അലഹബാദ്, ജൂലൈ 14-

ഭാര്യയ്ക്ക് നൽകേണ്ട ജീവനാംശം ഭർത്താവിന്റെ അറ്റവരുമാനത്തിന്റെ 25 ശതമാനമായി നിശ്ചയിക്കണമെന്നത് നിർബന്ധ നിയമമല്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. കേസിന്റെ സാഹചര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് തുക കൂട്ടാനോ കുറയ്ക്കാനോ കോടതിക്ക് അധികാരമുണ്ടെന്ന് ജസ്റ്റിസ് അചൽ സച്ദേവ് വ്യക്തമാക്കി. പിങ്കി എന്ന പ്രീതി നൽകിയ പുനഃപരിശോധനാ ഹർജി അനുവദിച്ച കോടതി, പ്രതിമാസ ജീവനാംശം 12,000 രൂപയിൽനിന്ന് 20,000 രൂപയായി ഉയർത്തി ഉത്തരവിട്ടു. അതേസമയം, തുക ഒഴിവാക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് ഭർത്താവ് ജയ് പ്രകാശ് നൽകിയ ഹർജി കോടതി തള്ളി.

ഹർജിക്കാരിക്കായി അഭിഭാഷകരായ ഫൂൽ സിങ് യാദവ്, വൈഭവ് യാദവ് എന്നിവരും ജയ് പ്രകാശിനായി രാകേഷ് കുമാർ ദുബെ, ശിവ് ശങ്കർ മിശ്ര എന്നിവരും ഹാജരായി. സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് വേണ്ടി അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഭിഭാഷകൻ ഝമ്മൻ റാം കോടതിയിലെത്തി.

അപേക്ഷ നൽകിയ തീയതി മുതൽ വർധിപ്പിച്ച തുക നൽകണം

കാൺപുർ ദേഹാത്ത് കുടുംബകോടതി നേരത്തെ അനുവദിച്ച 12,000 രൂപ ജീവനാംശം നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ അപര്യാപ്തമാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. അതിനാൽ ഭാര്യ ജീവനാംശ അപേക്ഷ നൽകിയ 2021 നവംബർ 26 മുതലുള്ള മുൻകാല പ്രാബല്യത്തോടെ പ്രതിമാസം 20,000 രൂപ വീതം നൽകണം. ഭർത്താവിന്റെ ഹർജി തള്ളിയ സാഹചര്യത്തിൽ, ഭാര്യയ്ക്ക് ജീവനാംശം നൽകണമെന്ന കുടുംബകോടതിയുടെ അടിസ്ഥാന ഉത്തരവ് തുടരും. ഇതിനകം നൽകിയ തുകകൾ പുതിയ കണക്കിൽ ക്രമീകരിക്കാം.

25 ശതമാനം എന്നത് പൊതുമാർഗനിർദേശം മാത്രം

ഭർത്താവിന്റെ അറ്റവരുമാനത്തിന്റെ 25 ശതമാനം ഭാര്യയ്ക്ക് ജീവനാംശമായി നൽകാം എന്ന സുപ്രീംകോടതി നിരീക്ഷണം വിശാലമായ ഒരു മാർഗനിർദേശം മാത്രമാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഇത് എല്ലാ കേസുകളിലും യാന്ത്രികമായി പ്രയോഗിക്കാനാകില്ല. ഭാര്യയുടെ ആവശ്യങ്ങൾ, കക്ഷികളുടെ സാമൂഹികനില, യഥാർഥ വരുമാനം, സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകൾ, ജീവിതനിലവാരം, ആശ്രിതരുടെ എണ്ണം, ഭാര്യയുടെ വരുമാനശേഷി എന്നിവ പരിശോധിച്ച വേണം തുക നിശ്ചയിക്കാൻ. സാഹചര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഇത് 25 ശതമാനത്തിൽ കൂടുതലോ കുറവോ ആകാം.

