ന്യൂഡൽഹി, ജൂലൈ 14:

പ്രമുഖ വ്യവസായി ബാബാസാഹേബ് നീലകണ്ഠ് കല്യാണിയും സഹോദരി സുഗന്ധ ഹിരേമത്തും തമ്മിലുള്ള ദീർഘകാല കുടുംബ സ്വത്തുതർക്കം സുപ്രീംകോടതി മധ്യസ്ഥതയ്ക്ക് വിട്ടു. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, ജസ്റ്റിസ് വി. മോഹന എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് മുൻ സുപ്രീംകോടതി ജഡ്ജി ജസ്റ്റിസ് എൽ. നാഗേശ്വര റാവുവിനെ മധ്യസ്ഥനായി നിയോഗിച്ചത്. സുഗന്ധ ഹിരേമത്തിനും ജയദേവ് ഹിരേമത്തിനുമായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ശ്യാം ദിവാൻ ഹാജരായി. കല്യാണി വിഭാഗത്തിനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകരായ കപിൽ സിബൽ, അഭിഷേക് മനു സിങ്‌വി, മുകുൾ റോത്തഗി, സി. ആര്യമ സുന്ദരം എന്നിവർ കോടതിയിലെത്തി.

ഒത്തുതീർപ്പിന് വീണ്ടും അവസരം നൽകണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി

കുടുംബാംഗങ്ങൾ തമ്മിൽ സൗഹൃദപരമായ ഒത്തുതീർപ്പ് സാധ്യമാണോയെന്ന് പരിശോധിക്കാനാണ് കേസ് മധ്യസ്ഥതയ്ക്ക് വിടുന്നതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. മുൻപ് നടന്ന മധ്യസ്ഥശ്രമങ്ങൾ പരാജയപ്പെട്ടിരുന്നുവെന്ന് കല്യാണി വിഭാഗം ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയെങ്കിലും, പ്രാരംഭ തടസ്സങ്ങൾക്കുശേഷവും കുടുംബത്തർക്കങ്ങളിൽ നല്ലൊരു ഒത്തുതീർപ്പ് സാധ്യമാകാറുണ്ടെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് നിരീക്ഷിച്ചു. സുപ്രീംകോടതിയുടെ പ്രത്യേക അഭ്യർഥന മാനിച്ച് മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ കല്യാണി വിഭാഗവും ഒടുവിൽ സമ്മതിക്കുകയായിരുന്നു.

ചർച്ച നടക്കുമ്പോൾ ബോംബെ ഹൈക്കോടതി നടപടികൾ നിർത്തിവെക്കണം

ഹിരേമത്ത് വിഭാഗത്തിന്റെ കേസ് തള്ളണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് ബാബാസാഹേബ് കല്യാണി നൽകിയ അപേക്ഷ പരിഗണിക്കുന്നത് മധ്യസ്ഥത പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ മാറ്റിവെക്കാൻ സുപ്രീംകോടതി ബോംബെ ഹൈക്കോടതിയോട് അഭ്യർഥിച്ചു. മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകളും കോടതി നടപടികളും ഒരേസമയം മുന്നോട്ടു കൊണ്ടുപോകാനാകില്ലെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. മധ്യസ്ഥത പരാജയപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ കേസ് തള്ളാനുള്ള അപേക്ഷ സമയബന്ധിതമായി പരിഗണിക്കാൻ ഹൈക്കോടതിയോട് ആവശ്യപ്പെടാമെന്നും കോടതി സൂചിപ്പിച്ചു.

