ജമ്മു, 2026 ഒക്ടോബർ 24 –

ഭീകരപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിൽ പ്രതികൾക്ക് കൊല്ലപ്പെട്ടവരോ ഒളിവിൽ കഴിയുന്നവരോ ആയ ഭീകരരുമായുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് അന്വേഷണം തുടരുന്നുവെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം കുറ്റപത്രം അപൂർണമാണെന്ന് കണക്കാക്കാനാവില്ലെന്ന് ജമ്മു കശ്മീർ ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതി. നിയമപരമായ സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചില്ലെന്ന കാരണത്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം ആവശ്യപ്പെട്ട മൂന്ന് പ്രതികളുടെ അപ്പീൽ കോടതി തള്ളി. 2026 ഒക്ടോബർ 21ന് ജസ്റ്റിസ് സഞ്ജീവ് കുമാർ, ജസ്റ്റിസ് യാഷ് പോൾ ബോർണി എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. ജസ്റ്റിസ് യാഷ് പോൾ ബോർണിയാണ് വിധിന്യായം തയ്യാറാക്കിയത്. കത്വ ജില്ലയിലെ താമസക്കാരായ 24 വയസ്സുള്ള റായിസ്, 21 വയസ്സുള്ള യൂനിസ്, 60 വയസ്സുള്ള മീമ എന്നിവരാണ് അപ്പീലുകാർ. ജമ്മുവിലെ സംസ്ഥാന അന്വേഷണ ഏജൻസി മുഖേന ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമാണ് എതിർകക്ഷി. അപ്പീലുകാർക്കുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ ഇർഫാൻ ഖാൻ ഹാജരായി. എതിർകക്ഷിക്കുവേണ്ടി സീനിയർ അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറൽ മോണിക്ക കോഹ്‌ലിയുടെ അസിസ്റ്റിങ് കൗൺസൽ പ്രിയങ്ക ഭട്ടാണ് ഹാജരായത്. 2026 ഫെബ്രുവരി 28ന് ജമ്മുവിലെ മൂന്നാം അഡീഷണൽ സെഷൻസ് ജഡ്ജി ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം നിഷേധിച്ച ഉത്തരവാണ് ഹൈക്കോടതി ശരിവച്ചത്.

ഭീകരപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിൽ മൂന്ന് പ്രതികൾ അറസ്റ്റിലായത് 2025 ഏപ്രിൽ 28ന്

ജമ്മു കശ്മീരിലെ കത്വ ജില്ലയിൽ ഭീകരപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആരോപണങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ 2025 മാർച്ച് 28നാണ് കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തത്. നിയമവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടയൽ നിയമത്തിലെ 13, 16, 18, 23, 38, 39 വകുപ്പുകൾക്കൊപ്പം ഭാരതീയ ന്യായസംഹിത, സ്ഫോടകവസ്തു നിയമം, ആയുധനിയമം എന്നിവയിലെ വിവിധ വകുപ്പുകളും ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

കത്വ ജില്ലയിലെ സുഫിയാൻ ഭദ്ദു ഗ്രാമത്തിൽ താമസിക്കുന്ന റായിസും യൂനിസും സഹോദരങ്ങളാണ്. ഇവരുടെ മാതാവാണ് മീമ. മൂന്ന് പേരെയും 2025 ഏപ്രിൽ 28ന് അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. ജമ്മു ജില്ലാ ജയിലിൽ കഴിയുന്ന ഇവർക്കുവേണ്ടി ബന്ധുവായ ജബ്ബാർ മുഖേനയാണ് അപ്പീൽ സമർപ്പിച്ചത്.

അന്വേഷണ ഏജൻസി 2025 ഒക്ടോബർ 25ന് കുറ്റപത്രം കോടതിയിൽ സമർപ്പിച്ചു. എന്നാൽ കേസിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചില കാര്യങ്ങളിൽ അന്വേഷണം അപ്പോഴും തുടരുകയായിരുന്നുവെന്നാണ് പ്രതികളുടെ വാദം.

കൊല്ലപ്പെട്ടവരും ഒളിവിലുള്ളവരുമായ ഭീകരരുമായി ബന്ധമുണ്ടോയെന്ന അന്വേഷണം തുടരുന്നതായി കുറ്റപത്രത്തിൽ പരാമർശം

കുറ്റപത്രത്തിലെ 18.3-ാം ഖണ്ഡികയിൽ പ്രതികൾക്ക് കൊല്ലപ്പെട്ടവരോ ഒളിവിൽ കഴിയുന്നവരോ ആയ ഭീകരരുമായി ബന്ധമുണ്ടോയെന്ന് കണ്ടെത്താനുള്ള അന്വേഷണം തുടരുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. കത്വയിൽ നേരത്തെ നടന്ന ഭീകരപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി പ്രതികൾക്ക് ബന്ധമുണ്ടോയെന്നും അന്വേഷണ ഏജൻസി പരിശോധിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു.