മൊത്തശമ്പളമല്ല അറ്റവരുമാനം കണക്കാക്കേണ്ടത്

ജീവനാംശം നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ ഭർത്താവിന്റെ മൊത്തശമ്പളത്തെ നേരിട്ട് അറ്റവരുമാനമായി കണക്കാക്കരുതെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു. നിർബന്ധിത നികുതികളും നിയമാനുസൃത കിഴിവുകളും കുറച്ച ശേഷം കൈയിൽ കിട്ടുന്ന തുകയാണ് അറ്റവരുമാനമായി കാണേണ്ടത്. ഈ കേസിൽ ഭർത്താവിന്റെ മൊത്തം ശമ്പളം 86,674 രൂപയായിരുന്നെങ്കിലും ബാങ്കിൽ നിക്ഷേപിക്കപ്പെട്ടത് 67,043 രൂപയായിരുന്നു. ഈ ശമ്പളരേഖകളും നിലവിലെ വിലക്കയറ്റവും കുടുംബകോടതി വേണ്ടത്ര പരിഗണിച്ചില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി.

സ്വത്ത്-വരുമാന സത്യവാങ്മൂലം നിർണായകം

ജീവനാംശക്കേസുകളിൽ ഇരുപക്ഷവും തങ്ങളുടെ വരുമാനം, സ്വത്ത്, ചെലവ്, സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകൾ എന്നിവ വ്യക്തമാക്കുന്ന സത്യവാങ്മൂലം നിർബന്ധമായും സമർപ്പിക്കണമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭർത്താവ് ആവശ്യമായ സത്യവാങ്മൂലം സമർപ്പിക്കാതിരുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന് തിരിച്ചടിയായി. രേഖകളിലുള്ള യഥാർത്ഥ വരുമാനം അവഗണിച്ച്, തെളിവുകളുടെ പിന്തുണയില്ലാതെ കുടുംബകോടതികൾ തുക നിശ്ചയിച്ചാൽ പുനഃപരിശോധനാ കോടതിക്ക് ഇടപെടാമെന്നും വിധിയിലുണ്ട്.

വിവാഹമോചനം നേടിയാലും ജീവനാംശത്തിന് അവകാശമുണ്ട്

ജയ് പ്രകാശിന് അനുകൂലമായി കോടതി നേരത്തെ വിവാഹമോചനം അനുവദിച്ചിരുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം മുൻഭാര്യയുടെ ജീവനാംശാവകാശം ഇല്ലാതാകില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അവർ പുനർവിവാഹം ചെയ്തിട്ടില്ലെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സ്വയം ജീവിക്കാൻ മതിയായ വരുമാനമില്ലാത്ത മുൻഭാര്യയ്ക്ക് മാന്യമായ ജീവിതം ഉറപ്പാക്കാൻ ആവശ്യമായ ജീവനാംശം ആവശ്യപ്പെടാം.

അപൂർവമായ ഇടപെടൽ

പുനഃപരിശോധനാ കോടതികളുടെ അധികാരം അപ്പീൽ കോടതിയുടേതുപോലെ വിശാലമല്ലെന്നും സാധാരണയായി ജീവനാംശത്തുകയിൽ നേരിട്ട് മാറ്റം വരുത്താറില്ലെന്നും കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. എന്നാൽ നിർണായക തെളിവുകൾ അവഗണിക്കുകയോ നിയമതത്ത്വങ്ങൾ തെറ്റായി പ്രയോഗിക്കുകയോ ചെയ്താൽ ഗുരുതരമായ അനീതി ഒഴിവാക്കാൻ മേൽക്കോടതിക്ക് ഇടപെടാം. ഈ കേസിൽ ഭർത്താവിന്റെ യഥാർത്ഥ വരുമാനരേഖകളും വിലക്കയറ്റവും കുടുംബകോടതി പരിഗണിക്കാതിരുന്നതിനാലാണ് ഇടപെട്ടത്.

കുടുംബകോടതികൾക്ക് പുതിയ ദിശാസൂചന

ഉത്തർപ്രദേശിലെ കുടുംബകോടതികൾക്ക് 25 ശതമാനം എന്ന കണക്ക് യാന്ത്രികമായി പ്രയോഗിക്കരുതെന്ന വ്യക്തമായ നിയമവ്യാഖ്യാനമാണ് ഈ വിധി നൽകുന്നത്. ജീവനാംശം എന്നത് വെറും ഉപജീവനത്തുകയല്ലെന്നും ഒരു വ്യക്തിക്ക് മാന്യമായി ജീവിക്കാനുള്ള സഹായമാണെന്നും കോടതി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. കേസുകളിൽ കക്ഷികളുടെ സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകളും വിലക്കയറ്റവും കൃത്യമായി വിലയിരുത്തണമെന്ന ഉത്തരവാദിത്വം കുടുംബകോടതികൾക്ക് ഈ ഉത്തരവ് ഉറപ്പുനൽകുന്നു.