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കകം തീർപ്പാക്കണമെന്ന ആവശ്യം തള്ളി

മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകൾ സമയബന്ധിതമാക്കണമെന്നും ഹൈക്കോടതിയിലെ അപേക്ഷ പരിഗണിക്കാൻ അനുവദിക്കണമെന്നുമുള്ള കല്യാണി വിഭാഗത്തിന്റെ ആവശ്യം സുപ്രീംകോടതി അംഗീകരിച്ചില്ല. രണ്ട് ആഴ്ചയ്ക്കകം ചർച്ചകൾ പൂർത്തിയാക്കണമെന്ന് മധ്യസ്ഥനോട് നിർദേശിക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. തർക്കപരിഹാരത്തിന് കൃത്യമായ ഒരു അവസരം നൽകുകയാണ് വേണ്ടതെന്നും അതിനായി നിലവിലുള്ള കോടതി നടപടികൾ മാറ്റിവെക്കണമെന്നും ബെഞ്ച് പറഞ്ഞു. കേസ് രണ്ടാഴ്ചയ്ക്ക് ശേഷം സുപ്രീംകോടതി വീണ്ടും പരിഗണിക്കും.

1994-ലെ കുടുംബ ഉടമ്പടിയെച്ചൊല്ലി തർക്കം

1994-ൽ ഉണ്ടാക്കിയ കുടുംബക്രമീകരണം (കുടുംബ ഉടമ്പടി) നടപ്പാക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് സുഗന്ധ ഹിരേമത്ത് 2023-ൽ ബോംബെ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചതോടെയാണ് തർക്കം രൂക്ഷമായത്. എന്നാൽ കേസ് പ്രാരംഭ ഘട്ടത്തിൽ തന്നെ തള്ളിക്കളയണമെന്ന് ബാബാസാഹേബ് കല്യാണി അപേക്ഷ നൽകി. അടുത്ത ബന്ധുക്കൾ തമ്മിലുള്ള പ്രശ്നമായതിനാൽ മധ്യസ്ഥതയ്ക്ക് വിടണമെന്ന് ഹിരേമത്ത് വിഭാഗം ആവശ്യപ്പെട്ടെങ്കിലും മുൻ ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെട്ടതിനാൽ കല്യാണി വിഭാഗം ഇതിനെ എതിർത്തിരുന്നു.

ഹൈക്കോടതി നിലപാട് തെറ്റല്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി

ഒരു കക്ഷിക്ക് താല്പര്യമില്ലെങ്കിൽ മധ്യസ്ഥത നിർബന്ധിക്കാനാവില്ലെന്ന് 2026 മെയ് നാലിന് ബോംബെ ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. ആ ഉത്തരവ് വസ്തുതകളുടെയും നിയമത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ തെറ്റല്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി ശരിവെച്ചു. എന്നാൽ കേസിൽ അന്തിമതീർപ്പ് കൽപ്പിക്കുന്നതിന് മുൻപ്, കുടുംബബന്ധങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്ത് കക്ഷികൾ ഒരുതവണ കൂടി മധ്യസ്ഥത പരീക്ഷിക്കണമെന്ന അഭ്യർഥനയാണ് സുപ്രീംകോടതി ഇവിടെ മുന്നോട്ടുവെച്ചത്.

കോടതിക്ക് പുറത്തുള്ള തർക്കപരിഹാരത്തിന് പ്രാധാന്യം

ഈ ഉത്തരവ് സ്വത്തുതർക്കത്തിന്റെ അവകാശവാദങ്ങളിലുള്ള അന്തിമവിധിയല്ല, മറിച്ച് കക്ഷികൾക്ക് ഒത്തുതീർപ്പിലെത്താൻ നൽകുന്ന ഒരു അധിക അവസരം മാത്രമാണ്. നിയമപരമായി മധ്യസ്ഥത എന്നത് കക്ഷികളുടെ സ്വമേധയായുള്ള തീരുമാനമാണെന്ന നിലപാടിൽ കോടതി മാറ്റം വരുത്തിയിട്ടില്ല. എങ്കിലും, ദീർഘകാലമായി തുടരുന്ന കുടുംബത്തർക്കങ്ങളിൽ പരസ്പര സംവാദത്തിലൂടെയുള്ള ഒത്തുതീർപ്പുകൾക്ക് സുപ്രീംകോടതി എത്രത്തോളം പ്രാധാന്യം നൽകുന്നുവെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നതാണ് ഈ പുതിയ ഉത്തരവ്.