ഇത്തരം പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാകാതെ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചത് നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്നാണ് പ്രതികളുടെ വാദം. നിയമം അനുവദിക്കുന്ന സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാത്തതിനാൽ തങ്ങൾക്ക് ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം ലഭിക്കേണ്ടതാണെന്നും അവർ ആവശ്യപ്പെട്ടു.

കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചതുകൊണ്ടുമാത്രം ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യത്തിനുള്ള അവകാശം ഇല്ലാതാകില്ലെന്നും പ്രതികൾ വാദിച്ചു. അന്വേഷണം പൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുമ്പ് കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചത് ജാമ്യം ലഭിക്കാനുള്ള അവകാശം നിഷേധിക്കാനാണെന്നായിരുന്നു അവരുടെ ആരോപണം.

പ്രതികൾക്കെതിരായ കുറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം പൂർത്തിയായതായി വിചാരണക്കോടതി കണ്ടെത്തി

2026 ഫെബ്രുവരി 28ന് ജമ്മുവിലെ മൂന്നാം അഡീഷണൽ സെഷൻസ് ജഡ്ജിയാണ് പ്രതികളുടെ ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യാപേക്ഷ തള്ളിയത്. ദേശീയ അന്വേഷണ ഏജൻസി നിയമപ്രകാരം പ്രത്യേക കോടതിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കോടതിയായിരുന്നു ഇത്.

കുറ്റപത്രത്തിലെ 18.4-ാം ഖണ്ഡികയിൽ മൂന്ന് പ്രതികൾക്കെതിരെയും നിയമവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടയൽ നിയമത്തിലെ 13, 19 വകുപ്പുകൾ പ്രകാരമുള്ള കുറ്റങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ള തെളിവുകളുണ്ടെന്ന് അന്വേഷണ ഏജൻസി രേഖപ്പെടുത്തിയതായി വിചാരണക്കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

അതിർത്തിക്കപ്പുറം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഭീകരസംഘടനകളുമായി പ്രതികൾക്കുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ അന്വേഷണം നടത്തി അനുബന്ധ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ടെന്ന കാരണത്താൽ നിലവിലുള്ള കുറ്റപത്രം അപൂർണമാകില്ലെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.

കേസിലെ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സാധാരണ ജാമ്യം അനുവദിക്കണമെന്ന ആവശ്യവും വിചാരണക്കോടതി നിരസിച്ചു. ഈ രണ്ട് തീരുമാനങ്ങളും ചോദ്യം ചെയ്താണ് പ്രതികൾ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാതെ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ച് ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം തടയാനാവില്ലെന്ന സുപ്രീംകോടതി വിധി പ്രതികൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി

റിതു ഛാബ്രിയയും യൂണിയൻ ഓഫ് ഇന്ത്യയും തമ്മിലുള്ള കേസിലെ 2023ലെ സുപ്രീംകോടതി വിധിയാണ് അപ്പീലുകാർ പ്രധാനമായും ആശ്രയിച്ചത്.

അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാതെ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ച് പ്രതിക്ക് ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം ലഭിക്കാനുള്ള അവകാശം ഇല്ലാതാക്കാനാവില്ലെന്നായിരുന്നു ആ വിധിയിലെ പ്രധാന തത്വം. ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം കേവലം നിയമപരമായ അവകാശം മാത്രമല്ലെന്നും ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്ന വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മൗലികാവകാശമാണെന്നും സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.

എന്നാൽ എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റും മൻപ്രീത് സിങ് തൽവാറും തമ്മിലുള്ള കേസിൽ സുപ്രീംകോടതി പിന്നീട് നൽകിയ വ്യക്തതയും ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചു. റിതു ഛാബ്രിയ കേസിലെ വിധിയെ ആശ്രയിക്കാതെതന്നെ ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യാപേക്ഷകൾ സ്വതന്ത്രമായി പരിശോധിക്കാൻ കോടതികൾക്ക് കഴിയുമെന്നായിരുന്നു ആ വ്യക്തത.

ഈ നിയമനിലപാടുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് നിലവിലുള്ള കുറ്റപത്രം യഥാർഥത്തിൽ അപൂർണമാണോയെന്ന് ഹൈക്കോടതി പരിശോധിച്ചത്.

സാക്ഷിമൊഴികളും ഇലക്ട്രോണിക് തെളിവുകളും പ്രതികളുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം പൂർത്തിയായതായി വ്യക്തമാക്കുന്നുവെന്ന് കോടതി

കുറ്റപത്രം, അനുബന്ധ രേഖകൾ, ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 161, 164 വകുപ്പുകൾ പ്രകാരം രേഖപ്പെടുത്തിയ സാക്ഷിമൊഴികൾ, ഇലക്ട്രോണിക് തെളിവുകൾ, ഫോറൻസിക് രേഖകൾ, ഫോൺവിളികളുടെ വിശദാംശങ്ങൾ എന്നിവ ഹൈക്കോടതി പരിശോധിച്ചു.ഈ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രതികൾക്കെതിരെ ആരോപിച്ച കുറ്റകൃത്യങ്ങളിലെ അവരുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം പൂർത്തിയായതായി ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി.

