്പ്രദായത്തിൽ അറിവോ അംഗീകൃത യോഗ്യതയോ ഇല്ലാത്ത വ്യക്തി അതേ രീതിയിൽ ചികിത്സ നടത്തുന്നത് വ്യാജവൈദ്യമാണെന്ന് (Quackery) കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. അംഗീകൃത അലോപ്പതി ബിരുദവും നിയമപരമായ രജിസ്ട്രേഷനും ഉള്ളവർക്ക് മാത്രമേ രാജ്യത്ത് അലോപ്പതി ചികിത്സ നടത്താൻ അനുമതിയുള്ളൂ. അത്തരം യോഗ്യതയില്ലാത്തവരെ ചികിത്സിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നത് ആരോഗ്യ നിയമങ്ങൾക്കും ചികിത്സാ നിലവാരങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണമായി വിരുദ്ധമാണെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

തൊഴിൽ ചെയ്യാനുള്ള അവകാശം പരിപൂർണ്ണമല്ല; നിയന്ത്രണങ്ങളാകാം

ഭരണഘടനയുടെ പത്തൊൻപതാം അനുച്ഛേദം തൊഴിൽ ചെയ്യാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകുന്നുണ്ടെങ്കിലും അത് പരിധിയില്ലാത്ത അവകാശമല്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പൊതുതാൽപര്യവും പൊതുജനാരോഗ്യവും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് ന്യായമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്താം. യോഗ്യതയും രജിസ്ട്രേഷനും ഉള്ളവർ മാത്രം ചികിത്സ നടത്തണമെന്നും ആശുപത്രികൾ നിർദിഷ്ട സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നത് നിയമപരവും ന്യായവുമായ നിയന്ത്രണം മാത്രമാണെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

വിദഗ്ധ സമിതിയുടെ കണ്ടെത്തലിൽ ഇടപെടില്ല; ആശുപത്രി അടഞ്ഞുതന്നെ കിടക്കും

ഹർജിക്കാരന് അലോപ്പതി ചികിത്സ നടത്താനുള്ള സാധുവായ യോഗ്യതയില്ലെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശുപത്രി കൃത്യമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കുന്നില്ലെന്നും കണ്ടെത്തിയത് വിദഗ്ധരായ അധികാരികളാണ്. ഈ തീരുമാനത്തിന് പകരം ഹൈക്കോടതിക്ക് സ്വന്തം നിഗമനങ്ങൾ അടിച്ചേൽപ്പിക്കാനാകില്ലെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസറുടെ 2026 ഫെബ്രുവരി 16-ലെ ഉത്തരവിൽ ഇടപെടാൻ വിസമ്മതിച്ച കോടതി ഹർജി പൂർണ്ണമായി തള്ളി. ഇതോടെ ആശുപത്രി വീണ്ടും തുറക്കാനോ അലോപ്പതി ചികിത്സ നടത്താനോ ഹർജിക്കാരന് അനുമതി ലഭിക്കില്ലെന്ന് ഉറപ്പായി.

യോഗ്യതാ പരിശോധനകൾ കർശനമാകും; രോഗികളുടെ സുരക്ഷയ്ക്ക് മുൻഗണന

ഈ വിധി പുറത്തുവന്നതോടെ ഉത്തർപ്രദേശിൽ അംഗീകാരമില്ലാത്ത സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുടെ മറവിൽ അലോപ്പതി ചികിത്സ നടത്തുന്നവർക്കെതിരെയുള്ള പരിശോധനകൾക്ക് ശക്തമായ നിയമപിന്തുണ ലഭിക്കും. വരും ദിവസങ്ങളിൽ സംസ്ഥാനത്ത് യോഗ്യതാ പരിശോധനകൾ കർശനമാകും. രോഗികളെ യോഗ്യതയില്ലാത്ത വ്യാജ ചികിത്സകരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കേണ്ട സർക്കാരിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വമാണ് ഈ വിധിയിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നത്. കൂടാതെ, ചികിത്സാ യോഗ്യതയിലും ആശുപത്രി നിലവാരത്തിലും വിദഗ്ധ സമിതികൾ എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങളിൽ വ്യക്തമായ നിയമവിരുദ്ധതയില്ലാതെ ജുഡീഷ്യറി ഇടപെടില്ലെന്ന സമീപനവും കോടതി അടിവരയിട്ടുറപ്പിച്ചു.