പാലക്കാട്, 2026 നവംബർ 09 –

കൽപ്പാത്തിയിലെ അഗ്രഹാരവീഥികൾ വീണ്ടും ഉത്സവലഹരിയിലാണ്. വിശാലാക്ഷീസമേത വിശ്വനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം ഉൾപ്പെടെ നാല് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കൊടിയേറിയതോടെ ഈ വർഷത്തെ കൽപ്പാത്തി രഥോത്സവത്തിന് തുടക്കമായി. നവംബർ 14, 15, 16 തീയതികളിലാണ് പ്രധാന രഥപ്രയാണങ്ങൾ. പതിനാറിന് നടക്കുന്ന ദേവരഥസംഗമമാണ് ആഘോഷത്തിന്റെ പ്രധാന ആകർഷണം. ക്ഷേത്രങ്ങളുടെയും അഗ്രഹാരങ്ങളുടെയും കൂട്ടായ്മയിൽ തലമുറകളായി തുടരുന്ന ഈ ഉത്സവം പാലക്കാടിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.

കൽപ്പാത്തിയിൽ രഥം ഉരുളുന്നത് ഒരു ക്ഷേത്രാചാരത്തിന്റെ ആവർത്തനം മാത്രമല്ല. കാശിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന വിശ്വാസവും തമിഴ് ബ്രാഹ്മണരുടെ കുടിയേറ്റചരിത്രവും പാലക്കാടിന്റെ പ്രാദേശിക സംസ്കാരവും ഒത്തുചേരുന്ന പാരമ്പര്യത്തിന്റെ തുടർച്ച കൂടിയാണ്.

 കൽപ്പാത്തി പറയുന്നത് ഏഴ് നൂറ്റാണ്ടിന്റെ കഥ

കൽപ്പാത്തിയിലെ അഗ്രഹാരവീഥികളിൽ ഇപ്പോൾ ഉത്സവത്തിന്റെ താളമാണ്. ക്ഷേത്രമണികളും വേദമന്ത്രങ്ങളും ഭക്തിഗാനങ്ങളും നിറയുന്ന വഴികളിലൂടെ അലങ്കരിച്ച കൂറ്റൻ രഥങ്ങൾ നീങ്ങാൻ ഇനി ദിവസങ്ങൾ മാത്രം. വിശാലാക്ഷീസമേത വിശ്വനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം ഉൾപ്പെടെ നാല് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നവംബർ എട്ടിന് കൊടിയേറിയതോടെയാണ് ഇത്തവണത്തെ രഥോത്സവത്തിന് ഔദ്യോഗിക തുടക്കമായത്. നവംബർ ഏഴ് മുതൽ പതിനേഴ് വരെയാണ് ഉത്സവം. പതിനാല്, പതിനഞ്ച്, പതിനാറ് തീയതികളിൽ ആറ് രഥങ്ങൾ ഗ്രാമവീഥികളിലൂടെ പ്രയാണം നടത്തും. പതിനാറിന് വൈകുന്നേരമാണ് ദേവരഥസംഗമം. പതിനേഴിന് ആറാട്ടും കൊടിയിറക്കവും നടക്കും.

കൽപ്പാത്തി രഥോത്സവത്തെ ഇത്രമേൽ സവിശേഷമാക്കുന്നത് രഥങ്ങളുടെ വലുപ്പമോ അലങ്കാരപ്പൊലിമയോ മാത്രമല്ല. നൂറ്റാണ്ടുകളായി കൈമാറിവരുന്ന വിശ്വാസവും കുടിയേറ്റചരിത്രവും സംഗീതവും ആചാരങ്ങളും ചേർന്നൊരു ഗ്രാമത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ജീവിതമാണ് ഈ ഉത്സവത്തിൽ ഒരുമിക്കുന്നത്.

കാശിയിൽനിന്നൊരു ശിവലിംഗം; കൽപ്പാത്തിയിൽ ഒരു ക്ഷേത്രം

കൽപ്പാത്തി വിശ്വനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് പ്രചാരത്തിലുള്ളത് ലക്ഷ്മി അമ്മാൾ എന്ന ബ്രാഹ്മണ സ്ത്രീയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യമാണ്. കാശിയിൽനിന്ന് മടങ്ങിയെത്തുമ്പോൾ അവർ ഒരു ശിവലിംഗം കൊണ്ടുവന്നുവെന്നും കൽപ്പാത്തിപ്പുഴയുടെ തീരത്തെ അഗ്രഹാരങ്ങളുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ ആ ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചുവെന്നുമാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ചരിത്രവിവരണം. അങ്ങനെ വിശാലാക്ഷീസമേത വിശ്വനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം കൽപ്പാത്തിയുടെ ആത്മീയ കേന്ദ്രമായി മാറിയെന്നാണ് വിശ്വാസം.