പ്രതികൾക്ക് കൊല്ലപ്പെട്ടവരോ ഒളിവിലുള്ളവരോ ആയ ഭീകരരുമായി ബന്ധമുണ്ടോയെന്ന് കണ്ടെത്താൻ അന്വേഷണം തുടരുന്നുവെന്ന കാര്യം മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി കുറ്റപത്രം അപൂർണമാണെന്ന് പറയാനാവില്ലെന്ന് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

പ്രതികൾക്കെതിരെ നിലവിൽ ആരോപിച്ച കുറ്റകൃത്യങ്ങളിലെ പങ്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണവും മറ്റ് ഭീകരരുമായുള്ള അധികബന്ധങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതിനുള്ള തുടർഅന്വേഷണവും രണ്ടായി കാണണമെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.അതിനാൽ അനുബന്ധ അന്വേഷണം തുടരുന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം പ്രതികൾക്ക് ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം ലഭിക്കാനുള്ള അവകാശം ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

മൂന്ന് പ്രതികൾക്കും ജാമ്യം നിഷേധിച്ച ഉത്തരവ് നിലനിൽക്കും; വിചാരണ വേഗത്തിലാക്കാൻ നിർദേശം

കുറ്റപത്രത്തിലെ വിവരങ്ങളും അന്വേഷണ ഏജൻസി ശേഖരിച്ച തെളിവുകളും പരിഗണിച്ചപ്പോൾ വിചാരണക്കോടതിയുടെ കണ്ടെത്തലുകളിൽ ഇടപെടേണ്ട സാഹചര്യമില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം അനുവദിക്കാനാവില്ലെന്ന തീരുമാനത്തിന് പുറമേ കേസിലെ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സാധാരണ ജാമ്യം നിഷേധിച്ച വിചാരണക്കോടതിയുടെ നിലപാടും ഹൈക്കോടതി ശരിവച്ചു.

ഇതോടെ റായിസ്, യൂനിസ്, മീമ എന്നിവർ സമർപ്പിച്ച അപ്പീൽ തള്ളി. 2026 ഫെബ്രുവരി 28ലെ വിചാരണക്കോടതി ഉത്തരവ് നിലനിൽക്കും. ഹൈക്കോടതി വിധിയുടെ പകർപ്പ് വിചാരണക്കോടതിക്ക് കൈമാറാനും കേസിന്റെ വിചാരണ വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനും ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് നിർദേശിച്ചു.

അനുബന്ധ അന്വേഷണം തുടരുമ്പോഴും കുറ്റപത്രത്തിന്റെ പൂർണത പരിശോധിക്കാൻ പ്രതികൾക്കെതിരായ തെളിവുകൾ നിർണായകം

നിയമപരമായി നിശ്ചയിച്ച സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കാതെ കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ച് ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യത്തിനുള്ള അവകാശം നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ അടിസ്ഥാനതത്വം ഹൈക്കോടതി അംഗീകരിച്ചു. എന്നാൽ പ്രതികൾക്കെതിരെ ആരോപിച്ച കുറ്റങ്ങളിലെ അന്വേഷണം പൂർത്തിയായ സാഹചര്യത്തിൽ അധിക ഭീകരബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം തുടരുന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം ആ അവകാശം ലഭിക്കില്ലെന്നാണ് ഈ കേസിലെ തീരുമാനം.

ജമ്മു കശ്മീർ ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതിയുടെ അധികാരപരിധിയിൽ സമാന ജാമ്യാപേക്ഷകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യത്യാസം പ്രസക്തമാകും. ഭീകരപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസുകളിൽ അന്വേഷണം തുടരുന്നതും കുറ്റപത്രം നിയമപരമായി അപൂർണമാകുന്നതും ഒരേ കാര്യമല്ലെന്ന നിയമവ്യാഖ്യാനമാണ് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

സാമൂഹികതലത്തിൽ ഗുരുതരമായ സുരക്ഷാ കുറ്റകൃത്യങ്ങളിൽ അന്വേഷണം തുടരാനുള്ള ആവശ്യവും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുള്ള നിയമപരമായ സംരക്ഷണവും ഒരുമിച്ച് പരിഗണിക്കേണ്ട സാഹചര്യം വിധി എടുത്തുകാട്ടുന്നു. നീതിന്യായതലത്തിൽ ഡിഫോൾട്ട് ജാമ്യം തീരുമാനിക്കുമ്പോൾ അന്വേഷണത്തിന്റെ യഥാർഥ പൂർത്തീകരണവും കുറ്റപത്രത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന തെളിവുകളും പരിശോധിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവും ഈ ഉത്തരവ് വ്യക്തമാക്കുന്നു.