ക്ഷേത്രത്തിന് നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ പഴക്കമുണ്ടെന്ന് കേരള ടൂറിസവും രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. കാശിയിലെ വിശ്വനാഥ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മാതൃകയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയാണ് കൽപ്പാത്തി ക്ഷേത്രത്തെയും വിശ്വാസികൾ കാണുന്നത്.

കൽപ്പാത്തിയുടെ ചരിത്രം ക്ഷേത്രത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. തഞ്ചാവൂർ ഭാഗത്തുനിന്ന് കുടിയേറിയ ബ്രാഹ്മണ കുടുംബങ്ങളാണ് ഇവിടെ അഗ്രഹാരങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ച് താമസമുറപ്പിച്ചതെന്ന് കേരള ടൂറിസത്തിന്റെ ചരിത്രവിവരണം പറയുന്നു. പഴയ കൽപ്പാത്തി, പുതിയ കൽപ്പാത്തി, ചാത്തപുരം, ഗോവിന്ദരാജപുരം എന്നിങ്ങനെ നാല് പ്രധാന അഗ്രഹാരങ്ങളാണ് ഈ പൈതൃകഗ്രാമത്തിന്റെ അടയാളങ്ങൾ.

ഈ കുടിയേറ്റചരിത്രത്തോടൊപ്പം തമിഴ് ആചാരങ്ങളും വേദപാരായണവും കർണാടക സംഗീതവും ക്ഷേത്രജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായി. കാലം മാറിയിട്ടും അഗ്രഹാരങ്ങളുടെ പരമ്പരാഗത വാസ്തുശൈലിയും സാംസ്കാരിക സവിശേഷതകളും കൽപ്പാത്തി നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ആദ്യ പൈതൃകഗ്രാമമായി കൽപ്പാത്തിയെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നതും ഈ പ്രത്യേകതകൾ കൊണ്ടാണ്.

ആറ് രഥങ്ങൾ, മൂന്ന് ദിവസത്തെ പ്രയാണം

രഥോത്സവത്തിന്റെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ കാഴ്ച അലങ്കരിച്ച രഥങ്ങൾ അഗ്രഹാരവീഥികളിലൂടെ നീങ്ങുന്നതാണ്. ഭക്തർ കയറുകളിൽ പിടിച്ച് രഥങ്ങൾ വലിക്കുമ്പോൾ അത് ഒരു വ്യക്തിയുടെ മാത്രം ആരാധനയല്ല, ഗ്രാമത്തിന്റെ കൂട്ടായ പങ്കാളിത്തമായി മാറുന്നു. ഓരോ രഥപ്രയാണവും ക്ഷേത്രാചാരങ്ങളുടെയും സംഗീതത്തിന്റെയും ഭക്തിയുടെയും അകമ്പടിയോടെയാണ്.

നവംബർ പതിനാലിന് ആരംഭിക്കുന്ന രഥപ്രയാണം പതിനാറുവരെ തുടരും. അവസാന ദിവസത്തെ ദേവരഥസംഗമത്തിൽ വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ രഥങ്ങൾ ഒരുമിക്കുന്ന കാഴ്ചയാണ് ഉത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന ആകർഷണം. ക്ഷേത്രപരിധികൾക്കപ്പുറം ഗ്രാമത്തിന്റെ മുഴുവൻ പൈതൃകവും ഒരിടത്ത് സംഗമിക്കുന്ന നിമിഷം കൂടിയാണത്.

വേദപാരായണം, വിശേഷാൽ പൂജകൾ, എഴുന്നള്ളത്തുകൾ എന്നിവയ്ക്കൊപ്പം കർണാടക സംഗീതത്തിനും കൽപ്പാത്തി രഥോത്സവത്തിൽ പ്രധാന സ്ഥാനമുണ്ട്. ഉഞ്ചവൃത്തി, പഞ്ചരത്ന കീർത്തനാലാപനം തുടങ്ങിയ സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളും ഉത്സവത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ഭംഗി കൂട്ടുന്നു. ചാത്തപുരത്തെ സംഗീതപരിപാടികൾ ഈ പൈതൃകത്തിന്റെ മറ്റൊരു മുഖമാണ്.

അതുകൊണ്ടാണ് കൽപ്പാത്തി രഥോത്സവം ഒരു മതചടങ്ങ് എന്നതിലുപരി കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ഭൂപടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരിടമായി മാറുന്നത്. തലമുറകളായി കൈമാറിയ വിശ്വാസവും ആചാരങ്ങളും ഗ്രാമജീവിതവും ഒരുമിച്ച് രഥചക്രങ്ങളിൽ മുന്നോട്ടുനീങ്ങുകയാണ് ഇവിടെ.

Sources

1. Kerala Tourism, Kalpathi Heritage Village.

2. Kerala Tourism, Kalpathi Ratholsavam.

3. Kerala Tourism, Kalpathi Ratholsavam: Festival History and Details.

4. Sri Visalakshi Sametha Sri Viswanatha Swamy Devaswom, Temple History.

5. Government of Kerala, Kerala Tourism, Digital Event Calendar 2026-27.